Vrline

حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ يَزِيدَ الْكَاهِلِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ، عَنْ أَبِي حَصِينٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسِ، رضى الله عنهما‏.‏ ‏{‏وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ‏}‏ قَالَ الشُّعُوبُ الْقَبَائِلُ الْعِظَامُ، وَالْقَبَائِلُ الْبُطُونُ‏.‏

 

3489. PRIČAO NAM JE Halid ibn Jezid el-Kahili, njemu Ebu Bekr prenoseći od Ebu Hasina, on od Seida ibn Džubejra, a ovaj od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhu, da je (u vezi s ajetom): “I NA NARODE I PLEMENA VAS DIJELIMO”, rekao: „Narodi su velika plemena, a plemena su ogranci naroda.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَكْرَمُ النَّاسِ قَالَ ‏”‏ أَتْقَاهُمْ ‏”‏‏.‏ قَالُوا لَيْسَ عَنْ هَذَا نَسْأَلُكَ‏.‏ قَالَ ‏”‏ فَيُوسُفُ نَبِيُّ اللَّهِ ‏”‏‏.‏

 

3490. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Beššar, njemu Jahja ibn Seid prenoseći od ‘Ubejdullaha, koji je rekao da mu je prenio Seid ibn Ebu Seid od svoga oca, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji kaže da je jednom rečeno: – Allahov Poslaniče, ko je naplemenitiji čovjek? – Onaj koji je najbogobojazniji. – odgovorio je on. – Ne pitamo te o tome. – rekoše oni. – Pa, Jusuf, Allahov vjerovjesnik. – reče on.


 

حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا كُلَيْبُ بْنُ وَائِلٍ، قَالَ حَدَّثَتْنِي رَبِيبَةُ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم زَيْنَبُ ابْنَةُ أَبِي سَلَمَةَ قَالَ قُلْتُ لَهَا أَرَأَيْتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَكَانَ مِنْ مُضَرَ قَالَتْ فَمِمَّنْ كَانَ إِلاَّ مِنْ مُضَرَ مِنْ بَنِي النَّضْرِ بْنِ كِنَانَةَ‏.‏

 

3491. PRIČAO NAM JE Kajs ibn Hafs, njemu Abdul-Vahid, a ovom Kulejb ibn Vail rekavši da je s njim pričala pastorka Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, Zejneba, kćerka Ebu Seleme, i on joj je rekao: – Šta misliš da li je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bio iz Mudara? – Pa odakle bi bio, ako ne iz Mudara, od potomaka Nadra ibn Kinane. – reče ona.


 

حَدَّثَنَا مُوسَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا كُلَيْبٌ، حَدَّثَتْنِي رَبِيبَةُ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم وَأَظُنُّهَا زَيْنَبَ قَالَتْ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُقَيَّرِ وَالْمُزَفَّتِ‏.‏ وَقُلْتُ لَهَا أَخْبِرِينِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِمَّنْ كَانَ مِنْ مُضَرَ كَانَ قَالَتْ فَمِمَّنْ كَانَ إِلاَّ مِنْ مُضَرَ، كَانَ مِنْ وَلَدِ النَّضْرِ بْنِ كِنَانَةَ‏.‏

 

3492. PRIČAO NAM JE Musa, njemu Abdul-Vahid, a ovom Kulejb, kome je pastorka Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, a smatra da je to bila Zejneba, rekla: – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, zabranio je (sok, bio on u) vodenoj tikvi, testiji, kadnju ili smolastom koritu. Tada sam joj rekao: „Reci mi, da li je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bio iz Mudara?” – Pa odakle je bio, ako ne iz Mudara, od sinova Nadra ibn Kinane – reče ona.


 

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ، عَنْ عُمَارَةَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ تَجِدُونَ النَّاسَ مَعَادِنَ، خِيَارُهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ خِيَارُهُمْ فِي الإِسْلاَمِ إِذَا فَقِهُوا، وَتَجِدُونَ خَيْرَ النَّاسِ فِي هَذَا الشَّأْنِ أَشَدَّهُمْ لَهُ كَرَاهِيَةً ‏”‏‏.‏ ‏”‏ وَتَجِدُونَ شَرَّ النَّاسِ ذَا الْوَجْهَيْنِ، الَّذِي يَأْتِي هَؤُلاَءِ بِوَجْهٍ، وَيَأْتِي هَؤُلاَءِ بِوَجْهٍ ‏”‏‏.‏

 

3493. PRIČAO MI JE Ishak ibn Ibrahim, njemu je saopćio Džerir od Umareta, on od Ebu Zur‘a, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Vidite da su ljudi poput minerala. Oni koji su bili najbolji (dok su bili) u neznaboštvu najbolji su i u islamu, ako postanu učeni. Vidite da je najbolji čovjek u ovom poslu (upravljanja) onaj koji ga je najviše prezirao, i vidite da je najgori čovjek onaj koji je s dva lica, koji dolazi jednima s jednim licem, a drugima s drugim licem.


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ النَّاسُ تَبَعٌ لِقُرَيْشٍ فِي هَذَا الشَّأْنِ، مُسْلِمُهُمْ تَبَعٌ لِمُسْلِمِهِمْ، وَكَافِرُهُمْ تَبَعٌ لِكَافِرِهِمْ ‏”‏‏.‏ “وَالنَّاسُ مَعَادِنُ، خِيَارُهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ خِيَارُهُمْ فِي الإِسْلاَمِ إِذَا فَقِهُوا، تَجِدُونَ مِنْ خَيْرِ النَّاسِ أَشَدَّ النَّاسِ كَرَاهِيَةً لِهَذَا الشَّأْنِ حَتَّى يَقَعَ فِيهِ.”

 

3495. PRIČAO NAM JE Kutejbe ibn Seid, njemu Mugire od Ebu Zinada on od A‘redža, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Ljudi slijede Kurejšije u ovom pogledu. Muslimani su sljedbenici (kurejšijskih) muslimana, a nevjernici su sljedbenici (kurejšijskih) nevjernika. I ljudi su poput minerala. Oni koji su bili najbolji (dok su bili) u neznaboštvu najbolji su i u islamu, ako postanu učeni. Vidite da je jedan od najboljih ljudi onaj koji je najviše prezirao ovaj posao (upravljanje), sve dok ga se nije prihvatio.


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ شُعْبَةَ، حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ، عَنْ طَاوُسٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما – ‏{‏إِلاَّ الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبَى‏}‏ قَالَ فَقَالَ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ قُرْبَى مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم‏.‏ فَقَالَ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم لَمْ يَكُنْ بَطْنٌ مِنْ قُرَيْشٍ إِلاَّ وَلَهُ فِيهِ قَرَابَةٌ، فَنَزَلَتْ عَلَيْهِ إِلاَّ أَنْ تَصِلُوا قَرَابَةً بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ‏.‏

 

3497. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Jahja prenoseći da Šu‘be, kome je saopćio Abdul-Melik od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, koji je, kada je Seid ibn Džubejr (u vezi s ajetom): „Osim ljubavi prema rodbinstvu”, rekao da su to rođaci Muhammeda, sallallahu alejhi ve sellem, saopćio: „Nije bilo ni jednog ogranka Kurejšija a da Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nije u njemu imao rođake, pa mu je objavljeno: ‘Osim da održavate rodbinsku vezu koja postoji između mene i vas.’”


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ قَيْسٍ، عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ، يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ مِنْ هَا هُنَا جَاءَتِ الْفِتَنُ نَحْوَ الْمَشْرِقِ، وَالْجَفَاءُ وَغِلَظُ الْقُلُوبِ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ عِنْدَ أُصُولِ أَذْنَابِ الإِبِلِ، وَالْبَقَرِ فِي رَبِيعَةَ وَمُضَرَ ‏”‏‏.‏

 

3498. PRIČAO NAM JE Alija ibn Abdullah, njemu Sufjan prenoseći od Ismaila, on od Kajsa, a ovaj od Ebu Mes’uda koji pripisuje Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, da je rekao: – Otuda će doći smutnja, iz pravca istoka, a surovost i grubost srca se nalaze kod stočara, vlasnika deva, koji slušaju buku pri gonjenju deva i krava, a oni su iz plemena Rebia i Mudar.


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ الْفَخْرُ وَالْخُيَلاَءُ فِي الْفَدَّادِينَ أَهْلِ الْوَبَرِ، وَالسَّكِينَةُ فِي أَهْلِ الْغَنَمِ، وَالإِيمَانُ يَمَانٍ، وَالْحِكْمَةُ يَمَانِيَةٌ ‏”‏‏.‏ سُمِّيَتِ الْيَمَنَ لأَنَّهَا عَنْ يَمِينِ الْكَعْبَةِ، وَالشَّأْمَ عَنْ يَسَارِ الْكَعْبَةِ، وَالْمَشْأَمَةُ الْمَيْسَرَةُ، وَالْيَدُ الْيُسْرَى الشُّؤْمَى، وَالْجَانِبُ الأَيْسَرُ الأَشْأَمُ‏.‏

 

3499. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb od Zuhrija, kome je rekao Ebu Seleme ibn Abdurrahman od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji je čuo Allahova Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: – Ponos i oholost su kod stočara, vlasnika deva, blagost je kod vlasnika ovaca, a iman je jemenski, a i mudrost je jemenska. Ebu Abdullah (Buharija) kaže: Jemen se zove tako jer je on desno od Ka‘be (jemin znači: desno), a Šam je lijevo od Ka‘be. Meš’emeh je lijeva strana, lijeva ruka se zove šu’ma, a za lijevi kraj se kaže Eš’em.


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ كَانَ مُحَمَّدُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ يُحَدِّثُ أَنَّهُ بَلَغَ مُعَاوِيَةَ وَهْوَ عِنْدَهُ فِي وَفْدٍ مِنْ قُرَيْشٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَيَكُونُ مَلِكٌ مِنْ قَحْطَانَ، فَغَضِبَ مُعَاوِيَةُ، فَقَامَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ، ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّهُ بَلَغَنِي أَنَّ رِجَالاً مِنْكُمْ يَتَحَدَّثُونَ أَحَادِيثَ لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ، وَلاَ تُؤْثَرُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَأُولَئِكَ جُهَّالُكُمْ، فَإِيَّاكُمْ وَالأَمَانِيَّ الَّتِي تُضِلُّ أَهْلَهَا، فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ إِنَّ هَذَا الأَمْرَ فِي قُرَيْشٍ، لاَ يُعَادِيهِمْ أَحَدٌ إِلاَّ كَبَّهُ اللَّهُ عَلَى وَجْهِهِ، مَا أَقَامُوا الدِّينَ ‏”‏‏.‏

 

3500. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb od Zuhrija, koji je izjavio da je Muhammed ibn Džubejr ibn Mu‘tim običavao pričati da je doprlo do Muavije, dok je on bio kod njega u jednoj delegaciji Kurejšija, da je Abdullah ibn Amr ibn El-As pričao da će biti jedan vladar iz (plemena) Kahtan, pa se Muavi rasrdio i ustao (da govori), te zahvalio Allahu onako kako Mu dolikuje, a zatim rekao: – Čuo sam da neki od vas pričaju stvari kojih nema u Allahovoj Knjizi, niti se prenose od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. To su vaše neznalice, pa čuvajte se želja koje ljude odvode u zabludu, jer ja sam čuo Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: “Ovaj posao (vladavina) će pripadati Kurejšijama, i neće im se niko suprotstaviti a da ga Allah neće oboriti na lice, sve dok oni budu održavali vjeru.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبِي، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لا يَزَالُ هَذَا الأَمْرُ فِي قُرَيْشٍ، مَا بَقِيَ مِنْهُمُ اثْنَانِ ‏”‏‏.‏

 

3501. PRIČAO NAM JE Ebul-Velid, njemu Asim ibn Muhammed rekavši da je čuo svoga oca (kako prenosi) od Ibn Omera, radijallahu ‘anhuma, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Ova stvar (vlast) će pripadati Kurejšijama sve dok ostanu od njih bar dva čovjeka.


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ، قَالَ مَشَيْتُ أَنَا وَعُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ،، فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعْطَيْتَ بَنِي الْمُطَّلِبِ وَتَرَكْتَنَا، وَإِنَّمَا نَحْنُ وَهُمْ مِنْكَ بِمَنْزِلَةٍ وَاحِدَةٍ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ إِنَّمَا بَنُو هَاشِمٍ وَبَنُو الْمُطَّلِبِ شَىْءٌ وَاحِدٌ ‏”‏‏.‏

 

3502. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Bukejr, njemu Lejs prenosi od Ukajla, on od Ibn Šihaba, a ovaj od Ibnul-Musejjeba, da je Džubejr ibn Mu‘tim rekao: – Allahov Poslaniče, dao si potomcima Muttalibovim, a nas si izostavio, iako smi mi i oni, u odnosu na tebe, na istom stepenu. – Samo su potomci Hašimovi i potomci Muttalibovi jedna cjelina. – rekao je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem.


 

وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي أَبُو الأَسْوَدِ، مُحَمَّدٌ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، قَالَ ذَهَبَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ مَعَ أُنَاسٍ مِنْ بَنِي زُهْرَةَ إِلَى عَائِشَةَ، وَكَانَتْ أَرَقَّ شَىْءٍ لِقَرَابَتِهِمْ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

3503. Lejs je izjavio da mu je pričao Ebul-Esved Muhammed prenoseći od Urve ibn Zubejra, koji je rekao: „Abdullah ibn Zubejr je s nekim ljudima iz (plemena) Benu-Zuhre otišao Aiši, a ona je bila najblaža prema njima (Zuhrijama) zbog njihovog srodstva s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ سَعْدٍ، ح قَالَ يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ هُرْمُزَ الأَعْرَجُ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ قُرَيْشٌ وَالأَنْصَارُ وَجُهَيْنَةُ وَمُزَيْنَةُ وَأَسْلَمُ وَأَشْجَعُ وَغِفَارُ مَوَالِيَّ لَيْسَ لَهُمْ مَوْلًى، دُونَ اللَّهِ وَرَسُولِهِ ‏”‏‏.‏

 

3504. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, njemu Sufjan prenoseći od Sa‘da, a Ja‘kub ibn Ibrahim je rekao da mu je prenio njegov otac od svoga oca, kome je kazao Abdurrahman ibn Hurmuz el-Earedž prenoseći od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Kurejšije, ensarije, Džuhejna, Muzejna, Eslem, Ešdže’ i Gifar su moji štićenici. Oni nemaju zaštitnika osim Allaha i Njegovog Poslanika.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو الأَسْوَدِ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، قَالَ كَانَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ أَحَبَّ الْبَشَرِ إِلَى عَائِشَةَ بَعْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَأَبِي بَكْرٍ، وَكَانَ أَبَرَّ النَّاسِ بِهَا، وَكَانَتْ لاَ تُمْسِكُ شَيْئًا مِمَّا جَاءَهَا مِنْ رِزْقِ اللَّهِ ‏{‏إِلاَّ‏}‏ تَصَدَّقَتْ‏.‏ فَقَالَ ابْنُ الزُّبَيْرِ يَنْبَغِي أَنْ يُؤْخَذَ عَلَى يَدَيْهَا‏.‏ فَقَالَتْ أَيُؤْخَذُ عَلَى يَدَىَّ عَلَىَّ نَذْرٌ إِنْ كَلَّمْتُهُ‏.‏ فَاسْتَشْفَعَ إِلَيْهَا بِرِجَالٍ مِنْ قُرَيْشٍ، وَبِأَخْوَالِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَاصَّةً فَامْتَنَعَتْ، فَقَالَ لَهُ الزُّهْرِيُّونَ أَخْوَالُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْهُمْ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الأَسْوَدِ بْنِ عَبْدِ يَغُوثَ وَالْمِسْوَرُ بْنُ مَخْرَمَةَ إِذَا اسْتَأْذَنَّا فَاقْتَحِمِ الْحِجَابَ‏.‏ فَفَعَلَ، فَأَرْسَلَ إِلَيْهَا بِعَشْرِ رِقَابٍ، فَأَعْتَقَتْهُمْ، ثُمَّ لَمْ تَزَلْ تُعْتِقُهُمْ حَتَّى بَلَغَتْ أَرْبَعِينَ‏.‏ فَقَالَتْ وَدِدْتُ أَنِّي جَعَلْتُ حِينَ حَلَفْتُ عَمَلاً أَعْمَلُهُ فَأَفْرُغَ مِنْهُ‏.‏

 

3505. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu Lejs rekavši da mu je saopćio Ebul-Esved, da je Urve ibn Zubejr rekao: – Abdullah ibn Zubejr je bio najdraže biće Aiši, poslije Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, i Ebu Bekra, i on joj je činio najviše dobročinstva. Međutim, ona nije zadržavala ništa od Abdullahovih blagodati (rizka) koji su joj dolazili, nego je dijelila, te je (Abdullah) ibn Zubejr rekao: „Nju treba staviti pod skrbništvo.” Ona je tada rekla: „Zar da ja budem stavljana pod skrbništvo! Neka sam dužna ispuniti zavjet ako progovorim s njim!” Kasnije je on zamolio neke Kurejšije, a posebno daidže Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, da se zauzmu kod nje za njega, ali se ona usprotivila. Onda su mu Zuhrije, daidže Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, među kojima su bili Abdurrahman ibn Esve ibn Abdu Jegus i Misver ibn Mahreme, rekli: „Kad mi zatražimo dozvolu (da uđemo kod Aiše), ti upadni iza zastora.” On je tako učinio (i kad mu je ona, uz njihovo posredovanje, oprostila), poslao joj je deset robova, pa ih je ona oslobodila, a potom produžila oslobađati (robove), dok ih nije četrdeset oslobodila, a onda je rekla: “Voljela bih, kad sam se zaklela, da sam precizirala djelo koje ću učiniti, pa da ga izvršim.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ عُثْمَانَ، دَعَا زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ وَسَعِيدَ بْنَ الْعَاصِ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ فَنَسَخُوهَا فِي الْمَصَاحِفِ، وَقَالَ عُثْمَانُ لِلرَّهْطِ الْقُرَشِيِّينَ الثَّلاَثَةِ إِذَا اخْتَلَفْتُمْ أَنْتُمْ وَزَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ فِي شَىْءٍ مِنَ الْقُرْآنِ، فَاكْتُبُوهُ بِلِسَانِ قُرَيْشٍ، فَإِنَّمَا نَزَلَ بِلِسَانِهِمْ‏.‏ فَفَعَلُوا ذَلِكَ‏.‏

 

3506. PRIČAO NAM JE Abdul-Aziz ibn Abdullah, njemu Ibrahim ibn Sa‘d prenoseći od Ibn Šihaba, a on od Enesa, da je Osman pozvao Zejda ibn Sabita, Abdullaha ibn Zubejra, Seida ibn Asa i Abdurrahmana ibn Harisa ibn Hišama, te su oni (stranice) prepisali u Mushafe, a Osman je rekao trojici Kurejšija: „Kada se raziđete (u mišljenju) vi i Zejd ibn Sabit u vezi s nečim iz Kur’ana, napišite to jezikom Kurejšija, jer je Kur’an objavljan na njihovom jeziku.” I oni su tako uradili.


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ، حَدَّثَنَا سَلَمَةُ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى قَوْمٍ مِنْ أَسْلَمَ، يَتَنَاضَلُونَ بِالسُّوقِ، فَقَالَ ‏”‏ ارْمُوا بَنِي إِسْمَاعِيلَ، فَإِنَّ أَبَاكُمْ كَانَ رَامِيًا، وَأَنَا مَعَ بَنِي فُلاَنٍ ‏”‏‏.‏ لأَحَدِ الْفَرِيقَيْنِ، فَأَمْسَكُوا بِأَيْدِيهِمْ فَقَالَ ‏”‏ مَا لَهُمْ ‏”‏‏.‏ قَالُوا وَكَيْفَ نَرْمِي وَأَنْتَ مَعَ بَنِي فُلاَنٍ‏.‏ قَالَ ‏”‏ ارْمُوا وَأَنَا مَعَكُمْ كُلِّكُمْ ‏”‏‏.‏

 

3507. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Jahja prenoseći od Jezida ibn Ebu Ubejda, kome je Seleme pričao: – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, otišao je grupi (plemena) Eslem, koji su se na trgu natjecali u bacanju strijela, te je rekao jednima: „Bacajte, potomci Ismailovi, vaš otac je bio strijelac, a i ja ću biti na strani jedne grupe!” Oni se ustegoše gađanja, pa on reče: „Šta im je?” “Kako ćemo bacati, a ti si s tom grupom” – rekoše oni. „Bacajte” – reče on – „ja sam sa svima vama.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ، عَنِ الْحُسَيْنِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ، قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ يَعْمَرَ، أَنَّ أَبَا الأَسْوَدِ الدِّيلِيَّ، حَدَّثَهُ عَنْ أَبِي ذَرٍّ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ لَيْسَ مِنْ رَجُلٍ ادَّعَى لِغَيْرِ أَبِيهِ وَهْوَ يَعْلَمُهُ إِلاَّ كَفَرَ، وَمَنِ ادَّعَى قَوْمًا لَيْسَ لَهُ فِيهِمْ فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ ‏”‏‏.‏

 

3508. PRIČAO NAM JE Ebu Ma‘mer, njemu Abdul-Varis prenoseći od Husejna, a on od Abdullaha ibn Burejde, kome je saopćio Jahja ibn Ja‘mer da mu je rekao Ebul-Esved ed-Dili od Ebu Zerraa, radijallahu ‘anhu, koji je čuo Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: „Ko svjesno pripiše svoje porijeklo nekom ko mu nije otac, zanijekao je (Allahovu blagodat). Ko tvrdi da potiče od nekog naroda, a on nije iz tog naroda, neka pripremi sebi mjesto u Džehennemu.”


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَيَّاشٍ، حَدَّثَنَا حَرِيزٌ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ النَّصْرِيُّ، قَالَ سَمِعْتُ وَاثِلَةَ بْنَ الأَسْقَعِ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ إِنَّ مِنْ أَعْظَمِ الْفِرَى أَنْ يَدَّعِيَ الرَّجُلُ إِلَى غَيْرِ أَبِيهِ، أَوْ يُرِيَ عَيْنَهُ مَا لَمْ تَرَ، أَوْ يَقُولُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا لَمْ يَقُلْ ‏”‏‏.‏

 

3509. PRIČAO NAM JE Alija ibn Ajjaš, njemu Hariz, ovome Abdul-Vahid ibn Abdullah en-Nasri, koji je čuo Vasila ibn El-Eskaa, kako kaže da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Jedna od najvećih laži je da čovjek pripiše svoje porijeklo nekom ko mu nije otac, ili da priča da je (u snu) vidio nešto što nije vidio, ili rekne na Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, nešto što on nije rekao.


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ قَدِمَ وَفْدُ عَبْدِ الْقَيْسِ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا مِنْ هَذَا الْحَىِّ مِنْ رَبِيعَةَ قَدْ حَالَتْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ، فَلَسْنَا نَخْلُصُ إِلَيْكَ إِلاَّ فِي كُلِّ شَهْرٍ حَرَامٍ، فَلَوْ أَمَرْتَنَا بِأَمْرٍ، نَأْخُذُهُ عَنْكَ، وَنُبَلِّغُهُ مَنْ وَرَاءَنَا‏.‏ قَالَ ‏ “‏ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ، وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ، الإِيمَانِ بِاللَّهِ شَهَادَةِ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، وَإِقَامِ الصَّلاَةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ، وَأَنْ تُؤَدُّوا إِلَى اللَّهِ خُمْسَ مَا غَنِمْتُمْ، وَأَنْهَاكُمْ عَنِ الدُّبَّاءِ، وَالْحَنْتَمِ، وَالنَّقِيرِ، وَالْمُزَفَّتِ ‏”‏‏.‏

 

3510. PRIČAO NAM JE Musedded, a njemu Hammad prenoseći od Ebu Džemre, koji je rekao da je čuo Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, kako kaže: – Izaslanici (plemena) Abdul-Kajsa došli su Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, i rekli: “Allahov Poslaniče, mi smo iz naselja (tj. iz plemena) Rebia. Između nas i tebe ispriječilo se nevjerničko (pleme) Mudar, i mi ti ne možemo doći osim u svakom svetom mjesecu. Kada bi nam naredio nešto što ćemo prihvatiti od tebe i prenijeti onima koji su ostali iza nas?” – Naređujem vam četiri (dužnosti) – reče on – a zabranjujem vam četiri (poroka). Naređujem vam: vjerovanje u Jednog Allaha, (a to znači) svjedočiti da nema Boga osim Allaha, klanjanje namaza, dijeljenje zekata i da dajete u ime Allaha petinu od onog što ste zaplijenili, a zabranjujem vam (sok, bio on u) vodenoj tikvi, testiji, kadnju ili smolastom koritu.


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ وَهْوَ عَلَى الْمِنْبَرِ ‏ “‏ أَلاَ إِنَّ الْفِتْنَةَ هَا هُنَا ـ يُشِيرُ إِلَى الْمَشْرِقِ ـ مِنْ حَيْثُ يَطْلُعُ قَرْنُ الشَّيْطَانِ ‏”‏‏.‏

 

3511. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb prenoseći od Zuhrija, a on od Salima, da je Abdullah ibn Omer, radijallahu ‘anhu, izjavio da je čuo Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kako s minbera kaže: – Smutnja će biti tamo – pokazao je na istok – odakle će se pojaviti šejtanski rog.


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ سَعْدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ هُرْمُزَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ قُرَيْشٌ وَالأَنْصَارُ وَجُهَيْنَةُ وَمُزَيْنَةُ وَأَسْلَمُ وَغِفَارُ وَأَشْجَعُ مَوَالِيَّ، لَيْسَ لَهُمْ مَوْلًى دُونَ اللَّهِ وَرَسُولِهِ ‏”‏‏.‏

 

3512. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, njemu Sufjan prenoseći od Sa‘da, on od Abdurrahmana ibn Hurmuza, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Kurejšije, ensarije, Džuhejna, Muzejna, Eslem, Gifar i Ešdže’ su moji štićenici. Oni nemaju zaštitnika osim Allaha i Njegovog Poslanika.


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ غُرَيْرٍ الزُّهْرِيُّ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا نَافِعٌ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ عَلَى الْمِنْبَرِ ‏ “‏ غِفَارُ غَفَرَ اللَّهُ لَهَا، وَأَسْلَمُ سَالَمَهَا اللَّهُ، وَعُصَيَّةُ عَصَتِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ ‏”‏‏.‏

 

3513. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Gurejr ez-Zuhri, njemu Ja‘kub ibn Ibrahim od svoga oca, a ovaj od Saliha, kome je kazao Nafi‘ da mu je saopćio Abdullah, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao na minberu: – Gifar – Allah mu oprostio – Eslem – (Allah ga spasio)! A Usajja su oni što su bili neposlušni prema Allahu i Njegovom Poslaniku!


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ مُحَمَّدٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ أَسْلَمُ سَالَمَهَا اللَّهُ، وَغِفَارُ غَفَرَ اللَّهُ لَهَا ‏”‏‏.‏

 

3514. PRIČAO MI JE Muhammed, njemu saopćio Abdul-Vehhab es-Sekafi od Ejjuba, on od Muhammeda, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Eslem – Allah ga spasio – i Gifar – Allah mu oprostio.”


 

حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ،‏.‏ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ مَهْدِيٍّ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ أَرَأَيْتُمْ إِنْ كَانَ جُهَيْنَةُ وَمُزَيْنَةُ وَأَسْلَمُ وَغِفَارُ خَيْرًا مِنْ بَنِي تَمِيمٍ وَبَنِي أَسَدٍ، وَمِنْ بَنِي عَبْدِ اللَّهِ بْنِ غَطَفَانَ وَمِنْ بَنِي عَامِرِ بْنِ صَعْصَعَةَ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ رَجُلٌ خَابُوا وَخَسِرُوا‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ هُمْ خَيْرٌ مِنْ بَنِي تَمِيمٍ وَمِنْ بَنِي أَسَدٍ، وَمِنْ بَنِي عَبْدِ اللَّهِ بْنِ غَطَفَانَ، وَمِنْ بَنِي عَامِرِ بْنِ صَعْصَعَةَ ‏”‏‏.‏

 

3515. PRIČAO NAM JE Kabisa da mu je prenio Sufjan, i rekao mi je Muhammed ibn Beššar, a njemu Ibn Mehdi prenoseći od Sufjana, on od Abdul-Melika ibn ‘Umejra, ovaj od Abdurrahmana ibn Ebu Bekra, a on od svoga oca, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Šta mislite, ako su (plemena) Džuhejna, Muzejna, Eslem i Gifar bolja od Benu-Temima, Benu-Eseda, Benu-Abdullaha ibn Gatafana i Benu-Amira ibn Sa’saa?” – Oni su propali i sve izgubili – reče jedan čovjek (Akre’ ibn Habis). Oni su bolji od Benu-Temima, Benu-Eseda, Benu-Abdullaha ibn Gatafana i Benu-Amira ibn Sa‘saa – reče (Resulullah).


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي يَعْقُوبَ، قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ الأَقْرَعَ بْنَ حَابِسٍ، قَالَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِنَّمَا بَايَعَكَ سُرَّاقُ الْحَجِيجِ مِنْ أَسْلَمَ وَغِفَارَ وَمُزَيْنَةَ ـ وَأَحْسِبُهُ وَجُهَيْنَةَ ابْنُ أَبِي يَعْقُوبَ شَكَّ ـ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ أَرَأَيْتَ إِنْ كَانَ أَسْلَمُ وَغِفَارُ وَمُزَيْنَةُ ـ وَأَحْسِبُهُ ـ وَجُهَيْنَةُ خَيْرًا مِنْ بَنِي تَمِيمٍ وَبَنِي عَامِرٍ وَأَسَدٍ وَغَطَفَانَ، خَابُوا وَخَسِرُوا ‏”‏‏.‏ قَالَ نَعَمْ‏.‏ قَالَ ‏”‏ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، إِنَّهُمْ لَخَيْرٌ مِنْهُمْ ‏”‏‏.‏

 

3516. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Beššar, njemu Gunder, a ovom Šu‘be prenoseći od Muhammeda ibn Ebu Ja‘kuba, koji je izjavio da je čuo Abdurrahmana ibn Ebu Bekra (kako prenosi) od svoga oca da je Akre’ ibn Habis rekao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem: – Tebi su dali prisegu kradljivci hadždžija iz (plemena) Eslem, Gifar, Muzejne, mislim (da je rekao): Džuhejne – dvoumi se Ibn Ebu Ja‘kub. – Šta misliš – reče Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem – ako su Eslem, Gifar, Muzejne – i mislim (da je rekao) Džuhejne – bolji od Benu-Temima, Benu-Amira, Eseda i Gatafana, koji su propali i na gubitku? – Da – odgovori on. – Tako mi Onog u Čijoj je ruci moj život – reče Resulullah, sallallahu alejhi ve sellem – oni su sigurno bolji od tih. 3516. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Beššar, njemu Gunder, a ovom Šu‘be prenoseći od Muhammeda ibn Ebu Ja‘kuba, koji je izjavio da je čuo Abdurrahmana ibn Ebu Bekra (kako prenosi) od svoga oca da je Akre’ ibn Habis rekao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem: – Tebi su dali prisegu kradljivci hadždžija iz (plemena) Eslem, Gifar, Muzejne, mislim (da je rekao): Džuhejne – dvoumi se Ibn Ebu Ja‘kub. – Šta misliš – reče Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem – ako su Eslem, Gifar, Muzejne – i mislim (da je rekao) Džuhejne – bolji od Benu-Temima, Benu-Amira, Eseda i Gatafana, koji su propali i na gubitku? – Da – odgovori on. – Tako mi Onog u Čijoj je ruci moj život – reče Resulullah, sallallahu alejhi ve sellem – oni su sigurno bolji od tih.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ بِلاَلٍ، عَنْ ثَوْرِ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ أَبِي الْغَيْثِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَخْرُجَ رَجُلٌ مِنْ قَحْطَانَ يَسُوقُ النَّاسَ بِعَصَاهُ ‏”‏‏.‏

 

3518. PRIČAO NAM JE Abdul-Aziz ibn Abdullah, njemu Sulejman ibn Bilal prenoseći od Sevra ibn Zejda, ovaj od Ebul-Gajsa, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Neće doći Sudnji dan dok se ne pojavi jedan čovjek iz (plemena) Kahtan koji će goniti ljude štapom (tj. potčiniti ih kao što su čobanu ovce potčinjene).


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا مَخْلَدُ بْنُ يَزِيدَ، أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرًا ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ غَزَوْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ ثَابَ مَعَهُ نَاسٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ حَتَّى كَثُرُوا، وَكَانَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلٌ لَعَّابٌ فَكَسَعَ أَنْصَارِيًّا، فَغَضِبَ الأَنْصَارِيُّ غَضَبًا شَدِيدًا، حَتَّى تَدَاعَوْا، وَقَالَ الأَنْصَارِيُّ يَا لَلأَنْصَارِ‏.‏ وَقَالَ الْمُهَاجِرِيُّ يَا لَلْمُهَاجِرِينَ‏.‏ فَخَرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏”‏ مَا بَالُ دَعْوَى أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ ‏”‏‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏”‏ مَا شَأْنُهُمْ ‏”‏‏.‏ فَأُخْبِرَ بِكَسْعَةِ الْمُهَاجِرِيِّ الأَنْصَارِيَّ قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ دَعُوهَا فَإِنَّهَا خَبِيثَةٌ ‏”‏‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ ابْنُ سَلُولَ أَقَدْ تَدَاعَوْا عَلَيْنَا، لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الأَعَزُّ مِنْهَا الأَذَلَّ‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ أَلاَ نَقْتُلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الْخَبِيثَ لِعَبْدِ اللَّهِ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ لاَ يَتَحَدَّثُ النَّاسُ أَنَّهُ كَانَ يَقْتُلُ أَصْحَابَهُ ‏”‏‏.‏

 

3519. PRIČAO NAM JE Muhammed, njemu je saopćio Mahled ibn Jezid, a ovom Ibn Džurejdž rekavši da mu je saopćio Amr ibn Dinar da je čuo Džabira, radijallahu ‘anhu, kako kaže: „Bili smo na jednom vojnom pohodu s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, a s njim su se bili okupili i muhadžiri, i to u velikom broju. Među muhadžirima je bio jedan šaljivdžija i on je straga udario jednog ensariju. Spomenuti ensarija se žestoko rasrdio tako da su počeli međusobno prizivati (na odmazdu), te je ensarija povikao: ‘Upomoć, ensarije!’” „O, muhadžiri, upomoć!”, povikao je muhadžir. Onda je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, izišao i rekao: „Otkud prizivanja koje su neznabošci prizivali?!” Potom je upitao: „Šta im je bilo?” pa mu je saopćeno o muhadžirovom udarcu ensarije, te je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Ostavite to, jer to je veoma pokuđeno!” Abdullah ibn Ubejj ibn Selul (vođa munafika) potom je rekao: „Zar će oni prizivati upomoć protiv nas? Ako se vratimo u Medinu, sigurno će jači istjerati iz nje slabijeg!” „Allahov Poslaniče”, reče Omer za Abdullaha, “hoćemo li ubiti ovog pokvarenjaka?” „Ne”, reče Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, “jer bi svijet pričao da on (Muhammed) ubija svoje drugove.”


 

حَدَّثَنِي ثَابِتُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏ وَعَنْ سُفْيَانَ، عَنْ زُبَيْدٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لَيْسَ مِنَّا مَنْ ضَرَبَ الْخُدُودَ، وَشَقَّ الْجُيُوبَ، وَدَعَا بِدَعْوَى الْجَاهِلِيَّةِ ‏”‏‏.‏

 

3520. PRIČAO MI JE Sabit ibn Muhammed, njemu Sufjan od A‘meša, on od Abdullaha ibn Murre, ovaj od Mesruka, on od Abdullaha, radijallahu ‘anhu, a ovaj od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, i prenio je Sufjan od Zubejda, on od Ibrahima, ovaj od Mesruka, a on od Abdullaha, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Nije naš onaj koji se udara po obrazima, cijepa otvore košulje i priziva upomoć na paganski način.”


 

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، أَخْبَرَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي حَصِينٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ عَمْرُو بْنُ لُحَىِّ بْنِ قَمَعَةَ بْنِ خِنْدِفَ أَبُو خُزَاعَةَ ‏”‏‏.‏

 

3521. PRIČAO MI JE Ishak ibn Ibrahim, njemu Jahja ibn Adem, a ovom saopćio Israil od Ebu Hasina, ovaj od Ebu Saliha, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Amr ibn Luhajj ibn Kame ibn Hindif je Ebu Huza’a.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ، قَالَ الْبَحِيرَةُ الَّتِي يُمْنَعُ دَرُّهَا لِلطَّوَاغِيتِ وَلاَ يَحْلُبُهَا أَحَدٌ مِنَ النَّاسِ، وَالسَّائِبَةُ الَّتِي كَانُوا يُسَيِّبُونَهَا لآلِهَتِهِمْ فَلاَ يُحْمَلُ عَلَيْهَا شَىْءٌ‏.‏ قَالَ وَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ رَأَيْتُ عَمْرَو بْنَ عَامِرِ بْنِ لُحَىٍّ الْخُزَاعِيَّ يَجُرُّ قُصْبَهُ فِي النَّارِ، وَكَانَ أَوَّلَ مَنْ سَيَّبَ السَّوَائِبَ ‏”‏‏.‏

 

3522. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu je saopćio Šuajb od Zuhrija, koji je izjavio da je čuo Seida ibn Musejjeba,kako kaže: „Behira je (deva) čije je mlijeko zabranjivano zbog šejtana i niko od ljudi više je ne muze, a saiba je (deva) koju su ostavljali svojim božanstvima tako da se ništa na nju ne tovari.” Potom je on dodao da je Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, izjavio da je Vjerovjesnik, salallahu alejhi ve sellem, rekao: „Vidio sam Amra ibn Amira ibn Luhajja el-Huzaija kako vuče svoja crijeva u vatri, a on je bio prvi koji je ostavio saibu.


 

حَدَّثَنَا زَيْدٌ ـ هُوَ ابْنُ أَخْزَمَ ـ قَالَ أَبُو قُتَيْبَةَ سَلْمُ بْنُ قُتَيْبَةَ حَدَّثَنِي مُثَنَّى بْنُ سَعِيدٍ الْقَصِيرُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو جَمْرَةَ، قَالَ لَنَا ابْنُ عَبَّاسِ أَلاَ أُخْبِرُكُمْ بِإِسْلاَمِ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ قُلْنَا بَلَى‏.‏ قَالَ قَالَ أَبُو ذَرٍّ كُنْتُ رَجُلاً مِنْ غِفَارٍ، فَبَلَغَنَا أَنَّ رَجُلاً قَدْ خَرَجَ بِمَكَّةَ، يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، فَقُلْتُ لأَخِي انْطَلِقْ إِلَى هَذَا الرَّجُلِ كَلِّمْهُ وَأْتِنِي بِخَبَرِهِ‏.‏ فَانْطَلَقَ فَلَقِيَهُ، ثُمَّ رَجَعَ فَقُلْتُ مَا عِنْدَكَ فَقَالَ وَاللَّهِ لَقَدْ رَأَيْتُ رَجُلاً يَأْمُرُ بِالْخَيْرِ وَيَنْهَى عَنِ الشَّرِّ‏.‏ فَقُلْتُ لَهُ لَمْ تَشْفِنِي مِنَ الْخَبَرِ‏.‏ فَأَخَذْتُ جِرَابًا وَعَصًا، ثُمَّ أَقْبَلْتُ إِلَى مَكَّةَ فَجَعَلْتُ لاَ أَعْرِفُهُ، وَأَكْرَهُ أَنْ أَسْأَلَ عَنْهُ، وَأَشْرَبُ مِنْ مَاءِ زَمْزَمَ وَأَكُونُ فِي الْمَسْجِدِ‏.‏ قَالَ فَمَرَّ بِي عَلِيٌّ فَقَالَ كَأَنَّ الرَّجُلَ غَرِيبٌ‏.‏ قَالَ قُلْتُ نَعَمْ‏.‏ قَالَ فَانْطَلِقْ إِلَى الْمَنْزِلِ‏.‏ قَالَ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ لاَ يَسْأَلُنِي عَنْ شَىْءٍ، وَلاَ أُخْبِرُهُ، فَلَمَّا أَصْبَحْتُ غَدَوْتُ إِلَى الْمَسْجِدِ لأَسْأَلَ عَنْهُ، وَلَيْسَ أَحَدٌ يُخْبِرُنِي عَنْهُ بِشَىْءٍ‏.‏ قَالَ فَمَرَّ بِي عَلِيٌّ فَقَالَ أَمَا نَالَ لِلرَّجُلِ يَعْرِفُ مَنْزِلَهُ بَعْدُ قَالَ قُلْتُ لاَ‏.‏ قَالَ انْطَلِقْ مَعِي‏.‏ قَالَ فَقَالَ مَا أَمْرُكَ وَمَا أَقْدَمَكَ هَذِهِ الْبَلْدَةَ قَالَ قُلْتُ لَهُ إِنْ كَتَمْتَ عَلَىَّ أَخْبَرْتُكَ‏.‏ قَالَ فَإِنِّي أَفْعَلُ‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَهُ بَلَغَنَا أَنَّهُ قَدْ خَرَجَ هَا هُنَا رَجُلٌ يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، فَأَرْسَلْتُ أَخِي لِيُكَلِّمَهُ فَرَجَعَ وَلَمْ يَشْفِنِي مِنَ الْخَبَرِ، فَأَرَدْتُ أَنْ أَلْقَاهُ‏.‏ فَقَالَ لَهُ أَمَا إِنَّكَ قَدْ رَشَدْتَ، هَذَا وَجْهِي إِلَيْهِ، فَاتَّبِعْنِي، ادْخُلْ حَيْثُ أَدْخُلُ، فَإِنِّي إِنْ رَأَيْتُ أَحَدًا أَخَافُهُ عَلَيْكَ، قُمْتُ إِلَى الْحَائِطِ، كَأَنِّي أُصْلِحُ نَعْلِي، وَامْضِ أَنْتَ، فَمَضَى وَمَضَيْتُ مَعَهُ، حَتَّى دَخَلَ وَدَخَلْتُ مَعَهُ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ لَهُ اعْرِضْ عَلَىَّ الإِسْلاَمَ‏.‏ فَعَرَضَهُ فَأَسْلَمْتُ مَكَانِي، فَقَالَ لِي ‏ “‏ يَا أَبَا ذَرٍّ اكْتُمْ هَذَا الأَمْرَ، وَارْجِعْ إِلَى بَلَدِكَ، فَإِذَا بَلَغَكَ ظُهُورُنَا فَأَقْبِلْ ‏”‏‏.‏ فَقُلْتُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لأَصْرُخَنَّ بِهَا بَيْنَ أَظْهُرِهِمْ‏.‏ فَجَاءَ إِلَى الْمَسْجِدِ، وَقُرَيْشٌ فِيهِ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ، إِنِّي أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ‏.‏ فَقَالُوا قُومُوا إِلَى هَذَا الصَّابِئِ‏.‏ فَقَامُوا فَضُرِبْتُ لأَمُوتَ فَأَدْرَكَنِي الْعَبَّاسُ، فَأَكَبَّ عَلَىَّ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْهِمْ، فَقَالَ وَيْلَكُمْ تَقْتُلُونَ رَجُلاً مِنْ غِفَارَ، وَمَتْجَرُكُمْ وَمَمَرُّكُمْ عَلَى غِفَارَ‏.‏ فَأَقْلَعُوا عَنِّي، فَلَمَّا أَنْ أَصْبَحْتُ الْغَدَ رَجَعْتُ فَقُلْتُ مِثْلَ مَا قُلْتُ بِالأَمْسِ، فَقَالُوا قُومُوا إِلَى هَذَا الصَّابِئِ‏.‏ فَصُنِعَ ‏{‏بِي‏}‏ مِثْلَ مَا صُنِعَ بِالأَمْسِ وَأَدْرَكَنِي الْعَبَّاسُ فَأَكَبَّ عَلَىَّ، وَقَالَ مِثْلَ مَقَالَتِهِ بِالأَمْسِ‏.‏ قَالَ فَكَانَ هَذَا أَوَّلَ إِسْلاَمِ أَبِي ذَرٍّ رَحِمَهُ اللَّهُ‏.‏

 

3523. PRIČAO NAM JE Zejd, a to je Ibn Ahzem, da je Ebu Kutejbe Salim ibn Kutejbe, kome je saopćio Musenna ibn Seid el-Kasir rekavši da mu je pričao Ebu Džemre, koji je izjavio da je Ibn Abbas rekao: – Želite li da vam pripovijedam o Ebu Zerrovom primanju islama? – Svakako, rekli smo mi, kaže (Ebu Džemre) – i on je kazao: Ebu Zerr je rekao: „Bio sam jedan od ljudi iz (plemena) Gifar, i do nas je doprla vijest da se u Mekki pojavio čovjek koji tvrdi da je Vjerovjesnik te sam ja rekao svom bratu (Unejsu): – Idi tom čovjeku, popričaj s njim i donesi mi vijest o njemu. On je otišao i sastao se s njim, a potom se vratio. – Šta ima kod tebe? – pitao sam, te je on odgovorio: – Tako mi Allaha, vidio sam čovjeka koji naređuje dobro i odvraća od zla. – Nisi me zadovoljio tom viješću, rekao sam mu, te uzeo torbu i štap i zaputio se u Mekku. Nisam ga poznavao, a nisam želio ni da pitam za njega. Pio sam vodu Zemzema i boravio u Mesdžidul-Haramu. Onda je – kaže on – pored mene prošao Alija i rekao: – Kao da je ovaj čovjek stranac? – Da, rekao sam – kaže on. – Hajdemo kući – rekao je on i ja sam se zaputio s njim, a da me on nije ništa pitao, niti sam ja njemu saopćio (razlog svog dolaska). Sutradan sam poranio u Mesdžidul-Haram, da bih pitao o njemu, a niko mi o njemu ništa nije rekao. Ponovo je – kaže on – pored mene naišao Alija i rekao: – Je li već došlo vrijeme da ovaj čovjek upozna svoje mjesto? – Ne, rekao sam – kaže on. – Hajde sa mnom – reče on, a potom upita: – Kakav je tvoj slučaj i šta te dovelo u ovaj grad? – Ako ćeš čuvati moju tajnu, rekoh mu, onda ću te izvijestiti. – Učinit ću to. – reče on. – Do nas je doprlo. – kaže on, da mu je tada rekao – da se ovdje pojavio čovjek koji tvrdi da je Vjerovjesnik te sam posalo svog brata da popriča s njim, i on se vratio ne zadovoljivši me svojom viješću, pa sam ja poželio da se sastanem s njim. – Ti si zaista na ispravnom putu – rekao mu je (Alija) – i ja ću se sad uputiti k njemu, pa me slijedi i uđi gdje i ja uđem. Ako naiđemo na nekog ko bi bio opasan po tebe, ja ću stati pored zida kao da opravljam svoju obuću, a ti produži. Potom je on krenuo, a i ja sam išao s njim, sve dok on nije ušao, a s njim sam i ja ušao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, i rekao mu: “Izloži mi islam.” – On mi ga je izložio te sam ga ja smjesta primio. On mi je rekao: – Ebu Zerr, sakrij ovu stvar i vrati se u svoje mjesto, a kad čuješ da smo ojačali, onda dođi. – Tako mi Onog koji te je uistinu poslao, rekao sam, sigurno ću razglasiti (ovu stvar) među njima! Potom je on otišao u Mesdžid-Haram, u kojem su bili Kurejšije i rekao: – Skupino Kurejšija, ja svjedočim da je samo Allah Bog i svjedočim da je Muhammed Njegov rob i poslanik! – Ustanite na ovog koji je prevjerio – rekoše oni i skočiše, te sam ja bio gotovo nasmrt pretučen, a onda je stigao Abbas, bacio se na mene, a potom se okrenuo prema njima i rekao: “Teško vama! Zar ćete ubiti čovjeka iz Gifara, a vaša trgovina i put su preko Gifara!” Tada su me oni ostavili, i pošto je sutradan svanulo, vratio sam se i rekao ono što sam rekao i jučer. – Ustanite na ovog koji je prevjerio – rekoše oni opet, pa mi je učinjeno ono što je učinjeno i jučer, te je opet stigao Abbas, bacio se na mene i rekao ono što je rekao i jučer. Ovo se desilo u početku Ebu Zerrovog, radijallahu ‘anhu, primanja islama, kaže (Ebu Džemre).


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ مُحَمَّدٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ أَسْلَمُ وَغِفَارُ وَشَىْءٌ مِنْ مُزَيْنَةَ وَجُهَيْنَةَ ـ أَوْ قَالَ شَىْءٌ مِنْ جُهَيْنَةَ أَوْ مُزَيْنَةَ ـ خَيْرٌ عِنْدَ اللَّهِ ـ أَوْ قَالَ ـ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنْ أَسَدٍ وَتَمِيمٍ وَهَوَازِنَ وَغَطَفَانَ‏.‏

 

3517. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Hammad od Ejjuba, ovaj od Muhammeda, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je (Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem), rekao: „Eslem, Gifar i dio Muzejne i Džuhejne – ili je rekao – dio Džuhejne ili Muzejne – bolji su kod Allaha – ili je rekao – na Sudnjem danu – od (plemena) Esed, Temim, Hevazin i Gatafan.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ أَبِي بِشْرٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ إِذَا سَرَّكَ أَنْ تَعْلَمَ جَهْلَ الْعَرَبِ فَاقْرَأْ مَا فَوْقَ الثَّلاَثِينَ وَمِائَةٍ فِي سُورَةِ الأَنْعَامِ ‏{‏قَدْ خَسِرَ الَّذِينَ قَتَلُوا أَوْلاَدَهُمْ سَفَهًا بِغَيْرِ عِلْمٍ‏}‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏قَدْ ضَلُّوا وَمَا كَانُوا مُهْتَدِينَ‏}‏‏.‏

 

3524. PRIČAO NAM JE Ebu Nu‘man, njemu Ebu Avane prenoseći od Ebu Bišra, ovaj od Seida ibn Džubejra, a on da je Ibn Abbas, radijallahu ‘anhuma, rekao: „Ako želiš da se upoznaš s neznanjem Arapa, onda pročitaj (ajet) koji je iznad sto tridesetog u suri El-En‘am: ‘Oni koji iz lahkoumnosti i ne znajući šta rade djecu svoju ubijaju’ – do riječi – ‘oni su zalutali i oni ne znaju šta rade.’”


 

حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مُرَّةَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ ‏{‏وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الأَقْرَبِينَ‏}‏ جَعَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُنَادِي ‏”‏ يَا بَنِي فِهْرٍ، يَا بَنِي عَدِيٍّ لِبُطُونِ قُرَيْشٍ ‏”‏‏.‏

 

3525. PRIČAO NAM JE Omer ibn Hafs, njemu njegov otac, ovom opet A‘meš, a njemu Amr-Murre od Seida ibn Džubejra, a on da je Ibn Abbas, radijallahu ‘anhu, rekao: „Kada je objavljeno: ‘I opominji rodbinu svoju najbližu’, Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, počeo je pozivati: ‘O, potomci Fehra! O, potomci Adijja’, po rodovima Kurejšija.”


 

وَقَالَ لَنَا قَبِيصَةُ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، عَنْ حَبِيبِ بْنِ أَبِي ثَابِتٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ ‏{‏وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الأَقْرَبِينَ‏}‏ جَعَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَدْعُوهُمْ قَبَائِلَ قَبَائِلَ‏.‏

 

3526. I rekao nam je Kabisa da mu je saopćio Sufjan od Habiba ibn Ebu Sabita, on od Seida ibn Džubejra, a ovaj da je Ibn Abbas, radijallahu ‘anhuma, rekao: „Kada je objavljeno: ‘I opominji rodbinu svoju najbližu’, Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, počeo ih je pozivati, pleme po pleme.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، أَخْبَرَنَا أَبُو الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ يَا بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ، اشْتَرُوا أَنْفُسَكُمْ مِنَ اللَّهِ، يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ اشْتَرُوا أَنْفُسَكُمْ مِنَ اللَّهِ، يَا أُمَّ الزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ عَمَّةَ رَسُولِ اللَّهِ، يَا فَاطِمَةُ بِنْتَ مُحَمَّدٍ، اشْتَرِيَا أَنْفُسَكُمَا مِنَ اللَّهِ، لاَ أَمْلِكُ لَكُمَا مِنَ اللَّهِ شَيْئًا، سَلاَنِي مِنْ مَالِي مَا شِئْتُمَا ‏”‏‏.‏

 

3527. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu je saopćio Šuajb, a ovom Ebu Zinad od A‘redža, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „O, potomci Abdul-Menafa, kupite svoje duše od Allaha! O, potomci Abdul-Muttaliba, kupite svoje duše od Allaha! O, majko Zubejra ibn Avvama, tetko Allahovog Poslanika, o, Fatima, kćerko Muhammeda, kupite svoje duše od Allaha! Ja ni vama dvjema ne mogu kod Allaha ništa pomoći (ako ne primite islam), a od imetka moga tražite što god hoćete.”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ دَعَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الأَنْصَارَ فَقَالَ ‏”‏ هَلْ فِيكُمْ أَحَدٌ مِنْ غَيْرِكُمْ ‏”‏‏.‏ قَالُوا لاَ، إِلاَّ ابْنُ أُخْتٍ لَنَا‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ ابْنُ أُخْتِ الْقَوْمِ مِنْهُمْ ‏”‏‏.‏

 

3528. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Šu‘be prenoseći od Katade, a on od Enesa, radijallahu ‘anhu, da je rekao: „Pozvao je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, ensarije i rekao: ‘Ima li među vama neko ko nije vaš?’ ‘Ne’ – rekoše oni – ‘osim jednog sina od naše sestre.’ ‘Sin od sestre jednog naroda pripada njima’ – reče Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem.”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ أَبَا بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ دَخَلَ عَلَيْهَا وَعِنْدَهَا جَارِيَتَانِ فِي أَيَّامِ مِنًى تُدَفِّفَانِ وَتَضْرِبَانِ، وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مُتَغَشٍّ بِثَوْبِهِ، فَانْتَهَرَهُمَا أَبُو بَكْرٍ، فَكَشَفَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنْ وَجْهِهِ، فَقَالَ ‏”‏ دَعْهُمَا يَا أَبَا بَكْرٍ، فَإِنَّهَا أَيَّامُ عِيدٍ، وَتِلْكَ الأَيَّامُ أَيَّامُ مِنًى ‏”‏‏.‏ وَقَالَتْ عَائِشَةُ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَسْتُرُنِي، وَأَنَا أَنْظُرُ إِلَى الْحَبَشَةِ، وَهُمْ يَلْعَبُونَ فِي الْمَسْجِدِ فَزَجَرَهُمْ ‏{‏عُمَرُ‏}‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ دَعْهُمْ أَمْنًا بَنِي أَرْفَدَةَ ‏”‏‏.‏ يَعْنِي مِنَ الأَمْنِ‏.‏

 

3529. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Bukejr, njemu Lejs prenoseći od ‘Ukajla, ovaj od Ibn Šihaba, on od Urve, a ovaj od Aiše da je Ebu Bekr, radijallahu ‘anhu, ušao kod nje u danima (boravka na) Mini, a kod nje su bile dvije sluškinje koje su pjevale i udarale u def, dok je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bio pokriven svojom odorom. Ebu Bekr povika na njih ali Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, otkri svoje lice i reče: „Ostavi ih, Ebu Bekre, jer ovo su dani Bajrama!” A ti dani su bili dani (boravka na) Mini. Aiša je izjavila: „Vidjela sam Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kako me zaklanja, a ja gledam u Abesince koji su igrali u džamiji. Onda ih Omer poče grditi, a Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, reče: ‘Ostavi ih! Budite sigurni, o, Erfidije.’ Znači (da je riječ emnen) u značenju: sigurnost (a ne u značenju, vjerovanje).”


 

حَدَّثَنِي عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتِ اسْتَأْذَنَ حَسَّانُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فِي هِجَاءِ الْمُشْرِكِينَ، قَالَ ‏ “‏ كَيْفَ بِنَسَبِي ‏”‏‏.‏ فَقَالَ حَسَّانُ لأَسُلَّنَّكَ مِنْهُمْ كَمَا تُسَلُّ الشَّعَرَةُ مِنَ الْعَجِينِ‏.‏ وَعَنْ أَبِيهِ قَالَ ذَهَبْتُ أَسُبُّ حَسَّانَ عِنْدَ عَائِشَةَ فَقَالَتْ لاَ تَسُبُّهُ فَإِنَّهُ كَانَ يُنَافِحُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

3531. PRIČAO MI JE Osman ibn Ebu Šejbe, njemu Abde prenoseći od Hišama, on od svoga oca, a ovaj od Aiše, radijallahu anha, koja je rekla: „Hassan je zatražio odobrenje od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, da izvrgne ruglu idolopoklonike, ali ga je on upitao: ‘Šta ćeš uraditi s mojim porijeklom?’” „Izvući ću ga od njih” – rekao je Hassan – “kao što se dlaka izvlači iz tijesta.”26) Isto tako on prenosi od svoga oca da je rekao: “Otišao sam kod Aiše da grdim Hassana, ali je ona rekla: ‘Ne grdi ga, jer on je branio Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.’” Ebu Hejsem kaže: „Nefehati-d-dabbetu (životinja se brani) kad udari svojim kopitima, a nefehahu bi-s-sajf (udario ga mačem) kad ga zahvati iz daljine.”


 

حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَعْنٌ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ، عَنْ أَبِيهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لِي خَمْسَةُ أَسْمَاءٍ أَنَا مُحَمَّدٌ، وَأَحْمَدُ، وَأَنَا الْمَاحِي الَّذِي يَمْحُو اللَّهُ بِي الْكُفْرَ، وَأَنَا الْحَاشِرُ الَّذِي يُحْشَرُ النَّاسُ عَلَى قَدَمِي، وَأَنَا الْعَاقِبُ ‏”‏‏.‏

 

3532. PRIČAO NAM JE Ibrahim ibnul Munzir rekavši da mu je pričao Ma’n prenoseći od Malika, on od Ibn Šihaba, ovaj od Muhammeda ibn Džubejra ibn Mut‘ima, a on od svoga oca, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Ja imam pet imena. Ja sam Muhammed i Ahmed, ja sam Mahi s kojim Allah briše nevjerovanje, ja sam Hašir, poslije koga će ljudi biti oživljeni, i ja sam Akiibn”29)


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ أَلاَ تَعْجَبُونَ كَيْفَ يَصْرِفُ اللَّهُ عَنِّي شَتْمَ قُرَيْشٍ وَلَعْنَهُمْ يَشْتِمُونَ مُذَمَّمًا وَيَلْعَنُونَ مُذَمَّمًا وَأَنَا مُحَمَّدٌ ‏”‏‏.‏

 

3533. PRIČAO NAM JE Alija ibn Abdullah, njemu Sufjan prenoseći od Ebu Zinada, ovaj od A‘redža, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Zar se ne čudite kako Allah od mene odbija vrijeđanje Kurejšija i njihovo proklinjanje? Oni vrijeđaju Muzemmema (pokuđenog) i proklinju Muzemmema, a ja sam Muhammed.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ، حَدَّثَنَا سَلِيمٌ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مِينَاءَ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ مَثَلِي وَمَثَلُ الأَنْبِيَاءِ كَرَجُلٍ بَنَى دَارًا فَأَكْمَلَهَا وَأَحْسَنَهَا، إِلاَّ مَوْضِعَ لَبِنَةٍ، فَجَعَلَ النَّاسُ يَدْخُلُونَهَا وَيَتَعَجَّبُونَ، وَيَقُولُونَ لَوْلاَ مَوْضِعُ اللَّبِنَةِ ‏”‏‏.‏

 

3534. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Sinan, njemu Selim, a ovom Seid ibn Mina’ prenoseći od Džabira ibn Abdullaha, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Moj primjer i primjer drugih vjerovjesnika je poput čovjeka koji je sagradio kuću, završio je i dotjerao, osim mjesta još za jednu ciglu. Ljudi su ulazili u nju, divili se i govorili: „Da nije još onog jednog mjesta za ciglu.”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ إِنَّ مَثَلِي وَمَثَلَ الأَنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِي كَمَثَلِ رَجُلٍ بَنَى بَيْتًا فَأَحْسَنَهُ وَأَجْمَلَهُ، إِلاَّ مَوْضِعَ لَبِنَةٍ مِنْ زَاوِيَةٍ، فَجَعَلَ النَّاسُ يَطُوفُونَ بِهِ وَيَعْجَبُونَ لَهُ، وَيَقُولُونَ هَلاَّ وُضِعَتْ هَذِهِ اللَّبِنَةُ قَالَ فَأَنَا اللَّبِنَةُ، وَأَنَا خَاتِمُ النَّبِيِّينَ ‏”‏‏.‏

 

3535. PRIČAO NAM JE Kutjebe ibn Seid, njemu Ismail ibn Dža‘fer prenoseći od Abdullaha ibn Dinara, ovaj od Ebu Saliha, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Moj primjer vjerovjesnika prije mene je kao primjer čovjeka koji je sagradio kuću, dotjerao je i uljepšao, osim mjesta jedne cigle na uglu. Ljudi su obilazili oko nje, divili se i govorili: “Da je samo još cigla postavljena. Pa, ja sam cigla, a ja sam Pečat vjerovjesnika”, rekao je (Muhammed, alejhis-selam).


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم تُوُفِّيَ وَهْوَ ابْنُ ثَلاَثٍ وَسِتِّينَ‏.‏ وَقَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَأَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ مِثْلَهُ‏.‏

 

3536. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu Lejs od ‘Ukajla, on od Ibn Šihaba, ovaj od Urve ibn Zubejra, a on od Aiše, radijallahu anha, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, umro kad je imao šezdeset i tri godine. Ibn Šihab je izjavio da je i od Seida ibn Musejjeba čuo to isto.


 

حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ حُمَيْدٍ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي السُّوقِ فَقَالَ رَجُلٌ يَا أَبَا الْقَاسِمِ‏.‏ فَالْتَفَتَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ “‏ سَمُّوا بِاسْمِي، وَلاَ تَكْتَنُوا بِكُنْيَتِي ‏”‏‏.‏

 

3537. PRIČAO NAM JE Hafs ibn Omer, njemu Šu‘be prenoseći od Humejda, a on da je Enes, radijallahu ‘anhu, rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, jedne prilike bio je na trgu, a neki čovjek je (pozivajući drugog) rekao: ‘Ebul-Kasime!’ Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, okrenuo se i rekao: ‘Nadijevajte moje ime, a ne nadijevajte nikom moj nadimak.’”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ سَالِمٍ، عَنْ جَابِرٍ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ تَسَمَّوْا بِاسْمِي، وَلاَ تَكْتَنُوا بِكُنْيَتِي ‏”‏

 

3538. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Kesir, njemu je saopćio Šu‘be od Mensura, ovaj od Salima, a on od Džabira, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Nadijevajte moje ime, a ne nadijevajte nikom moj nadimak.”


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ قَالَ أَبُو الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ سَمُّوا بِاسْمِي، وَلاَ تَكْتَنُوا بِكُنْيَتِي ‏”‏

 

3539. PRIČAO NAM JE Alija ibn Abdullah, njemu je pričao Sufjan prenoseći od Ejjuba, a on od Ibn Sirina, koji je izjavio da je čuo Ebu Hurejru, radijallahu ‘anhu, kako kaže da je Ebul-Kasim, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Nadijevajte moje ime, a ne nadijevajte nikom moj nadimak.”


 

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، أَخْبَرَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، عَنِ الْجُعَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، رَأَيْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ ابْنَ أَرْبَعٍ وَتِسْعِينَ جَلْدًا مُعْتَدِلاً فَقَالَ قَدْ عَلِمْتُ مَا مُتِّعْتُ بِهِ سَمْعِي وَبَصَرِي إِلاَّ بِدُعَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، إِنَّ خَالَتِي ذَهَبَتْ بِي إِلَيْهِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنَ أُخْتِي شَاكٍ فَادْعُ اللَّهَ‏.‏ قَالَ فَدَعَا لِي‏.‏

 

3540. PRIČAO MI JE Ishak ibn Ibrahim, a njemu je saopćio Fadl ibn Musa prenoseći od Džuajda ibn Abdurrahmana (koji je rekao): „Vidio sam Saiba ibn Jezida kad je imao devedest i četiri godine. Bio je čvrst i uspravan, i tada je rekao: – Znam da se ne bih nauživao svog sluha i vida da nije bilo Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Moja tetka me je odvela njemu i rekla: „Allahov Poslaniče, moj sestrić je bolešljiv, pa zamoli Allaha za njega”, i on je molio za mene.


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا حَاتِمٌ، عَنِ الْجُعَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ سَمِعْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ، قَالَ ذَهَبَتْ بِي خَالَتِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنَ أُخْتِي‏.‏ وَقَعَ فَمَسَحَ رَأْسِي وَدَعَا لِي بِالْبَرَكَةِ، وَتَوَضَّأَ فَشَرِبْتُ مِنْ وَضُوئِهِ، ثُمَّ قُمْتُ خَلْفَ ظَهْرِهِ فَنَظَرْتُ إِلَى خَاتَمٍ بَيْنَ كَتِفَيْهِ‏.‏ قَالَ ابْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الْحُجْلَةُ مِنْ حُجَلِ الْفَرَسِ الَّذِي بَيْنَ عَيْنَيْهِ‏.‏ قَالَ إِبْرَاهِيمُ بْنُ حَمْزَةَ مِثْلَ زِرِّ الْحَجَلَةِ

 

3541. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Ubejdullah, njemu Hatim prenoseći od Džuajda ibn Abdurrahmana, koji kaže da je čuo Saiba ibn Jezida kako veli: „Moja tetka me uvela Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, i rekla: „Allahov Poslaniče, moj sestrić je bolešljiv.” On mi je potrao glavu i i molio za blagoslov. Potom je uzeo abdest, a ja se napio vode (preostale) od njegovog abdesta, stao iza njega i vidio među njegovim plećkama mladež.” Ebu Ubejdullah je rekao: „El-hudžla je bijela pjega među očima konja.” Ibrahim ibn Hamza (prenoseći ovaj hadis) rekao je: „Poput jajeta jarebice.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنْ عُقْبَةَ بْنِ الْحَارِثِ، قَالَ صَلَّى أَبُو بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ الْعَصْرَ، ثُمَّ خَرَجَ يَمْشِي فَرَأَى الْحَسَنَ يَلْعَبُ مَعَ الصِّبْيَانِ، فَحَمَلَهُ عَلَى عَاتِقِهِ وَقَالَ بِأَبِي شَبِيهٌ بِالنَّبِيِّ لاَ شَبِيهٌ بِعَلِيٍّ‏.‏ وَعَلِيٌّ يَضْحَكُ‏.‏

 

3542. PRIČAO NAM JE Ebu Asim prenoseći od Omera ibn Seida ibn Ebu Husajna, on od Ibn Ebu Mulejke, a ovaj od Ukbe ibn Harisa, koji je rekao: – Ebu Hurejra, radijallahu ‘anhu, klanjao je ikindiju, a potom izišao i idući vidio Hasana kako se igra s djecom, te ga ponio na ramenu i rekao: „Žrtvovao bih svoga oca za njega! On je sličan Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, a nije sličan Aliji.” Alija se tome nasmiješio (odobravajući mu).


 

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، عَنْ أَبِي جُحَيْفَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ الْحَسَنُ يُشْبِهُهُ‏.‏

 

3543. PRIČAO NAM JE Ahmed ibn Junus, njemu Zuhejr, a ovom Ismail prenoseći da je Ebu Džuhajf, radijallahu ‘anhu, rekao: „Vidio sam Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, a Hasan mu je bio sličan.”


 

حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبِي خَالِدٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جُحَيْفَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَكَانَ الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ ـ عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ ـ يُشْبِهُهُ قُلْتُ لأَبِي جُحَيْفَةَ صِفْهُ لِي‏.‏ قَالَ كَانَ أَبْيَضَ قَدْ شَمِطَ‏.‏ وَأَمَرَ لَنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِثَلاَثَ عَشْرَةَ قَلُوصًا قَالَ فَقُبِضَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَبْلَ أَنْ نَقْبِضَهَا‏.‏

 

3544. PRIČAO NAM JE Amr ibn Alija, njemu Ibn Fudajl, a ovom Ismail ibn Ebu Halid rekavši da je čuo Ebu Džuhajfu, radijallahu ‘anhu, kako kaže: „Vidio sam Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, a Hasan ibn Alijj radijallahu ‘anhu, ličio mu je.” „Opiši mi ga”, rekao sam Ebu Džuhajfi, a on je onda rekao: „Bio je bijel, već posijedio. Odredio nam je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, trinaest deva, ali je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, umro prije nego što smo mi to primili.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ وَهْبٍ أَبِي جُحَيْفَةَ السُّوَائِيِّ، قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَرَأَيْتُ بَيَاضًا مِنْ تَحْتِ شَفَتِهِ السُّفْلَى الْعَنْفَقَةَ‏.‏

 

3545. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Redža’, njemu Israil prenoseći od Ebu Ishaka, a on od Vehaba Ebu Džuhajfa es-Suvaija, koji je rekao: „Vidio sam Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, i vidio bijelu boju na čuperku brade, ispod njegove donje usne.”


 

حَدَّثَنَا عِصَامُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا حَرِيزُ بْنُ عُثْمَانَ، أَنَّهُ سَأَلَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ بُسْرٍ صَاحِبَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ أَرَأَيْتَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ شَيْخًا قَالَ كَانَ فِي عَنْفَقَتِهِ شَعَرَاتٌ بِيضٌ‏.‏

 

3546. PRIČAO NAM JE Isam ibn Halid, njemu Hariz ibn Osman da je on pitao Abdullaha ibn Busra, Vjerovjesnikovog, sallallahu alejhi ve sellem, ashaba, rekavši: „Jesi li vidio da li je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bio star?” „Imao je na čuperku brade, nekoliko bijelih dlaka”, rekao je on.


 

حَدَّثَنِي ابْنُ بُكَيْرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلاَلٍ، عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، يَصِفُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ كَانَ رَبْعَةً مِنَ الْقَوْمِ، لَيْسَ بِالطَّوِيلِ وَلاَ بِالْقَصِيرِ، أَزْهَرَ اللَّوْنِ لَيْسَ بِأَبْيَضَ أَمْهَقَ وَلاَ آدَمَ، لَيْسَ بِجَعْدٍ قَطَطٍ وَلاَ سَبْطٍ رَجِلٍ، أُنْزِلَ عَلَيْهِ وَهْوَ ابْنُ أَرْبَعِينَ، فَلَبِثَ بِمَكَّةَ عَشْرَ سِنِينَ يُنْزَلُ عَلَيْهِ وَبِالْمَدِينَةِ عَشْرَ سِنِينَ، وَلَيْسَ فِي رَأْسِهِ وَلِحْيَتِهِ عِشْرُونَ شَعَرَةً بَيْضَاءَ‏.‏ قَالَ رَبِيعَةُ فَرَأَيْتُ شَعَرًا مِنْ شَعَرِهِ، فَإِذَا هُوَ أَحْمَرُ فَسَأَلْتُ فَقِيلَ احْمَرَّ مِنَ الطِّيبِ‏.‏

 

3547. PRIČAO MI JE Ibn Bukejr, njemu Lejs od Halida, on od Seida ibn Ebu Halila, a ovaj od Rebija ibn Ebu Abdurrahmana, koji je rekao: – Čuo sam Enesa ibn Malika kako, opisujući Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kaže: „Bio je srednjeg stasa, ni visok ni nizak, svijetle boje, ne suviše bijel bez sjaja niti smeđ, ne sasvim kovrdžave kose niti ravne, nego napola kovrdžave. Počela mu je dolaziti Objava kad je imao četrdeset godina. Potom je ostao u Mekki još deset godina, dok mu je dolazila Objava, i u Medini deset godina, a (kad je umro), nije imao na glavi i bradi ni dvadeset bijelih dlaka.” Kasnije sam, kaže Rebia, vidio malo njegove kose, koja je bila crvena, pa sam upitao (od čega je crvena), te mi je rečeno: „Pocrvenjela je od mirisa.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّهُ سَمِعَهُ يَقُولُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَيْسَ بِالطَّوِيلِ الْبَائِنِ وَلاَ بِالْقَصِيرِ، وَلاَ بِالأَبْيَضِ الأَمْهَقِ، وَلَيْسَ بِالآدَمِ وَلَيْسَ بِالْجَعْدِ الْقَطَطِ وَلاَ بِالسَّبْطِ، بَعَثَهُ اللَّهُ عَلَى رَأْسِ أَرْبَعِينَ سَنَةً، فَأَقَامَ بِمَكَّةَ عَشْرَ سِنِينَ، وَبِالْمَدِينَةِ عَشْرَ سِنِينَ، فَتَوَفَّاهُ اللَّهُ، وَلَيْسَ فِي رَأْسِهِ وَلِحْيَتِهِ عِشْرُونَ شَعْرَةً بَيْضَاءَ‏.‏

 

3548. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu je saopćio Malik ibn Enes prenoseći od Rebia ibn Ebu Abdrurrahmana, koji je čuo Enesa ibn Malika radijallahu ‘anhu, kako kaže: „Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nije bio previše ni visok ni nizak, niti je bio suviše bijel bez sjaja, niti smeđ, ni sasvim kovrdžave kose niti ravne. Allah ga je poslao (počeo mu objavljivati) kad je imao četrdest godina, te je on ostao u Mekki još deset godina, a potom u Medini deset (godina). Kad ga je Allha uzeo Sebi, na njegovoj glavi i bradi nije bilo ni dvadeset bijelih dlaka.”


 

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ، يَقُولُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَحْسَنَ النَّاسِ وَجْهًا وَأَحْسَنَهُ خَلْقًا، لَيْسَ بِالطَّوِيلِ الْبَائِنِ وَلاَ بِالْقَصِيرِ‏.‏

 

3549. PRIČAO NAM JE Ahmed ibn Seid Ebu Abdullah, njemu Ishak ibn Mensur, a ovom Ibrahim ibn Jusuf prenoseći od svoga oca, a on od Ebu Ishaka, koji je izjavio da je čuo El-Berraa, kako kaže: „Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, bio je najljepši čovjek u licu i bio je najljepšeg izgleda. Nije bio previše visok ni nizak.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، عَنْ قَتَادَةَ، قَالَ سَأَلْتُ أَنَسًا هَلْ خَضَبَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَالَ لاَ، إِنَّمَا كَانَ شَىْءٌ فِي صُدْغَيْهِ‏.‏

 

3550. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, njemu Hemmam prenoseći od Katade, koji je rekao: Upitao sam Enesa: – Da li je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bojio (svoju kosu)? – Ne – reče on – on je imao samo malo (bijelih dlaka) na sljepoočnicama.”


 

حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مَرْبُوعًا، بَعِيدَ مَا بَيْنَ الْمَنْكِبَيْنِ، لَهُ شَعَرٌ يَبْلُغُ شَحْمَةَ أُذُنِهِ، رَأَيْتُهُ فِي حُلَّةٍ حَمْرَاءَ، لَمْ أَرَ شَيْئًا قَطُّ أَحْسَنَ مِنْهُ‏.‏ قَالَ يُوسُفُ بْنُ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ أَبِيهِ إِلَى مَنْكِبَيْهِ‏.‏

 

3551. PRIČAO NAM JE Hafs ibn Omer, njemu Šu‘be prenoseći od Ebu Ishaka, a on da je El-Berra’ ibn Azib, radijallahu ‘anhu, rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bio je srednjeg stasa, širokih ramena, imao je kosu koja je dopirala do resice uha. Vidio sam ga u crvenom ogrtaču i ništa ljepše od njega nikada nisam vidio.” Jusuf ibn Ishak (prenoseći ovaj hadis) od svoga oca, rekao je: “… do ramena.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ سُئِلَ الْبَرَاءُ أَكَانَ وَجْهُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِثْلَ السَّيْفِ قَالَ لاَ بَلْ مِثْلَ الْقَمَرِ‏.‏

 

3552. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, njemu Zuhejr prenoseći od Ebu Ishaka, koji je rekao da je El-Berra’ upitan: – Da li je lice Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, bilo poput sablje? – Ne – rekao je on – nego poput Mjeseca.


 

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مَنْصُورٍ أَبُو عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ الأَعْوَرُ، بِالْمَصِّيصَةِ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْحَكَمِ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جُحَيْفَةَ، قَالَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالْهَاجِرَةِ إِلَى الْبَطْحَاءِ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ صَلَّى الظُّهْرَ رَكْعَتَيْنِ، وَالْعَصْرَ رَكْعَتَيْنِ، وَبَيْنَ يَدَيْهِ عَنَزَةٌ‏.‏ ‏{‏قَالَ شُعْبَةُ‏}‏ وَزَادَ فِيهِ عَوْنٌ عَنْ أَبِيهِ أَبِي جُحَيْفَةَ قَالَ كَانَ يَمُرُّ مِنْ وَرَائِهَا الْمَرْأَةُ، وَقَامَ النَّاسُ فَجَعَلُوا يَأْخُذُونَ يَدَيْهِ، فَيَمْسَحُونَ بِهَا وُجُوهَهُمْ، قَالَ فَأَخَذْتُ بِيَدِهِ، فَوَضَعْتُهَا عَلَى وَجْهِي، فَإِذَا هِيَ أَبْرَدُ مِنَ الثَّلْجِ، وَأَطْيَبُ رَائِحَةً مِنَ الْمِسْكِ‏.‏

 

3553. PRIČAO NAM JE Hasan ibn Mensur Ebu Alijj, njemu Hadždžadž ibn Muhammed el-Eaver u Messisi, a ovom Šu‘be prenoseći do Hakema, koji je izjavio da je čuo Ebu Džuhajfa, kako kaže: „Izišao je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, za vrijeme podnevne žege u mekkansku dolinu, uzeo abdest i klanjao dva rekata podne-namaza, a zatim dva rekata ikindije, a ispred njega je bio (usađen) štap. Avn je, (prenoseći ovaj hadis) od svoga oca, a on od Ebu Džuhajfa, opširnije prenio rekavši: „Iza tog štapa su prolazili prolaznici, a svijet je žurio uzimati ga za ruke i potirati njima svoja lica. I ja sam, kaže (Ebu Džuhajf), uzeo njegovu ruku i stavio je na svoje lice, kad – ona hladnija od snijega i mirišljivija od mošusa.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَجْوَدَ النَّاسِ، وَأَجْوَدُ مَا يَكُونُ فِي رَمَضَانَ، حِينَ يَلْقَاهُ جِبْرِيلُ، وَكَانَ جِبْرِيلُ ـ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ـ يَلْقَاهُ فِي كُلِّ لَيْلَةٍ مِنْ رَمَضَانَ، فَيُدَارِسُهُ الْقُرْآنَ فَلَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَجْوَدُ بِالْخَيْرِ مِنَ الرِّيحِ الْمُرْسَلَةِ‏.‏

 

3554. PRIČAO NAM JE Abdan, njemu Abdullah, a ovom saopćio Junus od Zuhrija, koji je rekao da mu je pričao Ubejdullah ibn Abdullah od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bio je najdarežljiviji čovjek, a bio bi najdarežljiviji u mjesecu ramazanu, kada bi mu dolazio Džibril, a Džibril, sallallahu alejhi ve sellem, dolazio mu je svake noći mjeseca ramazana i poučavao ga Kur’anu. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, bio je u činjenju dobra darežljiviji od blagog povjetarca.”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ عَلَيْهَا مَسْرُورًا تَبْرُقُ أَسَارِيرُ وَجْهِهِ، فَقَالَ ‏ “‏ أَلَمْ تَسْمَعِي مَا قَالَ الْمُدْلِجِيُّ لِزَيْدٍ وَأُسَامَةَ ـ وَرَأَى أَقْدَامَهُمَا ـ إِنَّ بَعْضَ هَذِهِ الأَقْدَامِ مِنْ بَعْضٍ ‏”‏‏.‏

 

3555. PRIČAO NAM JE Jahja, njemu Abdur-Rezzak, a ovom Ibn Džurejdž rekavši da mu je saopćio Ibn Šihab od Urve, a ovaj od Aiše, radijallahu anha, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, ušao kod nje veseo, tako da su mu blistale crte na licu, te rekao: „Nisi li čula da je Mudlidži rekao za Zejda i Usamu, vidjevši njihova stopala: ‘Zaista su ova stopala jedna od drugih.’”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ كَعْبٍ، قَالَ سَمِعْتُ كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ، يُحَدِّثُ حِينَ تَخَلَّفَ عَنْ تَبُوكَ، قَالَ فَلَمَّا سَلَّمْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ يَبْرُقُ وَجْهُهُ مِنَ السُّرُورِ، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا سُرَّ اسْتَنَارَ وَجْهُهُ، حَتَّى كَأَنَّهُ قِطْعَةُ قَمَرٍ، وَكُنَّا نَعْرِفُ ذَلِكَ مِنْهُ‏.‏

 

3556. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Bukejr, njemu Lejs prenoseći od ‘Ukajla, on od Ibn Šihaba, a ovaj od Abdurrahmana ibn Abdullaha ibn Ka‘ba, da je Abdullah ibn Ka‘b izjavio da je čuo Ka‘ba, ibn Malika kako priča (o tom) kad je izostao od pohoda na Tebuk, rekavši: “Pošto sam nazvao selam Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, njegovo lice je blistalo od radosti, a kada se radovao Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, njegovo lice je sijalo toliko kao da je parče Mjeseca. Mi smo to prepoznavali na njemu.”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ بُعِثْتُ مِنْ خَيْرِ قُرُونِ بَنِي آدَمَ قَرْنًا فَقَرْنًا، حَتَّى كُنْتُ مِنَ الْقَرْنِ الَّذِي كُنْتُ فِيهِ ‏”‏‏.‏

 

3557. PRIČAO NAM JE Kutejbe ibn Seid, njemu Ja‘kub ibn Abdurrahman prenoseći od Amra, on od Seida el-Makburija, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Poslan sam najboljoj generaciji ljudskog roda. (Birao sam) generaciju po generaciju dok nisam odabrao ovu generaciju kojoj sam (poslan).“


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَسْدِلُ شَعَرَهُ، وَكَانَ الْمُشْرِكُونَ يَفْرُقُونَ رُءُوسَهُمْ فَكَانَ أَهْلُ الْكِتَابِ يَسْدِلُونَ رُءُوسَهُمْ، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُحِبُّ مُوَافَقَةَ أَهْلِ الْكِتَابِ فِيمَا لَمْ يُؤْمَرْ فِيهِ بِشَىْءٍ، ثُمَّ فَرَقَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَأْسَهُ‏.‏

 

3558. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Bukejr, njemu Lejs prenoseći od Junusa, a on od Ibn Šihaba, koji je izjavio da mu je saopćio Ubejdullah ibn Abdullah od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, spuštao svoju kosu (na čelo), a idolopoklonici su razdvajali svoje kose (na dvije strane), dok su sljedbenici Knjige spuštali svoju kosu (na čelo). Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, volio se saglasiti sa sljedbenicima Knjige o pitanju o kojem mu nije ništa naređeno. Kasnije je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, razdvojio svoje kose (na dvije strane).


 

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، عَنْ أَبِي حَمْزَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمْ يَكُنِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَاحِشًا وَلاَ مُتَفَحِّشًا وَكَانَ يَقُولُ ‏ “‏ إِنَّ مِنْ خِيَارِكُمْ أَحْسَنَكُمْ أَخْلاَقًا ‏”‏‏.‏

 

3559. PRIČAO NAM JE Abdan prenoseći od Ebu Hamze, on od A‘meša, ovaj od Ebu Vaila, a on od Mesruka, da je Abdullah ibn Amr, radijallahu ‘anhu, rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nije bio nepristojan i bestidan, običavao je reći: “Najbolji od vas su oni koji imaju najljepši moral.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ أَنَّهَا قَالَتْ مَا خُيِّرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَيْنَ أَمْرَيْنِ إِلاَّ أَخَذَ أَيْسَرَهُمَا، مَا لَمْ يَكُنْ إِثْمًا، فَإِنْ كَانَ إِثْمًا كَانَ أَبْعَدَ النَّاسِ مِنْهُ، وَمَا انْتَقَمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِنَفْسِهِ، إِلاَّ أَنْ تُنْتَهَكَ حُرْمَةُ اللَّهِ فَيَنْتَقِمَ لِلَّهِ بِهَا‏.‏

 

3560. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu Malik od Ibn Šihaba, ovaj od Urve ibn Zubejra, a on od Aiše, radijallahu anha, koja je rekla: „Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nije nikada imao na izboru dvije stvari a da nije odabrao lakšu, ako ne bi bila grijeh. A ako bi se radilo o grijehu, on bi bio najdalje od njega. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nikada se nije zbog sebe svetio, osim ako bi se oskrnavio Allahov propis, pa bi se on u tom slučaju svetio radi Allaha.”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ مَا مَسِسْتُ حَرِيرًا وَلاَ دِيبَاجًا أَلْيَنَ مِنْ كَفِّ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، وَلاَ شَمِمْتُ رِيحًا قَطُّ أَوْ عَرْفًا قَطُّ أَطْيَبَ مِنْ رِيحِ أَوْ عَرْفِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

3561. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Hammda prenoseći od Sabitra, a on od Enesa, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Nisam dodirnuo ni svilu ni brokat nježniji od šake Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, niti sam ikada mirisao vjetar ili miris ljepši od zapaha ili mirisa Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي عُتْبَةَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَشَدَّ حَيَاءً مِنَ الْعَذْرَاءِ فِي خِدْرِهَا‏.‏

 

3562. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Jahja prenoseći od Šu‘be, on od Katade, a ovaj od Abdullaha ibn Ebu Utbe, da je Ebu Seid el-Hudri, radijallahu ‘anhu, rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, više se stidio nego djevica u svojoj sobi.”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، وَابْنُ، مَهْدِيٍّ قَالاَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، مِثْلَهُ وَإِذَا كَرِهَ شَيْئًا عُرِفَ فِي وَجْهِهِ‏.‏

 

3563. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Beššar, njemu Jahja i Ibn Mehdi, da im je pričao Šu‘be isto to (i dodao): „Ako mu se nešto nije svidjelo, to bi se prepoznalo na njegovom licu.”


 

حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ الْجَعْدِ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ مَا عَابَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم طَعَامًا قَطُّ، إِنِ اشْتَهَاهُ أَكَلَهُ، وَإِلاَّ تَرَكَهُ‏.‏

 

3564. PRIČAO MI JE Alija ibn Dža‘d, njemu je saopćio Šu‘be od A‘meša, on od Ebu Hazima, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nikada nije nalazio mahanu nikakvom jelu. Ako bi htio, pojeo bi ga, a ako ne, onda bi ga ostavio.”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ مُضَرَ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَالِكٍ ابْنِ بُحَيْنَةَ الأَسْدِيِّ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِذَا سَجَدَ فَرَّجَ بَيْنَ يَدَيْهِ حَتَّى نَرَى إِبْطَيْهِ‏.‏ قَالَ وَقَالَ ابْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا بَكْرٌ بَيَاضَ إِبْطَيْهِ‏.‏

 

3565. PRIČAO NAM JE Kutejbe ibn Seid, njemu Bekr ibn Mudar prenoseći od Dža‘fera ibn Rebia, on od A‘redža, a ovaj od Abdullaha, sina Malika i Buhajne el-Esedija, koji je rekao: „Kada bi Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, činio sedždu, rastavljao bi ruke (od tijela) tako da bismo mu vidjeli pazuho.” Ibn Bukejr kaže da je Bekr, pričajući (ovaj hadis), rekao: “bjelinu ispod pazuha.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ حَمَّادٍ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، أَنَّ أَنَسًا ـ رضى الله عنه ـ حَدَّثَهُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ لاَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ فِي شَىْءٍ مِنْ دُعَائِهِ، إِلاَّ فِي الاِسْتِسْقَاءِ، فَإِنَّهُ كَانَ يَرْفَعُ يَدَيْهِ حَتَّى يُرَى بَيَاضُ إِبْطَيْهِ‏.‏ وَقَالَ أَبُو مُوسَى دَعَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَفَعَ يَدَيْهِ وَرَأَيْتُ بَيَاضَ إِبْطَيْهِ

 

PRIČAO NAM JE Abdul-E’ala ibn Hammad, njemu Jezid ibn Zurej’in, a ovom Seid prenoseći od Katade, da im je Enes, radijallahu ‘anhu, rekao: „Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nije dizao ruke prilikom učenja dove, osim u kišnoj dovi, kada je dizao ruke toliko da mu se vidjela bjelina ispod pazuha.“


 

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَابِقٍ، حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ مِغْوَلٍ، قَالَ سَمِعْتُ عَوْنَ بْنَ أَبِي جُحَيْفَةَ، ذَكَرَ عَنْ أَبِيهِ، قَالَ دُفِعْتُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ بِالأَبْطَحِ فِي قُبَّةٍ كَانَ بِالْهَاجِرَةِ، خَرَجَ بِلاَلٌ فَنَادَى بِالصَّلاَةِ، ثُمَّ دَخَلَ فَأَخْرَجَ فَضْلَ وَضُوءِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَوَقَعَ النَّاسُ عَلَيْهِ يَأْخُذُونَ مِنْهُ، ثُمَّ دَخَلَ فَأَخْرَجَ الْعَنَزَةَ، وَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى وَبِيصِ سَاقَيْهِ فَرَكَزَ الْعَنَزَةَ، ثُمَّ صَلَّى الظُّهْرَ رَكْعَتَيْنِ وَالْعَصْرَ رَكْعَتَيْنِ، يَمُرُّ بَيْنَ يَدَيْهِ الْحِمَارُ وَالْمَرْأَةُ‏.‏

 

3566. PRIČAO NAM JE Hasan ibn Sabbah, njemu Muhammed ibn Sabik, a ovom Malik ibn Migvel rekavši da je čuo Avna ibn Ebu Džuhajfa kako spominje da je njegov otac rekao: „Naišao sam pored Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, dok je bio u (Mekkanskoj) dolini pod šatorom, za vrijeme podnevne žege, kad je izišao Bilal i pozvao na namaz, a zatim ušao i iznio preostali dio vode od abdesta Allahovog Poslanika sallallahu alejhi ve sellem. Ljudi su navalili da uzimaju tu vodu: Potom je on ušao i iznio štap, a izišao je i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem – kao da gledam sjaj njegovih potkoljenica – te usadio taj štap, a zatim klanjao dava rekata podne, a (poslije) i ikindiju dva rekata, a ispred njega su prolazili magarci i žene.”


 

حَدَّثَنِي الْحَسَنُ بْنُ صَبَّاحٍ الْبَزَّارُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُحَدِّثُ حَدِيثًا لَوْ عَدَّهُ الْعَادُّ لأَحْصَاهُ‏.‏ وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَنَّهُ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ أَلاَ يُعْجِبُكَ أَبُو فُلاَنٍ جَاءَ فَجَلَسَ إِلَى جَانِبِ حُجْرَتِي يُحَدِّثُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، يُسْمِعُنِي ذَلِكَ وَكُنْتُ أُسَبِّحُ فَقَامَ قَبْلَ أَنْ أَقْضِيَ سُبْحَتِي، وَلَوْ أَدْرَكْتُهُ لَرَدَدْتُ عَلَيْهِ، إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمْ يَكُنْ يَسْرُدُ الْحَدِيثَ كَسَرْدِكُمْ‏.‏

 

3567. PRIČAO MI JE Hasan ibn Sabbah el-Bezzar, njemu Sufjan prenoseći od Zuhrija, on od Urve, a ovj od Aiše, radijallahu anha, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, tako govorio da, kadbi neko htio da mu broji (riječi), izbrojio bi ih. 3568. Lejs je rekao da mi je pričao Junus prenoseći do Ibn Šihaba, koji je izjavio da mu je saopćio Urve ibn Zubejr od Aiše, radijallahu anha, koja je rekla: „Zar te ne iznenađuje taj i taj? Došao je i sjeo pored moje sobe, a potom prenosio od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, tako da ja to čujem. Ja sam tada činila zikr (klanjala nafilu) i on je ustao prije nego što sam ja obavila zikr, a da sam ga zatekla, suprotstavila bih mu se. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nije brzo govorio hadise kao što to vi činite.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ كَيْفَ كَانَتْ صَلاَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي رَمَضَانَ قَالَتْ مَا كَانَ يَزِيدُ فِي رَمَضَانَ وَلاَ غَيْرِهِ عَلَى إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً، يُصَلِّي أَرْبَعَ رَكَعَاتٍ فَلاَ تَسْأَلْ عَنْ حُسْنِهِنَّ وَطُولِهِنَّ، ثُمَّ يُصَلِّي أَرْبَعًا فَلاَ تَسْأَلْ عَنْ حُسْنِهِنَّ وَطُولِهِنَّ، ثُمَّ يُصَلِّي ثَلاَثًا فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ تَنَامُ قَبْلَ أَنْ تُوتِرَ قَالَ ‏ “‏ تَنَامُ عَيْنِي وَلاَ يَنَامُ قَلْبِي ‏”‏‏.‏

 

3569. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Mesleme prenoseći od Malika, on od Seida el-Makburija, a ovaj od Ebu Seleme ibn Abdurrahmana koji je pitao Aišu, radijallahu ‘anhu: – Kakav je bio namaz Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, uz ramazan? – On nije ni ramazanom, a ni u drugo vrijeme – rekla je ona – povećavao preko jedanaest rekata. Klanjao bi četiri rekata, a ne pitaj za njihovu ljepotu i dužinu! Potom bi opet klanjao četiri rekata, i ne pitaj za njihovu ljepotu i dužinu, a zatim bi klanjao još tri rekata, te sam ja upitala: „Allahov Poslaniče, da li zaspiš prije obavljenog vitra?“ „Moje oko spava, a srce mi ne spava – odgovorio je on.“


 

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَخِي، عَنْ سُلَيْمَانَ، عَنْ شَرِيكِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي نَمِرٍ، سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، يُحَدِّثُنَا عَنْ لَيْلَةِ، أُسْرِيَ بِالنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْ مَسْجِدِ الْكَعْبَةِ جَاءَ ثَلاَثَةُ نَفَرٍ قَبْلَ أَنْ يُوحَى إِلَيْهِ، وَهُوَ نَائِمٌ فِي مَسْجِدِ الْحَرَامِ، فَقَالَ أَوَّلُهُمْ أَيُّهُمْ هُوَ فَقَالَ أَوْسَطُهُمْ هُوَ خَيْرُهُمْ وَقَالَ آخِرُهُمْ خُذُوا خَيْرَهُمْ‏.‏ فَكَانَتْ تِلْكَ، فَلَمْ يَرَهُمْ حَتَّى جَاءُوا لَيْلَةً أُخْرَى، فِيمَا يَرَى قَلْبُهُ، وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم نَائِمَةٌ عَيْنَاهُ وَلاَ يَنَامُ قَلْبُهُ وَكَذَلِكَ الأَنْبِيَاءُ تَنَامُ أَعْيُنُهُمْ وَلاَ تَنَامُ قُلُوبُهُمْ، فَتَوَلاَّهُ جِبْرِيلُ ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى السَّمَاءِ‏.‏

 

3570. PRIČAO NAM JE Ismail rekavši da mu je prenio njegov brat od Sulejmana, a ovaj od Šerika ibn Abdullaha ibn Ebu Nemira (koji je izjavio) da je čuo Enesa ibn Malika, radijallahu ‘anhu, kako priča o noći u kojoj je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, išao na Isra iz Mesdžidul-Harama (pa kaže): – Došla su tri (meleka), prije nego što mu je došla Objava, a on je spavao u Mesdžidul-Haramu. Prvi od njih je rekao: „Koji je od njih on?“ „Onaj koji je najbolji od njih.“ – rekao je drugi (melek). „Uzmite najboljeg od njih!“ – rekao je treći (melek). To je bilo sve, i on ih nije vidio dok jedne druge noći nisu došli, prema onom kako je vidjelo njegovo srce, a u Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, spavaju oči, ali ne spava srce; tako je kod svih Vjerovjesnika: spavaju im oči, ali im srca ne spavaju. Onda ga je Džibril prihvatio te se s njim uzdigao na nebo.


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا سَلْمُ بْنُ زَرِيرٍ، سَمِعْتُ أَبَا رَجَاءٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عِمْرَانُ بْنُ حُصَيْنٍ، أَنَّهُمْ كَانُوا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي مَسِيرٍ، فَأَدْلَجُوا لَيْلَتَهُمْ حَتَّى إِذَا كَانَ وَجْهُ الصُّبْحِ عَرَّسُوا فَغَلَبَتْهُمْ أَعْيُنُهُمْ حَتَّى ارْتَفَعَتِ الشَّمْسُ، فَكَانَ أَوَّلَ مَنِ اسْتَيْقَظَ مِنْ مَنَامِهِ أَبُو بَكْرٍ، وَكَانَ لاَ يُوقَظُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ مَنَامِهِ حَتَّى يَسْتَيْقِظَ، فَاسْتَيْقَظَ عُمَرُ فَقَعَدَ أَبُو بَكْرٍ عِنْدَ رَأْسِهِ فَجَعَلَ يُكَبِّرُ وَيَرْفَعُ صَوْتَهُ، حَتَّى اسْتَيْقَظَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَنَزَلَ وَصَلَّى بِنَا الْغَدَاةَ، فَاعْتَزَلَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ لَمْ يُصَلِّ مَعَنَا فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ ‏”‏ يَا فُلاَنُ مَا يَمْنَعُكَ أَنْ تُصَلِّيَ مَعَنَا ‏”‏‏.‏ قَالَ أَصَابَتْنِي جَنَابَةٌ‏.‏ فَأَمَرَهُ أَنْ يَتَيَمَّمَ بِالصَّعِيدِ، ثُمَّ صَلَّى وَجَعَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي رَكُوبٍ بَيْنَ يَدَيْهِ، وَقَدْ عَطِشْنَا عَطَشًا شَدِيدًا فَبَيْنَمَا نَحْنُ نَسِيرُ إِذَا نَحْنُ بِامْرَأَةٍ سَادِلَةٍ رِجْلَيْهَا بَيْنَ مَزَادَتَيْنِ، فَقُلْنَا لَهَا أَيْنَ الْمَاءُ فَقَالَتْ إِنَّهُ لاَ مَاءَ‏.‏ فَقُلْنَا كَمْ بَيْنَ أَهْلِكِ وَبَيْنَ الْمَاءِ قَالَتْ يَوْمٌ وَلَيْلَةٌ‏.‏ فَقُلْنَا انْطَلِقِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏ قَالَتْ وَمَا رَسُولُ اللَّهِ فَلَمْ نُمَلِّكْهَا مِنْ أَمْرِهَا حَتَّى اسْتَقْبَلْنَا بِهَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم، فَحَدَّثَتْهُ بِمِثْلِ الَّذِي حَدَّثَتْنَا غَيْرَ أَنَّهَا حَدَّثَتْهُ أَنَّهَا مُؤْتِمَةٌ، فَأَمَرَ بِمَزَادَتَيْهَا فَمَسَحَ فِي الْعَزْلاَوَيْنِ، فَشَرِبْنَا عِطَاشًا أَرْبَعِينَ رَجُلاً حَتَّى رَوِينَا، فَمَلأْنَا كُلَّ قِرْبَةٍ مَعَنَا وَإِدَاوَةٍ، غَيْرَ أَنَّهُ لَمْ نَسْقِ بَعِيرًا وَهْىَ تَكَادُ تَنِضُّ مِنَ الْمِلْءِ ثُمَّ قَالَ ‏”‏ هَاتُوا مَا عِنْدَكُمْ ‏”‏‏.‏ فَجُمِعَ لَهَا مِنَ الْكِسَرِ وَالتَّمْرِ، حَتَّى أَتَتْ أَهْلَهَا قَالَتْ لَقِيتُ أَسْحَرَ النَّاسِ، أَوْ هُوَ نَبِيٌّ كَمَا زَعَمُوا، فَهَدَى اللَّهُ ذَاكَ الصِّرْمَ بِتِلْكَ الْمَرْأَةِ فَأَسْلَمَتْ وَأَسْلَمُوا‏.‏

 

3571. PRIČAO NAM JE Ebul-Velid, njemu Selm ibn Zerir, koji je čuo Ebu Redžaa kako kaže da im je Imran ibn Husajn pričao da su oni bili s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, u jednom pohodu. Putovali su obnoć i kada je bilo pred zoru, zaustavili su se radi odmora, ali ih je savladao san (pa su spavali) sve dok nije sunce odskočilo. Prvi koji se probudio iz sna bio je Ebu Bekr. Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, nisu budili iz sna sve dok se on sam ne bi probudio. Potom se probudio Omer, a Ebu Bekr je sjeo pored njegove glave i počeo donositi tekbir, podigavši glas, sve dok se Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nije probudio. (Malo su putovali), a onda je odsjeo i klanjao s nama jutarnji namaz, ali se jedan od ljudi izdvojio i nije s nama klanjao. Pošto se on okrenuo, rekao je: „Šta te, čovječe, ometa pa nisi klanjao s nama?” „Polucirao sam (u snu)”, rekao je on, te mu (Resulullah, alejhis-selam) naredi da uzme tejemum s površine čiste zemlje, poslije čega je i on klanjao. (Krenuli smo dalje) i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, odredio me da budem u prethodnici. Bili smo jako ižednjeli, i dok smo tako putovali, odjednom smo naišli na neku ženu koja je (na kamili) spustila noge između dvije mješine. Upitali smo je: – Gdje je voda? – Nema vode. – odgovorila je ona, a mi smo opet upitali: „Koliko ima od tvoje porodice do vode?“ – Dan i noć – odgovorila je ona, a mi smo onda rekli: „Idi Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem!“ – A ko je Allahov Poslanik? – upitala je ona, ali je mi ne propustismo dok je ne dovedosmo Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, te mu ona pripovjedi ono što je i nama rekla i dodade da je ona mjka siročadi. Tada on naredi da mu se donesu njene dvije mješine te potra po njihovim donjim otvorima. Nas četrdeset, onako žednih, pilo je sve dok nismo ugasili žeđ. Onda smo napunili sve naše mješine i kožne zdjelice, osim deva koje nismo napojili, a spomenute dvije mješine i dalje samo što ne prsnuše od napunjenosti. – Dajte što imate – rekao je potom (Resulullah, sallallahu alejhi) i njoj se sakupi komadića hljeba i datula. Kad je došla svojima, rekla je: “Srela sam najčarobnijeg čovjeka, ili Vjerovjesnika, kao što oni smatraju.” Preko te žene Allah je uputio to selo. Ona je primila islam, a i oni su primili islam.


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ سَعِيدٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أُتِيَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِإِنَاءٍ وَهْوَ بِالزَّوْرَاءِ، فَوَضَعَ يَدَهُ فِي الإِنَاءِ، فَجَعَلَ الْمَاءُ يَنْبُعُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِهِ، فَتَوَضَّأَ الْقَوْمُ‏.‏ قَالَ قَتَادَةُ قُلْتُ لأَنَسٍ كَمْ كُنْتُمْ قَالَ ثَلاَثَمِائَةٍ، أَوْ زُهَاءَ ثَلاَثِمِائَةٍ‏.‏

 

3572. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Beššar, njemu Ibn Ebu Adijj prenoseći od Seida, ovaj od Katade, a on od Enesa, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, donijeta je posuda dok je bio u Zevrau te je on stavio svoju ruku u tu posudu i voda je počela teći između njegovih prstiju pa je svijet uzeo abdest.” „Koliko vas je bilo?” – kaže Katade da je upitao Enesa, a ovaj je odgovorio. „Tri stotine, ili približno tri stotine.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّهُ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَحَانَتْ صَلاَةُ الْعَصْرِ، فَالْتُمِسَ الْوَضُوءُ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَأُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِوَضُوءٍ، فَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ فِي ذَلِكَ الإِنَاءِ، فَأَمَرَ النَّاسَ أَنْ يَتَوَضَّئُوا مِنْهُ، فَرَأَيْتُ الْمَاءَ يَنْبُعُ مِنْ تَحْتِ أَصَابِعِهِ، فَتَوَضَّأَ النَّاسُ حَتَّى تَوَضَّئُوا مِنْ عِنْدِ آخِرِهِمْ‏.‏

 

3573. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Mesleme prenoseći od Malika, on od Ishaka ibn Abdullaha ibn Ebu Talhe, a ovaj od Enesa, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Vidio sam Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kada je nastupilo vrijeme ikindijskog namaza. Tražena je voda za abdest, ali je nisu našli. Onda je Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, donijeto nešto vode. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, stavio je svoju ruku u tu posudu (s vodom) i zapovjedio ljudima da iz nje uzmaju abdest. Vidio sam vodu kako izvire ispod njegovih prstiju, a ljudi su se abdestili sve dok nije posljednji od njih uzeo abdest.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مُبَارَكٍ، حَدَّثَنَا حَزْمٌ، قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ خَرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي بَعْضِ مَخَارِجِهِ وَمَعَهُ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِهِ، فَانْطَلَقُوا يَسِيرُونَ، فَحَضَرَتِ الصَّلاَةُ فَلَمْ يَجِدُوا مَاءً يَتَوَضَّئُونَ، فَانْطَلَقَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ، فَجَاءَ بِقَدَحٍ مِنْ مَاءٍ يَسِيرٍ فَأَخَذَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَتَوَضَّأَ، ثُمَّ مَدَّ أَصَابِعَهُ الأَرْبَعَ عَلَى الْقَدَحِ ثُمَّ قَالَ ‏ “‏ قُومُوا فَتَوَضَّئُوا ‏”‏‏.‏ فَتَوَضَّأَ، الْقَوْمُ حَتَّى بَلَغُوا فِيمَا يُرِيدُونَ مِنَ الْوَضُوءِ، وَكَانُوا سَبْعِينَ أَوْ نَحْوَهُ‏.‏

 

3574. PRIČAO NAM JE Abdurrahman ibn Mubarek, njemu Hazm rekavši da je čuo Hasana, kako kaže da im je pričao Enes ibn Malik, radijallahu ‘anhu: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, krenuo je na jedno od svojih putovanja, a s njim su bili i neki ashabi. Dok su oni tako putovali, nastupilo je vrijeme namaza, a nisu imali vode kojom bi uzeli abdest. Jedan čovjek se zaputio i donio malu čašu vode. Uzeo ju je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, te se abdestio, a potom pružio nad čašu svoja četiri prsta i rekao: ‘Ustajte i uzimajte abdest!’ Ljudi su uzeli abdest, a vode su imali koliko su god željeli iako ih je sedamdeset ili tako nešto.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ، سَمِعَ يَزِيدَ، أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ حَضَرَتِ الصَّلاَةُ فَقَامَ مَنْ كَانَ قَرِيبَ الدَّارِ مِنَ الْمَسْجِدِ يَتَوَضَّأُ، وَبَقِيَ قَوْمٌ، فَأُتِيَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِمِخْضَبٍ مِنْ حِجَارَةٍ فِيهِ مَاءٌ، فَوَضَعَ كَفَّهُ فَصَغُرَ الْمِخْضَبُ أَنْ يَبْسُطَ فِيهِ كَفَّهُ، فَضَمَّ أَصَابِعَهُ فَوَضَعَهَا فِي الْمِخْضَبِ، فَتَوَضَّأَ الْقَوْمُ كُلُّهُمْ جَمِيعًا‏.‏ قُلْتُ كَمْ كَانُوا قَالَ ثَمَانُونَ رَجُلاً‏.‏

 

3575. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Munir da je čuo Jezida (kako priča) da mu je saopćio Humejd prenoseći od Enesa, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: – Nastupilo je vrijeme namaza. U koga je kuća bila blizu džamije, otišao je da uzme abdest, a drugi ljudi su ostali. Onda je Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, donijeto kameno korito u kojem je bila voda. On je stavio svoju šaku, ali je korito bilo premalo da bi on u njemu mogao pružiti šaku, pa je skupio prste i stavio ih u korito, a potom su svi ti ljudi uzeli abdest. „Koliko ih je bilo?“ – upitao sam. „Osamdeset.“ – rekao je on.


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا حُصَيْنٌ، عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ عَطِشَ النَّاسُ يَوْمَ الْحُدَيْبِيَةِ، وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بَيْنَ يَدَيْهِ رَكْوَةٌ فَتَوَضَّأَ فَجَهَشَ النَّاسُ نَحْوَهُ، فَقَالَ ‏ “‏ مَا لَكُمْ ‏”‏‏.‏ قَالُوا لَيْسَ عِنْدَنَا مَاءٌ نَتَوَضَّأُ وَلاَ نَشْرَبُ إِلاَّ مَا بَيْنَ يَدَيْكَ، فَوَضَعَ يَدَهُ فِي الرَّكْوَةِ فَجَعَلَ الْمَاءُ يَثُورُ بَيْنَ أَصَابِعِهِ كَأَمْثَالِ الْعُيُونِ، فَشَرِبْنَا وَتَوَضَّأْنَا‏.‏ قُلْتُ كَمْ كُنْتُمْ قَالَ لَوْ كُنَّا مِائَةَ أَلْفٍ لَكَفَانَا، كُنَّا خَمْسَ عَشْرَةَ مِائَةً‏.‏

 

3576. PRIČAO NAM JE Musa ibn Ismail, njemu Abdul-Aziz ibn Muslim, a ovom Husajn prenoseći od Salima ibn Ebul-Dža‘da, da je Džabir ibn Abdullah, radijallahu ‘anhu, rekao: – Na Dan Hudejbije ljudi su ožednjeli, a pred Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, bila je mala mješina. On je uzeo abdest pa su ljudi potrčali prema njemu. „Šta vam je?“ – upitao je on, a oni su rekli: „Nemamo vode ni za abdest niti za piće.“, osim to što je pred tobom. Tada on stavi ruku u tu mješinu, a između njegovih prstiju poče teći voda, poput izvora, te smo se mi napili i uzeli abdest. „Koliko vas je bilo?“ – upitao sam, a on je rekao: „Da nas je bilo stotinu hiljada, bilo bi nam dovoljno. Bilo nas je hiljadu i pet stotina.“


 

حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا يَوْمَ الْحُدَيْبِيَةِ أَرْبَعَ عَشْرَةَ مِائَةً، وَالْحُدَيْبِيَةُ بِئْرٌ فَنَزَحْنَاهَا حَتَّى لَمْ نَتْرُكْ فِيهَا قَطْرَةً، فَجَلَسَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى شَفِيرِ الْبِئْرِ، فَدَعَا بِمَاءٍ فَمَضْمَضَ وَمَجَّ فِي الْبِئْرِ، فَمَكَثْنَا غَيْرَ بَعِيدٍ ثُمَّ اسْتَقَيْنَا حَتَّى رَوِينَا وَرَوَتْ ـ أَوْ صَدَرَتْ ـ رَكَائِبُنَا‏.‏

 

3577. PRIČAO NAM JE Malik ibn Ismail, njemu Israil prenoseći od Ebu Ishaka, a on od El-Berraa, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Na Dan Hudejbije bilo nas je hiljadu i četiri stotine. Hudejbija je jedan bunar i mi smo ga iscrpili toliko da ni jedne kapi nismo u njemu ostavili. Onda je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, sjeo na ivicu tog bunara i naredio da mu se donese vode. Potom je promućkao u ustima i izbacio u bunar. Mi smo neko vrijeme čekali, a zatim počeli crpiti vodu sve dok nismo ugasili žeđ i napili se – ili vratile se s vode – naše deve.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، يَقُولُ قَالَ أَبُو طَلْحَةَ لأُمِّ سُلَيْمٍ لَقَدْ سَمِعْتُ صَوْتَ، رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ضَعِيفًا، أَعْرِفُ فِيهِ الْجُوعَ فَهَلْ عِنْدَكِ مِنْ شَىْءٍ قَالَتْ نَعَمْ‏.‏ فَأَخْرَجَتْ أَقْرَاصًا مِنْ شَعِيرٍ، ثُمَّ أَخْرَجَتْ خِمَارًا لَهَا فَلَفَّتِ الْخُبْزَ بِبَعْضِهِ، ثُمَّ دَسَّتْهُ تَحْتَ يَدِي وَلاَثَتْنِي بِبَعْضِهِ، ثُمَّ أَرْسَلَتْنِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ فَذَهَبْتُ بِهِ، فَوَجَدْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْمَسْجِدِ وَمَعَهُ النَّاسُ، فَقُمْتُ عَلَيْهِمْ فَقَالَ لِي رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ آرْسَلَكَ أَبُو طَلْحَةَ ‏”‏‏.‏ فَقُلْتُ نَعَمْ‏.‏ قَالَ بِطَعَامٍ‏.‏ فَقُلْتُ نَعَمْ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِمَنْ مَعَهُ ‏”‏ قُومُوا ‏”‏‏.‏ فَانْطَلَقَ وَانْطَلَقْتُ بَيْنَ أَيْدِيهِمْ حَتَّى جِئْتُ أَبَا طَلْحَةَ فَأَخْبَرْتُهُ‏.‏ فَقَالَ أَبُو طَلْحَةَ يَا أُمَّ سُلَيْمٍ، قَدْ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالنَّاسِ، وَلَيْسَ عِنْدَنَا مَا نُطْعِمُهُمْ‏.‏ فَقَالَتِ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ‏.‏ فَانْطَلَقَ أَبُو طَلْحَةَ حَتَّى لَقِيَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَأَقْبَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو طَلْحَةَ مَعَهُ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ هَلُمِّي يَا أُمَّ سُلَيْمٍ مَا عِنْدَكِ ‏”‏‏.‏ فَأَتَتْ بِذَلِكَ الْخُبْزِ، فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَفُتَّ، وَعَصَرَتْ أُمُّ سُلَيْمٍ عُكَّةً فَأَدَمَتْهُ، ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِيهِ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَقُولَ، ثُمَّ قَالَ ‏”‏ ائْذَنْ لِعَشَرَةٍ ‏”‏‏.‏ فَأَذِنَ لَهُمْ، فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا ثُمَّ خَرَجُوا، ثُمَّ قَالَ ‏”‏ ائْذَنْ لِعَشَرَةٍ ‏”‏‏.‏ فَأَذِنَ لَهُمْ، فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا ثُمَّ خَرَجُوا، ثُمَّ قَالَ ‏”‏ ائْذَنْ لِعَشَرَةٍ ‏”‏‏.‏ فَأَذِنَ لَهُمْ، فَأَكَلُوا حَتَّى شَبِعُوا ثُمَّ خَرَجُوا ثُمَّ قَالَ ‏”‏ ائْذَنْ لِعَشَرَةٍ ‏”‏‏.‏ فَأَكَلَ الْقَوْمُ كُلُّهُمْ وَشَبِعُوا، وَالْقَوْمُ سَبْعُونَ ـ أَوْ ثَمَانُونَ ـ رَجُلاً‏.‏

 

3578. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu je saopćio Malik od Ishaka ibn Abdullaha ibn Ebu Talhe, koji je čuo Enesa ibn Malika kako kaže: – Ebu Talha je rekao Ummu Sulejmi: „Čuo sam nejak glas Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, iz kojeg sam prepoznao glad! Imaš li išta (da mu ponudimo).» „Da.“ – rekla je ona i izvadila nekoliko ječmenih jufki, a zatim uzela svoj rubac i jednim njegovim dijelom zamotala taj kruh i stavila ga pod moju ruku, a drugi dio je omotala oko moje glave. Potom me poslala Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem. Ja sam, kaže (Enes), otišao s tim i našao Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, u džamiji s ljudima i prišao im. – Da li te je poslao Ebu Talha? – upitao je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem. – Da. – odgovorio sam ja. – S hranom? – upitao je on. – Da. – odgovorio sam ja, a Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, onima oko sebe reče: “Pođite!” i on krenu, a i ja pođoh pred njima sve dok ne stigoh do Ebu Talhe i obavijestih ga. – O, Ummu Sulejma – reče Ebu Talha – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, poveo je ljude, a mi nemamo čime da ih nahranimo. – Allah i Njegov Poslanik to najbolje znaju – reče ona, a Ebu Talha potom iziđe pred Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Zatim se pojavio Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, i Ebu Talha s njim. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, reče: „Ummu Sulejma, ponesi ono što imaš!“ Ona donese onaj kruh i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, naredi da se on izdrobi a Ummu Sulema iscijedi mješnicu za maslo i začini ga. Potom nad (tim jelom) Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, prouči ono što je Allah htio da on prouči, a zatim reče: „Dozvoli deseterici (da uđu).” On im je dozvolio te su oni jeli dok se nisu najeli, a zatim su izašli. Onda on (ponovo) reče: „Dozvoli (drugoj) deseterici!“ On i njima dozvoli pa su oni jeli dok se nisu najeli, a potom su izašli. Zatim on (opet) reče: „Dozvoli (sljedećoj) deseterici!” On i ovima dozvoli te su i oni jeli dok se nisu najeli, a zatim izišli. „Dozvoli deseterici”, rekao je on (ponovo) i tako su svi ljudi jeli i najeli se, a bilo ih je sedamdeset ili osamdeset. 3578. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu je saopćio Malik od Ishaka ibn Abdullaha ibn Ebu Talhe, koji je čuo Enesa ibn Malika kako kaže: – Ebu Talha je rekao Ummu Sulejmi: „Čuo sam nejak glas Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, iz kojeg sam prepoznao glad! Imaš li išta (da mu ponudimo).» „Da.“ – rekla je ona i izvadila nekoliko ječmenih jufki, a zatim uzela svoj rubac i jednim njegovim dijelom zamotala taj kruh i stavila ga pod moju ruku, a drugi dio je omotala oko moje glave. Potom me poslala Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem. Ja sam, kaže (Enes), otišao s tim i našao Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, u džamiji s ljudima i prišao im. – Da li te je poslao Ebu Talha? – upitao je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem. – Da. – odgovorio sam ja. – S hranom? – upitao je on. – Da. – odgovorio sam ja, a Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, onima oko sebe reče: “Pođite!” i on krenu, a i ja pođoh pred njima sve dok ne stigoh do Ebu Talhe i obavijestih ga. – O, Ummu Sulejma – reče Ebu Talha – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, poveo je ljude, a mi nemamo čime da ih nahranimo. – Allah i Njegov Poslanik to najbolje znaju – reče ona, a Ebu Talha potom iziđe pred Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Zatim se pojavio Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, i Ebu Talha s njim. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, reče: „Ummu Sulejma, ponesi ono što imaš!“ Ona donese onaj kruh i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, naredi da se on izdrobi a Ummu Sulema iscijedi mješnicu za maslo i začini ga. Potom nad (tim jelom) Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, prouči ono što je Allah htio da on prouči, a zatim reče: „Dozvoli deseterici (da uđu).” On im je dozvolio te su oni jeli dok se nisu najeli, a zatim su izašli. Onda on (ponovo) reče: „Dozvoli (drugoj) deseterici!“ On i njima dozvoli pa su oni jeli dok se nisu najeli, a potom su izašli. Zatim on (opet) reče: „Dozvoli (sljedećoj) deseterici!” On i ovima dozvoli te su i oni jeli dok se nisu najeli, a zatim izišli. „Dozvoli deseterici”, rekao je on (ponovo) i tako su svi ljudi jeli i najeli se, a bilo ih je sedamdeset ili osamdeset.


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَلْقَمَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ كُنَّا نَعُدُّ الآيَاتِ بَرَكَةً وَأَنْتُمْ تَعُدُّونَهَا تَخْوِيفًا، كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي سَفَرٍ فَقَلَّ الْمَاءُ فَقَالَ ‏”‏ اطْلُبُوا فَضْلَةً مِنْ مَاءٍ ‏”‏‏.‏ فَجَاءُوا بِإِنَاءٍ فِيهِ مَاءٌ قَلِيلٌ، فَأَدْخَلَ يَدَهُ فِي الإِنَاءِ، ثُمَّ قَالَ ‏”‏ حَىَّ عَلَى الطَّهُورِ الْمُبَارَكِ، وَالْبَرَكَةُ مِنَ اللَّهِ ‏”‏ فَلَقَدْ رَأَيْتُ الْمَاءَ يَنْبُعُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَلَقَدْ كُنَّا نَسْمَعُ تَسْبِيحَ الطَّعَامِ وَهْوَ يُؤْكَلُ‏.‏

 

3579. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Musenna, njemu Ebu Ahmed ez-Zubejri, a ovom Israil prenoseći od Mensura, on od Ibrahima, a ovaj od Alkame, da je Abdullah (ibn Mes‘ud) rekao: – Mi smo smatrali da čuda predstavljaju bereket, a vi ih smatrate znacima zastrašivanja. Bili smo na jednom putovanju s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, pa nam je ponestalo vode. On je rekao: „Potražite ostatak vode”, i oni su donijeli neku posudu u kojoj je bilo malo vode, nakon čega je on stavio svoju ruku u tu posudu, a zatim rekao: „Požurite ka blagoslovljenoj vodi, a blagoslov je od Allaha!» Ja sam vidio vodu kako izvire između prsta Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, a ponekad bismo čuli tesbih (slavljenje) hrane dok se jede.


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ، قَالَ حَدَّثَنِي عَامِرٌ، قَالَ حَدَّثَنِي جَابِرٌ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ أَبَاهُ، تُوُفِّيَ وَعَلَيْهِ دَيْنٌ، فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ إِنَّ أَبِي تَرَكَ عَلَيْهِ دَيْنًا وَلَيْسَ عِنْدِي إِلاَّ مَا يُخْرِجُ نَخْلُهُ، وَلاَ يَبْلُغُ مَا يُخْرِجُ سِنِينَ مَا عَلَيْهِ، فَانْطَلِقْ مَعِي لِكَىْ لاَ يُفْحِشَ عَلَىَّ الْغُرَمَاءُ‏.‏ فَمَشَى حَوْلَ بَيْدَرٍ مِنْ بَيَادِرِ التَّمْرِ فَدَعَا ثَمَّ آخَرَ، ثُمَّ جَلَسَ عَلَيْهِ فَقَالَ ‏ “‏ انْزِعُوهُ ‏”‏‏.‏ فَأَوْفَاهُمُ الَّذِي لَهُمْ، وَبَقِيَ مِثْلُ مَا أَعْطَاهُمْ‏.‏

 

3580. PRIČAO NAM JE Ebu Nu‘ajm, njemu Zekerijja, ovome Amir, koji je izjavio da je Džabir, radijallahu ‘anhu, kazao da je njegov otac umro, a bio je pod dugom, te sam otišao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, i rekao: „Otac mi je umro pod dugom, a ja nemam ništa osim ono što će njegove palme donijeti, a ono što one donesu za nekoliko godina ne može podmiriti njegov dug. Pođi sa mnom da me vjerovnici ne bi oklevetali.” (On je otišao s njim) i obišao jedno od gumna na kojima su bile datule, zatim zamolio (za bereket), potom obišao drugo, sjeo na njega i rekao: „Uzmite (s ovog gumna)!“ Tada im je on isplatio ono što im je pripadalo, a ostalo je još onoliko koliko im je dao.


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ، عَنْ أَبِيهِ، حَدَّثَنَا أَبُو عُثْمَانَ، أَنَّهُ حَدَّثَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ أَصْحَابَ، الصُّفَّةِ كَانُوا أُنَاسًا فُقَرَاءَ، وَأَنَّ النَّبِيَّ ـ صلى الله عليه وسلم قَالَ مَرَّةً ‏ “‏ مَنْ كَانَ عِنْدَهُ طَعَامُ اثْنَيْنِ فَلْيَذْهَبْ بِثَالِثٍ، وَمَنْ كَانَ عِنْدَهُ طَعَامُ أَرْبَعَةٍ فَلْيَذْهَبْ بِخَامِسٍ أَوْ سَادِسٍ ‏”‏‏.‏ أَوْ كَمَا قَالَ، وَأَنَّ أَبَا بَكْرٍ جَاءَ بِثَلاَثَةٍ وَانْطَلَقَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِعَشَرَةٍ، وَأَبُو بَكْرٍ وَثَلاَثَةً، قَالَ فَهْوَ أَنَا وَأَبِي وَأُمِّي ـ وَلاَ أَدْرِي هَلْ قَالَ امْرَأَتِي وَخَادِمِي ـ بَيْنَ بَيْتِنَا وَبَيْنَ بَيْتِ أَبِي بَكْرٍ، وَأَنَّ أَبَا بَكْرٍ تَعَشَّى عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ لَبِثَ حَتَّى صَلَّى الْعِشَاءَ، ثُمَّ رَجَعَ فَلَبِثَ حَتَّى تَعَشَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَ بَعْدَ مَا مَضَى مِنَ اللَّيْلِ مَا شَاءَ اللَّهُ، قَالَتْ لَهُ امْرَأَتُهُ مَا حَبَسَكَ عَنْ أَضْيَافِكَ أَوْ ضَيْفِكَ‏.‏ قَالَ أَوَ عَشَّيْتِهِمْ قَالَتْ أَبَوْا حَتَّى تَجِيءَ، قَدْ عَرَضُوا عَلَيْهِمْ فَغَلَبُوهُمْ، فَذَهَبْتُ فَاخْتَبَأْتُ، فَقَالَ يَا غُنْثَرُ‏.‏ فَجَدَّعَ وَسَبَّ وَقَالَ كُلُوا وَقَالَ لاَ أَطْعَمُهُ أَبَدًا‏.‏ قَالَ وَايْمُ اللَّهِ مَا كُنَّا نَأْخُذُ مِنَ اللُّقْمَةِ إِلاَّ رَبَا مِنْ أَسْفَلِهَا أَكْثَرُ مِنْهَا حَتَّى شَبِعُوا، وَصَارَتْ أَكْثَرَ مِمَّا كَانَتْ قَبْلُ، فَنَظَرَ أَبُو بَكْرٍ فَإِذَا شَىْءٌ أَوْ أَكْثَرُ قَالَ لاِمْرَأَتِهِ يَا أُخْتَ بَنِي فِرَاسٍ‏.‏ قَالَتْ لاَ وَقُرَّةِ عَيْنِي لَهْىَ الآنَ أَكْثَرُ مِمَّا قَبْلُ بِثَلاَثِ مَرَّاتٍ‏.‏ فَأَكَلَ مِنْهَا أَبُو بَكْرٍ، وَقَالَ إِنَّمَا كَانَ الشَّيْطَانُ ـ يَعْنِي يَمِينَهُ ـ ثُمَّ أَكَلَ مِنْهَا لُقْمَةً، ثُمَّ حَمَلَهَا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَأَصْبَحَتْ عِنْدَهُ‏.‏ وَكَانَ بَيْنَنَا وَبَيْنَ قَوْمٍ عَهْدٌ، فَمَضَى الأَجَلُ، فَتَفَرَّقْنَا اثْنَا عَشَرَ رَجُلاً مَعَ كُلِّ رَجُلٍ مِنْهُمْ أُنَاسٌ‏.‏ اللَّهُ أَعْلَمُ كَمْ مَعَ كُلِّ رَجُلٍ، غَيْرَ أَنَّهُ بَعَثَ مَعَهُمْ، قَالَ أَكَلُوا مِنْهَا أَجْمَعُونَ‏.‏ أَوْ كَمَا قَالَ‏.‏ وَغَيْرُهُ يَقُولُ فَعَرَفْنَا مِنْ الْعِرَافَةِ

 

3581. PRIČAO NAM JE Musa ibn Ismail, njemu Mu‘temir prenoseći od svoga oca, kojem je saopćio Ebu Osman da mu je Abdurrahman ibn Ebu Bekr, radijallahu ‘anhu, rekao da je družina sofe (Resulullahove, a.s., džamije) bila skupina siromašnih ljudi, i da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, jednom prilikom rekao: „Onaj od vas ko ima hrane za dvojicu neka povede sa sobom i trećeg, a ko ima za četvericu, neka vodi petog ili još i šestog – ili kao što je rekao.“ Ebu Bekr je sa sobom poveo trojicu, a Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, odveo desetericu. – Ebu Bekr je doveo trojicu, (a u kući) smo bili – kaže (Abdurrahman) – ja, moj otac i moja majka. Ne znam – (rekao je Ebu Osman) – da li je spomenuo: … moja žena i poslužitelj za našu i Ebu Bekrovu kuću. Ebu Bekr je večerao kod Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, i zadržao se kod njega dok nije klanjao jaciju. Potom se opet vratio (kod njega) i zadržao se sve dok Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nije večerao, a kući je došao tek pošto je prošao dio noći, koliko je to Allah htio. Njegova žena mu je rekla: – Šta te zadržalo pa nisi došao gostima – ili je (rekla): tvome gostu? – Jesi li im dala večeru? – upitao je (Ebu Bekr). – Sustegli su se dok ti ne dođeš – odgovorila je ona. Oni su njima nudili (da jedu), ali su se ovi uspjeli oduprijeti. Ja sam otišao i sakrio se, a on je viknuo: “Mizerija!”, a potom prijetio čupanjem ušiju i nosa i grdio, a onda (gostima) rekao: „Jedite vi”, i dodao: “Ja neću sad nikako jesti.” – Kunem se Allahom, rekao je (Abdurrahman), nismo uzeli nijednog zalogaja a da se hrana nije odozdo još više povećala, tako da su se svi najeli, a još i ostalo više nego što je bilo prije. Vidio je i Ebu Bekr da (hrane) ima kao i ranije, ili još i više, pa reče svojoj ženi. „Sestro Beni-Firasa!” – Ništa, to je utješno – reče ona – nje je sada tri puta više nego ranije. Tada je od te hrane jeo i Ebu Bekr i rekao: „Ono je bilo od šejtana”, misleći na svoju zakletvu. Potom je pojeo još jedan zalogaj, a ostalo odnio Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, i kod njega je ta hrana ostala do sutra. Između nas i jednog naroda postojao je mirovni ugovor kome je istekao rok pa smo (pridošle ljude) podijelili na dvanaest a sa svakim od njih bilo je još toliko ljudi da Allah najbolje zna koliko je bilo sa (svakom grupom) tih ljudi, osim što je Resulullah, sallallahu alejhi ve sellem, njima poslao udio njihovih drugova. Svi su oni – kaže (Abdurrahman) – jeli toga jela, ili kako je to on rekao, drugi kažu: Podijelili smo.


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ أَنَسٍ، وَعَنْ يُونُسَ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَصَابَ أَهْلَ الْمَدِينَةِ قَحْطٌ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَبَيْنَا هُوَ يَخْطُبُ يَوْمَ جُمُعَةٍ إِذْ قَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلَكَتِ الْكُرَاعُ، هَلَكَتِ الشَّاءُ، فَادْعُ اللَّهَ يَسْقِينَا، فَمَدَّ يَدَيْهِ وَدَعَا‏.‏ قَالَ أَنَسٌ وَإِنَّ السَّمَاءَ لَمِثْلُ الزُّجَاجَةِ فَهَاجَتْ رِيحٌ أَنْشَأَتْ سَحَابًا ثُمَّ اجْتَمَعَ، ثُمَّ أَرْسَلَتِ السَّمَاءُ عَزَالِيَهَا، فَخَرَجْنَا نَخُوضُ الْمَاءَ حَتَّى أَتَيْنَا مَنَازِلَنَا، فَلَمْ نَزَلْ نُمْطَرُ إِلَى الْجُمُعَةِ الأُخْرَى، فَقَامَ إِلَيْهِ ذَلِكَ الرَّجُلُ ـ أَوْ غَيْرُهُ ـ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، تَهَدَّمَتِ الْبُيُوتُ، فَادْعُ اللَّهَ يَحْبِسْهُ‏.‏ فَتَبَسَّمَ ثُمَّ قَالَ ‏ “‏ حَوَالَيْنَا وَلاَ عَلَيْنَا ‏”‏‏.‏ فَنَظَرْتُ إِلَى السَّحَابِ تَصَدَّعَ حَوْلَ الْمَدِينَةِ كَأَنَّهُ إِكْلِيلٌ‏.‏

 

3582. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Hammad prenoseći od Abdul-Aziza, a on od Enesa… (I pričao je Hammad) od Junusa, on od Sabita, a ovaj od Enesa, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: – U doba Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, stanovnike Medine je zadesila suša, i dok je on jednog petka držao hutbu, ustade neki čovjek i reče: “Allahov Poslaniče, propadoše konji, propadoše ovce! Moli Boga da nas napoji.“ On pruži ruke i prouči dovu. Nebo je – kaže Enes – bilo poput stakla, ali se vjetar uskovitla, pojaviše se oblaci, a zatim sakupiše, te se nebo otvori. Tada smo izašli gazeći vodu dok nismo došli do naših stanova. Tako smo kisnuli neprekidno do druge džume, a onda je taj isti čovjek, ili neko drugi, ustao i rekao: – Allahov Poslaniče, porušiše se kuće! Moli Allaha da povuče kišu! On se osmjehnu i reče: „Oko nas je (pošalji), a ne na nas.” Potom sam pogledao kako se oblak razilazio oko Medine kao da je kruna.


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ كَثِيرٍ أَبُو غَسَّانَ، حَدَّثَنَا أَبُو حَفْصٍ ـ وَاسْمُهُ عُمَرُ بْنُ الْعَلاَءِ أَخُو أَبِي عَمْرِو بْنِ الْعَلاَءِ ـ قَالَ سَمِعْتُ نَافِعًا، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَخْطُبُ إِلَى جِذْعٍ فَلَمَّا اتَّخَذَ الْمِنْبَرَ تَحَوَّلَ إِلَيْهِ، فَحَنَّ الْجِذْعُ فَأَتَاهُ فَمَسَحَ يَدَهُ عَلَيْهِ‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ الْحَمِيدِ أَخْبَرَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ، أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ الْعَلاَءِ، عَنْ نَافِعٍ، بِهَذَا‏.‏ وَرَوَاهُ أَبُو عَاصِمٍ عَنِ ابْنِ أَبِي رَوَّادٍ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

3583. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Musenna, njemu Jahja ibn Kesir Ebu Gassan, a ovom Ebu Hafs, čije je ime Omer ibn Ala, a koji je brat Ebu Amra ibn Alaa, rekavši da je čuo Nafija kako prenosi da je Ibn Omer, radijallahu ‘anhuma, (rekao): „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, držao je hutbu na jednom panju, i pošto je nabavio minber, prešao je na njega, ali je onaj panj zacvilio te mu je on prišao i pogladio ga svojom rukom.” Abdul-Hamid kaže da mu je saopćio Osman ibn Omer, a njemu Muaz ibn Ala’ prenoseći ovo od Nafija. (Ovaj hadis) prenosi i Ebu Asim od Ibn Ebu Revvada, on od Nafija, ovaj od Ibn Omera, radijallahu ‘anhuma, a on od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ أَيْمَنَ، قَالَ سَمِعْتُ أَبِي، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقُومُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ إِلَى شَجَرَةٍ أَوْ نَخْلَةٍ، فَقَالَتِ امْرَأَةٌ مِنَ الأَنْصَارِ ـ أَوْ رَجُلٌ ـ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلاَ نَجْعَلُ لَكَ مِنْبَرًا قَالَ ‏”‏ إِنْ شِئْتُمْ ‏”‏‏.‏ فَجَعَلُوا لَهُ مِنْبَرًا، فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ الْجُمُعَةِ دُفِعَ إِلَى الْمِنْبَرِ، فَصَاحَتِ النَّخْلَةُ صِيَاحَ الصَّبِيِّ، ثُمَّ نَزَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَضَمَّهُ إِلَيْهِ تَئِنُّ أَنِينَ الصَّبِيِّ، الَّذِي يُسَكَّنُ، قَالَ ‏”‏ كَانَتْ تَبْكِي عَلَى مَا كَانَتْ تَسْمَعُ مِنَ الذِّكْرِ عِنْدَهَا ‏”‏‏.‏

 

3584. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, kome je prenio Abdul-Vahid ibn Ejmen, rekavši da je čuo svoga oca kako prenosi od Džabira ibn Abdullaha, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, petkom stajao na (panju) nekog drveta ili palme, pa je jedna žena ensarijka, ili neki čovjek, rekla (ili rekao): – Allahov Poslaniče, hoćemo li ti napraviti minber? – Ako hoćete. – odgovorio je on. Oni su mu potom napravili minber i kada je došao petak, on se popeo na taj minber, a ona plama je zaplakala poput djeteta. Onda je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, sišao i prislonio je uza se, a ona poče jecati kao što jeca dijete kada se smiruje. – Plakala je – reče on – jer je pored sebe slušala Kur’an.


 

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي أَخِي، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلاَلٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي حَفْصُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ كَانَ الْمَسْجِدُ مَسْقُوفًا عَلَى جُذُوعٍ مِنْ نَخْلٍ فَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِذَا خَطَبَ يَقُومُ إِلَى جِذْعٍ مِنْهَا، فَلَمَّا صُنِعَ لَهُ الْمِنْبَرُ، وَكَانَ عَلَيْهِ فَسَمِعْنَا لِذَلِكَ الْجِذْعِ صَوْتًا كَصَوْتِ الْعِشَارِ، حَتَّى جَاءَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَوَضَعَ يَدَهُ عَلَيْهَا فَسَكَنَتْ‏.‏

 

3585. PRIČAO NAM JE Ismail, rekavši da mu je prenio njegov brat od Sulejmana ibn Bilala, a on od Jahjaa ibn Seida, koji je izjavio da mu je saopćio Hafs ibn ‘Ubejdullah ibn Enes ibn Malik da je čuo Džabira ibn Abdullaha, radijallahu ‘anhu, kako kaže: „Džamija (Resulullaha, alejhis-selam), bila je pokrivena na stupovima od palmi, i kad bi Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, držao hutbu, oslonio bi se na jedno od tih stabala. Kad mu je napravljen minber i on se popeo na njega, čuli smo glas tog stabla, poput mučenja deve (prilikom teljenja), sve dok Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nije došao i stavio svoju ruku na njega pa se to stablo smirilo.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ شُعْبَةَ،‏.‏ حَدَّثَنِي بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ، سَمِعْتُ أَبَا وَائِلٍ، يُحَدِّثُ عَنْ حُذَيْفَةَ، أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَيُّكُمْ يَحْفَظُ قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْفِتْنَةِ فَقَالَ حُذَيْفَةُ أَنَا أَحْفَظُ كَمَا قَالَ‏.‏ قَالَ هَاتِ إِنَّكَ لَجَرِيءٌ‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ فِتْنَةُ الرَّجُلِ فِي أَهْلِهِ وَمَالِهِ وَجَارِهِ تُكَفِّرُهَا الصَّلاَةُ وَالصَّدَقَةُ وَالأَمْرُ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّهْىُ عَنِ الْمُنْكَرِ ‏”‏‏.‏ قَالَ لَيْسَتْ هَذِهِ، وَلَكِنِ الَّتِي تَمُوجُ كَمَوْجِ الْبَحْرِ‏.‏ قَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ لاَ بَأْسَ عَلَيْكَ مِنْهَا، إِنَّ بَيْنَكَ وَبَيْنَهَا بَابًا مُغْلَقًا‏.‏ قَالَ يُفْتَحُ الْبَابُ أَوْ يُكْسَرُ قَالَ لاَ بَلْ يُكْسَرُ‏.‏ قَالَ ذَاكَ أَحْرَى أَنْ لاَ يُغْلَقَ‏.‏ قُلْنَا عَلِمَ الْبَابَ قَالَ نَعَمْ، كَمَا أَنَّ دُونَ غَدٍ اللَّيْلَةَ، إِنِّي حَدَّثْتُهُ حَدِيثًا لَيْسَ بِالأَغَالِيطِ‏.‏ فَهِبْنَا أَنْ نَسْأَلَهُ، وَأَمَرْنَا مَسْرُوقًا، فَسَأَلَهُ فَقَالَ مَنِ الْبَابُ قَالَ عُمَرُ‏.‏

 

3586. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Beššar, njemu Ibn Ebu Adijj prenoseći od Šu‘be… I pričao mi je Bišr ibn Halid, njemu Muhammed prenoseći od Šu‘be, a on od Sulejmana, koji je čuo Ebu Vaila kako prenosi od Huzejfe, da je Omer ibn Hattab, radijallahu ‘anhu, rekao: – Ko od vas pamti riječi Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, o fitnetu? – Ja pamtim (doslovno) kako je on rekao – rekao je tada Huzejfe. – Reci – rekao je (Omer) – ti si dosta smion. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao je: “Iskušenje (fitnet) čovjeka je u njegovoj porodici, njegovoj imovini i njegovom susjedu, a otklanja ga obavljanje namaza, dijeljenje sadake i naređivanje dobrih a zabranjivanje ružnih djela.” – Nije to – reče (Omer) – nego (smutnja) koja će se zatalasati kao što se more zatalasa. – Vladaru pravovjernih – rekao je (Huzejfe) – tu nema za tebe nikakve štete. Između tebe i toga su vrata zatvorena. – Da li će se ta vrata noramlno otvoriti ili razbiti? – upita (Omer). – Ne, reče (Huzejfe) – naprotiv, razbit će se. – To je bolje nego da se zatvore – reče (Omer). – Mi smo (kaže Ebu Vail) rekli (Huzejfi): – Da li je on znao za ta vrata? – Da – odgovorio je on – kao što (je znao) da poslije jutra dolazi noć. Ja sam mu u tom prenio hadis bez greške. Plašili smo se da ga još ispitujemo pa smo poslali Mesruka, i on ga je pitao: „Koja su to vrata?“ „Ta vrata su Omer.“ – odgovorio je (Huzejfe).


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى تُقَاتِلُوا قَوْمًا نِعَالُهُمُ الشَّعَرُ، وَحَتَّى تُقَاتِلُوا التُّرْكَ، صِغَارَ الأَعْيُنِ، حُمْرَ الْوُجُوهِ، ذُلْفَ الأُنُوفِ كَأَنَّ وُجُوهَهُمُ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ ‏”‏‏.‏ “«وَتَجِدُونَ مِنْ خَيْرِ النَّاسِ أَشَدَّهُمْ كَرَاهِيَةً لِهَذَا الأَمْرِ، حَتَّى يَقَعَ فِيهِ، وَالنَّاسُ مَعَادِنُ، خِيَارُهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ خِيَارُهُمْ فِي الإِسْلاَمِ.” “وَلَيَأْتِيَنَّ عَلَى أَحَدِكُمْ زَمَانٌ لأَنْ يَرَانِي أَحَبُّ إِلَيْهِ مِنْ أَنْ يَكُونَ لَهُ مِثْلُ أَهْلِهِ وَمَالِهِ.”

 

3587. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb, a ovom Ebu Zinad prenoseći od A‘redža, ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, a on da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Neće doći Sudnji dan dok ne budete ratovali s jednim narodom čija će obuća biti od dlake, i dok ne budete ratovali protiv Turaka, čije su oči male, lica crvena, a nosevi mali i zaravnjeni, kao da su im lica štitovi obloženi kožom. Naći ćete da su jedni od najboljih ljudi oni koji najviše preziru ovu stvar (upravljanje) dok ne padnu u nju. Ljudi su poput minerala: oni koji su (bili) najbolji (dok su bili) u neznaboštvu najbolji su i u islamu. A doći će vrijeme nekima od vas da, kad bi me vidio, bilo bi mu to draže od njegove porodice i imetka.”


 

حَدَّثَنِي يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ هَمَّامٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى تُقَاتِلُوا خُوزًا وَكَرْمَانَ مِنَ الأَعَاجِمِ، حُمْرَ الْوُجُوهِ، فُطْسَ الأُنُوفِ، صِغَارَ الأَعْيُنِ، وُجُوهُهُمُ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ، نِعَالُهُمُ الشَّعَرُ ‏”‏‏.‏ تَابَعَهُ غَيْرُهُ عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Jahja, njemu Abdur-Rezzak prenoseći od Ma‘mera, ovaj od Hemmama, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Neće doći Sudnji dan dok ne budete ratovali s nearapima Huza i Kermana, čija su lica crvena, nosevi spljošteni, oči male (kao da su im) lica štitovi obloženi kožom, a obuća im od dlake.” S (Jahjom) se slažu još neki (prenoseći ovaj hadis) od Abdur-Rezzaka.


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ قَالَ إِسْمَاعِيلُ أَخْبَرَنِي قَيْسٌ، قَالَ أَتَيْنَا أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ فَقَالَ صَحِبْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثَلاَثَ سِنِينَ لَمْ أَكُنْ فِي سِنِيَّ أَحْرَصَ عَلَى أَنْ أَعِيَ الْحَدِيثَ مِنِّي فِيهِنَّ سَمِعْتُهُ يَقُولُ وَقَالَ هَكَذَا بِيَدِهِ ‏ “‏ بَيْنَ يَدَىِ السَّاعَةِ تُقَاتِلُونَ قَوْمًا نِعَالُهُمُ الشَّعَرُ، وَهُوَ هَذَا الْبَارِزُ ‏”‏‏.‏ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً وَهُمْ أَهْلُ الْبَازَرِ‏.‏

 

3591. PRIČAO NAM JE Alija ibn Abdullah, njemu Sufjan rekavši da je Ismail izjavio kako mu je Kajs saopćio da su oni došli Hurejru, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: – Družio sam se s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, tri godine i nikad u svom životu nisam bio pohlepniji da naučim hadis nego tada. Čuo sam ga kako, pokazujući ovako rukom, kaže: „Prije Sudnjeg dana vi ćete ratovati s narodom čija će obuća biti od dlake.”, a oni su iz ovog Bariza. Jednom je Sufjan (prenoseći ovah hadis) rekao: „To su stanovnici Bazira.”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، سَمِعْتُ الْحَسَنَ، يَقُولُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ بَيْنَ يَدَىِ السَّاعَةِ تُقَاتِلُونَ قَوْمًا يَنْتَعِلُونَ الشَّعَرَ، وَتُقَاتِلُونَ قَوْمًا كَأَنَّ وُجُوهَهُمُ الْمَجَانُّ الْمُطْرَقَةُ ‏”‏‏.‏

 

3592. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Džerir ibn Hazim, koji je čuo Hasana, kome je saopćio Amr ibn Taglib i rekao da je čuo Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: „Prije Sudnjeg dana vi ćete ratovati s narodom koji će uzimati obuću od dlake i ratovat ćete s narodom čija će lica biti poput štitova obloženih kožom.”


 

حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ تُقَاتِلُكُمُ الْيَهُودُ فَتُسَلَّطُونَ عَلَيْهِمْ ثُمَّ يَقُولُ الْحَجَرُ يَا مُسْلِمُ، هَذَا يَهُودِيٌّ وَرَائِي فَاقْتُلْهُ ‏”‏‏.‏

 

3593. PRIČAO NAM JE Hakem ibn Nafi‘, njemu saopćio Šuajb prenoseći od Zuhrija, koji je rekao da je čuo Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: „Jevreji će ratovati protiv vas, ali ćete ih vi savladati, a onda će i kamen govoriti: ‘Muslimanu, ovo je Židov iza mene, drži ga!’”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ جَابِرٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ يَأْتِي عَلَى النَّاسِ زَمَانٌ يَغْزُونَ، فَيُقَالُ فِيكُمْ مَنْ صَحِبَ الرَّسُولَ صلى الله عليه وسلم فَيَقُولُونَ نَعَمْ‏.‏ فَيُفْتَحُ عَلَيْهِمْ، ثُمَّ يَغْزُونَ فَيُقَالُ لَهُمْ هَلْ فِيكُمْ مَنْ صَحِبَ مَنْ صَحِبَ الرَّسُولَ صلى الله عليه وسلم فَيَقُولُونَ نَعَمْ‏.‏ فَيُفْتَحُ لَهُمْ ‏”‏‏.‏

 

3594. PRIČAO NAM JE Kutejbe ibn Seid, njemu Sufjan prenoseći od Amra, ovaj od Džabira, a on od Ebu Seida, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Doći će vrijeme kada će ljudi ratovati pa će biti upitano: Da li među vama ima neko ko se družio s Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem? Da, reći će oni i pobjeda će im doći. Zatim će ponovo ratovati i bit će upitano: ‘Ima li među vama neko ko se družio s onima koji su se družili s Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem?’ ‘Da’, reći će oni i pobjeda će im doći.”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْحَكَمِ، أَخْبَرَنَا النَّضْرُ، أَخْبَرَنَا إِسْرَائِيلُ، أَخْبَرَنَا سَعْدٌ الطَّائِيُّ، أَخْبَرَنَا مُحِلُّ بْنُ خَلِيفَةَ، عَنْ عَدِيِّ بْنِ حَاتِمٍ، قَالَ بَيْنَا أَنَا عِنْدَ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم إِذْ أَتَاهُ رَجُلٌ فَشَكَا إِلَيْهِ الْفَاقَةَ، ثُمَّ أَتَاهُ آخَرُ، فَشَكَا قَطْعَ السَّبِيلِ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ يَا عَدِيُّ هَلْ رَأَيْتَ الْحِيرَةَ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ لَمْ أَرَهَا وَقَدْ أُنْبِئْتُ عَنْهَا‏.‏ قَالَ ‏”‏ فَإِنْ طَالَتْ بِكَ حَيَاةٌ لَتَرَيَنَّ الظَّعِينَةَ تَرْتَحِلُ مِنَ الْحِيرَةِ، حَتَّى تَطُوفَ بِالْكَعْبَةِ، لاَ تَخَافُ أَحَدًا إِلاَّ اللَّهَ ‏”‏ ـ قُلْتُ فِيمَا بَيْنِي وَبَيْنَ نَفْسِي فَأَيْنَ دُعَّارُ طَيِّئٍ الَّذِينَ قَدْ سَعَّرُوا الْبِلاَدَ ‏”‏ وَلَئِنْ طَالَتْ بِكَ حَيَاةٌ لَتُفْتَحَنَّ كُنُوزُ كِسْرَى ‏”‏‏.‏ قُلْتُ كِسْرَى بْنِ هُرْمُزَ قَالَ ‏”‏ كِسْرَى بْنِ هُرْمُزَ، وَلَئِنْ طَالَتْ بِكَ حَيَاةٌ، لَتَرَيَنَّ الرَّجُلَ يُخْرِجُ مِلْءَ كَفِّهِ مِنْ ذَهَبٍ أَوْ فِضَّةٍ، يَطْلُبُ مَنْ يَقْبَلُهُ مِنْهُ، فَلاَ يَجِدُ أَحَدًا يَقْبَلُهُ مِنْهُ، وَلَيَلْقَيَنَّ اللَّهَ أَحَدُكُمْ يَوْمَ يَلْقَاهُ، وَلَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ تُرْجُمَانٌ يُتَرْجِمُ لَهُ‏.‏ فَيَقُولَنَّ أَلَمْ أَبْعَثْ إِلَيْكَ رَسُولاً فَيُبَلِّغَكَ فَيَقُولُ بَلَى‏.‏ فَيَقُولُ أَلَمْ أُعْطِكَ مَالاً وَأُفْضِلْ عَلَيْكَ فَيَقُولُ بَلَى‏.‏ فَيَنْظُرُ عَنْ يَمِينِهِ فَلاَ يَرَى إِلاَّ جَهَنَّمَ، وَيَنْظُرُ عَنْ يَسَارِهِ فَلاَ يَرَى إِلاَّ جَهَنَّمَ ‏”‏‏.‏ قَالَ عَدِيٌّ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏”‏ اتَّقُوا النَّارَ وَلَوْ بِشِقَّةِ تَمْرَةٍ، فَمَنْ لَمْ يَجِدْ شِقَّةَ تَمْرَةٍ فَبِكَلِمَةٍ طَيِّبَةٍ ‏”‏‏.‏ قَالَ عَدِيٌّ فَرَأَيْتُ الظَّعِينَةَ تَرْتَحِلُ مِنَ الْحِيرَةِ حَتَّى تَطُوفَ بِالْكَعْبَةِ، لاَ تَخَافُ إِلاَّ اللَّهَ، وَكُنْتُ فِيمَنِ افْتَتَحَ كُنُوزَ كِسْرَى بْنِ هُرْمُزَ، وَلَئِنْ طَالَتْ بِكُمْ حَيَاةٌ لَتَرَوُنَّ مَا قَالَ النَّبِيُّ أَبُو الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ يُخْرِجُ مِلْءَ كَفِّهِ ‏”‏‏.‏

 

3595. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Hakem, njemu saopćio En-Nadr, ovom Israil, njemu opet Sa‘d et-Tai, a ovom Muhill ibn Halife od Adijja ibn Hatima, koji je rekao: – Dok sam jednom bio kod Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, došao mu je neki čovjek i žalio se na siromaštvo, zatim mu je došao drugi i požalio se na drumsko pljačkanje, a onda je (Resulullah, alejhis-selam) rekao: „Adijju, da li si vidio Hiru?” „Nisam je vidio, ali sam obaviješten o njoj.” – rekao sam, a on onda reče: „Ako budeš dugo živio, sigurno ćeš vidjeti putnicu koja će putovati iz Hire sve dok ne obiđe Ka‘bu, a neće se bojati nikog osim Allaha.” Pomislio sam u sebi: A gdje su pokvarenjaci Tajjia koji su zapalili nered u zemlji? „Ako budeš živio, (doživjet ćeš) da si osvojio blago Kisre!” „Kisre ibn Hurmuza?” – upitah ja, a on reče: „Kisre ibn Hurmuza! Ako budeš dugo živio, sigurno ćeš vidjeti čovjeka koji će izdvojiti punu šaku zlata ili srebra tražeći ko bi to primio od njega, ali neće biti nikoga ko bi to od njega primio. Svaki od vas će sresti Allaha, onog dana kada Ga bude sreo, bez ikakvog posrednika između njega i Allaha, koji bi mu davao objašnjenja, i Allah će mu reći: ‘Nisam li ti poslao poslanika koji ti je dostavio?’ ‘Poslao si’, odgovorit će on. ‘Nisam li ti dao imetak i nadario te?’, reći će mu opet. ‘Dao si mi’, odgovorit će on, a onda će pogledati na svoju desnu stranu i neće vidjeti ništa osim Džehennema, a potom će pogledati na svoju lijevu stranu i opet neće vidjeti ništa osim Džehennema. ‘Čuo sam’– kaže Adijj – ‘Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: Čuvajte se džehennemske vatre pa makar i polovinom datule, a ko ne bude imao polovinu datule, onda lijepom riječju.’ ‘Kasnije sam’ – kaže Adijj – ‘vidio putnicu koja je putovala iz Hire sve dok nije obišla Ka‘bu, a nije se bojala nikog osim Allaha. I bio sam među onima koji su osvojili blago Kisre ibn Hurmuza, a ako vi budete dugo živjeli, sigurno ćete vidjeti ono što je rekao vjerovjesnik Ebul-Kasim, sallallahu alejhi ve sellem: da će se izdvajati puna šaka.’”


 

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ، حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، أَخْبَرَنَا سَعْدَانُ بْنُ بِشْرٍ، حَدَّثَنَا أَبُو مُجَاهِدٍ، حَدَّثَنَا مُحِلُّ بْنُ خَلِيفَةَ، سَمِعْتُ عَدِيًّا، كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

PRIČAO MI JE Abdullah, njemu Ebu Asim, a ovom saopćio Sa‘dan ibn Bišr, njemu prenio Ebu Mudžahid, a ovom Muhill ibn Halife, koji je čuo Adijja (kako kaže): „Bio sam kod Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.”


 

حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ شُرَحْبِيلَ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنْ يَزِيدَ، عَنْ أَبِي الْخَيْرِ، عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم خَرَجَ يَوْمًا فَصَلَّى عَلَى أَهْلِ أُحُدٍ صَلاَتَهُ عَلَى الْمَيِّتِ، ثُمَّ انْصَرَفَ إِلَى الْمِنْبَرِ، فَقَالَ ‏ “‏ إِنِّي فَرَطُكُمْ، وَأَنَا شَهِيدٌ عَلَيْكُمْ، إِنِّي وَاللَّهِ لأَنْظُرُ إِلَى حَوْضِي الآنَ، وَإِنِّي قَدْ أُعْطِيتُ خَزَائِنَ مَفَاتِيحِ الأَرْضِ، وَإِنِّي وَاللَّهِ مَا أَخَافُ بَعْدِي أَنْ تُشْرِكُوا، وَلَكِنْ أَخَافُ أَنْ تَنَافَسُوا فِيهَا ‏”‏‏.‏

 

3596. PRIČAO MI JE Seid ibn Šurahbil, njemu Lejs prenoseći od Jezida, on od Ebul-Hajra, a ovaj od Ukbe ibn Amira, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, jednog dana izišao i poginulim borcima Uhuda klanjao svoj namaz za umrlog, a zatim se popeo na minber i rekao: „Ja sam vam predvodnik i svjedok! Tako mi Allaha, evo sad gledam moj Havd (zdenac). Meni su već date riznice zemaljskih ključeva. Ja se, tako mi Allaha, ne plašim za vas, da ćete se vi poslije mene vratiti u idolopoklonstvo, nego se bojim da se međusobno (u stjecanju imetka) nadmećete (iz zavidnosti).”


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ أُسَامَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَشْرَفَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى أُطُمٍ مِنَ الآطَامِ، فَقَالَ ‏ “‏ هَلْ تَرَوْنَ مَا أَرَى إِنِّي أَرَى الْفِتَنَ تَقَعُ خِلاَلَ بُيُوتِكُمْ مَوَاقِعَ الْقَطْرِ ‏”‏‏.‏

 

3597. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, njemu Ibn Ujejne prenoseći od Zuhrija, ovaj od Urve, a on od Usame, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, popeo se na jednu od (medinskih) utvrda i rekao: ‘Da li vidite ono što ja vidim? Ja zaista vidim mnogo smutnji koje će se dogoditi među vašim kućama (poput tragova) kapljica kiše.’“


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ زَيْنَبَ ابْنَةَ أَبِي سَلَمَةَ، حَدَّثَتْهُ أَنَّ أُمَّ حَبِيبَةَ بِنْتَ أَبِي سُفْيَانَ حَدَّثَتْهَا عَنْ زَيْنَبَ بِنْتِ جَحْشٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ عَلَيْهَا فَزِعًا يَقُولُ ‏”‏ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، وَيْلٌ لِلْعَرَبِ مِنْ شَرٍّ قَدِ اقْتَرَبَ، فُتِحَ الْيَوْمَ مِنْ رَدْمِ يَأْجُوجَ وَمَأْجُوجَ مِثْلُ هَذَا ‏”‏‏.‏ وَحَلَّقَ بِإِصْبَعِهِ وَبِالَّتِي تَلِيهَا، فَقَالَتْ زَيْنَبُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَهْلِكُ وَفِينَا الصَّالِحُونَ قَالَ ‏”‏ نَعَمْ، إِذَا كَثُرَ الْخَبَثُ ‏”‏‏.‏

 

3598. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb od Zuhrija, kome je rekao Urve ibn Zubejr, a njemu Zejneba, kćerka Ebu Seleme, njoj Ummu Habibam, kćerka Ebu Sufjana, a ovoj Zejneba, kćerka Džahšova, da joj je ušao Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, uplašen, govoreći: – Nema drugog Boga osim Allaha! Teško Arapima od zla koje se približilo! Danas je otvoren dio brane Je’džudža i Me’džudža ovako – i on napravi krug palcem i kažiprstom, a ja sam onda – kaže Zejneba – rekla: „Allahov Poslaniče, zar ćemo propasti a među nama ima i dobrih?” „Da”, rekao je on, “kada se umnoži pokvarenost.”


 

وَعَنِ الزُّهْرِيِّ، حَدَّثَتْنِي هِنْدُ بِنْتُ الْحَارِثِ، أَنَّ أُمَّ سَلَمَةَ، قَالَتِ اسْتَيْقَظَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ “‏ سُبْحَانَ اللَّهِ، مَاذَا أُنْزِلَ مِنَ الْخَزَائِنِ وَمَاذَا أُنْزِلَ مِنَ الْفِتَنِ ‏”‏‏.‏

 

3599. (ŠU’AJB) JE SAOPĆIO od Zuhrija, kome je pričala Hinda, kći Harisova, da je Ummu Selema rekla: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, jednom se probudio i rekao: ‘Uzvišen je Allah! Koje su riznice objavljene i šta je sve objavljeno od smutnji!’


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ الْمَاجِشُونِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي صَعْصَعَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ لِي إِنِّي أَرَاكَ تُحِبُّ الْغَنَمَ، وَتَتَّخِذُهَا، فَأَصْلِحْهَا وَأَصْلِحْ رُعَامَهَا، فَإِنِّي سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ يَأْتِي عَلَى النَّاسِ زَمَانٌ تَكُونُ الْغَنَمُ فِيهِ خَيْرَ مَالِ الْمُسْلِمِ، يَتْبَعُ بِهَا شَعَفَ الْجِبَالِ ـ أَوْ سَعَفَ الْجِبَالِ ـ فِي مَوَاقِعِ الْقَطْرِ، يَفِرُّ بِدِينِهِ مِنَ الْفِتَنِ ‏”‏‏.‏

 

3600. PRIČAO NAM JE Ebu Nu‘ajm, njemu Abdul-Aziz ibn Ebu Seleme ibn Madžišun prenoseći od Abdurrahmana ibn Ebu Sa’saa, ovaj od svoga oca, a on od Ebu Seida el-Hudrija, radijallahu ‘anhu, koji mu je rekao: „Vidim da voliš ovce i da ih nabavljaš, pa budi dobar prema njima i liječi njihovu slinu, jer ja sam čuo Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: ‘Ljudi će dočekati vrijeme kada će ovce biti najbolji imetak muslimana, za kojima će on ići po vrhovima brda, ili palmovom granju na brdima, po pojilištima gdje se skuplja voda, bježeći s vjerom od smutnji.’”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ الأُوَيْسِيُّ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ، عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ سَتَكُونُ فِتَنٌ، الْقَاعِدُ فِيهَا خَيْرٌ مِنَ الْقَائِمِ، وَالْقَائِمُ فِيهَا خَيْرٌ مِنَ الْمَاشِي، وَالْمَاشِي فِيهَا خَيْرٌ مِنَ السَّاعِي، وَمَنْ يُشْرِفْ لَهَا تَسْتَشْرِفْهُ، وَمَنْ وَجَدَ مَلْجَأً أَوْ مَعَاذًا فَلْيَعُذْ بِهِ ‏”‏‏.‏ وَعَنِ ابْنِ شِهَابٍ، حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مُطِيعِ بْنِ الأَسْوَدِ، عَنْ نَوْفَلِ بْنِ مُعَاوِيَةَ،، مِثْلَ حَدِيثِ أَبِي هُرَيْرَةَ هَذَا، إِلاَّ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ، يَزِيدُ ‏”‏ مِنَ الصَّلاَةِ صَلاَةٌ مَنْ فَاتَتْهُ فَكَأَنَّمَا وُتِرَ أَهْلَهُ وَمَالَهُ ‏”‏‏.‏

 

3601. PRIČAO NAM JE Abdul-Aziz el-Uvejsi, njemu Ibrahim prenoseći od Salima ibn Kejsana, on od Ibn Šihaba, a ovaj od Ibnul-Mesejjeba i Ebu Seleme ibn Abdurrahmana, da je Ebu Hurejra, radijallahu ‘anhu, izjavio da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Dogodit će se veliki neredi! Onaj koji u njima bude sjedio bit će bolji od onoga koji stoji, onaj koji bude stajao bit će bolji od onog koji ide, a onaj koji bude išao bit će bolji od onog koji trči. Ko se u njih uključi oni će ga svladati, a ko nađe kakvo sklonište ili utočište neka se skloni u njega.” 3602. Ibn Šihab (je izjavio) da mu je pričao Ebu Bekr ibn Abdurrahman ibn Haris prenoseći od Abdurrahmana ibn Muti’a ibn Esveda, a ovaj od Nevfela ibn Muavija, slično ovom hadisu Ebu Hurejra, s tim što je Ebu Bekr (ibn Abdurrahman) dodao: „Među namazima ima jedan namaz, i koga on prođe (toliko je izgubio) kao da mu je umanjena porodica i imetak.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ، عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ سَتَكُونُ أَثَرَةٌ وَأُمُورٌ تُنْكِرُونَهَا ‏”‏‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَمَا تَأْمُرُنَا قَالَ ‏”‏ تُؤَدُّونَ الْحَقَّ الَّذِي عَلَيْكُمْ، وَتَسْأَلُونَ اللَّهَ الَّذِي لَكُمْ ‏”‏‏.‏

 

3603. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Kesir, njemu je saopćio Sufjan od A‘meša, on od Zejda ibn Vehba, a ovaj od Ibn Mes’uda, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Doći će do samovolje i stvari koje ćete prezirati! – Allahov Poslaniče – rekli su oni – šta nam naređuješ (u tom slučaju)? – Izvršavajte obavezu koju imate, a Allaha molite za ono što imate pravo. – odgovorio je on.


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ، حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ، إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ يُهْلِكُ النَّاسَ هَذَا الْحَىُّ مِنْ قُرَيْشٍ ‏”‏‏.‏ قَالُوا فَمَا تَأْمُرُنَا قَالَ ‏”‏ لَوْ أَنَّ النَّاسَ اعْتَزَلُوهُمْ ‏”‏‏.‏ قَالَ مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ سَمِعْتُ أَبَا زُرْعَةَ‏.‏

 

3604. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Abdurrahim, njemu Ebu Ma‘mer Ismail ibn Ibrahim, ovom Ebu Usame, a njemu Šu‘be prenoseći od Ebu Tejjaha, ovaj od Ebu Zur‘aa, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Ovaj kvart Kurejšija će upropastiti ljude! – Pa šta nam naređuješ? – upitaše (ashabi). – Kad bi se ljudi od njih izdvojili. – odgovori on. Mahmud je izjavio da mu je pričao Ebu Davud, njemu saopćio Šu‘be od Ebu Tejjaha, koji je čuo Ebu Zur‘a (kako prenosi ovaj hadis).


 

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَكِّيُّ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الأُمَوِيُّ، عَنْ جَدِّهِ، قَالَ كُنْتُ مَعَ مَرْوَانَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ فَسَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ سَمِعْتُ الصَّادِقَ الْمَصْدُوقَ، يَقُولُ ‏ “‏ هَلاَكُ أُمَّتِي عَلَى يَدَىْ غِلْمَةٍ مِنْ قُرَيْشٍ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ مَرْوَانُ غِلْمَةٌ‏.‏ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ إِنْ شِئْتَ أَنْ أُسَمِّيَهُمْ بَنِي فُلاَنٍ وَبَنِي فُلاَنٍ‏.‏

 

3605. PRIČAO NAM JE Ahmed ibn Muhammed el-Meki, njemu Amr ibn Jahja ibn Seid el-Emevi prenoseći od svoga djeda, koji je rekao: „Bio sam s Mervajom i Ebu Hurejrom, i čuo Ebu Hurejru kako kaže da je on čuo Onog koji istinu govori i kome se vjeruje, kako kaže: ‘Propast mog ummeta će prouzrokovati nekoliko mladića iz Kurejša!’ ‘Mladića?’ – upita Mervan, a Ebu Hurejra reče: ‘Ako želiš, imenovat ću ih. Sinovi toga i toga i sinovi toga i toga!’”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ جَابِرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي بُسْرُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الْحَضْرَمِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو إِدْرِيسَ الْخَوْلاَنِيُّ، أَنَّهُ سَمِعَ حُذَيْفَةَ بْنَ الْيَمَانِ، يَقُولُ كَانَ النَّاسُ يَسْأَلُونَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْخَيْرِ، وَكُنْتُ أَسْأَلُهُ عَنِ الشَّرِّ مَخَافَةَ أَنْ يُدْرِكَنِي‏.‏ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا كُنَّا فِي جَاهِلِيَّةٍ وَشَرٍّ، فَجَاءَنَا اللَّهُ بِهَذَا الْخَيْرِ، فَهَلْ بَعْدَ هَذَا الْخَيْرِ مِنْ شَرٍّ قَالَ ‏”‏ نَعَمْ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ وَهَلْ بَعْدَ ذَلِكَ الشَّرِّ مِنْ خَيْرٍ قَالَ ‏”‏ نَعَمْ، وَفِيهِ دَخَنٌ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ وَمَا دَخَنُهُ قَالَ ‏”‏ قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ فَهَلْ بَعْدَ ذَلِكَ الْخَيْرِ مِنْ شَرٍّ قَالَ ‏”‏ نَعَمْ دُعَاةٌ إِلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ، مَنْ أَجَابَهُمْ إِلَيْهَا قَذَفُوهُ فِيهَا ‏”‏‏.‏ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ صِفْهُمْ لَنَا فَقَالَ ‏”‏ هُمْ مِنْ جِلْدَتِنَا، وَيَتَكَلَّمُونَ بِأَلْسِنَتِنَا ‏”‏ قُلْتُ فَمَا تَأْمُرُنِي إِنْ أَدْرَكَنِي ذَلِكَ قَالَ ‏”‏ تَلْزَمُ جَمَاعَةَ الْمُسْلِمِينَ وَإِمَامَهُمْ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُمْ جَمَاعَةٌ وَلاَ إِمَامٌ قَالَ ‏”‏ فَاعْتَزِلْ تِلْكَ الْفِرَقَ كُلَّهَا، وَلَوْ أَنْ تَعَضَّ بِأَصْلِ شَجَرَةٍ حَتَّى يُدْرِكَكَ الْمَوْتُ وَأَنْتَ عَلَى ذَلِكَ ‏”‏‏.‏

 

3606. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Musa, njemu Velid, ovome Ibn Džabir, kome je saopćio Busr ibn Ubejdullah el-Hedr, njemu Ebu Idris el-Havlani, koji je čuo Huzejfu ibn Jemana kako kaže: „Ljudi su Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, pitali o dobru, a ja sam ga pitao o zlu bojeći se da me ne snađe te sam rekao: ‘Allahov Poslaniče, mi smo bili u neznaboštvu i zlu pa nam je Allah darovao ovo dobro. Da li će poslije ovog dobra biti zla?’ ‘Da’ – reče on. ‘A da li će poslije toga zla biti dobra?’ – upitao sam opet. ‘Da’ – odgovorio je on – ‘ali će u njemu biti dima.’ ‘A šta je njegov dim?’ – upitao sam, a on je odgovorio: ‘Ljudi koji će upućivati mimo moje upute! To ćeš znati kod njih osuditi.’ ‘A da li će poslije toga dobra biti zla?’ – upitao sam. ‘Da’ – reče on – ‘to su napućivači na vrata Džehennema. Ko im se odazove, oni će ga baciti u njega!’ ‘Allahov Poslaniče’ – rekao sam – ‘opiši nam ih!’ ‘Oni su od naše kože i govore našim jezikom.’ – reče on. ‘Pa šta mi naređuješ ako me to snađe?’ – upitao sam, a on je odgovorio: ‘Drži se zajednice muslimana i njihovog vođe.’ ‘A ako kod njih ne bude zajedništva niti vođe?’ – upitao sam. ‘Onda se izdvoj iz tih svih grupa pa makar morao gristi korijen stabla, sve dok te ne zatekne smrt u tom stanju’ – odgovorio je on.”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنِي قَيْسٌ، عَنْ حُذَيْفَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ تَعَلَّمَ أَصْحَابِي الْخَيْرَ وَتَعَلَّمْتُ الشَّرَّ‏.‏

 

3607. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Musenna, njemu Jahja ibn Seid od Ismaila, kome je pričao Kajs od Huzejfe, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Moji drugovi su se raspitivali o dobru, a ja sam se raspitivao o zlu.”


 

حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ، حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَقْتَتِلَ فِئَتَانِ دَعْوَاهُمَا وَاحِدَةٌ ‏”‏‏.‏

 

3608. PRIČAO NAM JE Hakem ibn Nafi‘, njemu Šuajb prenoseći od Zuhrija, kome je saopćio Ebu Seleme da je Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, izjavio kako je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Neće doći Sudnji dan dok međusobno ne zarate dvije skupine čija je ideja jedna.


 

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ هَمَّامٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يَقْتَتِلَ فِئَتَانِ، فَيَكُونَ بَيْنَهُمَا مَقْتَلَةٌ عَظِيمَةٌ، دَعْوَاهُمَا وَاحِدَةٌ، وَلاَ تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى يُبْعَثَ دَجَّالُونَ كَذَّابُونَ قَرِيبًا مِنْ ثَلاَثِينَ، كُلُّهُمْ يَزْعُمُ أَنَّهُ رَسُولُ اللَّهِ ‏”‏‏.‏

 

3609. PRIČAO MI JE Abdullah ibn Muhammed, njemu Abdur-Rezzak, a ovom saopćio Ma‘mer od Hemmama, ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, a on da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „,Neće doći Sudnji dan dok međusobno ne zarate dvije skupine i među njima ne bude velika borba, a ideja im bude jedna, niti će doći Sudnji dan dok se ne pojave dedžali, lašci, njih oko trideset. Svaki od njih će tvrditi da je Božiji poslanik.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ يَقْسِمُ قَسْمًا أَتَاهُ ذُو الْخُوَيْصِرَةِ ـ وَهْوَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي تَمِيمٍ ـ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اعْدِلْ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ وَيْلَكَ، وَمَنْ يَعْدِلُ إِذَا لَمْ أَعْدِلْ قَدْ خِبْتَ وَخَسِرْتَ إِنْ لَمْ أَكُنْ أَعْدِلُ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ائْذَنْ لِي فِيهِ، فَأَضْرِبَ عُنُقَهُ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ دَعْهُ فَإِنَّ لَهُ أَصْحَابًا، يَحْقِرُ أَحَدُكُمْ صَلاَتَهُ مَعَ صَلاَتِهِمْ وَصِيَامَهُ مَعَ صِيَامِهِمْ، يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لاَ يُجَاوِزُ تَرَاقِيَهُمْ، يَمْرُقُونَ مِنَ الدِّينِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنَ الرَّمِيَّةِ، يُنْظَرُ إِلَى نَصْلِهِ فَلاَ يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى رِصَافِهِ فَمَا يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى نَضِيِّهِ ـ وَهْوَ قِدْحُهُ ـ فَلاَ يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، ثُمَّ يُنْظَرُ إِلَى قُذَذِهِ فَلاَ يُوجَدُ فِيهِ شَىْءٌ، قَدْ سَبَقَ الْفَرْثَ وَالدَّمَ، آيَتُهُمْ رَجُلٌ أَسْوَدُ إِحْدَى عَضُدَيْهِ مِثْلُ ثَدْىِ الْمَرْأَةِ، أَوْ مِثْلُ الْبَضْعَةِ تَدَرْدَرُ وَيَخْرُجُونَ عَلَى حِينِ فُرْقَةٍ مِنَ النَّاسِ ‏”‏‏.‏ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ فَأَشْهَدُ أَنِّي سَمِعْتُ هَذَا الْحَدِيثَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَأَشْهَدُ أَنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ قَاتَلَهُمْ وَأَنَا مَعَهُ، فَأَمَرَ بِذَلِكَ الرَّجُلِ، فَالْتُمِسَ فَأُتِيَ بِهِ حَتَّى نَظَرْتُ إِلَيْهِ عَلَى نَعْتِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الَّذِي نَعَتَهُ‏.‏

 

3610. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb od Zuhrija, kome je saopćio Ebu Seleme ibn Abdurrahman, da je Ebu Seid el-Hudri, radijallahu ‘anhu, rekao: „Jedne prilike bili smo kod Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. On je dijelio plijen. Došao mu je Zul-Huvejsira, jedan od potomaka Benu-Temima, i rekao: ‘Allahov Poslaniče, budi pravedan!’ ‘Teško tebi’ – rekao je on – ‘pa ko je pravedan kad ja nisam pravedan! Izgubio si i propao ako ja nisam bio pravedan.’ ‘Allahov Poslaniče’ – reče Omer – ‘dozvoli mi da ga ubijem!’ ‘Pusti ga’ – reče (Resulullah, alejhis-selam) – ‘jer on ima istomišljenike. Svako od vas će prezirati da klanja i posti s njima. Oni će čitati Kur’an, ali on neće prelaziti njihove ključne kosti. Prolazt će kroz vjeru kao što strijela prolazi kroz ulovljenu životinju. Pogleda li se šiljak strijele, ništa se na njemu neće naći; pogleda li se na tetivu strijele, ništa se na njoj neće naći; pogleda li se na dio strijele između šiljka i perja, a to je tijelo strijele, ništa se neće na njemu ugledati; pogleda li se na perke strijele, ni na njima se ništa neće naći. Strijela je promakla i probavljanu hranu i krv.’ ‘Njihov znak je crn čovjek, čija se jedna mišica, poput ženske dojke, ili poput komada mesa, jako trese. Oni će se pojaviti kad dođe do rascjepkanosti među ljudima.’ ‘Ja svjedočim da sam ovaj hadis čuo od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem’ – kaže Ebu Seid – ‘svjedočim da je Alija ibn Ebu Talib ratovao protiv njih, a ja sam bio s njim. On je naredio (da se potraži) taj čovjek, i on je pronađen i doveden, te sam ja na njemu vidio ona svojstva kojima ga je opisao Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem.’”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ خَيْثَمَةَ، عَنْ سُوَيْدِ بْنِ غَفَلَةَ، قَالَ قَالَ عَلِيٌّ ـ رضى الله عنه ـ إِذَا حَدَّثْتُكُمْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلأَنْ أَخِرَّ مِنَ السَّمَاءِ أَحَبُّ إِلَىَّ مِنْ أَنْ أَكْذِبَ عَلَيْهِ، وَإِذَا حَدَّثْتُكُمْ فِيمَا بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ، فَإِنَّ الْحَرْبَ خَدْعَةٌ، سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ يَأْتِي فِي آخِرِ الزَّمَانِ قَوْمٌ حُدَثَاءُ الأَسْنَانِ، سُفَهَاءُ الأَحْلاَمِ، يَقُولُونَ مِنْ خَيْرِ قَوْلِ الْبَرِيَّةِ، يَمْرُقُونَ مِنَ الإِسْلاَمِ كَمَا يَمْرُقُ السَّهْمُ مِنَ الرَّمِيَّةِ، لاَ يُجَاوِزُ إِيمَانُهُمْ حَنَاجِرَهُمْ، فَأَيْنَمَا لَقِيتُمُوهُمْ فَاقْتُلُوهُمْ، فَإِنَّ قَتْلَهُمْ أَجْرٌ لِمَنْ قَتَلَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏”‏‏.‏

 

3611. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Kesir, njemu saopćio Sufjan od A‘meša, on od Hajseme, a ovaj od Suvejda ibn Gafela, koji kaže da je Alija, radijallahu ‘anhu, rekao: „Kad vam kazujem od Allahvog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, draže bi mi bilo da padnem s neba nego da na njega slažem, a kad vam govorim o nečemu što je između mene i vas, (znajte) da je rat varka. Čuo sam Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: ‘U ahir-i zamanu (vrijeme pred smak svijeta) pojavit će se ljudi, mladi i nerazumni, koji će izgovarati najbolji govor (Kur’an), ali će prolaziti kroz islam kao što strijela prolazi kroz ulovljenu životinju, a iman neće proći ni njihove grkljane. Gdje god ih stignete, ubijajte ih, jer će njihovo ubijanje biti nagrada na Sudnjem danu onome, ko ih je ubijao.’”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا قَيْسٌ، عَنْ خَبَّابِ بْنِ الأَرَتِّ، قَالَ شَكَوْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ مُتَوَسِّدٌ بُرْدَةً لَهُ فِي ظِلِّ الْكَعْبَةِ، قُلْنَا لَهُ أَلاَ تَسْتَنْصِرُ لَنَا أَلاَ تَدْعُو اللَّهَ لَنَا قَالَ ‏ “‏ كَانَ الرَّجُلُ فِيمَنْ قَبْلَكُمْ يُحْفَرُ لَهُ فِي الأَرْضِ فَيُجْعَلُ فِيهِ، فَيُجَاءُ بِالْمِنْشَارِ، فَيُوضَعُ عَلَى رَأْسِهِ فَيُشَقُّ بِاثْنَتَيْنِ، وَمَا يَصُدُّهُ ذَلِكَ عَنْ دِينِهِ، وَيُمْشَطُ بِأَمْشَاطِ الْحَدِيدِ، مَا دُونَ لَحْمِهِ مِنْ عَظْمٍ أَوْ عَصَبٍ، وَمَا يَصُدُّهُ ذَلِكَ عَنْ دِينِهِ، وَاللَّهِ لَيُتِمَّنَّ هَذَا الأَمْرَ حَتَّى يَسِيرَ الرَّاكِبُ مِنْ صَنْعَاءَ إِلَى حَضْرَمَوْتَ، لاَ يَخَافُ إِلاَّ اللَّهَ أَوِ الذِّئْبَ عَلَى غَنَمِهِ، وَلَكِنَّكُمْ تَسْتَعْجِلُونَ ‏”‏‏.‏

 

3612. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Musenna, njemu Jahja prenoseći od Ismaila, kojem je prenio Kajs od Habbaba ibn Eretta, koji je rekao: „Potužili smo se Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, a on je (ležao) u hladu Ka‘be stavivši pod glavu svoju burdu. Rekli smo mu: ‘Zar nam nećeš tražiti pomoć, zar nećeš moliti Allaha za nas?’ ‘Prije vas je bio čovjek’ – reče on – ‘kojem su iskopali rupu u zemlji te ga stavili u nju, a zatim donijeli testeru i stavili mu je na glavu pa je raspolovili, ali ga to nije odvratilo od njegove vjere. I češljan je gvozdenim češljevima između kože i kostiju, ili nerava, ali ga to nije odvratilo od njegove vjere. Tako mi Allaha, ova stvar (islam) će se upotpuniti tako da će jahač moći putovati od Sa’ne do Hadramevta ne bojeći se nikog osim Allaha ili vuka za svoju stoku. Ali vi prenagljujete sa žurbom.’”


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا أَزْهَرُ بْنُ سَعْدٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ، قَالَ أَنْبَأَنِي مُوسَى بْنُ أَنَسٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم افْتَقَدَ ثَابِتَ بْنَ قَيْسٍ، فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَنَا أَعْلَمُ لَكَ عِلْمَهُ‏.‏ فَأَتَاهُ فَوَجَدَهُ جَالِسًا فِي بَيْتِهِ مُنَكِّسًا رَأْسَهُ، فَقَالَ مَا شَأْنُكَ فَقَالَ شَرٌّ، كَانَ يَرْفَعُ صَوْتَهُ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ، وَهْوَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ‏.‏ فَأَتَى الرَّجُلُ فَأَخْبَرَهُ أَنَّهُ قَالَ كَذَا وَكَذَا‏.‏ فَقَالَ مُوسَى بْنُ أَنَسٍ فَرَجَعَ الْمَرَّةَ الآخِرَةَ بِبِشَارَةٍ عَظِيمَةٍ، فَقَالَ ‏ “‏ اذْهَبْ إِلَيْهِ فَقُلْ لَهُ إِنَّكَ لَسْتَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، وَلَكِنْ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ ‏”‏‏.‏

 

3613. PRIČAO NAM JE Alija ibn Abdullah, njemu Ezher ibn Sa‘d, a ovom Ibn Avn, kome je saopćio Musa ibn Enese od Enesa ibn Malika, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, izgubio Sabita ibn Kajsa, pa je neki čovjek rekao: – Allahov Poslaniče, ja ću te obavijestiti o njegovom slučaju. Potom mu je on otišao i zatekao ga kako sjedi pognute glave te rekao: – Šta ti je? – Zlo – odgovorio je on (rekavši) da je dizao svoj glas iznad glasa Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, pa (smatra) da su mu propala njegova djela i da je on od stanovnika Džehennema. Zatim je spomenuti čovjek došao (Resulullahu, alejhi-selam) i obavijestio ga da je on rekao to i to. Musa ibn Enes kaže da se (taj čovjek) onda vratio drugi put (Sabitu) s veoma radosnom viješću. – Idi mu – rekao je (Resulullah, alejhis-selam) – i reci: “Ti nisi džehennemlija nego si džennetlija.”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَرَأَ رَجُلٌ الْكَهْفَ وَفِي الدَّارِ الدَّابَّةُ فَجَعَلَتْ تَنْفِرُ فَسَلَّمَ، فَإِذَا ضَبَابَةٌ ـ أَوْ سَحَابَةٌ ـ غَشِيَتْهُ، فَذَكَرَهُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ “‏ اقْرَأْ فُلاَنُ، فَإِنَّهَا السَّكِينَةُ نَزَلَتْ لِلْقُرْآنِ، أَوْ تَنَزَّلَتْ لِلْقُرْآنِ ‏”‏‏.‏

 

3614. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Beššar, njemu Gunder, a ovom Šu‘be prenoseći do Ebu Ishaka, koji je čuo Berraa ibn Aziba (kako kaže): „Jedan čovjek je učio suru El-Kehf, a u kući je bila životinja koja se uznemirila. On zamoli za mir, i odjednom životinju prekri magla ili oblak. Kasnije je on to ispričao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem. Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, reče: „Uči, čovječe! To je milost koja dolazi zbog Kur’ana, ili se spušta zbog Kur’ana.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يَزِيدَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ أَبُو الْحَسَنِ الْحَرَّانِيُّ، حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ، سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ، يَقُولُ جَاءَ أَبُو بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ إِلَى أَبِي فِي مَنْزِلِهِ، فَاشْتَرَى مِنْهُ رَحْلاً فَقَالَ لِعَازِبٍ ابْعَثِ ابْنَكَ يَحْمِلْهُ مَعِي‏.‏ قَالَ فَحَمَلْتُهُ مَعَهُ، وَخَرَجَ أَبِي يَنْتَقِدُ ثَمَنَهُ، فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْنِي كَيْفَ صَنَعْتُمَا حِينَ سَرَيْتَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ أَسْرَيْنَا لَيْلَتَنَا، وَمِنَ الْغَدِ حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ، وَخَلاَ الطَّرِيقُ لاَ يَمُرُّ فِيهِ أَحَدٌ، فَرُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ طَوِيلَةٌ، لَهَا ظِلٌّ لَمْ تَأْتِ عَلَيْهِ الشَّمْسُ فَنَزَلْنَا عِنْدَهُ، وَسَوَّيْتُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مَكَانًا بِيَدِي يَنَامُ عَلَيْهِ، وَبَسَطْتُ فِيهِ فَرْوَةً، وَقُلْتُ نَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَأَنَا أَنْفُضُ لَكَ مَا حَوْلَكَ‏.‏ فَنَامَ وَخَرَجْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ، فَإِذَا أَنَا بِرَاعٍ مُقْبِلٍ بِغَنَمِهِ إِلَى الصَّخْرَةِ يُرِيدُ مِنْهَا مِثْلَ الَّذِي أَرَدْنَا فَقُلْتُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلاَمُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ أَوْ مَكَّةَ‏.‏ قُلْتُ أَفِي غَنَمِكَ لَبَنٌ قَالَ نَعَمُ‏.‏ قُلْتُ أَفَتَحْلُبُ قَالَ نَعَمْ‏.‏ فَأَخَذَ شَاةً‏.‏ فَقُلْتُ انْفُضِ الضَّرْعَ مِنَ التُّرَابِ وَالشَّعَرِ وَالْقَذَى‏.‏ قَالَ فَرَأَيْتُ الْبَرَاءَ يَضْرِبُ إِحْدَى يَدَيْهِ عَلَى الأُخْرَى يَنْفُضُ، فَحَلَبَ فِي قَعْبٍ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ، وَمَعِي إِدَاوَةٌ حَمَلْتُهَا لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يَرْتَوِي مِنْهَا، يَشْرَبُ وَيَتَوَضَّأُ، فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَكَرِهْتُ أَنْ أُوقِظَهُ، فَوَافَقْتُهُ حِينَ اسْتَيْقَظَ، فَصَبَبْتُ مِنَ الْمَاءِ عَلَى اللَّبَنِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ، فَقُلْتُ اشْرَبْ يَا رَسُولَ اللَّهِ ـ قَالَ ـ فَشَرِبَ، حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قَالَ ‏”‏ أَلَمْ يَأْنِ لِلرَّحِيلِ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ بَلَى ـ قَالَ ـ فَارْتَحَلْنَا بَعْدَ مَا مَالَتِ الشَّمْشُ، وَاتَّبَعَنَا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكٍ، فَقُلْتُ أُتِينَا يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ لاَ تَحْزَنْ، إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا ‏”‏‏.‏ فَدَعَا عَلَيْهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَارْتَطَمَتْ بِهِ فَرَسُهُ إِلَى بَطْنِهَا ـ أُرَى فِي جَلَدٍ مِنَ الأَرْضِ، شَكَّ زُهَيْرٌ ـ فَقَالَ إِنِّي أُرَاكُمَا قَدْ دَعَوْتُمَا عَلَىَّ فَادْعُوَا لِي، فَاللَّهُ لَكُمَا أَنْ أَرُدَّ عَنْكُمَا الطَّلَبَ‏.‏ فَدَعَا لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَنَجَا فَجَعَلَ لاَ يَلْقَى أَحَدًا إِلاَّ قَالَ كَفَيْتُكُمْ مَا هُنَا‏.‏ فَلاَ يَلْقَى أَحَدًا إِلاَّ رَدَّهُ‏.‏ قَالَ وَوَفَى لَنَا‏.‏

 

3615. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Jusuf, njemu Ahmed ibn Jezid ibn Ibrahim Ebul-Hasan el-Harrani, ovom Zuhejr ibn Muavi, a njemu Ebu Ishak, koji je čuo Berraa ibn Aziba, kako kaže: Ebu Bekr, radijallahu ‘anhu, došao je mom ocu (Azibu) u njegov stan i kupio od njega sedlo za devu, pa mu rekao: – Pošalji svog sina da ga ponese sa mnom. – Tako sam ga ja – kaže (Berra’) – ponio s njim, a moj otac je izišao da naplati njegovu vrijednost te je rekao Ebu Bekru: „Ebu Bekre, ispričaj mi kako ste postupili kada si putovao s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, (prilikom Hidžre).“ – Dobro – reče on. Putovali smo (nakon izlaska iz pećine Sevr) tu noć i sutradan do podne, a put je bio pust, niko njime nije prolazio. Onda nam se ukazala visoka stijena koja je pravila hlad, do kojeg sunce nije dopiralo. Odsjeli smo pored nje. Ja sam svojom rukom pripremio mjesto za Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, na kojem će spavati. Tu sam prostro krzneni ogrtač i rekao: „Spavaj, Allahov Poslaniče, a ja ću izvidjeti šta ima oko tebe.” On je zaspao, a ja sam izišao da izvidim šta ima oko njega, i najednom sam primijetio pastira koji se, sa svojim ovcama, približava stijeni želeći od nje ono što smo i mi željeli. Upitao sam. – Čiji si ti, mladiću? – Jednog čovjeka iz Medine, ili Mekke. – odgovorio je mladić. – Ima li u tvom stadu muzara? – upitao sam. – Da. – rekao je on, a ja sam potom upitao: – Hoćeš li namusti (imaš li dozvolu od vlasnika da namuzeš gostima)? – Da. – reče on i uze jednu ovcu, a ja mu rekoh: – Otresi vime od prašine, dlaka i trunja. – Vidio sam Berraa – kaže (Ebu Ishak) – kako jednom rukom udara o drugu (da bi pokazao kako je pastir) otresao (svoje dlanove). Potom je namuzao u posudu malo mlijeka, a ja sam imao kožnu zdjelicu koju sam ponio za Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, da iz nje pije vodu i uzima abdest. Došao sam Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, premda nisam volio da ga budim, ali sam mu došao baš kad se on probudio. Nalio sam vode u mlijeko, dok se nije rashladio donji dio, a onda sam rekao: „Pij, Allahov Poslaniče!“ – On se napio toliko da sam ja bio zadovoljan – kaže (Ebu Bekr) – a potom rekao: „Je li vrijeme za polazak?“ – Svakako, rekao sam – kaže (Ebu Bekr) – te smo krenuli nakon što se sunce počelo spuštati. Slijedio nas je Suraka ibn Malik! Rekao sam: „Uhvaćeni smo, Allahov Poslaniče!“ – Ne žalosti se, Allah je s nama! – rekao je on. Tada je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, proučio jednu dovu, a Surakin konj se zaglavi do trbuha – mislim (da je rekao) u tvrdu zemlju, dvoumi se Zuhejr. – Ja vidim da ste vas dvojica učili dovu protiv mene! – uzviknu (Surka). – Zamolite (da budem spašen), a ja uzimam Allaha za svjedoka da ću odvratiti od vas one što vas traže. Potom Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, zamoli za njegov spas, i on se spasi, a kasnije je, koga god je sreo, govorio: „Ja sam vam dovoljan za ovo ovdje.” – Tako je vraćao koga god je sreo, i ispunio obećanje – kaže Ebu Bekr.


 

حَدَّثَنَا مُعَلَّى بْنُ أَسَدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُخْتَارٍ، حَدَّثَنَا خَالِدٌ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ عَلَى أَعْرَابِيٍّ ـ يَعُودُهُ ـ قَالَ وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِذَا دَخَلَ عَلَى مَرِيضٍ يَعُودُهُ قَالَ لاَ بَأْسَ طَهُورٌ إِنْ شَاءَ اللَّهُ‏.‏ فَقَالَ لَهُ ‏”‏ لاَ بَأْسَ طَهُورٌ إِنْ شَاءَ اللَّهُ ‏”‏‏.‏ قَالَ قُلْتَ طَهُورٌ كَلاَّ بَلْ هِيَ حُمَّى تَفُورُ ـ أَوْ تَثُورُ ـ عَلَى شَيْخٍ كَبِيرٍ، تُزِيرُهُ الْقُبُورَ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ فَنَعَمْ إِذًا ‏”‏‏.‏

 

3616. PRIČAO NAM JE Mualla ibn Esed, njemu Abdul-Aziz ibn Muhtar, a ovom Halid prenoseći od Ikrime, a on od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, ušao jednom beduinu da bi ga posjetio, a Vjerovjesnik je, sallallahu alejhi ve sellem, imao običaj – kaže on – kad posjećuje bolesnika, da kaže: „Nije loše. To će te, ako Bog da, očistiti.” Tako je i ovome rekao: „Nije loše. To će te, ako Bog da, očistiti.” „Rekao si” – kazao je beduin – “da će me ovo očistiti. Nikako! Naprotiv, ovo je groznica koja ključa, ili navaljuje na oronula starca, i poziva ga u groblje.” – Dobro, dakle! – rekao je potom Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem.


 

حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ رَجُلٌ نَصْرَانِيًّا فَأَسْلَمَ وَقَرَأَ الْبَقَرَةَ وَآلَ عِمْرَانَ، فَكَانَ يَكْتُبُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، فَعَادَ نَصْرَانِيًّا فَكَانَ يَقُولُ مَا يَدْرِي مُحَمَّدٌ إِلاَّ مَا كَتَبْتُ لَهُ، فَأَمَاتَهُ اللَّهُ فَدَفَنُوهُ، فَأَصْبَحَ وَقَدْ لَفَظَتْهُ الأَرْضُ فَقَالُوا هَذَا فِعْلُ مُحَمَّدٍ وَأَصْحَابِهِ، لَمَّا هَرَبَ مِنْهُمْ نَبَشُوا عَنْ صَاحِبِنَا‏.‏ فَأَلْقُوهُ فَحَفَرُوا لَهُ فَأَعْمَقُوا، فَأَصْبَحَ وَقَدْ لَفَظَتْهُ الأَرْضُ، فَقَالُوا هَذَا فِعْلُ مُحَمَّدٍ وَأَصْحَابِهِ نَبَشُوا عَنْ صَاحِبِنَا لَمَّا هَرَبَ مِنْهُمْ‏.‏ فَأَلْقَوْهُ فَحَفَرُوا لَهُ، وَأَعْمَقُوا لَهُ فِي الأَرْضِ مَا اسْتَطَاعُوا، فَأَصْبَحَ قَدْ لَفَظَتْهُ الأَرْضُ، فَعَلِمُوا أَنَّهُ لَيْسَ مِنَ النَّاسِ فَأَلْقَوْهُ‏.‏

 

3617. PRIČAO NAM JE Ebu Ma‘mer, njemu Abdul-Varis, a ovom Abdul-Aziz prenoseći da je Enes, radijallahu ‘anhu, rekao: „Jedan čovjek je bio kršćanin pa je primio islam i naučio (sure) El-Bekare i Ali-Imran. Pisao je Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, a onda se ponovo vratio u kršćanstvo i počeo govoriti: ‘Muhammed ne zna ništa osim ono što sam mu ja pisao.’ Kasnije ga je Allah usmrtio pa su ga zakopali, ali ga je sutradan zemlja izbacila. Ljudi su rekli: ‘Ovo je djelo Muhammeda i njegovih drugova. Pošto je on pobjegao od njih, oni su iskopali našeg druga i izbacili ga.’ Zatim su mu ponovno iskopali dubok grob, ali ga je sutradan zemlja opet izbacila, a oni ponovo rekoše: ‘Ovo je djelo Muhammeda i njegovih drugova. Iskopali su našeg druga pošto je on pobjegao od njih pa su ga izbacili.’ I oni mu još jednom iskopaše i spustiše ga u zemlju najdublje što su mogli, ali ga je sutradan zemlja ponovo izbacila, i oni shvatiše da to nisu uradili ljudi i ostaviše ga.”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ وَأَخْبَرَنِي ابْنُ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ إِذَا هَلَكَ كِسْرَى فَلاَ كِسْرَى بَعْدَهُ، وَإِذَا هَلَكَ قَيْصَرُ فَلاَ قَيْصَرَ بَعْدَهُ، وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ لَتُنْفِقُنَّ كُنُوزَهُمَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ‏”‏‏.‏

 

3618. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Bukejr, njemu Lejs prenoseći od Junusa, a on od Ibn Šihaba, kome je saopćio Ibnul-Musejjeb od Ebu Hurejre, koji je izjavio da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Kad nestane ovog Kisre (perzijskog vladara), neće biti više Kajsera. Tako mi Onog u Čijoj je ruci Muhammedov život, blago njih dvojice će biti potrošeno na Allahovom putu.”


 

حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ، رَفَعَهُ قَالَ ‏ “‏ إِذَا هَلَكَ كِسْرَى فَلاَ كِسْرَى بَعْدَهُ ـ وَذَكَرَ وَقَالَ ـ لَتُنْفَقَنَّ كُنُوزُهُمَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ‏”‏‏.‏

 

3619. PRIČAO NAM JE Kabisa, njemu Sufjan prenoseći od Abdul-Melika ibn Umejra, a on od Džabira ibn Semure, koji je pripisao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, da je rekao: „Kad nestane ovog Kisre, poslije njega neće biti više Kisre.” Potom je spomenuo još nešto i rekao: “Blago njih dvojice će biti potrošeno na Allahovom putu.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ، حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَدِمَ مُسَيْلِمَةُ الْكَذَّابُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَعَلَ يَقُولُ إِنْ جَعَلَ لِي مُحَمَّدٌ الأَمْرَ مِنْ بَعْدِهِ تَبِعْتُهُ‏.‏ وَقَدِمَهَا فِي بَشَرٍ كَثِيرٍ مِنْ قَوْمِهِ، فَأَقْبَلَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَعَهُ ثَابِتُ بْنُ قَيْسِ بْنِ شَمَّاسٍ، وَفِي يَدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قِطْعَةُ جَرِيدٍ، حَتَّى وَقَفَ عَلَى مُسَيْلِمَةَ فِي أَصْحَابِهِ فَقَالَ ‏”‏ لَوْ سَأَلْتَنِي هَذِهِ الْقِطْعَةَ مَا أَعْطَيْتُكَهَا، وَلَنْ تَعْدُوَ أَمْرَ اللَّهِ فِيكَ، وَلَئِنْ أَدْبَرْتَ لَيَعْقِرَنَّكَ اللَّهُ، وَإِنِّي لأَرَاكَ الَّذِي أُرِيتُ فِيكَ مَا رَأَيْتُ ‏”‏‏.‏ فَأَخْبَرَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ بَيْنَمَا أَنَا نَائِمٌ رَأَيْتُ فِي يَدَىَّ سِوَارَيْنِ مِنْ ذَهَبٍ، فَأَهَمَّنِي شَأْنُهُمَا، فَأُوحِيَ إِلَىَّ فِي الْمَنَامِ أَنِ انْفُخْهُمَا، فَنَفَخْتُهُمَا فَطَارَا فَأَوَّلْتُهُمَا كَذَّابَيْنِ يَخْرُجَانِ بَعْدِي ‏”‏‏.‏ فَكَانَ أَحَدُهُمَا الْعَنْسِيَّ وَالآخَرُ مُسَيْلِمَةَ الْكَذَّابَ صَاحِبَ الْيَمَامَةِ‏.‏

 

3620. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb od Abdullaha ibn Ebu Husejna, kojem je pričao Nafi ibn Džubejr, da je Ibn Abbas, radijallahu ‘anhuma, rekao: – Lažov Musejlime došao je u doba Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, i počeo govoriti: Ako mi Muhammed prepusti ovu stvar poslije njega, slijediću ga. S njim su došli i mnogi ljudi iz njegova naroda pa se Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, zaputi k njemu, a s njim i Sabit ibn Kajs ibn Šemmas. U ruci Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, bila je grančica palme. Stao je kod Musejleme i njegovih drugova i rekao: „Da si zatražio od mene ovu grančicu, ne bih ti je dao. Ti nećeš izići iz okvira Allahove odredbe koja ti je određena, a ako se okreneš (od islama), sigurno će te Allah usmrtiti! Ja smatram da si ti onaj u vezi s kojim sam ja usnio ono što sam usnio.” 3621. (Ibn Abbas kaže) da mu je saopćio Ebu Hurejra da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Dok sam jedne prilike spavao, vidio sam (u snu) dvije zlatne narukvice na mojim rukama. Njihov slučaj me zabrinuo, a onda mi je u snu objavljeno da puhnem u njih. Puhnuo sam u njih i one su odletjele. Ja sam to protumačio da će se dva lašca pojaviti poslije mene. Jedan od njih je bio El-Ansi, a drugi lažov Musejlime koji se pojavio u Jemami.”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ جَدِّهِ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ أُرَاهُ ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ رَأَيْتُ فِي الْمَنَامِ أَنِّي أُهَاجِرُ مِنْ مَكَّةَ إِلَى أَرْضٍ بِهَا نَخْلٌ، فَذَهَبَ وَهَلِي إِلَى أَنَّهَا الْيَمَامَةُ أَوْ هَجَرُ، فَإِذَا هِيَ الْمَدِينَةُ يَثْرِبُ، وَرَأَيْتُ فِي رُؤْيَاىَ هَذِهِ أَنِّي هَزَزْتُ سَيْفًا فَانْقَطَعَ صَدْرُهُ، فَإِذَا هُوَ مَا أُصِيبَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ أُحُدٍ، ثُمَّ هَزَزْتُهُ بِأُخْرَى فَعَادَ أَحْسَنَ مَا كَانَ، فَإِذَا هُوَ مَا جَاءَ اللَّهُ بِهِ مِنَ الْفَتْحِ وَاجْتِمَاعِ الْمُؤْمِنِينَ، وَرَأَيْتُ فِيهَا بَقَرًا وَاللَّهُ خَيْرٌ فَإِذَا هُمُ الْمُؤْمِنُونَ يَوْمَ أُحُدٍ، وَإِذَا الْخَيْرُ مَا جَاءَ اللَّهُ مِنَ الْخَيْرِ، وَثَوَابِ الصِّدْقِ الَّذِي آتَانَا اللَّهُ بَعْدَ يَوْمِ بَدْرٍ ‏”‏‏.‏

 

3622. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Ala’, njemu Hammda ibn Usame prenoseći od Burejda ibn Abdullaha ibn Ebu Burde, ovaj od svoga djeda Ebu Burde, on od Ebu Musaa, a mislim da je ovaj prenio od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, koji je rekao: „U snu sam vidio da selim iz Mekke u mjesto gdje ima palmi pa sam pomislio da je to Jemama ili Hedžer, a kad ono grad Jesriibn I vidio sam u tom svom snu da sam mahnuo sabljom, ali se njezin prednji dio slomio, a to je bilo ono što je zadesilo vjernike u Bitki na Uhudu. Zatim sam njome zamahnuo drugi put, a ona postade ljepša nego što je bila. To je oslobođenje (Mekke) koje je Allah dao i ujedinjenje vjernika. I vidio sam u tom snu krave (kako se kolju), a Allahova odredba je najbolja, a ovo se odnosilo na vjernike koji su bili na Uhudu. Dobro je ono dobro koje daje Allah (kao) i nagrada za iskrenost koju nam je Allah dao poslije Bitke na Bedru.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ، عَنْ فِرَاسٍ، عَنْ عَامِرٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ أَقْبَلَتْ فَاطِمَةُ تَمْشِي، كَأَنَّ مِشْيَتَهَا مَشْىُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ مَرْحَبًا بِابْنَتِي ‏”‏‏.‏ ثُمَّ أَجْلَسَهَا عَنْ يَمِينِهِ أَوْ عَنْ شِمَالِهِ، ثُمَّ أَسَرَّ إِلَيْهَا حَدِيثًا، فَبَكَتْ فَقُلْتُ لَهَا لِمَ تَبْكِينَ ثُمَّ أَسَرَّ إِلَيْهَا حَدِيثًا فَضَحِكَتْ فَقُلْتُ مَا رَأَيْتُ كَالْيَوْمِ فَرَحًا أَقْرَبَ مِنْ حُزْنٍ، فَسَأَلْتُهَا عَمَّا قَالَ‏.‏ فَقَالَتْ مَا كُنْتُ لأُفْشِيَ سِرَّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى قُبِضَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَسَأَلْتُهَا فَقَالَتْ أَسَرَّ إِلَىَّ ‏”‏ إِنَّ جِبْرِيلَ كَانَ يُعَارِضُنِي الْقُرْآنَ كُلَّ سَنَةٍ مَرَّةً، وَإِنَّهُ عَارَضَنِي الْعَامَ مَرَّتَيْنِ، وَلاَ أُرَاهُ إِلاَّ حَضَرَ أَجَلِي، وَإِنَّكِ أَوَّلُ أَهْلِ بَيْتِي لَحَاقًا بِي ‏”‏‏.‏ فَبَكَيْتُ فَقَالَ ‏”‏ أَمَا تَرْضَيْنَ أَنْ تَكُونِي سَيِّدَةَ نِسَاءِ أَهْلِ الْجَنَّةِ ـ أَوْ نِسَاءِ الْمُؤْمِنِينَ ‏”‏‏.‏ فَضَحِكْتُ لِذَلِكَ‏.‏

 

3623. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, njemu Zekerijja prenoseći od Firasa, on od Amira, a ovaj od Mesruka, da je Aiša, radijallahu anha, rekla: – Fatima se jednom pojavila idući tako da joj je hod izgledao poput hoda Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem. Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, reče joj: „Dobro došla, kćeri moja!” Potom joj je naredio da sjedne s njegove desne ili lijeve strane, a zatim joj nešto šapnuo. Ona je zaplakala. Ja sam je upitala zašto je plakala. Onda joj je ponovo nešto šapnuo, i ona se nasmijala, a ja rekoh: „Nisam nikad kao danas vidjela da je radost tako blizu žalosti.” Potom sam je upitala šta je on rekao, a ona je odgovorila: „Neću odavati tajnu Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem!” Kad je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, umro, ponovo sam je pitala i ona je rekla: „Šapnuo mi je: ‘Džibril mi je svake godine izlagao Kur’an jedanput, a ove godine mi ga je izložio dva puta, i ja mislim da je to stoga što mi je došao kraj života, a ti si prva, od moje porodice, koja će doći za mnom.’ Tada sam ja zaplakala, a on je rekao: ‘Zar nisi zadovoljna da budeš prvakinja žena u Džennetu, ili vjerničkih žena, pa sam se zato nasmijala.’”


 

حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ قَزَعَةَ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ دَعَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَاطِمَةَ ابْنَتَهُ فِي شَكْوَاهُ الَّذِي قُبِضَ فِيهِ، فَسَارَّهَا بِشَىْءٍ فَبَكَتْ، ثُمَّ دَعَاهَا، فَسَارَّهَا فَضَحِكَتْ، قَالَتْ فَسَأَلْتُهَا عَنْ ذَلِكَ‏.‏ فَقَالَتْ سَارَّنِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَنِي أَنَّهُ يُقْبَضُ فِي وَجَعِهِ الَّذِي تُوُفِّيَ فِيهِ فَبَكَيْتُ، ثُمَّ سَارَّنِي فَأَخْبَرَنِي أَنِّي أَوَّلُ أَهْلِ بَيْتِهِ أَتْبَعُهُ فَضَحِكْتُ‏.‏

 

3625. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Kaze, njemu Ibrahim ibn Sa‘d prenoseći od svoga oca, on od Urve, a ovaj da je Aiša, radijallahu anha, rekla: „Vjerovjesnik je, sallallahu alejhi ve sellem, a za vrijeme bolesti u kojoj je umro, pozvao svoju kćer Fatimu i nešto joj šapnuo. Ona je zaplakala, a zatim ju je ponovo pozvao i opet joj nešto šapnuo, i ona se nasmijala. Pitala sam je – kaže (Aiša) – o tome i ona je rekla: ‘Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, tiho govoreći, saopćio mi je da će umrijeti u toj svojoj bolesti u kojoj je i umro, i ja sam zaplakala. Potom mi je, tiho govoreći, rekao da sam ja prva od njegove porodice koja će ga slijediti (tj. doći za njim), pa sam se nasmijala.’”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَرْعَرَةَ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي بِشْرٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ ـ رضى الله عنه ـ يُدْنِي ابْنَ عَبَّاسٍ، فَقَالَ لَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ إِنَّ لَنَا أَبْنَاءً مِثْلَهُ‏.‏ فَقَالَ إِنَّهُ مِنْ حَيْثُ تَعْلَمُ‏.‏ فَسَأَلَ عُمَرُ ابْنَ عَبَّاسٍ عَنْ هَذِهِ الآيَةِ ‏{‏إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ‏}‏‏.‏ فَقَالَ أَجَلُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَعْلَمَهُ إِيَّاهُ‏.‏ قَالَ مَا أَعْلَمُ مِنْهَا إِلاَّ مَا تَعْلَمُ‏.‏

 

3627. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Ar’are, njemu Šu‘be prenoseći od Ebu Bišra, on od Seida ibn Džubejra, a ovaj da je Ibn Abbas rekao: – Omer ibn Hattab, radijallahu ‘anhu, Ibn Abbasa je činio bliskim sebi pa mu je Abdurrahman ibn Auf rekao: „Mi imamo sinove poput njega!“ „Ti znaš odakle je to» – rekao je Omer, a zatim upitao Ibn Abbasa o značenju ovog ajeta: „Kada Allahova pomoć i pobjeda dođe.” (En-Nasr: 1.) On je rekao: „To je rok života Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kojeg mu je saopćio.“ „Ni ja o ovom ajetu ne znam ništa drugo osim ono što ti znaš.“ – reče on.


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سُلَيْمَانَ بْنِ حَنْظَلَةَ بْنِ الْغَسِيلِ، حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ بِمِلْحَفَةٍ قَدْ عَصَّبَ بِعِصَابَةٍ دَسْمَاءَ، حَتَّى جَلَسَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏ “‏ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ النَّاسَ يَكْثُرُونَ وَيَقِلُّ الأَنْصَارُ، حَتَّى يَكُونُوا فِي النَّاسِ بِمَنْزِلَةِ الْمِلْحِ فِي الطَّعَامِ، فَمَنْ وَلِيَ مِنْكُمْ شَيْئًا يَضُرُّ فِيهِ قَوْمًا، وَيَنْفَعُ فِيهِ آخَرِينَ، فَلْيَقْبَلْ مِنْ مُحْسِنِهِمْ، وَيَتَجَاوَزْ عَنْ مُسِيئِهِمْ ‏”‏‏.‏ فَكَانَ آخِرَ مَجْلِسٍ جَلَسَ بِهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

3628. PRIČAO NAM JE Ebu Nuajm, njemu Abdurrahman ibn Sulejman ibn Hanzale ibn Gasili, a ovom Ikrime od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, koji je rekao: – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, izašao je za vrijeme bolesti, u toku koje je umro u ogrtaču i s crnim sarukom, kojeg je omotao, te je sjeo na minber, zahvalio Allahu i pohvalio Ga, a zatim rekao: „A sada! Ljudi je sve više, a ensarija sve manje, tako da će ensarije u odnosu na ostale ljude postati poput soli u odnosu na ostalu hranu; onaj od vas koji bude imao vlast (pa mogne) nekim ljudima naškoditi, odnosno drugima koristiti, neka im primi njihovo dobro djelo, a preko ružnog neka prijeđe!“ Bilo je to posljednje sjedenje kojeg je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, učinio (na minberu).


 

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ الْجُعْفِيُّ، عَنْ أَبِي مُوسَى، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ أَبِي بَكْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَخْرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ذَاتَ يَوْمٍ الْحَسَنَ فَصَعِدَ بِهِ عَلَى الْمِنْبَرِ، فَقَالَ ‏ “‏ ابْنِي هَذَا سَيِّدٌ، وَلَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يُصْلِحَ بِهِ بَيْنَ فِئَتَيْنِ مِنَ الْمُسْلِمِينَ ‏”‏‏.‏

 

3629. PRIČAO MI JE Abdullah ibn Muhammed, njemu Jahja ibn Adem, a ovom Husejn el-Džufi prenoseći od Ebu Musaa, on od Hasana, a ovaj od Ebu Bekra, radijallahu ‘anhu, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, jednog dana je izveo Hasana, popeo ga na minber i rekao: ‘Ovaj moj potomak je prvak! Možda će njegovim posredstvom Allah izmiriti dvije skupine muslimana.’”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلاَلٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم نَعَى جَعْفَرًا وَزَيْدًا قَبْلَ أَنْ يَجِيءَ خَبَرُهُمْ، وَعَيْنَاهُ تَذْرِفَانِ‏.‏

 

3630. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Hammad ibn Zejd prenoseći od Ejjuba, on od Humejda ibn Hilala, a ovaj od Enesa ibn Malika, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, obavijestio o smrti Dža‘fera i Zejda, prije nego što je stigla vijest o njima, a oči su mu suzile.


 

حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ عَبَّاسٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ مَهْدِيٍّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ، عَنْ جَابِرٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ هَلْ لَكُمْ مِنْ أَنْمَاطٍ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ وَأَنَّى يَكُونُ لَنَا الأَنْمَاطُ قَالَ ‏”‏ أَمَا إِنَّهُ سَيَكُونُ لَكُمُ الأَنْمَاطُ ‏”‏‏.‏ فَأَنَا أَقُولُ لَهَا ـ يَعْنِي امْرَأَتَهُ ـ أَخِّرِي عَنِّي أَنْمَاطَكِ‏.‏ فَتَقُولُ أَلَمْ يَقُلِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ إِنَّهَا سَتَكُونُ لَكُمُ الأَنْمَاطُ ‏”‏‏.‏ فَأَدَعُهَا‏.‏

 

3631. PRIČAO MI JE Amr ibn Abbas, njemu Ibn Mehdi, a ovom Sufjan prenoseći od Muhammeda ibn Munkedira, a on od Džabira, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je (njemu, kada se oženio) Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Imate li vi ćilime? – Otkud bismo mi imali ćilime?! – odgovorio sam. – Vi ćete imati ćilime – rekao je on. – Kasnije sam ja njoj govorio – mišljaše on na svoju ženu: „Odstrani od mene svoje ćilime”, a ona je odgovorila: „Nije li Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: ‘Vi ćete imati ćilime’”, i ja sam ih ostavio (prostrte).


 

حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ انْطَلَقَ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ مُعْتَمِرًا ـ قَالَ ـ فَنَزَلَ عَلَى أُمَيَّةَ بْنِ خَلَفٍ أَبِي صَفْوَانَ، وَكَانَ أُمَيَّةُ إِذَا انْطَلَقَ إِلَى الشَّأْمِ فَمَرَّ بِالْمَدِينَةِ نَزَلَ عَلَى سَعْدٍ، فَقَالَ أُمَيَّةُ لِسَعْدٍ انْتَظِرْ حَتَّى إِذَا انْتَصَفَ النَّهَارُ، وَغَفَلَ النَّاسُ انْطَلَقْتُ فَطُفْتُ، فَبَيْنَا سَعْدٌ يَطُوفُ إِذَا أَبُو جَهْلٍ فَقَالَ مَنْ هَذَا الَّذِي يَطُوفُ بِالْكَعْبَةِ فَقَالَ سَعْدٌ أَنَا سَعْدٌ‏.‏ فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ تَطُوفُ بِالْكَعْبَةِ آمِنًا، وَقَدْ آوَيْتُمْ مُحَمَّدًا وَأَصْحَابَهُ فَقَالَ نَعَمْ‏.‏ فَتَلاَحَيَا بَيْنَهُمَا‏.‏ فَقَالَ أُمَيَّةُ لِسَعْدٍ لاَ تَرْفَعْ صَوْتَكَ عَلَى أَبِي الْحَكَمِ، فَإِنَّهُ سَيِّدُ أَهْلِ الْوَادِي‏.‏ ثُمَّ قَالَ سَعْدٌ وَاللَّهِ لَئِنْ مَنَعْتَنِي أَنْ أَطُوفَ بِالْبَيْتِ لأَقْطَعَنَّ مَتْجَرَكَ بِالشَّأْمِ‏.‏ قَالَ فَجَعَلَ أُمَيَّةُ يَقُولُ لِسَعْدٍ لاَ تَرْفَعْ صَوْتَكَ‏.‏ وَجَعَلَ يُمْسِكُهُ، فَغَضِبَ سَعْدٌ فَقَالَ دَعْنَا عَنْكَ، فَإِنِّي سَمِعْتُ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم يَزْعُمُ أَنَّهُ قَاتِلُكَ‏.‏ قَالَ إِيَّاىَ قَالَ نَعَمْ‏.‏ قَالَ وَاللَّهِ مَا يَكْذِبُ مُحَمَّدٌ إِذَا حَدَّثَ‏.‏ فَرَجَعَ إِلَى امْرَأَتِهِ، فَقَالَ أَمَا تَعْلَمِينَ مَا قَالَ لِي أَخِي الْيَثْرِبِيُّ قَالَتْ وَمَا قَالَ قَالَ زَعَمَ أَنَّهُ سَمِعَ مُحَمَّدًا يَزْعُمُ أَنَّهُ قَاتِلِي‏.‏ قَالَتْ فَوَاللَّهِ مَا يَكْذِبُ مُحَمَّدٌ‏.‏ قَالَ فَلَمَّا خَرَجُوا إِلَى بَدْرٍ، وَجَاءَ الصَّرِيخُ قَالَتْ لَهُ امْرَأَتُهُ أَمَا ذَكَرْتَ مَا قَالَ لَكَ أَخُوكَ الْيَثْرِبِيُّ قَالَ فَأَرَادَ أَنْ لاَ يَخْرُجَ، فَقَالَ لَهُ أَبُو جَهْلٍ إِنَّكَ مِنْ أَشْرَافِ الْوَادِي، فَسِرْ يَوْمًا أَوْ يَوْمَيْنِ، فَسَارَ مَعَهُمْ فَقَتَلَهُ اللَّهُ‏.‏

 

3632. PRIČAO MI JE Ahmed ibn Ishak, njemu Ubejdullah ibn Musa, a ovom Israil prenoseći od Ebu Ishaka, ovaj od Amra ibn Mejmuna, a on da je Abdullah ibn Mes’ud, radijallahu ‘anhu, rekao: – Sa‘d ibn Muaz se uputio na umru i odsjeo kod Umejje ibn Halefa Ebu Safvana, a i Umejje, kada bi odlazio u Šam i prolazio kroz Medinu, odsjedao je kod Sa‘da. Tom prilikom je Umejje rekao Sa‘du: „Sačekaj dok prođe pola dana i ljudi se opuste, pa otiđi i učini tavaf.“ Dok je Sa‘d obavljao tavaf, pojavio se Ebu Džehl i rekao: „Ko je ovaj što obilazi oko Ka‘be?“ „Ja sam Sa‘d.“ – odgovorio je Sa‘d, a Ebu Džehl je onda rekao: „Obilaziš oko Ka‘be bez straha, a pružili ste utočište Muhammedu i njegovim drugovima?“ „Da.“ – rekao je on, i njih dvojica se počeše prepirati te Umejje reča Sa‘du: „Ne diži svoj glas na Ebul-Hakema, jer je on prvak stanovnika ove doline!“ „Tako mi Allaha ako me spriječiš da obiđem oko Ka‘be, ja ću sigurno presjeći tvoju trgovinu sa Šamom. Kaže (Ibn Mes’ud) da je Umejje i dalje upozoravao Sa‘da: ‘Ne diži svoj glas’», i počeo ga pridžavati, pa se Sa‘d rasrdio i rekao: „Pusti me, jer ja sam čuo Muhammeda, sallallahu alejhi ve sellem, gdje tvrdi da će te ubiti!“ „Mene?“ – upitao je on. „Da.“ – rekao je (Sa‘d). „Tako mi Allaha, Muhammed ne laže kad govori.“ – rekao je on, a zatim se vratio svojoj ženi i rekao: „Znaš li šta mi je rekao moj pobratim iz Jesriba?“ „A šta je rekao?“ – upitala je ona, a on je odgovorio: Tvrdi da je čuo Muhammeda kako kaže da će me ubiti. „Tako mi Allaha“ – rekla je ona – „Muhammed ne laže.“ – Kada su izišli na Bedr – kaže (Ibn Mes‘ud) – i došao poziv za pomoć, njemu je rekla njegova žena: „Sjećaš li se šta ti je rekao pobratim iz Jesriba?” On htjede da ne pođe, ali mu Ebu Džehl reče: „Ti si jedan od najuglednijih ljudi ove doline! Putuj bar dan ili dva!” Tako je i on krenuo s njima dva dana i Allah ga je usmrtio.


 

حَدَّثَنِي عَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ النَّرْسِيُّ، حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ، قَالَ سَمِعْتُ أَبِي، حَدَّثَنَا أَبُو عُثْمَانَ، قَالَ أُنْبِئْتُ أَنَّ جِبْرِيلَ ـ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ـ أَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدَهُ أُمُّ سَلَمَةَ، فَجَعَلَ يُحَدِّثُ ثُمَّ قَامَ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لأُمِّ سَلَمَةَ ‏ “‏ مَنْ هَذَا ‏”‏‏.‏ أَوْ كَمَا قَالَ‏.‏ قَالَ قَالَتْ هَذَا دِحْيَةُ‏.‏ قَالَتْ أُمُّ سَلَمَةَ ايْمُ اللَّهِ مَا حَسِبْتُهُ إِلاَّ إِيَّاهُ حَتَّى سَمِعْتُ خُطْبَةَ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُخْبِرُ جِبْرِيلَ أَوْ كَمَا قَالَ‏.‏ قَالَ فَقُلْتُ لأَبِي عُثْمَانَ مِمَّنْ سَمِعْتَ هَذَا قَالَ مِنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ‏.‏

 

3634. PRIČAO MI JE Abbas ibn Velid en-Nersi, njemu Mu‘temir rekavši da je čuo svog oca da mu je saopćio Ebu Osman: „Saopćeno mi je da je Džibril – mir nek je s njim – došao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, a kod njega je bila Ummu Selema. On je s njim govorio a zatim otišao, te je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao Ummu Selemi: ‘Ko je ovo?’, ili kao što je rekao. (Ebu Osman) kaže da je ona rekla: ‘Ovo je Dihje.’” – Tako mi Allaha – izjavila je kasnije Ummu Selema – nisam sumnjala da je to on (Dihje) sve dok nisam čula govor Allahovog Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kojeg prenosi od Džibrila – ili kao što je rekao. (Sulejman) kaže da je upitao Ebu Osman: „Od koga si ovo čuo?”, a on je odgovorio: „Od Usame ibn Zejda.”


 

حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الْمُغِيرَةِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ، عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ رَأَيْتُ النَّاسَ مُجْتَمِعِينَ فِي صَعِيدٍ، فَقَامَ أَبُو بَكْرٍ فَنَزَعَ ذَنُوبًا أَوْ ذَنُوبَيْنِ، وَفِي بَعْضِ نَزْعِهِ ضَعْفٌ، وَاللَّهُ يَغْفِرُ لَهُ، ثُمَّ أَخَذَهَا عُمَرُ، فَاسْتَحَالَتْ بِيَدِهِ غَرْبًا، فَلَمْ أَرَ عَبْقَرِيًّا فِي النَّاسِ يَفْرِي فَرِيَّهُ، حَتَّى ضَرَبَ النَّاسُ بِعَطَنٍ ‏”‏‏.‏ وَقَالَ هَمَّامٌ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ فَنَزَعَ أَبُو بَكْرٍ ذَنُوبَيْنِ ‏”‏‏.‏

 

3633. PRIČAO MI JE Abdurrahman ibn Šejbe, njemu Abdurrahman ibn Mugire prenoseći od svoga oca, on od Musaa ibn Ukbe, ovaj od Salima ibn Abdullaha, a on od Abdullaha, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Vidio sam (u snu) ljude okupljene na jednom mjestu pa je Ebu Bekr ustao i izvadio jednu ili dvije kofe, a u nekom njegovom crpenju je bilo slabosti – nek mu Allah oprosti. Zatim je kofu uzeo Omer te se ona u njegovoj ruci promijenila u veliku kofu! Ja nisam vidio genijalnog čovjeka među ljudima koji bi radio čuda poput njega… Tako da su ljudi ostavili torove (napajali stoku).” Hemmam je prenio od Ebu Hurejre da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Ebu Bekr je izvadio dvije kofe.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنْ نَافِعٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ الْيَهُودَ، جَاءُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرُوا لَهُ أَنَّ رَجُلاً مِنْهُمْ وَامْرَأَةً زَنَيَا فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ مَا تَجِدُونَ فِي التَّوْرَاةِ فِي شَأْنِ الرَّجْمِ ‏”‏‏.‏ فَقَالُوا نَفْضَحُهُمْ وَيُجْلَدُونَ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ كَذَبْتُمْ، إِنَّ فِيهَا الرَّجْمَ‏.‏ فَأَتَوْا بِالتَّوْرَاةِ فَنَشَرُوهَا، فَوَضَعَ أَحَدُهُمْ يَدَهُ عَلَى آيَةِ الرَّجْمِ، فَقَرَأَ مَا قَبْلَهَا وَمَا بَعْدَهَا‏.‏ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ ارْفَعْ يَدَكَ‏.‏ فَرَفَعَ يَدَهُ فَإِذَا فِيهَا آيَةُ الرَّجْمِ‏.‏ فَقَالُوا صَدَقَ يَا مُحَمَّدُ، فِيهَا آيَةُ الرَّجْمِ‏.‏ فَأَمَرَ بِهِمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَرُجِمَا‏.‏ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَرَأَيْتُ الرَّجُلَ يَجْنَأُ عَلَى الْمَرْأَةِ يَقِيهَا الْحِجَارَةَ‏.‏

 

3635. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu saopćio Malik ibn Enes od Nafija, a on od Abdullaha ibn Omera, radijallahu ‘anhuma, (koji je rekao): – Jevreji su došli Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, i rekli mu da su jedan njihov čovjek i žena učinili prostituciju. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, upitao ih je: „Šta ima u Tevratu u vezi s kamenovanjem?” „Mi ih osramotimo i bivaju bičevani.” – odgovorili su oni. „Lažete, u njemu se spominje kamenovanje.” – rekao je Abdullah ibn Selam. Oni donesoše Tevrat i otvoriše ga, a jedan od njih stavi svoju ruku na poglavlje o kamenovanju i pročita ono prije njega i ono poslije njega. – Podigni ruku – rekao mu je Abdullah ibn Selam, a ovaj je podigao ruku, a kad tamo poglavlje o kamenovanju! Oni rekoše: „Muhammede, istinu je rekao. Tu je poglavlje o kamenovanju.» Tada je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, naredio da se njih dvoje kamenuju, i kamenovani su. Abdullah (ibn Omer) kaže: „Vidio sam toga čovjeka kako se nadnio nad spomenutu ženu da bi je zaštitio od kamenja.”


 

حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ الْفَضْلِ، أَخْبَرَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ انْشَقَّ الْقَمَرُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شِقَّتَيْنِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ اشْهَدُوا ‏”‏‏.‏

 

3636. PRIČAO NAM JE Sadeka ibn Fadl, njemu saopćio Ibn Ujejne od Ibn Ebu Nedžiha, on od Mudžahida, a ovaj od Ebu Ma‘mera, da je Abdullah ibn Mes’ud, radijallahu ‘anhu, rekao: – U doba Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, Mjesec se raspolovio na dvije polovine pa je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, uzviknuo: „Gledajte!”


 

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا يُونُسُ، حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ،‏.‏ وَقَالَ لِي خَلِيفَةُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّهُ حَدَّثَهُمْ أَنَّ أَهْلَ مَكَّةَ سَأَلُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يُرِيَهُمْ آيَةً، فَأَرَاهُمُ انْشِقَاقَ الْقَمَرِ‏.‏

 

3637. PRIČAO MI JE Abdullah ibn Muhammed, njemu Junus, a ovom Šejban prenoseći od Katade, a on od Enesa ibn Malika… I rekao mi je Halifa da mu je pričao Jezid ibn Zurej’in, a njemu Seid prenoseći od Katade, a on od Enesa ibn Malika, radijallahu ‘anhu, koji im je pričao: “Mekkelije su tražile od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, da im pokaže neki znak, i on im je pokazao polovljenje Mjeseca.”


 

حَدَّثَنِي خَلَفُ بْنُ خَالِدٍ الْقُرَشِيُّ، حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ مُضَرَ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنْ عِرَاكِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما أَنَّ الْقَمَرَ، انْشَقَّ فِي زَمَانِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.

 

3638. PRIČAO MI JE Halef ibn Halid el-Kureši, njemu Bekr ibn Mu’dar prenoseći od Dža‘fera ibn Rebia, ovaj od Irake ibn Malika, on od Ubejdullaha ibn Abdullaha ibn Mes‘uda, a ovaj od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, (koji je rekao): „Mjesec se raspolovio u doba Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُعَاذٌ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ قَتَادَةَ، حَدَّثَنَا أَنَسٌ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَجُلَيْنِ، مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم خَرَجَا مِنْ عِنْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي لَيْلَةٍ مُظْلِمَةٍ وَمَعَهُمَا مِثْلُ الْمِصْبَاحَيْنِ، يُضِيآنِ بَيْنَ أَيْدِيهِمَا، فَلَمَّا افْتَرَقَا صَارَ مَعَ كُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا وَاحِدٌ حَتَّى أَتَى أَهْلَهُ‏.‏

 

3639. PRIČAO MI JE Muhammed ibn Musenna, njemu Muaz rekavši da mu je prenio njegov otac od Katade, da im je Enes, radijallahu ‘anhu, saopćio: „Dvojica su Vjerovjesnikovih, sallallahu alejhi ve sellem, ashaba, jedne tamne noći, izišli od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, a s njima je bilo nešto poput dvije svjetiljke, koje su pred njima svijetlile. Kada su se rastali, kod svakoga od njih ostala je po jedna, sve dok nisu došli svojim kućama.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي الأَسْوَدِ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا قَيْسٌ، سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ يَزَالُ نَاسٌ مِنْ أُمَّتِي ظَاهِرِينَ حَتَّى يَأْتِيَهُمْ أَمْرُ اللَّهِ وَهُمْ ظَاهِرُونَ ‏”‏‏.‏

 

3640. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Ebul-Esved, njemu Jahja prenoseći od Ismaila, kojem je Kas rekao da je čuo Mugiru ibn Šu’bu kako prenosi od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, koji je rekao: „Neprekidno će neki ljudi od mog ummeta biti istaknuti sve dok im ne dođe Allahova odredba, a oni tako istaknuti.”


 

حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ جَابِرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي عُمَيْرُ بْنُ هَانِئٍ، أَنَّهُ سَمِعَ مُعَاوِيَةَ، يَقُولُ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ لاَ يَزَالُ مِنْ أُمَّتِي أُمَّةٌ قَائِمَةٌ بِأَمْرِ اللَّهِ، لاَ يَضُرُّهُمْ مَنْ خَذَلَهُمْ وَلاَ مَنْ خَالَفَهُمْ حَتَّى يَأْتِيَهُمْ أَمْرُ اللَّهِ وَهُمْ عَلَى ذَلِكَ ‏”‏‏.‏ قَالَ عُمَيْرٌ فَقَالَ مَالِكُ بْنُ يُخَامِرَ قَالَ مُعَاذٌ وَهُمْ بِالشَّأْمِ‏.‏ فَقَالَ مُعَاوِيَةُ هَذَا مَالِكٌ يَزْعُمُ أَنَّهُ سَمِعَ مُعَاذًا يَقُولُ وَهُمْ بِالشَّامِ‏.‏

 

3641. PRIČAO NAM JE el-Humejdi, njemu Velid, ovome Ibn Džabir rekavši da je čuo Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, gdje kaže: „Jedna skupina mog ummeta će neprekidno voditi brigu o Allahovoj stvari (islamu), neće im naškoditi onaj ko ih napusti, niti onaj ko im se suprotstavlja, sve dok im ne dođe Allahova odredba, a oni na tome.” ‘Umejr kaže da je Malik ibn Juhamir izjavio tada da je Muaz rekao: “Oni su u Šamu”, te je Muavi rekao: “Evo, Malik tvrdi da je čuo Muaza kako kaže da su ti ljudi u Šamu.”


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا شَبِيبُ بْنُ غَرْقَدَةَ، قَالَ سَمِعْتُ الْحَىَّ، يُحَدِّثُونَ عَنْ عُرْوَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَعْطَاهُ دِينَارًا يَشْتَرِي بِهِ شَاةً، فَاشْتَرَى لَهُ بِهِ شَاتَيْنِ، فَبَاعَ إِحْدَاهُمَا بِدِينَارٍ وَجَاءَهُ بِدِينَارٍ وَشَاةٍ، فَدَعَا لَهُ بِالْبَرَكَةِ فِي بَيْعِهِ، وَكَانَ لَوِ اشْتَرَى التُّرَابَ لَرَبِحَ فِيهِ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ كَانَ الْحَسَنُ بْنُ عُمَارَةَ جَاءَنَا بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْهُ، قَالَ سَمِعَهُ شَبِيبٌ مِنْ عُرْوَةَ، فَأَتَيْتُهُ فَقَالَ شَبِيبٌ إِنِّي لَمْ أَسْمَعْهُ مِنْ عُرْوَةَ، قَالَ سَمِعْتُ الْحَىَّ يُخْبِرُونَهُ عَنْهُ‏.‏ وَلَكِنْ سَمِعْتُهُ يَقُولُ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ الْخَيْرُ مَعْقُودٌ بِنَوَاصِي الْخَيْلِ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ ‏”‏‏.‏ قَالَ وَقَدْ رَأَيْتُ فِي دَارِهِ سَبْعِينَ فَرَسًا‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ يَشْتَرِي لَهُ شَاةً كَأَنَّهَا أُضْحِيَّةٌ‏.‏

 

3642. PRIČAO NAM JE Alija ibn Abdullah, njemu saopćio Sufjan, a ovom prenio Šebib ibn Garkade rekavši da je čuo neke ljude iz svoga plemena kako prenose od Urve da mu je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, dao jedan dinar da mu kupi ovcu, ali mu je on za njega kupio dvije ovce, a onda jednu prodao za dinar, pa mu došao s dinarom i ovcom. On je zamolio za blagoslov u njegovoj trgovini pa je postao takav da, kad bi kupio prašinu, zaradio bi na njoj. Kaže Sufjan: „Hasan ibn Umare nam je donio ovaj hadis od (Šebiba) rekavši da ga je Šebib čuo od Urve. Ja sam otišao njemu, ali je Šebib rekao: ‘Ja to nisam čuo od Urve’, a potom je rekao: ‘Ja sam čuo neke ljude iz mog plemena da to pričaju od njega, a čuo sam ga kada kaže da je on čuo Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: Dobro je vezano u grivama konja do Sudnjeg dana.’ ‘I vidio sam’ – kaže (Šebib) – ‘u njegovoj (Urvovoj) kući sedamdeset konja.’” Sufjan je izjavio: „Da mu kupi ovcu kao da je za kurban.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، قَالَ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ الْخَيْلُ فِي نَوَاصِيهَا الْخَيْرُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ ‏”‏‏.‏

 

3644. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Jahja prenoseći od Ubejdullaha, koji je izjavio da mu je saopćio Nafi‘ od Ibn Omera, radijallahu ‘anhuma, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Konji u svojim grivama imaju (za vlasnika) dobro do Sudnjeg dana.”


 

حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ، قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًا، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ الْخَيْلُ مَعْقُودٌ فِي نَوَاصِيهَا الْخَيْرُ ‏”‏‏.‏

 

3645. PRIČAO NAM JE Kajs ibn Hafs, njemu Halid ibn Haris, a ovom Šu‘be prenoseći od Ebu Tejjaha, koji je izjavio da je čuo Enesa kako prenosi od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, koji je rekao: „Konji vezani (radi borbe) imaju u svojim grivama (za vlasnika) dobro.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ السَّمَّانِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ الْخَيْلُ لِثَلاَثَةٍ لِرَجُلٍ أَجْرٌ، وَلِرَجُلٍ سِتْرٌ وَعَلَى رَجُلٍ وِزْرٌ‏.‏ فَأَمَّا الَّذِي لَهُ أَجْرٌ، فَرَجُلٌ رَبَطَهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ، فَأَطَالَ لَهَا فِي مَرْجٍ أَوْ رَوْضَةٍ، وَمَا أَصَابَتْ فِي طِيَلِهَا مِنَ الْمَرْجِ أَوِ الرَّوْضَةِ كَانَتْ لَهُ حَسَنَاتٍ، وَلَوْ أَنَّهَا قَطَعَتْ طِيَلَهَا، فَاسْتَنَّتْ شَرَفًا أَوْ شَرَفَيْنِ، كَانَتْ أَرْوَاثُهَا حَسَنَاتٍ لَهُ، وَلَوْ أَنَّهَا مَرَّتْ بِنَهْرٍ فَشَرِبَتْ، وَلَمْ يُرِدْ أَنْ يَسْقِيَهَا، كَانَ ذَلِكَ لَهُ حَسَنَاتٍ، وَرَجُلٌ رَبَطَهَا تَغَنِّيًا وَسِتْرًا وَتَعَفُّفًا، لَمْ يَنْسَ حَقَّ اللَّهِ فِي رِقَابِهَا وَظُهُورِهَا، فَهِيَ لَهُ كَذَلِكَ سِتْرٌ‏.‏ وَرَجُلٌ رَبَطَهَا فَخْرًا وَرِيَاءً، وَنِوَاءً لأَهْلِ الإِسْلاَمِ فَهْىَ وِزْرٌ‏.‏ وَسُئِلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْحُمُرِ فَقَالَ ‏”‏ مَا أُنْزِلَ عَلَىَّ فِيهَا إِلاَّ هَذِهِ الآيَةُ الْجَامِعَةُ الْفَاذَّةُ ‏{‏فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُ * وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ‏}‏

 

3646. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Meslema penoseći od Malika, on od Zejda ibn Esleme, ovaj od Ebu Saliha es-Semmana, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Konji mogu imati tri svrhe: oni nekome donose nagradu, nekom su zaštita, a nekom su grijeh. Što se tiče slučaja kada je (konj) nagrada, to je onda kada ga čovjek drži radi Allahovog puta i napasa ga na svojoj livadi ili u bašči, pa što god on opase na svom užetu na toj livadi ili u bašči, čovjek ima za to nagradu. Ukoliko on prekine svoje uže i preskoči korak-dva, njemu se za njegovu balegu računaju posebna dobra djela. Ako naiđe pokraj rijeke i napije se, a čovjek nije posebno namjeravao da ga napoji, njemu se i to računa u dobra djela. Čovjek koji ga drži radi rada (da nije drugom potreban), zaštite i skromnosti, a nije zaboravio Božije obaveze na njihove vratove i njihova leđa (zekat), on mu je tako zaštita (od siromaštva). Čovjek koji ga drži radi ponosa, licemjerstva i neprijateljstva protiv pripadnika islama – konj mu je samo grijeh.” Potom je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, upitan o magarcu i odgovorio je: „O tome mi nije ništa posebno objavljeno osim ovog općenitog, jedinstvenog ajeta: ‘Ko uradi koliko trun dobra – vidjet će ga, a ko uradi koliko trun zla – vidjet će ga.’”93)


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ مُحَمَّدٍ، سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ صَبَّحَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَيْبَرَ بُكْرَةً وَقَدْ خَرَجُوا بِالْمَسَاحِي، فَلَمَّا رَأَوْهُ قَالُوا مُحَمَّدٌ وَالْخَمِيسُ‏.‏ وَأَحَالُوا إِلَى الْحِصْنِ يَسْعَوْنَ، فَرَفَعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَدَيْهِ وَقَالَ ‏ “‏ اللَّهُ أَكْبَرُ، خَرِبَتْ خَيْبَرُ، إِنَّا إِذَا نَزَلْنَا بِسَاحَةِ قَوْمٍ فَسَاءَ صَبَاحُ الْمُنْذَرِينَ ‏”‏‏.‏

 

3647. PRIČAO NAM JE Alija ibn Abdullah, njemu Sufjan, a ovom Ejjub prenoseći od Muhammeda, koji je čuo Enesa ibn Malika, radijallahu ‘anhu, kako kaže: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, izjutra rano ušao je u Hajber, a oni su bili izišli s lopatama. Kad su ga ugledali, rekli su: Ovo je Muhammed i vojska! Zatim su se žurno uputili u tvrđavu, a Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, digao je ruke i rekao: ‘Allahu ekber! Hajber je pao! Kad mi stignemo u mjesto jednog naroda, zlo će jutro osvanuti onima koji su bili opomenuti!’”94)


 

حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الْفُدَيْكِ، عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ، عَنِ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي سَمِعْتُ مِنْكَ كَثِيرًا فَأَنْسَاهُ‏.‏ قَالَ ‏”‏ ابْسُطْ رِدَاءَكَ ‏”‏‏.‏ فَبَسَطْتُ فَغَرَفَ بِيَدِهِ فِيهِ، ثُمَّ قَالَ ‏”‏ ضُمَّهُ ‏”‏ فَضَمَمْتُهُ، فَمَا نَسِيتُ حَدِيثًا بَعْدُ‏.‏

 

3648. PRIČAO MI JE Ibrahim ibn Munzir, a njemu Ibn Ebul-Fudejk prenoseći od Ibn Ebu Zi’ba, on od El-Makburija, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio da je rekao: „Allahov Poslaniče, ja sam od tebe čuo dosta hadisa, ali ih zaboravljam.” „Prostri svoj ogrtač” – rekao je on – i ja sam ga prostro. On je (nešto) zagrabio svojom rukom i bacio na ogrtač, a zatim rekao: „Privij ga uza se!” Ja sam ga privio uza se i poslije toga nisam više ni jednog hadisa zaboravio.