Strah u namazu

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ سَأَلْتُهُ هَلْ صَلَّى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَعْنِي صَلاَةَ الْخَوْفِ قَالَ أَخْبَرَنِي سَالِمٌ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قِبَلَ نَجْدٍ، فَوَازَيْنَا الْعَدُوَّ فَصَافَفْنَا لَهُمْ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي لَنَا فَقَامَتْ طَائِفَةٌ مَعَهُ تُصَلِّي، وَأَقْبَلَتْ طَائِفَةٌ عَلَى الْعَدُوِّ وَرَكَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمَنْ مَعَهُ، وَسَجَدَ سَجْدَتَيْنِ، ثُمَّ انْصَرَفُوا مَكَانَ الطَّائِفَةِ الَّتِي لَمْ تُصَلِّ، فَجَاءُوا، فَرَكَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِهِمْ رَكْعَةً، وَسَجَدَ سَجْدَتَيْنِ ثُمَّ سَلَّمَ، فَقَامَ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ فَرَكَعَ لِنَفْسِهِ رَكْعَةً وَسَجَدَ سَجْدَتَيْنِ‏.‏

 

942. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman i kazao da ga je obavijestio Šu’ajb, prenoseći od Zuhrije, rekavši: “Pitao sam Zuhriju da li je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, klanjao namaz u strahu?” “Izvijestio me je Salim”, odgovorio je Zuhrija, “da je Abdullah b. Omer, radijallahu anhuma, rekao: ‘Bio sam na vojni sa Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, prema Nedždu, rasporedili smo se prema neprijatelju i postavili u redove prema njemu. Potom je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, ustao da nam klanja i sa njim je ustala jedna grupa, a druga je bila okrenuta prema neprijatelju. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, s onima koji su bili s njim obavio je ruku’ i dvije sedžde i oni su se povratili na mjesto grupe koja nije klanjala. Sada su oni došli i (stupili u namaz), i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, obavio je sa njima jedan rekat i dvije sedžde i predao selam, a zatim je svaki od njih ustao i obavio sam po sebi još jedan rekat i dvije sedžde.’”


 

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقُرَشِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ، حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، نَحْوًا مِنْ قَوْلِ مُجَاهِدٍ إِذَا اخْتَلَطُوا قِيَامًا‏.‏ وَزَادَ ابْنُ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ وَإِنْ كَانُوا أَكْثَرَ مِنْ ذَلِكَ فَلْيُصَلُّوا قِيَامًا وَرُكْبَانًا ‏”‏‏.‏

 

943. PRIČAO NAM JE Seid b. Jahja b. Seid el-Kurejši i kazao da mu je pričao njegov otac, i rekao da je njemu prenio Ibni-Džurejdž od Musaa b. Ukbe, on od Nafija, a ovaj od Ibni-Omera isto mišljenje kao i Mudžahidovo: “Kada se muslimani izmiješaju sa neprijateljem, obavit će cijeli namaz stojeći samo na nogama, samo što je Ibni-Omer, prenoseći od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, dodao: ‘A ako su neprijatelji brojni, neka (vjernici) klanjaju stojeći na nogama (ne formirajući safove) i jašući.’”


 

حَدَّثَنَا حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَرْبٍ، عَنِ الزُّبَيْدِيِّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَقَامَ النَّاسُ مَعَهُ، فَكَبَّرَ وَكَبَّرُوا مَعَهُ، وَرَكَعَ وَرَكَعَ نَاسٌ مِنْهُمْ، ثُمَّ سَجَدَ وَسَجَدُوا مَعَهُ، ثُمَّ قَامَ لِلثَّانِيَةِ فَقَامَ الَّذِينَ سَجَدُوا وَحَرَسُوا إِخْوَانَهُمْ، وَأَتَتِ الطَّائِفَةُ الأُخْرَى فَرَكَعُوا وَسَجَدُوا مَعَهُ، وَالنَّاسُ كُلُّهُمْ فِي صَلاَةٍ، وَلَكِنْ يَحْرُسُ بَعْضُهُمْ بَعْضًا‏.‏

 

944. PRIČAO NAM JE Hajve b. Šurejh i kazao da mu je prenio Muhammed b. Harb od Zubejdije, on od Zuhrije, ovaj od Ubejdullaha b. Abdullaha b. Utbe, a on od Ibni-Abbasa, radijallahu anhuma, da je rekao: “Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, ustao je, a sa njim je ustao i svijet, izgovorio tekbir, a sa njim su izgovorili i oni tekbir. Potom se sageo na ruku’, pa se sa njim sagelo i nešto svijeta, zatim se spustio na sedždu, pa su se za njim spustili i oni na sedždu. Poslije je ustao na drugi rekat, a oni, koji su sa njim obavili sedždu, ustali su i budno čuvali svoju braću. Utom je stigla druga grupa boraca i oni su sa njim obavili ruku’ i sedždu (drugog rekata). Svi su ljudi bili u namazu, ali istovremeno i čuvali jedni druge.”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُبَارَكٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ جَاءَ عُمَرُ يَوْمَ الْخَنْدَقِ، فَجَعَلَ يَسُبُّ كُفَّارَ قُرَيْشٍ وَيَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا صَلَّيْتُ الْعَصْرَ حَتَّى كَادَتِ الشَّمْسُ أَنْ تَغِيبَ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ وَأَنَا وَاللَّهِ مَا صَلَّيْتُهَا بَعْدُ ‏”‏‏.‏ قَالَ فَنَزَلَ إِلَى بُطْحَانَ فَتَوَضَّأَ، وَصَلَّى الْعَصْرَ بَعْدَ مَا غَابَتِ الشَّمْسُ، ثُمَّ صَلَّى الْمَغْرِبَ بَعْدَهَا‏.‏

 

945. PRIČAO NAM JE Jahja i kazao da mu je pričao Veki’, prenoseći od Alije b. Mubareka, on od Jahjaa b. Ebu-Kesira, ovaj od Ebu-Selama, a on od Džabira b. Abdullaha da je rekao: “Na dan Hendek bitke došao je Omer i počeo proklinjati kurejšijske nevjernike i rekao: ‘Allahov Poslaniče, skoro da ne klanjah ikindiju dok sunce nije izašlo!’ ‘Allaha mi’, odgovorio je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, ‘nisam je ni ja još klanjao.’ Potom su sišli u (dolinu) Buthan. Poslanik je tu uzeo abdest i klanjao ikindiju nakon zalaska sunca, a iza nje je klanjao i akšam.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ، قَالَ حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لَنَا لَمَّا رَجَعَ مِنَ الأَحْزَابِ ‏ “‏ لاَ يُصَلِّيَنَّ أَحَدٌ الْعَصْرَ إِلاَّ فِي بَنِي قُرَيْظَةَ ‏”‏‏.‏ فَأَدْرَكَ بَعْضُهُمُ الْعَصْرَ فِي الطَّرِيقِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لاَ نُصَلِّي حَتَّى نَأْتِيَهَا، وَقَالَ بَعْضُهُمْ بَلْ نُصَلِّي لَمْ يُرَدْ مِنَّا ذَلِكَ‏.‏ فَذُكِرَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يُعَنِّفْ وَاحِدًا مِنْهُمْ‏.‏

 

946. PRIČAO NAM JE Abdullah b. Muhammed b. Esma’ i kazao da mu je pričao Džuvejri, prenoseći od Nafi’a, on od Ibni-Omera da je izjavio: “Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, po povratku iz Hendek bitke rekao nam je: ‘Neka svako od vas klanja ikindiju samo u plemenu Benu-Kurejza!’ Neke od njih vrijeme ikindije stiglo je u putu pa su neki rekli: ‘Nećemo klanjati dok ne stignemo do njega’, a drugi su rekli: ‘Naprotiv, klanjaćemo je, jer se to nije od nas tražilo!’ To se Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, kasnije ispričalo i on nije (zbog toga) nikoga ukorio.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ، وَثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلَّى الصُّبْحَ بِغَلَسٍ ثُمَّ رَكِبَ فَقَالَ ‏ “‏ اللَّهُ أَكْبَرُ خَرِبَتْ خَيْبَرُ، إِنَّا إِذَا نَزَلْنَا بِسَاحَةِ قَوْمٍ فَسَاءَ صَبَاحُ الْمُنْذَرِينَ ‏”‏‏.‏ فَخَرَجُوا يَسْعَوْنَ فِي السِّكَكِ وَيَقُولُونَ مُحَمَّدٌ وَالْخَمِيسُ ـ قَالَ وَالْخَمِيسُ الْجَيْشُ ـ فَظَهَرَ عَلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَتَلَ الْمُقَاتِلَةَ وَسَبَى الذَّرَارِيَّ، فَصَارَتْ صَفِيَّةُ لِدِحْيَةَ الْكَلْبِيِّ، وَصَارَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ تَزَوَّجَهَا وَجَعَلَ صَدَاقَهَا عِتْقَهَا‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ الْعَزِيزِ لِثَابِتٍ يَا أَبَا مُحَمَّدٍ، أَنْتَ سَأَلْتَ أَنَسًا مَا أَمْهَرَهَا قَالَ أَمْهَرَهَا نَفْسَهَا‏.‏ فَتَبَسَّمَ‏.‏

 

947. PRIČAO NAM JE Musedded i kazao da mu je prenio Hammad od Abdul-Aziza b. Suhejla i od Sabita el-Bunani, a oni su čuli od Enesa b. Malika da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, klanjao (pred Hajberom) sabah-namaz u sumraku, uzjahao na devu i rekao: “Allahu-ekber! Propao Hajber! Kada se mi spustimo u predgrađe naselja, zlo jutro osvane onima koji su uzaludno bili opominjani!” Jevreji su žurili (na posao) i govorili: “Gle, Muhammed i armija!” Izraz “el-hamisu” znači “vojska”. Tada im se, uistinu, pojavi i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, koji je naredio da se pobiju sposobni za borbu, a porodice je porobio. Safijja je dopala prvo Dihjetu el-Kelbi, a zatim Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, koji ju je vjenčao sa sobom, a kao vjenčani dar dao joj je slobodu. Abdul-Aziz pitao je Sabita: “Ebu-Muhammede, pitao si Enesa šta joj je Alejhisselam dao kao vjenčani dar (mehr)?” “Nju samu odredio je za vjenčani dar” – odgovorio je Sabit i osmjehnuo se.