Propisivanje petine (ratnog plijena)

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ، أَنَّ حُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ، عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَلِيًّا قَالَ كَانَتْ لِي شَارِفٌ مِنْ نَصِيبِي مِنَ الْمَغْنَمِ يَوْمَ بَدْرٍ، وَكَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَعْطَانِي شَارِفًا مِنَ الْخُمُسِ، فَلَمَّا أَرَدْتُ أَنْ أَبْتَنِيَ بِفَاطِمَةَ بِنْتِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَاعَدْتُ رَجُلاً صَوَّاغًا مِنْ بَنِي قَيْنُقَاعَ، أَنْ يَرْتَحِلَ مَعِيَ فَنَأْتِيَ بِإِذْخِرٍ أَرَدْتُ أَنْ أَبِيعَهُ الصَّوَّاغِينَ، وَأَسْتَعِينَ بِهِ فِي وَلِيمَةِ عُرْسِي، فَبَيْنَا أَنَا أَجْمَعُ لِشَارِفَىَّ مَتَاعًا مِنَ الأَقْتَابِ وَالْغَرَائِرِ وَالْحِبَالِ، وَشَارِفَاىَ مُنَاخَانِ إِلَى جَنْبِ حُجْرَةِ رَجُلٍ مِنَ الأَنْصَارِ، رَجَعْتُ حِينَ جَمَعْتُ مَا جَمَعْتُ، فَإِذَا شَارِفَاىَ قَدِ اجْتُبَّ أَسْنِمَتُهُمَا وَبُقِرَتْ خَوَاصِرُهُمَا، وَأُخِذَ مِنْ أَكْبَادِهِمَا، فَلَمْ أَمْلِكْ عَيْنَىَّ حِينَ رَأَيْتُ ذَلِكَ الْمَنْظَرَ مِنْهُمَا، فَقُلْتُ مَنْ فَعَلَ هَذَا فَقَالُوا فَعَلَ حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، وَهْوَ فِي هَذَا الْبَيْتِ فِي شَرْبٍ مِنَ الأَنْصَارِ‏.‏ فَانْطَلَقْتُ حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدَهُ زَيْدُ بْنُ حَارِثَةَ، فَعَرَفَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي وَجْهِي الَّذِي لَقِيتُ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ مَا لَكَ ‏”‏ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهَ، مَا رَأَيْتُ كَالْيَوْمِ قَطُّ، عَدَا حَمْزَةُ عَلَى نَاقَتَىَّ، فَأَجَبَّ أَسْنِمَتَهُمَا وَبَقَرَ خَوَاصِرَهُمَا، وَهَا هُوَ ذَا فِي بَيْتٍ مَعَهُ شَرْبٌ‏.‏ فَدَعَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِرِدَائِهِ فَارْتَدَى ثُمَّ انْطَلَقَ يَمْشِي، وَاتَّبَعْتُهُ أَنَا وَزَيْدُ بْنُ حَارِثَةَ حَتَّى جَاءَ الْبَيْتَ الَّذِي فِيهِ حَمْزَةُ، فَاسْتَأْذَنَ فَأَذِنُوا لَهُمْ فَإِذَا هُمْ شَرْبٌ، فَطَفِقَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَلُومُ حَمْزَةَ فِيمَا فَعَلَ، فَإِذَا حَمْزَةُ قَدْ ثَمِلَ مُحْمَرَّةً عَيْنَاهُ، فَنَظَرَ حَمْزَةُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، ثُمَّ صَعَّدَ النَّظَرَ فَنَظَرَ إِلَى رُكْبَتِهِ، ثُمَّ صَعَّدَ النَّظَرَ فَنَظَرَ إِلَى سُرَّتِهِ، ثُمَّ صَعَّدَ النَّظَرَ فَنَظَرَ إِلَى وَجْهِهِ ثُمَّ قَالَ حَمْزَةُ هَلْ أَنْتُمْ إِلاَّ عَبِيدٌ لأَبِي فَعَرَفَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَدْ ثَمِلَ، فَنَكَصَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى عَقِبَيْهِ الْقَهْقَرَى وَخَرَجْنَا مَعَهُ‏.‏

 

3091. PRIČAO NAM JE Abdan da mu je saopćio Abdullah, a njemu Junus od Zuhrija, koji kaže: – Izvijestio me je Alija ibn Husejn, da mu je Husejn ibn Ali saopćio, da je Alija (mir s njima), rekao: – Imao sam jednu staru devu koju sam, na dan Bitke na Bedru, dobio od ratne dobiti, a drugu staru devu dao mi je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, od petine (ratnog plijena). Pa kad sam se htio oženiti Fatimom, kćerkom Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, ugovorio sam s jednim kovačem iz plemena Benu-Kajnuka‘ da pojaše sa mnom pa da donesemo rogozine. Namjeravao sam da je prodam kovačima i time se potpomognem za svoju svadbenu gozbu. I dok sam sakupljao opremu za svoje dvije deve: samare, vreće i konopce, deve su mi ležale pored kuće jednog ensarije. Vratio sam se, nakon što sam sakupio nešto (opreme), kada ono u mojih deva prorezane grbe, provaljene slabine i izvaljene crne džigerice. Vidjevši taj prizor, nisam mogao zadržati suze. – Ko je ovo uradio? – upitao sam. – Hamza ibn Abdul-Muttalib – rekoše oni – i on je u ovoj kući s grupom pijanih ensarija. (Ovo se desilo prije nego što je alkohol bio zabranjen). Odjurio sam Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, i ušao mu, a kod njega bijaše Zejd ibn Haris. Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, iz izraza moga lica saznao je da sam nešto strašno doživio. – Šta ti je? – upita Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem. – Allahov Poslaniče – rekoh – nisam nikad vidio strašnijeg dana! Hamza je nasrnuo na moje deve, prorezao im grbe i provalio slabine. Eno, on je sad u jednoj kući, s grupom pijanih! Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, naredio je da mu se donese ogrtač. Obukao ga je, a zatim izišao, a ja i Zejd ibn Haris smo ga slijedili. Kad je došao do kuće u kojoj je bio Hamza, zatražio je dozvolu i oni su im dozvolili da uđe. Ali, bili su pijani. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, počeo je koriti Hamzu za ono što je uradio. Hamza je bio pijan, oči mu crvene. Hamza je pogledao Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, a onda podigao pogled. Gledao je u njegova koljena, a zatim podigao pogled i pogledao u njegov pas, i opet podigao pogled i pogledao u njegovo lice. Zatim je rekao: „Pa vi ste samo robovi moga oca!” Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, vidio je da je on pijan, pa se vratio, idući natraške, a mi smo izišli s njim.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ ـ رضى الله عنها ـ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ فَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ ابْنَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَأَلَتْ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ بَعْدَ وَفَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَقْسِمَ لَهَا مِيرَاثَهَا، مَا تَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْهِ‏.‏ فَقَالَ لَهَا أَبُو بَكْرٍ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ‏”‏‏.‏ فَغَضِبَتْ فَاطِمَةُ بِنْتُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَهَجَرَتْ أَبَا بَكْرٍ، فَلَمْ تَزَلْ مُهَاجِرَتَهُ حَتَّى تُوُفِّيَتْ وَعَاشَتْ بَعْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سِتَّةَ أَشْهُرٍ‏.‏ قَالَتْ وَكَانَتْ فَاطِمَةُ تَسْأَلُ أَبَا بَكْرٍ نَصِيبَهَا مِمَّا تَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ خَيْبَرَ وَفَدَكٍ وَصَدَقَتِهِ بِالْمَدِينَةِ، فَأَبَى أَبُو بَكْرٍ عَلَيْهَا ذَلِكَ، وَقَالَ لَسْتُ تَارِكًا شَيْئًا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَعْمَلُ بِهِ إِلاَّ عَمِلْتُ بِهِ، فَإِنِّي أَخْشَى إِنْ تَرَكْتُ شَيْئًا مِنْ أَمْرِهِ أَنْ أَزِيغَ‏.‏ فَأَمَّا صَدَقَتُهُ بِالْمَدِينَةِ فَدَفَعَهَا عُمَرُ إِلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ، فَأَمَّا خَيْبَرُ وَفَدَكٌ فَأَمْسَكَهَا عُمَرُ وَقَالَ هُمَا صَدَقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَتَا لِحُقُوقِهِ الَّتِي تَعْرُوهُ وَنَوَائِبِهِ، وَأَمْرُهُمَا إِلَى مَنْ وَلِيَ الأَمْرَ‏.‏ قَالَ فَهُمَا عَلَى ذَلِكَ إِلَى الْيَوْمِ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ اعْتَرَاكَ افْتَعَلْتَ مِنْ عَرَوْتُهُ فَأَصَبْتُهُ وَمِنْهُ يَعْرُوهُ وَاعْتَرَانِي

 

3092. PRIČAO NAM JE Abdul-Aziz ibn Abdullah, njemu Ibrahim ibn Sa‘d od Saliha, a ovaj od Ibn Šihaba, koji je rekao: „Saopćio mi je Urve ibn Zubejr, da mu je ispričala Aiša, majka vjernika radijallahu anha, da je Fatima (mir s njom), kćerka Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, poslije smrti Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, tražila od Ebu Bekra es-Siddika da joj dodijeli njezino nasljedstvo, koje je ostavio Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, od onog što mu je Allah, kao plijen, darovao.” 3093. Ebu Bekr joj je odgovorio: – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao je: „Mi (poslanici) se ne nasljeđujemo. Ono što ostavimo – jeste milostinja.” Na to se Fatima, kćerka Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, rasrdila i napustila Ebu Bekra. Neprestano ga je izbjegavala sve dok nije umrla, a živjela je nakon smrti Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, još šest mjeseci. (Aiša) kaže: – Fatima je tražila od Ebu Bekra svoj dio od onog što je ostavio Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, u pogledu Hajbera i Fedeka i njegove sadake u Medini, pa je Ebu Bekr to odbio rekavši: „Neću ostaviti ništa što je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, radio a da i ja to ne uradim. Ja se bojim ako bih ostavio nešto od njegovog naređenja, da bih pao u zabludu.” Što se tiče njegove sadake u Medini, Omer ju je predao Aliji i Abbasu, a što se tiče Hajbera i Fedeka, Omer ih je zadržao rekavši: „To dvoje je milostinja Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, koja je bila (predviđena) za njegove obaveze koje su se javljale i njegove vanredne troškove, a staranje o njima (poslije njega) pripada onom ko preuzme vlast.” Kaže (ez-Zuhri): „Njih dvoje (Hajber i Fedek) su sve do danas u takvom položaju.” Kaže Ebu Abdullah (Buhari): „I‘terake je oblik ifteale od sintagme arevtuhu (pogodio sam ga). Od te riječi je: ja’ruhu, što znači: pogađa ga, i i‘terani, što znači: pogodilo me.”


 

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْفَرْوِيُّ، حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ،، وَكَانَ، مُحَمَّدُ بْنُ جُبَيْرٍ ذَكَرَ لِي ذِكْرًا مِنْ حَدِيثِهِ ذَلِكَ، فَانْطَلَقْتُ حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى مَالِكِ بْنِ أَوْسٍ، فَسَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ الْحَدِيثِ فَقَالَ مَالِكٌ بَيْنَا أَنَا جَالِسٌ فِي أَهْلِي حِينَ مَتَعَ النَّهَارُ، إِذَا رَسُولُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ يَأْتِينِي فَقَالَ أَجِبْ أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ‏.‏ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ حَتَّى أَدْخُلَ عَلَى عُمَرَ، فَإِذَا هُوَ جَالِسٌ عَلَى رِمَالِ سَرِيرٍ، لَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ فِرَاشٌ مُتَّكِئٌ عَلَى وِسَادَةٍ مِنْ أَدَمٍ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ ثُمَّ جَلَسْتُ فَقَالَ يَا مَالِ، إِنَّهُ قَدِمَ عَلَيْنَا مِنْ قَوْمِكَ أَهْلُ أَبْيَاتٍ، وَقَدْ أَمَرْتُ فِيهِمْ بِرَضْخٍ فَاقْبِضْهُ فَاقْسِمْهُ بَيْنَهُمْ‏.‏ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ، لَوْ أَمَرْتَ بِهِ غَيْرِي‏.‏ قَالَ اقْبِضْهُ أَيُّهَا الْمَرْءُ‏.‏ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسٌ عِنْدَهُ أَتَاهُ حَاجِبُهُ يَرْفَا فَقَالَ هَلْ لَكَ فِي عُثْمَانَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ وَالزُّبَيْرِ وَسَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ يَسْتَأْذِنُونَ قَالَ نَعَمْ‏.‏ فَأَذِنَ لَهُمْ فَدَخَلُوا فَسَلَّمُوا وَجَلَسُوا، ثُمَّ جَلَسَ يَرْفَا يَسِيرًا ثُمَّ قَالَ هَلْ لَكَ فِي عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ قَالَ نَعَمْ‏.‏ فَأَذِنَ لَهُمَا، فَدَخَلاَ فَسَلَّمَا فَجَلَسَا، فَقَالَ عَبَّاسٌ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ، اقْضِ بَيْنِي وَبَيْنَ هَذَا‏.‏ وَهُمَا يَخْتَصِمَانِ فِيمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ بَنِي النَّضِيرِ‏.‏ فَقَالَ الرَّهْطُ عُثْمَانُ وَأَصْحَابُهُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ، اقْضِ بَيْنَهُمَا وَأَرِحْ أَحَدَهُمَا مِنَ الآخَرِ‏.‏ قَالَ عُمَرُ تَيْدَكُمْ، أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالأَرْضُ، هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ‏”‏‏.‏ يُرِيدُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَفْسَهُ‏.‏ قَالَ الرَّهْطُ قَدْ قَالَ ذَلِكَ‏.‏ فَأَقْبَلَ عُمَرُ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ فَقَالَ أَنْشُدُكُمَا اللَّهَ، أَتَعْلَمَانِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ قَالَ ذَلِكَ قَالاَ قَدْ قَالَ ذَلِكَ‏.‏ قَالَ عُمَرُ فَإِنِّي أُحَدِّثُكُمْ عَنْ هَذَا الأَمْرِ، إِنَّ اللَّهَ قَدْ خَصَّ رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم فِي هَذَا الْفَىْءِ بِشَىْءٍ لَمْ يُعْطِهِ أَحَدًا غَيْرَهُ ـ ثُمَّ قَرَأَ ‏{‏وَمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْهُمْ‏}‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏قَدِيرٌ‏}‏ ـ فَكَانَتْ هَذِهِ خَالِصَةً لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏ وَاللَّهِ مَا احْتَازَهَا دُونَكُمْ، وَلاَ اسْتَأْثَرَ بِهَا عَلَيْكُمْ قَدْ أَعْطَاكُمُوهُ، وَبَثَّهَا فِيكُمْ حَتَّى بَقِيَ مِنْهَا هَذَا الْمَالُ، فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُنْفِقُ عَلَى أَهْلِهِ نَفَقَةَ سَنَتِهِمْ مِنْ هَذَا الْمَالِ، ثُمَّ يَأْخُذُ مَا بَقِيَ فَيَجْعَلُهُ مَجْعَلَ مَالِ اللَّهِ، فَعَمِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِذَلِكَ حَيَاتَهُ، أَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمُونَ ذَلِكَ قَالُوا نَعَمْ‏.‏ ثُمَّ قَالَ لِعَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَانِ ذَلِكَ قَالَ عُمَرُ ثُمَّ تَوَفَّى اللَّهُ نَبِيَّهُ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏ فَقَبَضَهَا أَبُو بَكْرٍ، فَعَمِلَ فِيهَا بِمَا عَمِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَاللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّهُ فِيهَا لَصَادِقٌ بَارٌّ رَاشِدٌ تَابِعٌ لِلْحَقِّ، ثُمَّ تَوَفَّى اللَّهُ أَبَا بَكْرٍ، فَكُنْتُ أَنَا وَلِيَّ أَبِي بَكْرٍ، فَقَبَضْتُهَا سَنَتَيْنِ مِنْ إِمَارَتِي، أَعْمَلُ فِيهَا بِمَا عَمِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَا عَمِلَ فِيهَا أَبُو بَكْرٍ، وَاللَّهُ يَعْلَمُ إِنِّي فِيهَا لَصَادِقٌ بَارٌّ رَاشِدٌ تَابِعٌ لِلْحَقِّ، ثُمَّ جِئْتُمَانِي تُكَلِّمَانِي وَكَلِمَتُكُمَا وَاحِدَةٌ، وَأَمْرُكُمَا وَاحِدٌ، جِئْتَنِي يَا عَبَّاسُ تَسْأَلُنِي نَصِيبَكَ مِنِ ابْنِ أَخِيكَ، وَجَاءَنِي هَذَا ـ يُرِيدُ عَلِيًّا ـ يُرِيدُ نَصِيبَ امْرَأَتِهِ مِنْ أَبِيهَا، فَقُلْتُ لَكُمَا إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ لاَ نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ ‏”‏‏.‏ فَلَمَّا بَدَا لِي أَنْ أَدْفَعَهُ إِلَيْكُمَا قُلْتُ إِنْ شِئْتُمَا دَفَعْتُهَا إِلَيْكُمَا عَلَى أَنَّ عَلَيْكُمَا عَهْدَ اللَّهِ وَمِيثَاقَهُ لَتَعْمَلاَنِ فِيهَا بِمَا عَمِلَ فِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَبِمَا عَمِلَ فِيهَا أَبُو بَكْرٍ، وَبِمَا عَمِلْتُ فِيهَا مُنْذُ وَلِيتُهَا، فَقُلْتُمَا ادْفَعْهَا إِلَيْنَا‏.‏ فَبِذَلِكَ دَفَعْتُهَا إِلَيْكُمَا، فَأَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ، هَلْ دَفَعْتُهَا إِلَيْهِمَا بِذَلِكَ قَالَ الرَّهْطُ نَعَمْ‏.‏ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ فَقَالَ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ دَفَعْتُهَا إِلَيْكُمَا بِذَلِكَ قَالاَ نَعَمْ‏.‏ قَالَ فَتَلْتَمِسَانِ مِنِّي قَضَاءً غَيْرَ ذَلِكَ فَوَاللَّهِ الَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالأَرْضُ، لاَ أَقْضِي فِيهَا قَضَاءً غَيْرَ ذَلِكَ، فَإِنْ عَجَزْتُمَا عَنْهَا فَادْفَعَاهَا إِلَىَّ، فَإِنِّي أَكْفِيكُمَاهَا‏.‏

 

3094. PRIČAO NAM JE Ishak ibn Muhammed el-Fervi, njemu Malik ibn Enes od Ibn Šihaba, a on od Malika ibn Evsa ibn El-Hadesana. (Ibn Šihab kaže): – Muhammed ibn Džubejr mi je spomenuo nešto od tog njegovog hadisa, pa sam se zaputio i došao Maliku ibn Evsu te ga upitao o tom hadisu, i Malik reče: – Dok sam jednom sjedio sa svojom porodicom, a dan bijaše odmakao, dođe mi izlaslanik Omera ibn El-Hattaba i reče: – Odazovi se vladaru pravovjernih. Zaputio sam se s njim dok ne dođoh do Omera (i zatekoh ga), a on sjeđaše na krevetu od rogozine na kojem nije bilo postelje, oslonjen na jastuk od kože. Nazvao sam mu selam, zatim sjeo, a on progovori: – Maliku, došla nam je skupina ljudi tvog naroda s porodicama. Ja sam im odredio skroman dar. Uzmi ga i podijeli im. – Vladaru pravovjernih – rekoh – kad bi ti za to odredio nekog drugog! – Uzmi to, čovječe. – reče on. I dok sam ja tako sjedio kod njega, dođe njegov vratar Jerfa i reče: – Želiš li primiti Osmana, Abdurrahmana ibn Aufa, Zubejra i Sa‘da ibn Ebu Vekkasa jer oni traže dozvolu da uđu? – Da. – odgovori on, i dozvoli im da uđu. Oni su ušli, nazvali selam i posjedali. Zatim je Jerfa sjedio neko vrijeme, a potom upitao: – Hoćeš li primiti Aliju i Abbasa? – Da. – odgovorio je on, i dozvolio im da uđu. Njih dvojica uđoše, nazvaše selam i posjedaše, te Abbas reče: – Vladaru pravovjernih, presudi između mene i ovoga. Njih dvojica su se inače prepirali oko onog što je Allah, kao plijen, dao svome Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, od plemena Benu-Nadir. – Vladaru pravovjernih – reče skupina u kojoj je bio Osman i oni što su (ušli) s njim – presudi između njih dvojice i rastereti jednog od drugog. – Polahko – reče Omer. – Zaklinjem vas Allahom, Čijom dozvolom opstoje i nebo i zemlja, da li znate da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Mi (poslanici) se ne nasljeđujemo. Ono što ostavimo je sadaka.” Ovim je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, mislio na sebe. – Rekao je to – reče spomenuta skupina, a Omer se okrenu Aliji i Abbasu i reče: – Zaklinjem vas Allahom, da li vas dvojica znate da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, to rekao? – Rekao je – potvrdiše njih dvojica. – Ja ću vam, zaista, ispričati taj slučaj. – reče Omer. Allah je posebno darovao svoga Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, od ovog plijena, dijelom koji nije dao nikom drugom osim njemu. Zatim je (Omer) proučio ajet: „Ono što je Allah od njih, kao plijen, darovao svome Poslaniku…” do riječi… „Svemoćan”. – To je pripadalo Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, posebno. Tako mi Allaha, nije on to, mimo vas, uzeo samo za sebe, niti ga je prigrabio bez vas. On je to vama dao i razdijelio ga među vama sve dok nije od toga ostao ovaj imetak. Iz ovog imetka je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, izdvajao opskrbu za svoju porodicu za godinu dana, a ono što bi ostajalo, stavljao je na mjesto gdje se ostavljao imetak koji je u ime Allaha. Tako je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, postupao u toku svoga života. Zaklinjem vas Allahom, da li vi to znate? – Da. – odgovoriše oni, a on onda reče Aliji i Abbasu: – Zaklinjem vas Allahom, da li vas dvojica to znate? Omer dalje kaže: „Zatim je Allah uzeo k Sebi (dušu) Vjerovjesnika pa je Ebu Bekr rekao: ’Ja sam nasljednik Allahova Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem,’ i uzeo je taj imetak, te postupao s njim onako kako je i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, s njim postupao. Allah zna da je on u tome bio iskren, čestit i razborit i da je slijedio Istinu. Zatim je Allah uzeo k Sebi (dušu) Ebu Bekra, a ja sam postao nasljednik Ebu Bekrov, te sam uzeo taj imetak (i držao ga) dvije godine svoje vladavine postupajući s njim onako kako je postupao Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, i onako kako je postupao Ebu Bekr s njim. Allah zna da sam u tome bio iskren, čestit i razborit i da sam slijedio Istinu. A onda ste mi došli vas dvojica i razgovarali sa mnom. Riječ vam je bila jedinstvena, a i slučaj isti. Ti si mi, Abbasu, došao da tražiš svoj udio od svog bratića, a ovaj mi je došao – mislio je na Aliju – želeći udio svoje žene od njezina oca, pa sam vam rekao da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, izjavio: ‘Mi (poslanici) se ne nasljeđujemo. Ono što ostavimo je sadaka!…’ Kad sam odlučio da ga vama dvojici predam, rekao sam: ‘Ako želite, predat ću ga vama dvojici, pod uvjetom da Allahu date obećanje i obavezu da ćete postupati s njim onako kako je s njim postupao Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, i kao što je s njim postupao Ebu Bekr, i kao što sam ja s njim postupao otkako sam ga preuzeo.’ ‘Daj ga nama’ – rekli ste vas dvojica, i tako sam ga ja predao vama dvojici. ’Zaklinjem vas Allahom, da li sam ga tako predao njima?’ ’Da’ – odgovorili su oni iz skupine, a on se okrenu Aliji i Abbasu i reče: ‘Zaklinjem vas Allahom, da li sam ga tako predao vama dvojici?’ ’Da’ – rekoše njih dvojica. ’Vi tražite od mene’ – reče (Omer) – ’drukčiju presudu. Tako mi Allaha, Čijom dozvolom opstoje i nebo i zemlja, neću u vezi s tim presuditi drukčiju presudu. Ako se ne možete brinuti o njemu, predajte ga meni. Ja se mogu, umjesto vas, brinuti za njega.’”


 

حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ أَبِي حَمْزَةَ الضُّبَعِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ قَدِمَ وَفْدُ عَبْدِ الْقَيْسِ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّا هَذَا الْحَىَّ مِنْ رَبِيعَةَ، بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارُ مُضَرَ، فَلَسْنَا نَصِلُ إِلَيْكَ إِلاَّ فِي الشَّهْرِ الْحَرَامِ، فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَأْخُذُ مِنْهُ وَنَدْعُو إِلَيْهِ مَنْ وَرَاءَنَا‏.‏ قَالَ ‏ “‏ آمُرُكُمْ بِأَرْبَعٍ، وَأَنْهَاكُمْ عَنْ أَرْبَعٍ، الإِيمَانِ بِاللَّهِ شَهَادَةِ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ـ وَعَقَدَ بِيَدِهِ ـ وَإِقَامِ الصَّلاَةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ، وَأَنْ تُؤَدُّوا لِلَّهِ خُمُسَ مَا غَنِمْتُمْ، وَأَنْهَاكُمْ عَنِ الدُّبَّاءِ وَالنَّقِيرِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ ‏”‏‏.‏

 

3095. PRIČAO NAM JE Ebu Nu‘man, a njemu Hammad od Ebu Džemre ed-Dubeija, koji je rekao: –Čuo sam Ibn Abasa, radijallahu ‘anhuma, kako kaže: Delegacija (plemena) Abdul-Kajsa došla je (Poslaniku) i rekla: „Allahov Poslaniče, mi smo ogranak (plemena) Rebija. Između nas i tebe su nevjernici (plemena) Mudar, pa ti mi dolazimo samo u svetom mjesecu. Daj nam (odlučnu) zapovijed, koju ćemo prihvatiti i pozivati njoj one koji su ostali iza nas.” „Naređujem vam četiri stvari” – reče on – “a zabranjujem vam četiri. (Naređujem vam): vjerovanje u Allaha, (a to je) svjedočiti da nema Boga osim Allaha – i rukom je to pokazao (presavivši mali prst), klanjati namaz, dijeliti zekat, postiti mjesec ramazan i da dajete petinu ratnog plijena, a zabranjujem vam sok, bio on u vodenoj tikvi, kadnju, testiji ili smolastom koritu.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ يَقْتَسِمُ وَرَثَتِي دِينَارًا، مَا تَرَكْتُ بَعْدَ نَفَقَةِ نِسَائِي وَمَئُونَةِ عَامِلِي فَهْوَ صَدَقَةٌ ‏”‏‏.‏

 

3096. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf rekavši da mu je saopćio Malik od Ebu Zinada, ovaj od A‘redža, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Neka moji nasljednici ne dijele ni jednog dinara! Ono što ostavim, to je vakuf, izuzimajući opksrbu mojih žena i zaradu moga službenika (vakufa).


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَا فِي بَيْتِي مِنْ شَىْءٍ يَأْكُلُهُ ذُو كَبِدٍ، إِلاَّ شَطْرُ شَعِيرٍ فِي رَفٍّ لِي، فَأَكَلْتُ مِنْهُ حَتَّى طَالَ عَلَىَّ، فَكِلْتُهُ فَفَنِيَ‏.‏

 

3097. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Ebu Šejbe, njemu Ebu Usame, ovom Hišam od svoga oca, a on od Aiše, koja je rekla: – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, umro je, a u mojoj kući nije bilo ništa što bi živo biće moglo pojesti, osim nešto ječma u mojoj rafi. Njime sam se hranila tako da je to dugo potrajalo. Onda sam ga izmjerila i (brzo) je potrošen.


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ سُفْيَانَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ عَمْرَو بْنَ الْحَارِثِ، قَالَ مَا تَرَكَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِلاَّ سِلاَحَهُ وَبَغْلَتَهُ الْبَيْضَاءَ، وَأَرْضًا تَرَكَهَا صَدَقَةً‏.‏

 

3098. PRIČAO NAM JE Musedded i rekao da mu je prenio Jahja od Sufjana, ovaj od Ebu Ishaka, koji kaže da je čuo Amra ibn El-Harisa kad kaže: – Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nije ostavio (poslije svoje smrti) ništa osim svoga oružja, svoju mazgu Bejda i zemlju koju je ranije bio uvakufio.


 

حَدَّثَنَا حِبَّانُ بْنُ مُوسَى، وَمُحَمَّدٌ، قَالاَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، وَيُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ، أَنَّ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ لَمَّا ثَقُلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم اسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِي فَأَذِنَّ لَهُ‏.‏

 

3099. PRIČALI SU NAM Hibban ibn Musa i Muhammed, rekavši da im je saopćio Abdullah, a njega su izvijestili Ma‘mer i Junus od Zuhrija, koji kaže da mu je saopćio Ubejdullah ibn Abdullah ibn Utbe ibn Mes‘ud da je Aiša, radijallahu anha, supruga Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, rekla: – Kad se Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, teško razbolio, zatražio je od svojih žena dozvolu da se njeguje u mojoj kući i one su mu dozvolile.


 

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ، حَدَّثَنَا نَافِعٌ، سَمِعْتُ ابْنَ أَبِي مُلَيْكَةَ، قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ ـ رضى الله عنها تُوُفِّيَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي بَيْتِي، وَفِي نَوْبَتِي، وَبَيْنَ سَحْرِي وَنَحْرِي، وَجَمَعَ اللَّهُ بَيْنَ رِيقِي وَرِيقِهِ‏.‏ قَالَتْ دَخَلَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بِسِوَاكٍ، فَضَعُفَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنْهُ، فَأَخَذْتُهُ فَمَضَغْتُهُ ثُمَّ سَنَنْتُهُ بِهِ‏.‏

 

3100. PRIČAO NAM JE Ibn Ebu Merjem, a njemu Nafi‘ da je čuo Ibn Ebu Mulejku kako kaže da je Aiša, radijallahu anha, rekla: – Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, umro je u mojoj odaji, u toku moje smjene (kada je on, po redu kakav je bio prije bolesti, trebao biti kod mene) i na mojim grudima. Allah je spojio moju i njegovu pljuvačku. (Objašnjavajući to) ona kaže: – Ušao je Abdurrahman (njen brat) s misvakom, a Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, bio je preslab da bi upotrijebio misvak, pa sam ga ja uzela (od Abdurrahmana) i iščupala zubima, a zatim mu oprala zube tim misvakom.


 

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ خَالِدٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ، أَنَّ صَفِيَّةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَتْهُ أَنَّهَا جَاءَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَزُورُهُ، وَهْوَ مُعْتَكِفٌ فِي الْمَسْجِدِ فِي الْعَشْرِ الأَوَاخِرِ مِنْ رَمَضَانَ ثُمَّ قَامَتْ تَنْقَلِبُ فَقَامَ مَعَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى إِذَا بَلَغَ قَرِيبًا مِنْ باب الْمَسْجِدِ عِنْدَ باب أُمِّ سَلَمَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مَرَّ بِهِمَا رَجُلاَنِ مِنَ الأَنْصَارِ، فَسَلَّمَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، ثُمَّ نَفَذَا فَقَالَ لَهُمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ عَلَى رِسْلِكُمَا ‏”‏‏.‏ قَالاَ سُبْحَانَ اللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ وَكَبُرَ عَلَيْهِمَا ذَلِكَ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ إِنَّ الشَّيْطَانَ يَبْلُغُ مِنَ الإِنْسَانِ مَبْلَغَ الدَّمِ، وَإِنِّي خَشِيتُ أَنْ يَقْذِفَ فِي قُلُوبِكُمَا شَيْئًا ‏”‏‏.‏

 

3101. PRIČAO NAM JE Seid ibn Ufejr, rekavši da mu je pričao Lejs, a njemu Abdurrahman ibn Halid od Ibn Šihaba, a ovaj od Alije ibn Husejna, da ga je Safija, supruga Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, obavijestila da je došla (uvečer) Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, da ga posjeti, dok je on bio u itikafu u džamiji, posljednjih deset dana ramazana. (Popričala je s njim), a zatim ustala da ide, pa je s njom ustao i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, (da je isprati). Kada je stigao blizu džamijskih vrata, uz vrata Ummu Seleme, supruge Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, pored njih su naišla dvojica ensarija i nazvali selam Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, a zatim produžili. Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao im je: – Polahko, vas dvojica! Njima je to bilo teško pa su rekli: – Subhanallah, Allahov Poslaniče! – Šejtan dopre čovjeku gdje mu dopre krv – reče on – pa sam se bojao da ne ubaci što (loše) u vaša srca.


 

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ، عَنْ وَاسِعِ بْنِ حَبَّانَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ ارْتَقَيْتُ فَوْقَ بَيْتِ حَفْصَةَ، فَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقْضِي حَاجَتَهُ، مُسْتَدْبِرَ الْقِبْلَةِ، مُسْتَقْبِلَ الشَّأْمِ‏.‏

 

3102. PRIČAO NAM JE Ibrahim ibn Munzir, njemu Enes ibn Ijad od Ubejdullaha, a ovaj od Muhammeda ibn Jahjaa ibn Habbana, on od Vasi‘a ibn Habbana, a ovaj da je Abdullah ibn Omer, radijallahu ‘anhuma, rekao: – Popeo sam se iznad Hafsine kuće i vidio Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, gdje vrši nuždu, leđima okrenut Ka‘bi, a licem Siriji.


 

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي الْعَصْرَ وَالشَّمْسُ لَمْ تَخْرُجْ مِنْ حُجْرَتِهَا‏.‏

 

3103. PRIČAO NAM JE Ibrahim ibn Munzir, njemu Enes ibn Ijad od Hišama, on od svoga oca, da je Aiša, radijallahu anha, rekla kako bi Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, klanjao ikindiju, a sunce (sjena) ne bi bilo izašlo iz njezine sobe.


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ، عَنْ نَافِعٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم خَطِيبًا فَأَشَارَ نَحْوَ مَسْكَنِ عَائِشَةَ فَقَالَ ‏ “‏ هُنَا الْفِتْنَةُ ـ ثَلاَثًا ـ مِنْ حَيْثُ يَطْلُعُ قَرْنُ الشَّيْطَانِ ‏”‏‏.‏

 

3104. PRIČAO NAM JE Musa ibn Ismail, njemu Džuvejri od Nafija, a on da je Abdullah, radijallahu ‘anhu, rekao: – Ustao je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, da drži govor, pa pokazao u pravcu Aišinog stana (tj. prema istoku, odnosno Iraku) i rekao: – Tamo će se (pojaviti) nesloga! Tri puta (je to rekao), a zatim produžio “odakle će se pojaviti šejtanov rog.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ عَمْرَةَ ابْنَةِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ عَائِشَةَ، زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَتْهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ عِنْدَهَا، وَأَنَّهَا سَمِعَتْ صَوْتَ إِنْسَانٍ يَسْتَأْذِنُ فِي بَيْتِ حَفْصَةَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، هَذَا رَجُلٌ يَسْتَأْذِنُ فِي بَيْتِكَ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ أُرَاهُ فُلاَنًا، لِعَمِّ حَفْصَةَ مِنَ الرَّضَاعَةِ، الرَّضَاعَةُ تُحَرِّمُ مَا تُحَرِّمُ الْوِلاَدَةُ ‏”‏‏.‏

 

3105. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf da mu je saopćio Malik prenoseći od Abdullaha ibn Ebu Bekra, on od Amre, kćerke Abdurrahmana, da joj je Aiša, radijallahu anha, supruga Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, saopćila da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, bio kod nje i ona čula glas nekog čovjeka kako traži dozvolu za ulazak u Hafsinu kuću, pa rekoh (kaže Aiša): – Allahov Poslaniče, to je čovjek koji traži da uđe u tvoju kuću. Tada je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: “Mislim da je to taj i taj, Hafsin amidža po mlijeku. A po mlijeku se zabranjuje sve što se zabranjuje po rođenju.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الأَنْصَارِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ ثُمَامَةَ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ أَبَا بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ لَمَّا اسْتُخْلِفَ بَعَثَهُ إِلَى الْبَحْرَيْنِ، وَكَتَبَ لَهُ هَذَا الْكِتَابَ وَخَتَمَهُ، وَكَانَ نَقْشُ الْخَاتَمِ ثَلاَثَةَ أَسْطُرٍ مُحَمَّدٌ سَطْرٌ، وَرَسُولُ سَطْرٌ، وَاللَّهِ سَطْرٌ‏.‏

 

3106. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Abdullah el-Ensari i rekao da mu je prenio njegov otac od Sumame, a ovaj od Enesa, da ga je Ebu Bekr, radijallahu ‘anhu, pošto je imenovan za halifu, poslao u Bahrejn i napisao mu (ovo) pismo i zapečatio ga pečatom Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem. Na tom pečatu su bila uklesana tri reda: u prvom redu “Muhammed”, u drugom “Poslanik”, a u trećem “Allahov”.


 

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الأَسَدِيُّ، حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ طَهْمَانَ، قَالَ أَخْرَجَ إِلَيْنَا أَنَسٌ نَعْلَيْنِ جَرْدَاوَيْنِ لَهُمَا قِبَالاَنِ، فَحَدَّثَنِي ثَابِتٌ الْبُنَانِيُّ بَعْدُ عَنْ أَنَسٍ أَنَّهُمَا نَعْلاَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

3107. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Muhammed, njemu Muhammed ibn Abdullah el-Esedi, a ovom Isa ibn Tahman, koji je rekao: – Iznio nam je Enes dvije iznosane nanule, koje su imale dva remena, a poslije mi je pričao Sabit el-Bunani od Enesa, da su to bile dvije Vjerovjesnikove, sallallahu alejhi ve sellem, nanule.


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلاَلٍ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، قَالَ أَخْرَجَتْ إِلَيْنَا عَائِشَةُ ـ رضى الله عنها ـ كِسَاءً مُلَبَّدًا وَقَالَتْ فِي هَذَا نُزِعَ رُوحُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏ وَزَادَ سُلَيْمَانُ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ قَالَ أَخْرَجَتْ إِلَيْنَا عَائِشَةُ إِزَارًا غَلِيظًا مِمَّا يُصْنَعُ بِالْيَمَنِ، وَكِسَاءً مِنْ هَذِهِ الَّتِي يَدْعُونَهَا الْمُلَبَّدَةَ‏.‏

 

3108. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Beššar, njemu Abdul-Vehhab, a ovom Ejub od Humejda ibn Hilala, a on da je Ebu Burde rekao: – Iznijela nam je Aišu, radijallahu anha, zakrpljenu odjeću i rekla: „U ovom se Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rastao s dušom. Dopunio je Sulejman preko Humejda da je Ebu Burde rekao: – Iznijela nam je Aiša grub ogrtač od onih što se prave u Jemenu i odjeću od onih što ih zovu “mulebbede” (zakrpljen).


 

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، عَنْ أَبِي حَمْزَةَ، عَنْ عَاصِمٍ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ قَدَحَ، النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم انْكَسَرَ، فَاتَّخَذَ مَكَانَ الشَّعْبِ سِلْسِلَةً مِنْ فِضَّةٍ‏.‏ قَالَ عَاصِمٌ رَأَيْتُ الْقَدَحَ وَشَرِبْتُ فِيهِ‏.‏

 

3109. PRIČAO NAM JE Abdan od Ebu Hamze, on od Asima, a ovaj od Ibn Sirina, da je Enes ibn Malik, radijallahu ‘anhu, rekao: – Razbio se vrč Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, pa je on umjesto pukotine stavio srebreni lanac. Kaže Asim: – Vidio sam taj vrč i pio sam iz njega.


 

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْجَرْمِيُّ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا أَبِي أَنَّ الْوَلِيدَ بْنَ كَثِيرٍ، حَدَّثَهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَلْحَلَةَ الدُّؤَلِيِّ، حَدَّثَهُ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ حَدَّثَهُ أَنَّ عَلِيَّ بْنَ حُسَيْنٍ حَدَّثَهُ أَنَّهُمْ، حِينَ قَدِمُوا الْمَدِينَةَ مِنْ عِنْدِ يَزِيدَ بْنِ مُعَاوِيَةَ مَقْتَلَ حُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْهِ لَقِيَهُ الْمِسْوَرُ بْنُ مَخْرَمَةَ فَقَالَ لَهُ هَلْ لَكَ إِلَىَّ مِنْ حَاجَةٍ تَأْمُرُنِي بِهَا فَقُلْتُ لَهُ لاَ‏.‏ فَقَالَ لَهُ فَهَلْ أَنْتَ مُعْطِيَّ سَيْفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِنِّي أَخَافُ أَنْ يَغْلِبَكَ الْقَوْمُ عَلَيْهِ، وَايْمُ اللَّهِ، لَئِنْ أَعْطَيْتَنِيهِ لاَ يُخْلَصُ إِلَيْهِمْ أَبَدًا حَتَّى تُبْلَغَ نَفْسِي، إِنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ خَطَبَ ابْنَةَ أَبِي جَهْلٍ عَلَى فَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ فَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَخْطُبُ النَّاسَ فِي ذَلِكَ عَلَى مِنْبَرِهِ هَذَا وَأَنَا يَوْمَئِذٍ مُحْتَلِمٌ فَقَالَ ‏”‏ إِنَّ فَاطِمَةَ مِنِّي، وَأَنَا أَتَخَوَّفُ أَنْ تُفْتَنَ فِي دِينِهَا ‏”‏‏.‏ ثُمَّ ذَكَرَ صِهْرًا لَهُ مِنْ بَنِي عَبْدِ شَمْسٍ، فَأَثْنَى عَلَيْهِ فِي مُصَاهَرَتِهِ إِيَّاهُ قَالَ ‏”‏ حَدَّثَنِي فَصَدَقَنِي، وَوَعَدَنِي فَوَفَى لِي، وَإِنِّي لَسْتُ أُحَرِّمُ حَلاَلاً وَلاَ أُحِلُّ حَرَامًا، وَلَكِنْ وَاللَّهِ لاَ تَجْتَمِعُ بِنْتُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبِنْتُ عَدُوِّ اللَّهِ أَبَدًا ‏”‏‏.‏

 

3110. PRIČAO NAM JE Seid ibn Muhammed el-Džemi, njemu Ja‘kub ibn Ibrahim, a ovom njegov otac, da mu je pričao Velid ibn Kesir od Muhammeda ibn Amra ibn Halhale ed-Duelija, koji mu je pričao da mu je prenio Ibn Šihab od Alije ibn Husejna, da mu je pričao kako su oni, kad su se vraćali u Medinu, od Jezida ibn Muavija, nakon pogibije Husejna ibn Alije (neka je na njega Allahova milost) sreli Misvera ibn Mahremu, koji mu je rekao: – Imaš li nešto u vezi sa mnom da mi narediš? “Ne” – rekao sam mu, a on upita: – Hoćeš li mi dati sablju Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, jer se ja bojim da ti je narod ne preotme. Tako mi Allaha, ako mi je dadneš, ona neće njima nikada pripasti, sve dok mi duša ne iziđe. Alija ibn Ebu Talib je prosio kćerku Ebu Džehla, pored Fatime (nek je mir s njom) pa sam čuo Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, kako na ovom svom minberu drži ljudima govor u vezi s tim. Ja sam tada bio punoljetan. On je tada rekao: „Fatima je dio mene i ja se bojim da ona bude u iskušenju u pogledu svoje vjere. Zatim je spomenuo svoga zeta iz porodice Benu-Abdu-Šems, te pohvalio njegovo tazbinstvo prema njemu i rekao: ‘Pričao mi je i istinu je govorio, obećavao mi je i ispunjavao (obećanja). Ja ne zabranjujem ono što je dozvoljeno, niti dozvoljavam ono što je zabranjeno. Ali, tako mi Allaha, nikada se neće sastaviti kćerka Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, i kćerka Božijeg neprijatelja.’”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سُوقَةَ، عَنْ مُنْذِرٍ، عَنِ ابْنِ الْحَنَفِيَّةِ، قَالَ لَوْ كَانَ عَلِيٌّ ـ رضى الله عنه ـ ذَاكِرًا عُثْمَانَ ـ رضى الله عنه ـ ذَكَرَهُ يَوْمَ جَاءَهُ نَاسٌ فَشَكَوْا سُعَاةَ عُثْمَانَ، فَقَالَ لِي عَلِيٌّ اذْهَبْ إِلَى عُثْمَانَ فَأَخْبِرْهُ أَنَّهَا صَدَقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَمُرْ سُعَاتَكَ يَعْمَلُونَ فِيهَا‏.‏ فَأَتَيْتُهُ بِهَا فَقَالَ أَغْنِهَا عَنَّا‏.‏ فَأَتَيْتُ بِهَا عَلِيًّا فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ ضَعْهَا حَيْثُ أَخَذْتَهَا‏.‏

 

3111. PRIČAO NAM JE Kutejbe ibn Seid, a njemu Sufjan od Muhammeda ibn Sukaa, on od Munzira, a ovaj da je Ibn Hanefi rekao: – Da je Alija, radijallahu ‘anhu, spomenuo Osmana, radijallahu ‘anhu, (ikada po zlu), spomenuo bi ga onog dana kad su mu ljudi došli i žalili se na Osmanove sakupljače zekata. Alija mi je tada rekao: – Idi Osmanu (s ovim pismom) i reci mu da je to propis o zekatu Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, pa neka naredi svojim sakupljačima da po tome rade. Donio sam mu to, ali on reče: – Nosi ti to od nas! (Osman je poznavao te propise.) Vratio sam se s tim Aliji i izvijestio ga (o Osmanovom odgovoru), i on reče: – Ostavi ga (tj. pismo o zekatu) odakle si ga i uzeo (tj. od mene).


 

قَالَ الْحُمَيْدِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُوقَةَ، قَالَ سَمِعْتُ مُنْذِرًا الثَّوْرِيَّ، عَنِ ابْنِ الْحَنَفِيَّةِ، قَالَ أَرْسَلَنِي أَبِي، خُذْ هَذَا الْكِتَابَ فَاذْهَبْ بِهِ إِلَى عُثْمَانَ، فَإِنَّ فِيهِ أَمْرَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي الصَّدَقَةِ‏.‏

 

3112. Humejdi je rekao: – PRIČAO NAM JE Sufjan, njemu Muhamed ibn Suka i rekao da je čuo od Munzira es-Sevrija, da je Ibn Hanefi rekao: – Otac me je poslao i rekao: – Uzmi ovo pismo i nosi ga Osmanu. U njemu je naredba Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, o zekatu.


 

حَدَّثَنَا بَدَلُ بْنُ الْمُحَبَّرِ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، قَالَ أَخْبَرَنِي الْحَكَمُ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ أَبِي لَيْلَى، حَدَّثَنَا عَلِيٌّ، أَنَّ فَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ اشْتَكَتْ مَا تَلْقَى مِنَ الرَّحَى مِمَّا تَطْحَنُ، فَبَلَغَهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُتِيَ بِسَبْىٍ، فَأَتَتْهُ تَسْأَلُهُ خَادِمًا فَلَمْ تُوَافِقْهُ، فَذَكَرَتْ لِعَائِشَةَ، فَجَاءَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَتْ ذَلِكَ عَائِشَةُ لَهُ، فَأَتَانَا وَقَدْ دَخَلْنَا مَضَاجِعَنَا، فَذَهَبْنَا لِنَقُومَ فَقَالَ ‏”‏ عَلَى مَكَانِكُمَا ‏”‏ حَتَّى وَجَدْتُ بَرْدَ قَدَمَيْهِ عَلَى صَدْرِي فَقَالَ ‏”‏ أَلاَ أَدُلُّكُمَا عَلَى خَيْرٍ مِمَّا سَأَلْتُمَاهُ، إِذَا أَخَذْتُمَا مَضَاجِعَكُمَا فَكَبِّرَا اللَّهَ أَرْبَعًا وَثَلاَثِينَ، وَاحْمَدَا ثَلاَثًا وَثَلاَثِينَ، وَسَبِّحَا ثَلاَثًا وَثَلاَثِينَ، فَإِنَّ ذَلِكَ خَيْرٌ لَكُمَا مِمَّا سَأَلْتُمَاهُ ‏”‏‏.‏

 

3113. PRIČAO NAM JE Bedel ibn El-Muhabber i rekao da ga je izvijestio Šu‘be, a njega El-Hakem, rekavši: – Čuo sam od Ibn Ebu Lejla da mu je Alija govorio da se Fatima (nek je mir na nju) žalila na ono što trpi od mlina kad melje, a čula je da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, dobio zarobljenike, pa mu je došla da traži slugu, ali ga nije zatekla (kod kuće). To je ona rekla Aiši, i kad je došao Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, Aiša mu je to prenijela. On nam je došao, a mi smo već bili legli u postelju. Pođosmo da ustanemo, ali on reče: „Ostanite na svojim mjestima!” (Zatim sjede među nas) tako da sam osjetila hladnoću njegovih stopala na svojim prsima, i reče: „Želite li da vas uputim na nešto bolje od onog što ste tražili? Kad legnete (u postelju), recite: Allahu ekber tridest i četiri puta, Elhamdulillahi tridest i tri puta i Subhanallahi tridest i tri puta. To vam je bolje od onog što ste tražili.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ سُلَيْمَانَ، وَمَنْصُورٍ، وَقَتَادَةَ، سَمِعُوا سَالِمَ بْنَ أَبِي الْجَعْدِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ وُلِدَ لِرَجُلٍ مِنَّا مِنَ الأَنْصَارِ غُلاَمٌ، فَأَرَادَ أَنْ يُسَمِّيَهُ مُحَمَّدًا ـ قَالَ شُعْبَةُ فِي حَدِيثِ مَنْصُورٍ إِنَّ الأَنْصَارِيَّ قَالَ حَمَلْتُهُ عَلَى عُنُقِي فَأَتَيْتُ بِهِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم‏.‏ وَفِي حَدِيثِ سُلَيْمَانَ وُلِدَ لَهُ غُلاَمٌ، فَأَرَادَ أَنْ يُسَمِّيَهُ مُحَمَّدًا ـ قَالَ ‏”‏ سَمُّوا بِاسْمِي، وَلاَ تَكَنَّوْا بِكُنْيَتِي، فَإِنِّي إِنَّمَا جُعِلْتُ قَاسِمًا أَقْسِمُ بَيْنَكُمْ ‏”‏‏.‏ وَقَالَ حُصَيْنٌ ‏”‏ بُعِثْتُ قَاسِمًا أَقْسِمُ بَيْنَكُمْ ‏”‏‏.‏ قَالَ عَمْرٌو أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ سَالِمًا عَنْ جَابِرٍ أَرَادَ أَنْ يُسَمِّيَهُ الْقَاسِمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ سَمُّوا بِاسْمِي وَلاَ تَكْتَنُوا بِكُنْيَتِي ‏”‏‏.‏

 

3114. PRIČAO NAM JE Ebul-Velid da mu je prenio Šu‘be od Sulejmana, Mensura i Katade, da su oni čuli od Salima ibn Ebul-Dža’da, da je Džabir ibn Abdullah, radijallahu ‘anhu, rekao: „Rodilo se dijete u jednog našeg ensarije pa je htio da mu da ime Muhammed.” Kaže Šu‘be u predaji hadisa koji prenosi Mensur, da je taj ensarija rekao: „Ponio sam ga na svom vratu i došao s njim Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem.” U Sulejmanovoj predaji hadisa kaže se da mu se rodilo dijete pa je htio da mu da ime Muhammed, pa je Poslanik rekao: „Nadijevajte moje ime, ali nemojte zvati mojim nadimkom. Ja sam određen da budem Kasim (djelitelj), koji dijeli među vama.” Husajn kaže (da je Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao): „Poslan sam kao djelitelj da dijelim među vama.” Amar kaže da mu je saopćio Šu‘be od Katade, koji je rekao da je čuo od Salima kako je Džabir rekao: „On mu je htio dati ime Kasim, pa je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Nadijevajte moje ime, ali nemojte zvati mojim nadimkom.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الأَنْصَارِيِّ، قَالَ وُلِدَ لِرَجُلٍ مِنَّا غُلاَمٌ فَسَمَّاهُ الْقَاسِمَ فَقَالَتِ الأَنْصَارُ لاَ نَكْنِيكَ أَبَا الْقَاسِمِ وَلاَ نُنْعِمُكَ عَيْنًا، فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وُلِدَ لِي غُلاَمٌ، فَسَمَّيْتُهُ الْقَاسِمَ فَقَالَتِ الأَنْصَارُ لاَ نَكْنِيكَ أَبَا الْقَاسِمِ وَلاَ نُنْعِمُكَ عَيْنًا‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ أَحْسَنَتِ الأَنْصَارُ، سَمُّوا بِاسْمِي، وَلاَ تَكَنَّوْا بِكُنْيَتِي، فَإِنَّمَا أَنَا قَاسِمٌ ‏”‏‏.‏

 

3115. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Jusuf, njemu Sufjan od A’meša, ovaj od Salima ibn Ebil-Dža‘da, a on da je Džabir ibn Abdullah el-Ensari rekao: „Rodilo se dijete u jednog našeg čovjeka te mu on nadjenu ime Kasim (djelitelj), ali enasrije rekoše: – Nećemo te nazvati Ebul-Kasim (jer je to nadimak Muhammeda, sallallahu alejhi ve sellem), niti ćemo ti ukazivati čast (kao njemu). Potom on ode Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, i reče: – Allahov Poslaniče, rodilo mi se dijete te sam mu dao ime Kasim, a ensarije mi rekoše: “Nećemo te nazivati Ebul-Kasim niti ćemo ti ukazivati čast.” – Lijepo su rekli ensarije – reče Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem. Nadijevajte moje ime a nemojte se nazivati mojim nadimkom. Samo sam ja Kasim (djelitelj).


 

حَدَّثَنَا حِبَّانُ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّهُ سَمِعَ مُعَاوِيَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ مَنْ يُرِدِ اللَّهُ بِهِ خَيْرًا يُفَقِّهْهُ فِي الدِّينِ، وَاللَّهُ الْمُعْطِي وَأَنَا الْقَاسِمُ، وَلاَ تَزَالُ هَذِهِ الأُمَّةُ ظَاهِرِينَ عَلَى مَنْ خَالَفَهُمْ حَتَّى يَأْتِيَ أَمْرُ اللَّهِ وَهُمْ ظَاهِرُونَ ‏”‏‏.‏

 

3116. PRIČAO NAM JE Hibban ibn Musa da mu je saopćio Abdullah od Junusa, on od Zuhrija, a ovaj od Humejda ibn Abdurrahmana, da je čuo Muavija kako kaže da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Kome Allah hoće dobro naputi ga da shvati propise o vjeri. Allah je Onaj koji daje, a ja sam onaj koji dijeli: Ovaj narod će ostati iznad onih koji mu se suprotstavljaju sve dok ne stigne Allahova odredba, a oni tako iznad njih.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ، حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ، حَدَّثَنَا هِلاَلٌ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَمْرَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ مَا أُعْطِيكُمْ وَلاَ أَمْنَعُكُمْ، أَنَا قَاسِمٌ أَضَعُ حَيْثُ أُمِرْتُ ‏”‏‏.‏

 

3117. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Sinan, njemu Fulejh, a ovom Hilal od Abdurrahmana ibn Ebu Amra, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Ja vam ne dajem niti vam zabranjujem (jer Allah i daje i zabranjuje), ja sam samo djelitelj, stavljam (sve) gdje mi je naređeno.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو الأَسْوَدِ، عَنِ ابْنِ أَبِي عَيَّاشٍ ـ وَاسْمُهُ نُعْمَانُ ـ عَنْ خَوْلَةَ الأَنْصَارِيَّةِ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏ “‏ إِنَّ رِجَالاً يَتَخَوَّضُونَ فِي مَالِ اللَّهِ بِغَيْرِ حَقٍّ، فَلَهُمُ النَّارُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏”‏‏.‏

 

3118. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jezid, njemu Seid ibn Ebu Ejjub, koji je rekao da mu je pričao Ebul-Esved od Ibn Ebu Ajjaša, čije je ime Nu‘man, a on od Havle Ensarijke, radijallahu anha, koja je rekla: – Čula sam Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kako kaže: „Neki ljudi bespravno zalaze u Allahov imetak. Oni će imati (za kaznu) vatru na Sudnjem danu.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا خَالِدٌ، حَدَّثَنَا حُصَيْنٌ، عَنْ عَامِرٍ، عَنْ عُرْوَةَ الْبَارِقِيِّ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ الْخَيْلُ مَعْقُودٌ فِي نَوَاصِيهَا الْخَيْرُ الأَجْرُ وَالْمَغْنَمُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ ‏”‏‏.‏

 

3119. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Halid, a ovom Husajn od Amira, a on od Urve el-Barikija, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Konji vezani (radi borbe) imaju u svojim grivama (za vlasnika) dobro, nagradu i ratni plijen do Sudnjeg dana.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ إِذَا هَلَكَ كِسْرَى فَلاَ كِسْرَى بَعْدَهُ، وَإِذَا هَلَكَ قَيْصَرُ فَلاَ قَيْصَرَ بَعْدَهُ، وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَتُنْفِقُنَّ كُنُوزَهُمَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ‏”‏‏.‏

 

3120. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb, a ovom Ebu Zinad od A‘redža, a on od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Kad bude uništen Kisra (perzijski kralj), neće više biti Kisre (u Iraku), a kad bude uništen Kajsar (bizantijski car), neće više biti Kajsara (u Šamu). Tako mi Onog u Čijoj je ruci moja duša, blago njih dvojice sigurno će biti razdijeljeno na Allahovom putu (kao ratni plijen).”


 

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ، سَمِعَ جَرِيرًا، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ إِذَا هَلَكَ كِسْرَى فَلاَ كِسْرَى بَعْدَهُ، وَإِذَا هَلَكَ قَيْصَرُ فَلاَ قَيْصَرَ بَعْدَهُ، وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَتُنْفَقَنَّ كُنُوزُهُمَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ ‏”‏‏.‏

 

3121. PRIČAO NAM JE Ishak da je čuo od Džerira, on od Abdul-Melika, a ovaj od Džabira ibn Semure, radijallahu ‘anhu, koji kaže da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Kad bude uništen Kisra, neće više biti Kisre, a kad bude uništen Kajsar, neće više biti Kajsara. Tako mi Onog u Čijoj je ruci moja duša, blago njih dvojice sigurno će biti razdijeljeno na Allahovom putu.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا سَيَّارٌ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ الْفَقِيرُ، حَدَّثَنَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ أُحِلَّتْ لِي الْغَنَائِمُ ‏”‏‏.‏

 

3122. PRIČAO NAM JE Muhamed ibn Sinan, njemu Hušejm, a ovom saopćio Sejjar, da mu je pričao Jezid el-Fekir, a njemu Džabir ibn Abdullah, radijallahu ‘anhu, rekavši da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kazao: „Dozvoljen mi je ratni plijen.”


 

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ تَكَفَّلَ اللَّهُ لِمَنْ جَاهَدَ فِي سَبِيلِهِ، لاَ يُخْرِجُهُ إِلاَّ الْجِهَادُ فِي سَبِيلِهِ وَتَصْدِيقُ كَلِمَاتِهِ، بِأَنْ يُدْخِلَهُ الْجَنَّةَ، أَوْ يَرْجِعَهُ إِلَى مَسْكَنِهِ الَّذِي خَرَجَ مِنْهُ ‏{‏مَعَ مَا نَالَ‏}‏ مِنْ أَجْرٍ أَوْ غَنِيمَةٍ ‏”‏‏.‏

 

3123. PRIČAO NAM JE Ismail da mu je prenio Malik od Ebu Zinada, on od A‘redža, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Allah je zajamčio onom ko se bori na Njegovom putu, a izašao je samo radi borbe na Njegovom putu i potvrđivanja Njegovih riječi, da će ga uvesti u Džennet, ili će ga vratiti njegovoj kući iz koje je krenuo (u borbu), s nagradom ili s ratnim plijenom.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ غَزَا نَبِيٌّ مِنَ الأَنْبِيَاءِ فَقَالَ لِقَوْمِهِ لاَ يَتْبَعْنِي رَجُلٌ مَلَكَ بُضْعَ امْرَأَةٍ وَهْوَ يُرِيدُ أَنْ يَبْنِيَ بِهَا وَلَمَّا يَبْنِ بِهَا، وَلاَ أَحَدٌ بَنَى بُيُوتًا وَلَمْ يَرْفَعْ سُقُوفَهَا، وَلاَ أَحَدٌ اشْتَرَى غَنَمًا أَوْ خَلِفَاتٍ وَهْوَ يَنْتَظِرُ وِلاَدَهَا‏.‏ فَغَزَا فَدَنَا مِنَ الْقَرْيَةِ صَلاَةَ الْعَصْرِ أَوْ قَرِيبًا مِنْ ذَلِكَ فَقَالَ لِلشَّمْسِ إِنَّكِ مَأْمُورَةٌ وَأَنَا مَأْمُورٌ، اللَّهُمَّ احْبِسْهَا عَلَيْنَا‏.‏ فَحُبِسَتْ، حَتَّى فَتَحَ اللَّهُ عَلَيْهِ، فَجَمَعَ الْغَنَائِمَ، فَجَاءَتْ ـ يَعْنِي النَّارَ ـ لِتَأْكُلَهَا، فَلَمْ تَطْعَمْهَا، فَقَالَ إِنَّ فِيكُمْ غُلُولاً، فَلْيُبَايِعْنِي مِنْ كُلِّ قَبِيلَةٍ رَجُلٌ‏.‏ فَلَزِقَتْ يَدُ رَجُلٍ بِيَدِهِ فَقَالَ فِيكُمُ الْغُلُولُ‏.‏ فَلْتُبَايِعْنِي قَبِيلَتُكَ، فَلَزِقَتْ يَدُ رَجُلَيْنِ أَوْ ثَلاَثَةٍ بِيَدِهِ فَقَالَ فِيكُمُ الْغُلُولُ، فَجَاءُوا بِرَأْسٍ مِثْلِ رَأْسِ بَقَرَةٍ مِنَ الذَّهَبِ فَوَضَعُوهَا، فَجَاءَتِ النَّارُ فَأَكَلَتْهَا، ثُمَّ أَحَلَّ اللَّهُ لَنَا الْغَنَائِمَ، رَأَى ضَعْفَنَا وَعَجْزَنَا فَأَحَلَّهَا لَنَا ‏”‏‏.‏

 

3124. PRIČAO NAM JE Muhamed ibn El-Ala’, njemu Ibnul-Mubarek od Ma‘mera, on od Memmama ibn Munebbiha, a ovaj od Ebu Hurejre, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: – Jedan od vjerovjesnika htio je ratovati, pa je rekao svom narodu: „Neka mi se ne priključuje čovjek koji se vjenčao sa ženom i hoće da opći s njom a još nije s njom općio, niti neko ko je sagradio kuće ali im nije digao krovove, a ni onaj koji je kupio ovce ili steone deve pa očekuje njihovo teljenje.” Krenuo je u borbu i približio se mjestu (Eriha) u ikindijsko vrijeme, ili blizu toga vremena, pa je rekao suncu: „Tebi je naređeno, a i meni je naređeno! Allahu, zadrži nam ga.” I ono je bilo zadržano dok mu Allah nije dao pobjedu. Onda je sakupio ratni plijen, pa je došla vatra da ga prži, ali ga nije spržila, pa on reče: „Među vama ima pronevjere, (krađe, rata, plijena), pa nek mi se od svakog plemena zakune na vjernost jedan čovjek.” (Zakletvu su dali), a ruka jednog čovjeka se prilijepila za njegovu. – Među vama je pronevjera – reče on – pa nek mi se zakune tvoje pleme. I ruke dvojice ili trojice ljudi se zalijepiše za njegovu ruku (prilikom zakletve), te on reče: „Kod vas je pronevjera, krađa, rat, plijen!” Nato oni donesoše zlatnu glavu poput goveđe glave i ostaviše je, te vatra dođe i proguta (plijen). Poslije je Allah nama dozvolio ratni plijen. Vidio je našu slabost i nemoć, pa nam ga je dozvolio.


 

حَدَّثَنَا صَدَقَةُ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ قَالَ عُمَرُ ـ رضى الله عنه لَوْلاَ آخِرُ الْمُسْلِمِينَ مَا فَتَحْتُ قَرْيَةً إِلاَّ قَسَمْتُهَا بَيْنَ أَهْلِهَا كَمَا قَسَمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم خَيْبَرَ‏.‏

 

3125. PRIČAO NAM JE Sadeka, njemu saopćio Abdurrahman prenoseći od Malika, on od Zejda ibn Esleme, a ovaj od svog oca, da je Omer, radijallahu ‘anhu, rekao: „Da nije drugih muslimana, podijelio bih svako osvojeno mjesto onima koji imaju pravo na ratnu dobit, kao što je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, podijelio Hajber.”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَمْرٍو، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا وَائِلٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُوسَى الأَشْعَرِيُّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ أَعْرَابِيٌّ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الرَّجُلُ يُقَاتِلُ لِلْمَغْنَمِ، وَالرَّجُلُ يُقَاتِلُ لِيُذْكَرَ، وَيُقَاتِلُ لِيُرَى مَكَانُهُ، مَنْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَقَالَ ‏ “‏ مَنْ قَاتَلَ لِتَكُونَ كَلِمَةُ اللَّهِ هِيَ الْعُلْيَا فَهْوَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ‏”‏‏.‏

 

3126. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Beššar, njemu Gunder, a ovom Šu‘be od Amra, koji kaže da je čuo od Ebu Vaila da mu je pričao Ebu Musa el-Ešari, radijallahu ‘anhu, da je neki beduin rekao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem: „Jedan čovjek se bori radi ratnog plijena, drugi se bori da bi postao popularan, a treći da bi pokazao svoje junaštvo. Ko je od njih na Allahovom putu?” „Onaj koji se bori da Alllahova riječ bude gornja, on je na Allahovom putu”, odgovori on.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أُهْدِيَتْ لَهُ أَقْبِيَةٌ مِنْ دِيبَاجٍ مُزَرَّرَةٌ بِالذَّهَبِ، فَقَسَمَهَا فِي نَاسٍ مِنْ أَصْحَابِهِ، وَعَزَلَ مِنْهَا وَاحِدًا لِمَخْرَمَةَ بْنِ نَوْفَلٍ، فَجَاءَ وَمَعَهُ ابْنُهُ الْمِسْوَرُ بْنُ مَخْرَمَةَ، فَقَامَ عَلَى الْبَابِ فَقَالَ ادْعُهُ لِي‏.‏ فَسَمِعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم صَوْتَهُ فَأَخَذَ قَبَاءً فَتَلَقَّاهُ بِهِ وَاسْتَقْبَلَهُ بِأَزْرَارِهِ فَقَالَ ‏ “‏ يَا أَبَا الْمِسْوَرِ، خَبَأْتُ هَذَا لَكَ، يَا أَبَا الْمِسْوَرِ، خَبَأْتُ هَذَا لَكَ ‏”‏‏.‏ وَكَانَ فِي خُلُقِهِ شِدَّةٌ‏.‏ وَرَوَاهُ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَيُّوبَ‏.‏ قَالَ حَاتِمُ بْنُ وَرْدَانَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنِ الْمِسْوَرِ قَدِمَتْ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَقْبِيَةٌ‏.‏ تَابَعَهُ اللَّيْثُ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ‏.‏

 

3127. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Abdul-Vehhab, njemu Hammad ibn Zejd od Ejjuba a ovaj od Abdullaha ibn Ebu Mulejke, da je Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, poklonjeno nekoliko ogrtača od brokata sa dugmadi prišivenim zlatom. On ih je podijelio svojim ashabima, a jednog je izdvojio za Mahremu ibn Nevfela. Potom je on došao sa svojim sinom El-Misverom ibn Mahremom, stao na vrata i rekao: “Pozovi mi ga!” Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, čuo je njegov glas, uzeo ogrtač i izišao mu u susret noseći ga okrenutih dugmadi prema njemu, pa reče: „Ebul-Misvere, sklonio sam ovo za tebe! Ebul-Misvere, sklonio sam ovo za tebe!” Inače, u njegovom (Mahremovom) ponašanju bilo je surovosti. Ovaj hadis prenosi i Ibn Ulejje od Ejjuba. Hatim ibn Verdan kaže: „Pričao nam je Ejjub od Ibn Ebu Mulejke, a ovaj od Misvera, radijallahu ‘anhu, koji je izjavio: „Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, doneseno je nekoliko ogrtača”… Lejs se saglasio s njim (Ejjubom) prenoseći od Ibn Ebu Mulejke.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي الأَسْوَدِ، حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ يَقُولُ كَانَ الرَّجُلُ يَجْعَلُ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم النَّخَلاَتِ حَتَّى افْتَتَحَ قُرَيْظَةَ وَالنَّضِيرَ، فَكَانَ بَعْدَ ذَلِكَ يَرُدُّ عَلَيْهِمْ‏.‏

 

3128. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Ebul-Esved, a njemu Mu‘temir od svoga oca, koji je rekao da je čuo Enesa ibn Malika, radijallahu ‘anhu, kako kaže: „Jedan (ensarija) je davao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, palme (za muhadžire) sve dok nije osvojeno (pleme) Kurejza i Nadir. Nakon toga je on njima vraćao (njihove palme).”


 

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ قُلْتُ لأَبِي أُسَامَةَ أَحَدَّثَكُمْ هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ قَالَ لَمَّا وَقَفَ الزُّبَيْرُ يَوْمَ الْجَمَلِ دَعَانِي، فَقُمْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَقَالَ يَا بُنَىِّ، إِنَّهُ لاَ يُقْتَلُ الْيَوْمَ إِلاَّ ظَالِمٌ أَوْ مَظْلُومٌ، وَإِنِّي لاَ أُرَانِي إِلاَّ سَأُقْتَلُ الْيَوْمَ مَظْلُومًا، وَإِنَّ مِنْ أَكْبَرِ هَمِّي لَدَيْنِي، أَفَتُرَى يُبْقِي دَيْنُنَا مِنْ مَالِنَا شَيْئًا فَقَالَ يَا بُنَىِّ بِعْ مَالَنَا فَاقْضِ دَيْنِي‏.‏ وَأَوْصَى بِالثُّلُثِ، وَثُلُثِهِ لِبَنِيهِ، يَعْنِي عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ يَقُولُ ثُلُثُ الثُّلُثِ، فَإِنْ فَضَلَ مِنْ مَالِنَا فَضْلٌ بَعْدَ قَضَاءِ الدَّيْنِ شَىْءٌ فَثُلُثُهُ لِوَلَدِكَ‏.‏ قَالَ هِشَامٌ وَكَانَ بَعْضُ وَلَدِ عَبْدِ اللَّهِ قَدْ وَازَى بَعْضَ بَنِي الزُّبَيْرِ خُبَيْبٌ وَعَبَّادٌ، وَلَهُ يَوْمَئِذٍ تِسْعَةُ بَنِينَ وَتِسْعُ بَنَاتٍ‏.‏ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَجَعَلَ يُوصِينِي بِدَيْنِهِ وَيَقُولُ يَا بُنَىِّ، إِنْ عَجَزْتَ عَنْهُ فِي شَىْءٍ فَاسْتَعِنْ عَلَيْهِ مَوْلاَىَ‏.‏ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا دَرَيْتُ مَا أَرَادَ حَتَّى قُلْتُ يَا أَبَتِ مَنْ مَوْلاَكَ قَالَ اللَّهُ‏.‏ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا وَقَعْتُ فِي كُرْبَةٍ مِنْ دَيْنِهِ إِلاَّ قُلْتُ يَا مَوْلَى الزُّبَيْرِ، اقْضِ عَنْهُ دَيْنَهُ‏.‏ فَيَقْضِيهِ، فَقُتِلَ الزُّبَيْرُ ـ رضى الله عنه ـ وَلَمْ يَدَعْ دِينَارًا وَلاَ دِرْهَمًا، إِلاَّ أَرَضِينَ مِنْهَا الْغَابَةُ، وَإِحْدَى عَشْرَةَ دَارًا بِالْمَدِينَةِ، وَدَارَيْنِ بِالْبَصْرَةِ، وَدَارًا بِالْكُوفَةِ، وَدَارًا بِمِصْرَ‏.‏ قَالَ وَإِنَّمَا كَانَ دَيْنُهُ الَّذِي عَلَيْهِ أَنَّ الرَّجُلَ كَانَ يَأْتِيهِ بِالْمَالِ فَيَسْتَوْدِعُهُ إِيَّاهُ فَيَقُولُ الزُّبَيْرُ لاَ وَلَكِنَّهُ سَلَفٌ، فَإِنِّي أَخْشَى عَلَيْهِ الضَّيْعَةَ، وَمَا وَلِيَ إِمَارَةً قَطُّ وَلاَ جِبَايَةَ خَرَاجٍ وَلاَ شَيْئًا، إِلاَّ أَنْ يَكُونَ فِي غَزْوَةٍ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَوْ مَعَ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَعُثْمَانَ ـ رضى الله عنهم ـ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ فَحَسَبْتُ مَا عَلَيْهِ مِنَ الدَّيْنِ فَوَجَدْتُهُ أَلْفَىْ أَلْفٍ وَمِائَتَىْ أَلْفٍ قَالَ فَلَقِيَ حَكِيمُ بْنُ حِزَامٍ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ فَقَالَ يَا ابْنَ أَخِي، كَمْ عَلَى أَخِي مِنَ الدَّيْنِ فَكَتَمَهُ‏.‏ فَقَالَ مِائَةُ أَلْفٍ‏.‏ فَقَالَ حَكِيمٌ وَاللَّهِ مَا أُرَى أَمْوَالَكُمْ تَسَعُ لِهَذِهِ‏.‏ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ أَفَرَأَيْتَكَ إِنْ كَانَتْ أَلْفَىْ أَلْفٍ وَمِائَتَىْ أَلْفٍ قَالَ مَا أُرَاكُمْ تُطِيقُونَ هَذَا، فَإِنْ عَجَزْتُمْ عَنْ شَىْءٍ مِنْهُ فَاسْتَعِينُوا بِي‏.‏ قَالَ وَكَانَ الزُّبَيْرُ اشْتَرَى الْغَابَةَ بِسَبْعِينَ وَمِائَةِ أَلْفٍ، فَبَاعَهَا عَبْدُ اللَّهِ بِأَلْفِ أَلْفٍ وَسِتِّمِائَةِ أَلْفٍ ثُمَّ قَامَ فَقَالَ مَنْ كَانَ لَهُ عَلَى الزُّبَيْرِ حَقٌّ فَلْيُوَافِنَا بِالْغَابَةِ، فَأَتَاهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ، وَكَانَ لَهُ عَلَى الزُّبَيْرِ أَرْبَعُمِائَةِ أَلْفٍ فَقَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ إِنْ شِئْتُمْ تَرَكْتُهَا لَكُمْ‏.‏ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ لاَ‏.‏ قَالَ فَإِنْ شِئْتُمْ جَعَلْتُمُوهَا فِيمَا تُؤَخِّرُونَ إِنْ أَخَّرْتُمْ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لاَ‏.‏ قَالَ قَالَ فَاقْطَعُوا لِي قِطْعَةً‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَكَ مِنْ هَا هُنَا إِلَى هَا هُنَا‏.‏ قَالَ فَبَاعَ مِنْهَا فَقَضَى دَيْنَهُ فَأَوْفَاهُ، وَبَقِيَ مِنْهَا أَرْبَعَةُ أَسْهُمٍ وَنِصْفٌ، فَقَدِمَ عَلَى مُعَاوِيَةَ وَعِنْدَهُ عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ وَالْمُنْذِرُ بْنُ الزُّبَيْرِ وَابْنُ زَمْعَةَ فَقَالَ لَهُ مُعَاوِيَةُ كَمْ قُوِّمَتِ الْغَابَةُ قَالَ كُلُّ سَهْمٍ مِائَةَ أَلْفٍ‏.‏ قَالَ كَمْ بَقِيَ قَالَ أَرْبَعَةُ أَسْهُمٍ وَنِصْفٌ‏.‏ قَالَ الْمُنْذِرُ بْنُ الزُّبَيْرِ قَدْ أَخَذْتُ سَهْمًا بِمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ قَالَ عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ قَدْ أَخَذْتُ سَهْمًا بِمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ وَقَالَ ابْنُ زَمْعَةَ قَدْ أَخَذْتُ سَهْمًا بِمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ فَقَالَ مُعَاوِيَةُ كَمْ بَقِيَ فَقَالَ سَهْمٌ وَنِصْفٌ‏.‏ قَالَ أَخَذْتُهُ بِخَمْسِينَ وَمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ قَالَ وَبَاعَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ نَصِيبَهُ مِنْ مُعَاوِيَةَ بِسِتِّمِائَةِ أَلْفٍ، فَلَمَّا فَرَغَ ابْنُ الزُّبَيْرِ مِنْ قَضَاءِ دَيْنِهِ قَالَ بَنُو الزُّبَيْرِ اقْسِمْ بَيْنَنَا مِيرَاثَنَا‏.‏ قَالَ لاَ، وَاللَّهِ لاَ أَقْسِمُ بَيْنَكُمْ حَتَّى أُنَادِيَ بِالْمَوْسِمِ أَرْبَعَ سِنِينَ أَلاَ مَنْ كَانَ لَهُ عَلَى الزُّبَيْرِ دَيْنٌ فَلْيَأْتِنَا فَلْنَقْضِهِ‏.‏ قَالَ فَجَعَلَ كَلَّ سَنَةٍ يُنَادِي بِالْمَوْسِمِ، فَلَمَّا مَضَى أَرْبَعُ سِنِينَ قَسَمَ بَيْنَهُمْ قَالَ فَكَانَ لِلزُّبَيْرِ أَرْبَعُ نِسْوَةٍ، وَرَفَعَ الثُّلُثَ، فَأَصَابَ كُلَّ امْرَأَةٍ أَلْفُ أَلْفٍ وَمِائَتَا أَلْفٍ، فَجَمِيعُ مَالِهِ خَمْسُونَ أَلْفَ أَلْفٍ وَمِائَتَا أَلْفٍ‏.‏

 

3129. PRIČAO NAM JE Ishak ibn Ibrahim da je rekao Ebu Usami: – Da li vam je pričao Hišam ibn Urve od svog oca, a ovaj od Abdullaha ibn Zumejra, koji je rekao: „Pošto se Zubejr uključio u Bitku kod deve, pozvao me, pa sam stao pored njega, a on reče: ‘Sinčiću, danas neće biti niko ubijen a da ne bude ili nasilnik ili onaj kome je učinjeno nasilje, a ja vidim da ću danas poginuti kao onaj kome je učinjeno nasilje. Zaista mi je jedna od najvećih briga moj dug. Šta misliš, hoće li naš dug ostaviti išta od našeg imetka?’” Zatim je rekao: „Sinko, prodaj naš imetak i vrati moj dug!” Onda je oporučio trećinu (imetka za sirotinju), a trećinu od nje njegovim sinovima, znači, sinovima Abdullaha ibn Zubejra, rekavši: – Trećina te trećine, ako, nakon vraćanja duga, ostane nešto od našeg imetka, trećina toga (tj. te trećine) pripast će tvojoj djeci. Kaže Hišam: „Neka djeca Abdullahova, kao Hubejb i Abbad, bili su vršnjaci neke Zubejrove djece. A on (Zubejr) je tada imao devet sinova i devet kćerki.” Abdullah (dalje) kaže: – Stavio mi je u oporuku svoj dug i rekao: „Sinčiću, ako nešto od njega ne mogneš vratiti, zatraži pomoć od mog Zaštitnika.” – Tako mi Allaha – kaže Abdullah – nisam znao šta je on namjeravao dok nisam upitao: “Oče, ko je tvoj Zaštitnik?” „Allah.”, odgovori on. – Tako mi Allaha – kaže (Abdullah) – kad god sam zapao u nevolju zbog njegovog duga, pa rekao: “Zaštitniče Zubejrov, vrati njegov dug”, On bi ga vratio. Tako je Zubejr, radijallahu ‘anhu, ubijen, a nije ostavio ni dinara ni dirhema, osim nekih zemalja od kojih je El-Gaba (zemlja u selima Medine), i jedanaest kuća u Medini, dvije u Basri i po jednu kuću u Kufi i Egiptu. Kaže (Abdullah): – Dug kojim je on bio zadužen, bio je samo zbog toga što bi Zubejr, kada bi mu koji čovjek donio novac na čuvanje, rekao: „Ne (na čuvanje), nego će to biti zajam, jer se bojim da to ne propadne: ‘On nikada nije bio na rukovodećoj dužnosti, niti je ikada prikupljao porez, niti išta drugo (pa porijeklo njegove imovine nije otuda), osim što je išao u borbu s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, ili s Ebu Bekrom, Omerom i Osmanom, radijallahu ‘anhum.’” Kaže Abdullah ibn Zubejr: „Izračunao sam koliko on ima duga, i pronašao da je dužan dva miliona i dvije stotine hiljada.” Kaže (Urve): – Hakim ibn Hizam je sreo Abdullaha ibn Zubejra i rekao: „Bratiću, koliko je moj brat dužan?” (On mu je bio amidžić.) On je sakrio (veliki dio duga), rekavši: „Sto hiljada.” – Tako mi Allaha – reče Hakim – mislim da to vaš imetak neće moći podmiriti. – Šta misliš – reče mu Abdullah – ako je dva miliona i dvije stotine hiljada? – Mislim – reče on – da vi to nećete moći nikako vratiti. Ako ne mognete (vratiti) nešto od toga, potražite pomoć od mene. Kaže (Urve): „Zubejr je bio kupio El-Gabu za sto sedamdest hiljada, a Abdullah ju je prodao za milion i šest stotina hiljada. Potom je ustao i rekao: ’Kome je Zubejr bio dužan, nek dođe kod El-Gabe.’” Došao mu je Abdullah ibn Dža‘fer (ibn Ebu Talib), kojem je Zubejr bio dužan četiri stotine hiljada, te rekao Abdullahu: – Ako hoćete, ostavit ću vam to. – Ne. – reče Abdullah. – A ako hoćete – reče on – učinit ćete to s onim što ćete ostaviti za kasnije, ako budete nešto ostavljali za kasnije. – Ne. – reče Abdullah. Kaže (Urve): “On je prodao dio (El-Gabe i kuću) i vrato njegov dug. To mu je podmirilo dug i još je ostalo četiri i po sehma.” Poslije je otišao Muaviju (u Damask) i (zatekao) kod njega Amra ibn Osmana, Munzira ibn Zubejra i (Abdullaha) ibn Zem‘a. – Koliko je procijenjena El-Gaba? – upita ga Muavija. – Svaki sehm po sto hiljada. – reče on. – Koliko je još ostalo? – upita ga Muavija. – Četiri i po sehma. – reče on. – Ja kupujem jedan sehm – reče Munzir ibn Zubejr – za sto hiljada. – I ja kupujem jedan sehm za sto hiljada. – reče Amr ibn Osman. – I ja kupujem jedan sehm za sto hiljada. – reče (Abdullah) ibn Zem‘a. – Koliko je još ostalo? – upita Muavija. – Sehm i po. – odgovori on, a (Muavija) reče: – Kupujem to za sto pedeset hiljada. Kaže (Urve): „Abdullah ibn Dža‘fer je Muaviji (poslije toga) prodao svoj dio za šest stotina hiljada.” Kad je Ibn Zubejr okončao vraćanje dugova, Zubejrovi sinovi mu rekoše: – Podijeli nam naslijeđe. – Ne, tako mi Allaha – reče on – neću vam podijeliti dok ne razglasim za vrijeme hadždža u toku (sljedeće) četiri godine: „Kome je Zubejr bio dužan neka dođe da mu vratimo!” Kaže (Urve): „Svake godine, u toku hadždža, to je razglašavao. A kad su prošle četiri godine, podijelio im je (očevu ostavštinu).” Kaže (Urve): „Zubejr je imao (pred smrt) četiri žene. (Abdullah) je izdvojio trećinu (za oporuku) i opet je svaka žena dobila po milion i dvije stotine hiljada. Dakle, cio njegov imetak iznosio je pedeset miliona i dvije stotine hiljada.”


 

حَدَّثَنَا مُوسَى، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ مَوْهَبٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ إِنَّمَا تَغَيَّبَ عُثْمَانُ عَنْ بَدْرٍ، فَإِنَّهُ كَانَتْ تَحْتَهُ بِنْتُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَكَانَتْ مَرِيضَةً‏.‏ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ إِنَّ لَكَ أَجْرَ رَجُلٍ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا وَسَهْمَهُ ‏”‏‏.‏

 

3130. PRIČAO NAM JE Musa, njemu Ebu ‘Avane, a ovom Osman ibn Mevheb da je Ibn Omer, radijallahu ‘anhuma, rekao: – Osman je izostao od Bedra samo zbog toga što je bio oženjen kćerkom Allahova Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem (Rukajjom), a ona je (tada) bila bolesna (pa se on brinuo o njoj), te mu je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Ti imaš nagradu i dio plijena kao i onaj koji je učestvovao (u Bitki) na Bedru.


 

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ وَزَعَمَ عُرْوَةُ أَنَّ مَرْوَانَ بْنَ الْحَكَمِ، وَمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ، أَخْبَرَاهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ حِينَ جَاءَهُ وَفْدُ هَوَازِنَ مُسْلِمِينَ، فَسَأَلُوهُ أَنْ يَرُدَّ إِلَيْهِمْ أَمْوَالَهُمْ وَسَبْيَهُمْ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ أَحَبُّ الْحَدِيثِ إِلَىَّ أَصْدَقُهُ، فَاخْتَارُوا إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ إِمَّا السَّبْىَ وَإِمَّا الْمَالَ، وَقَدْ كُنْتُ اسْتَأْنَيْتُ بِهِمْ ‏”‏‏.‏ وَقَدْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم انْتَظَرَ آخِرَهُمْ بِضْعَ عَشْرَةَ لَيْلَةً، حِينَ قَفَلَ مِنَ الطَّائِفِ، فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَيْرُ رَادٍّ إِلَيْهِمْ إِلاَّ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ‏.‏ قَالُوا فَإِنَّا نَخْتَارُ سَبْيَنَا، فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْمُسْلِمِينَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ ‏”‏ أَمَّا بَعْدُ، فَإِنَّ إِخْوَانَكُمْ هَؤُلاَءِ قَدْ جَاءُونَا تَائِبِينَ، وَإِنِّي قَدْ رَأَيْتُ أَنْ أَرُدَّ إِلَيْهِمْ سَبْيَهُمْ، مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُطَيِّبَ فَلْيَفْعَلْ، وَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يَكُونَ عَلَى حَظِّهِ حَتَّى نُعْطِيَهُ إِيَّاهُ مِنْ أَوَّلِ مَا يُفِيءُ اللَّهُ عَلَيْنَا فَلْيَفْعَلْ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ النَّاسُ قَدْ طَيَّبْنَا ذَلِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَهُمْ‏.‏ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ إِنَّا لاَ نَدْرِي مَنْ أَذِنَ مِنْكُمْ فِي ذَلِكَ مِمَّنْ لَمْ يَأْذَنْ، فَارْجِعُوا حَتَّى يَرْفَعَ إِلَيْنَا عُرَفَاؤُكُمْ أَمْرَكُمْ ‏”‏ فَرَجَعَ النَّاسُ، فَكَلَّمَهُمْ عُرَفَاؤُهُمْ، ثُمَّ رَجَعُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرُوهُ أَنَّهُمْ قَدْ طَيَّبُوا فَأَذِنُوا‏.‏ فَهَذَا الَّذِي بَلَغَنَا عَنْ سَبْىِ هَوَازِنَ‏.‏

 

3131, 3132. PRIČAO NAM JE Seid ibn Ufejr, da mu je prenio Lejs, a ovome ‘Ukajl od Ibn Šihaba, koji je rekao: – Urve je izjavio da su ga obavijestili Mervan ibn El-Hakem i Misver ibn Mahreme da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kad mu je delegacija (plemena) Hevazin, primivši islam, došla i tražila od njega da im vrati njihove imetke i njihove zarobljenike, rekao: „Meni je najdraži govor koji je najiskreniji, pa odaberite jedno od dvoje: ili roblje ili imovinu, a ja sam ih zadržao (od podjele).” Tako ih je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, čekao još deset i nekoliko noći, kad se vratio iz Taifa. I kad im je postalo jasno da će im Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, vratiti samo jednu od dvije skupine, rekli su: – Odabiremo naše roblje. Onda je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, ustao među muslimanima, zahvalio Allahu onako kako mu i dolikuje, a potom kazao: – A sada, ova vaša braća su vam došla kajući se (primivši islam). – Odlučio sam da im vratim njihovo roblje. Ko će da (to) učini dobrovoljno, neka uradi, a ko od vas hoće da zadrži svoj dio dok mu ga ne damo od prve ratne dobiti, koju nam Allah bude dosudio, pa nek uradi tako.” Tada su prisutni rekli: “Allahov Poslaniče, činimo im to dobrovoljno.” – Mi ne znamo – reče im Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem – ko je ovo od vas (punopravno) odobrio, a ko nije odobrio, pa se vratite da nam tu vašu odluku dostave vaši uglednici. Tada su se ljudi vratili, razgovarali sa svojim uglednicima, a potom se vratili Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, i saopćili mu da su oni to već dragovoljno učinili i odobrili. Eto, to je ono što nam je preneseno o roblju Hevazina.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، قَالَ وَحَدَّثَنِي الْقَاسِمُ بْنُ عَاصِمٍ الْكُلَيْبِيُّ ـ وَأَنَا لِحَدِيثِ الْقَاسِمِ، أَحْفَظُ ـ عَنْ زَهْدَمٍ، قَالَ كُنَّا عِنْدَ أَبِي مُوسَى، فَأُتِيَ ذَكَرَ دَجَاجَةً وَعِنْدَهُ رَجُلٌ مِنْ بَنِي تَيْمِ اللَّهِ أَحْمَرُ كَأَنَّهُ مِنَ الْمَوَالِي، فَدَعَاهُ لِلطَّعَامِ فَقَالَ إِنِّي رَأَيْتُهُ يَأْكُلُ شَيْئًا، فَقَذِرْتُهُ، فَحَلَفْتُ لاَ آكُلُ‏.‏ فَقَالَ هَلُمَّ فَلأُحَدِّثْكُمْ عَنْ ذَاكَ، إِنِّي أَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فِي نَفَرٍ مِنَ الأَشْعَرِيِّينَ نَسْتَحْمِلُهُ فَقَالَ ‏”‏ وَاللَّهِ لاَ أَحْمِلُكُمْ، وَمَا عِنْدِي مَا أَحْمِلُكُمْ ‏”‏‏.‏ وَأُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِنَهْبِ إِبِلٍ، فَسَأَلَ عَنَّا فَقَالَ ‏”‏ أَيْنَ النَّفَرُ الأَشْعَرِيُّونَ ‏”‏‏.‏ فَأَمَرَ لَنَا بِخَمْسِ ذَوْدٍ غُرِّ الذُّرَى، فَلَمَّا انْطَلَقْنَا قُلْنَا مَا صَنَعْنَا لاَ يُبَارَكُ لَنَا، فَرَجَعْنَا إِلَيْهِ فَقُلْنَا إِنَّا سَأَلْنَاكَ أَنْ تَحْمِلَنَا، فَحَلَفْتَ أَنْ لاَ تَحْمِلَنَا أَفَنَسِيتَ قَالَ ‏”‏ لَسْتُ أَنَا حَمَلْتُكُمْ، وَلَكِنَّ اللَّهَ حَمَلَكُمْ، وَإِنِّي وَاللَّهِ إِنْ شَاءَ اللَّهُ لاَ أَحْلِفُ عَلَى يَمِينٍ فَأَرَى غَيْرَهَا خَيْرًا مِنْهَا إِلاَّ أَتَيْتُ الَّذِي هُوَ خَيْرٌ وَتَحَلَّلْتُهَا ‏”‏‏.‏

 

3133. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Abdul-Vehhab, njemu Hammad, a ovom Ejjub od Ebu Kalabe. Kaže (Ejjub) da mu je pričao i Kasim ibn Asim el-Kulejbi i da on Kasimov hadis bolje pamti. (Njih dvojica prenose) od Zehdema da je rekao: – Bili smo kod Ebu Musaa, pa je spomenuta kokoš, a kod njega je bio neki čovjek iz plemena Tejmullah, bijele puti, kao da je od oslobođenih (grčkih) robova. (Ebu Musa) ga pozva na jelo, a on reče: „Ja sam vidio (kokoš) kako nešto jede, pa sam prema njoj osjetio odvratnost i zakleo se da je neću jesti.” – Dođi – reče on – pa ću ti pričati o tome (tj. o zakletvi). Ja sam došao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, s grupom Eš‘arija da tražimo od njega (deva) nosačica. – Tako mi Allaha – reče on – neću vam dati, niti ja imam šta (od deva nosačica) da vam dam. A (poslije) je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, dobio kao plijen nekoliko deva i pitao za nas rekavši: „Gdje je ona grupa Eš’arija?” Onda je naredio da nam se da pet malih (stada) deva, bijelih grba. Pošto smo se udaljili, rekli smo: “Šta smo ovo uradili! Neće nam ovo biti blagoslovljeno.” Zatim smo mu se vratili i rekli: – Mi smo od tebe tražili da nam daš nosačica, i ti se se zakleo da nam nećeš dati. Zar si zaboravio? – Nisam vam ja dao nosačice – reče on – nego vam je Allah dao. – Tako mi Allaha, ako Allah htjedne, ja se nikada neću zakleti na neku stvar pa poslije vidjeti da je suprotno od toga bolje, a da neću uraditi ono što je bolje i iskupiti se od zakletve.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعَثَ سَرِيَّةً فِيهَا عَبْدُ اللَّهِ قِبَلَ نَجْدٍ، فَغَنِمُوا إِبِلاً كَثِيرًا، فَكَانَتْ سِهَامُهُمُ اثْنَىْ عَشَرَ بَعِيرًا أَوْ أَحَدَ عَشَرَ بَعِيرًا، وَنُفِّلُوا بَعِيرًا بَعِيرًا‏.‏

 

3134. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, da mu je saopćio Malik od Nafija, a ovaj od Ibn Omera, radijallahu ‘anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, poslao jedan odred u kojem je bio Abdullah (ibn Omer) u pravcu Nedžda, pa su, kao ratni plijen, dobili mnogo deva, tako da je udio svakog od njih bio dvanaest ili jedanaest deva, a preko toga su dobili još po devu.


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يُنَفِّلُ بَعْضَ مَنْ يَبْعَثُ مِنَ السَّرَايَا لأَنْفُسِهِمْ خَاصَّةً سِوَى قِسْمِ عَامَّةِ الْجَيْشِ‏.‏

 

3135. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Bukejr, a njemu je saopćio Lejs od Ukajla, on od Ibn Šihaba, a ovaj od Salima, da je Ibn Omer, radijallahu ‘anhuma, rekao: „Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nekim izvidnicama koje je slao posebno davao je od ratnog plijena, osim onog što je davano svoj vojsci.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنَا بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِي مُوسَى ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَلَغَنَا مَخْرَجُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَنَحْنُ بِالْيَمَنِ فَخَرَجْنَا مُهَاجِرِينَ إِلَيْهِ، أَنَا وَأَخَوَانِ لِي، أَنَا أَصْغَرُهُمْ، أَحَدُهُمَا أَبُو بُرْدَةَ وَالآخَرُ أَبُو رُهْمٍ، إِمَّا قَالَ فِي بِضْعٍ، وَإِمَّا قَالَ فِي ثَلاَثَةٍ وَخَمْسِينَ أَوِ اثْنَيْنِ وَخَمْسِينَ رَجُلاً مِنْ قَوْمِي فَرَكِبْنَا سَفِينَةً، فَأَلْقَتْنَا سَفِينَتُنَا إِلَى النَّجَاشِيِّ بِالْحَبَشَةِ، وَوَافَقْنَا جَعْفَرَ بْنَ أَبِي طَالِبٍ وَأَصْحَابَهُ عِنْدَهُ فَقَالَ جَعْفَرٌ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعَثَنَا هَا هُنَا، وَأَمَرَنَا بِالإِقَامَةِ فَأَقِيمُوا مَعَنَا‏.‏ فَأَقَمْنَا مَعَهُ، حَتَّى قَدِمْنَا جَمِيعًا، فَوَافَقْنَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم حِينَ افْتَتَحَ خَيْبَرَ، فَأَسْهَمَ لَنَا‏.‏ أَوْ قَالَ فَأَعْطَانَا مِنْهَا‏.‏ وَمَا قَسَمَ لأَحَدٍ غَابَ عَنْ فَتْحِ خَيْبَرَ مِنْهَا شَيْئًا، إِلاَّ لِمَنْ شَهِدَ مَعَهُ، إِلاَّ أَصْحَابَ سَفِينَتِنَا مَعَ جَعْفَرٍ وَأَصْحَابِهِ، قَسَمَ لَهُمْ مَعَهُمْ‏.‏

 

3136. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn El-Ala’, njemu Ebu Usame, a ovom Burejd ibn Abdullah od Ebu Burde, da je Ebu Musa, radijallahu ‘anhu, rekao: „Čuli smo za izlazak (pohod) Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, a nalazili smo se u Jemenu, pa smo krenuli da se selimo k njemu ja i moja dva brata. Ja sam bio najmlađi od njih. Jedan od njih je Ebu Burde, a drugi Ebu Ruhm.” (Neko od prenosilaca kaže): ili je rekao: „Među nekoliko”, ili je rekao: “među pedeset i tri, ili pedeset i dva čovjeka iz mog naroda.” – Ukrcali smo se na jednu lađu, pa nas je naša lađa dovezla do Negusa u Abeseniji. Kod njega smo se sastali s Džaferom ibn Ebu Talibom i njegovim drugovima. Džafer reče: – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, poslao nas je ovamo i naredio nam da (ovdje) boravimo, pa ostanite i vi s nama. Ostali smo s njim sve dok nismo zajedno krenuli (u Medinu). Sastali smo se s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, kad je osvojio Hajber, pa nas je učinio sudionicima – ili je rekao: pa nam je darovao dio plijena, a nije ništa udijelio nikom ko je odsustvovao prilikom osvajanja Hajbera. Jedino je (udijelio) onima koji su učestvovali s njim i onima koji su bili na našoj lađi, s Džaferom i njegovim saputnicima. I njima je udijelio s ovima.


 

حَدَّثَنَا عَلِيٌّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ، سَمِعَ جَابِرًا ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لَوْ قَدْ جَاءَنِي مَالُ الْبَحْرَيْنِ لَقَدْ أَعْطَيْتُكَ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا ‏”‏‏.‏ فَلَمْ يَجِئْ حَتَّى قُبِضَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم، فَلَمَّا جَاءَ مَالُ الْبَحْرَيْنِ أَمَرَ أَبُو بَكْرٍ مُنَادِيًا فَنَادَى مَنْ كَانَ لَهُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دَيْنٌ أَوْ عِدَةٌ فَلْيَأْتِنَا‏.‏ فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ لِي كَذَا وَكَذَا‏.‏ فَحَثَا لِي ثَلاَثًا ـ وَجَعَلَ سُفْيَانُ يَحْثُو بِكَفَّيْهِ جَمِيعًا، ثُمَّ قَالَ لَنَا هَكَذَا قَالَ لَنَا ابْنُ الْمُنْكَدِرِ ـ وَقَالَ مَرَّةً فَأَتَيْتُ أَبَا بَكْرٍ فَسَأَلْتُ فَلَمْ يُعْطِنِي، ثُمَّ أَتَيْتُهُ فَلَمْ يُعْطِنِي، ثُمَّ أَتَيْتُهُ الثَّالِثَةَ فَقُلْتُ سَأَلْتُكَ فَلَمْ تُعْطِنِي، ثُمَّ سَأَلْتُكَ فَلَمْ تُعْطِنِي، ثُمَّ سَأَلْتُكَ فَلَمْ تُعْطِنِي، فَإِمَّا أَنْ تُعْطِيَنِي، وَإِمَّا أَنْ تَبْخَلَ عَنِّي‏.‏ قَالَ قُلْتَ تَبْخَلُ عَلَىَّ مَا مَنَعْتُكَ مِنْ مَرَّةٍ إِلاَّ وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أُعْطِيَكَ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ وَحَدَّثَنَا عَمْرٌو عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ جَابِرٍ فَحَثَا لِي حَثْيَةً وَقَالَ عُدَّهَا‏.‏ فَوَجَدْتُهَا خَمْسَمِائَةٍ قَالَ فَخُذْ مِثْلَهَا مَرَّتَيْنِ‏.‏ وَقَالَ يَعْنِي ابْنَ الْمُنْكَدِرِ وَأَىُّ دَاءٍ أَدْوَأُ مِنَ الْبُخْلِ

 

3137. PRIČAO NAM JE Alija rekavši da mu je prenio Sufjan, a ovom Muhammed ibn El-Munkedir izjavljujući da je čuo Džabira, radijallahu ‘anhu, kada je kazao da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Da mi je došao dohodak iz Bahrejna, ja bih ti dao toliko, toliko i toliko.” Međutim, Vjerovjesnik je, sallallahu alejhi ve sellem, i umro, a on nije stigao. Kad je dohodak Bahrejna došao, Ebu Bekr je naredio glasniku da oglasi: „Ko je imao od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, potraživanje duga ili kakvo obećanje, neka nam dođe!” Ja sam mu tada otišao i rekao: „Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao mi je to i to”, pa mi je zagrabio tri pregršti. Sufjan je (pokazajući to) zagrabio objema šakama, a zatim nam rekao: „Ovako nam je rekao Ibnul-Munkedir.” A jednom je rekao: „Došao sam Ebu Bekru i tražio, pa mi nije dao, zatim sam mu (ponovo) došao, pa mi nije dao, onda sam mu i treći put došao i rekao: „Tražio sam od tebe, pa mi nisi dao, i opet sam tražio i nisi mi dao, zatim sam ponovo tražio, pa mi nisi dao. Pa, ili ćeš mi dati, ili ćeš mi uskratiti?” – Ti kažeš da ja uskraćujem od tebe – reče on. – Nisam te ni jedan put odbio, a da nisam želio da ti dam. Sufjan kaže: – A pričao nam je i Amr od Muhammeda ibn Alija, a on od Džabira: Tada mi je zagrabio pregršt i rekao: „Prebroj to!” Pronašao sam da iznosi pet stotina (dirhema). „Uzmi još dva puta toliko”, reče on. I rekao je, tj. Ibnul-Munkedir: „A koja je bolest teža od škrtosti?”


 

حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا قُرَّةُ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ بَيْنَمَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقْسِمُ غَنِيمَةً بِالْجِعْرَانَةِ إِذْ قَالَ لَهُ رَجُلٌ اعْدِلْ‏.‏ فَقَالَ لَهُ ‏ “‏ شَقِيتَ إِنْ لَمْ أَعْدِلْ ‏”‏‏.‏

 

3138. PRIČAO NAM JE Muslim ibn Ibrahim, njemu Kurre ibn Halid, a ovom Amr ibn Dinar, da je Džabir ibn Abdullah, radijallahu ‘anhu, rekao: – Dok je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, dijelio ratni plijen u Dži’rani, reče mu jedan čovjek: „Budi pravedan!” – Propao si ako nisam pravedan – reče mu Resulullah, sallallahu alejhi ve sellem.


 

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنْ أَبِيهِ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ فِي أُسَارَى بَدْرٍ ‏ “‏ لَوْ كَانَ الْمُطْعِمُ بْنُ عَدِيٍّ حَيًّا، ثُمَّ كَلَّمَنِي فِي هَؤُلاَءِ النَّتْنَى، لَتَرَكْتُهُمْ لَهُ ‏”‏‏.‏

 

3139. PRIČAO NAM JE Ishak ibn Mensur, njemu saopćio Abdu-Rezzak, a ovom Ma‘mer od Zuhrija, on od Muhammeda ibn Džubejra, a ovaj od svog oca, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, u vezi sa zarobljenicima Bedra rekao: „Kad bi Mut‘im ibn Adijj bio živ i posredovao kod mene za ove smrdljivce, prepustio bih mu ih.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ، قَالَ مَشَيْتُ أَنَا وَعُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ، إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَعْطَيْتَ بَنِي الْمُطَّلِبِ وَتَرَكْتَنَا، وَنَحْنُ وَهُمْ مِنْكَ بِمَنْزِلَةٍ وَاحِدَةٍ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ إِنَّمَا بَنُو الْمُطَّلِبِ وَبَنُو هَاشِمٍ شَىْءٌ وَاحِدٌ ‏”‏‏.‏ قَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يُونُسُ وَزَادَ قَالَ جُبَيْرٌ وَلَمْ يَقْسِمِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لِبَنِي عَبْدِ شَمْسٍ وَلاَ لِبَنِي نَوْفَلٍ‏.‏ وَقَالَ ابْنُ إِسْحَاقَ عَبْدُ شَمْسٍ وَهَاشِمٌ وَالْمُطَّلِبُ إِخْوَةٌ لأُمٍّ، وَأُمُّهُمْ عَاتِكَةُ بِنْتُ مُرَّةَ، وَكَانَ نَوْفَلٌ أَخَاهُمْ لأَبِيهِمْ‏.‏

 

3140. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njemu Lejs od Ukajla, on od Ibn Šihaba, a ovaj od Ibnul-Musejeba, da je Džubejr ibn Mut‘im rekao: – Otišli smo ja i Osman ibn Affan Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, i rekli: „Allahov Poslaniče, dodijelio si Muttalibovim potomcima, a nama nisi, a mi i oni, u odnosu na tebe, na istom smo stepenu (srodstva).” Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, tada je rekao: – Samo potomci Muttalibovi i Hašimovi predstavljaju jednu cjelinu. Kaže Lejs da mu je prenio Junus opširnije od Džubejra, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nije ništa dodijelio potomcima Abduš-Šemsovim niti Nevfelovim.” Ibn Ishak kaže: “Abduš-Šems, Hašim i Muttalib su braća po majci, a majka im se zvala Atika, kćerka Murretova, dok im je Nevfel bio brat po ocu.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ الْمَاجِشُونِ، عَنْ صَالِحِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، قَالَ بَيْنَا أَنَا وَاقِفٌ، فِي الصَّفِّ يَوْمَ بَدْرٍ فَنَظَرْتُ عَنْ يَمِينِي، وَشِمَالِي، فَإِذَا أَنَا بِغُلاَمَيْنِ، مِنَ الأَنْصَارِ حَدِيثَةٍ أَسْنَانُهُمَا، تَمَنَّيْتُ أَنْ أَكُونَ بَيْنَ أَضْلَعَ مِنْهُمَا، فَغَمَزَنِي أَحَدُهُمَا فَقَالَ يَا عَمِّ، هَلْ تَعْرِفُ أَبَا جَهْلٍ قُلْتُ نَعَمْ، مَا حَاجَتُكَ إِلَيْهِ يَا ابْنَ أَخِي قَالَ أُخْبِرْتُ أَنَّهُ يَسُبُّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَئِنْ رَأَيْتُهُ لاَ يُفَارِقُ سَوَادِي سَوَادَهُ حَتَّى يَمُوتَ الأَعْجَلُ مِنَّا‏.‏ فَتَعَجَّبْتُ لِذَلِكَ، فَغَمَزَنِي الآخَرُ فَقَالَ لِي مِثْلَهَا، فَلَمْ أَنْشَبْ أَنْ نَظَرْتُ إِلَى أَبِي جَهْلٍ يَجُولُ فِي النَّاسِ، قُلْتُ أَلاَ إِنَّ هَذَا صَاحِبُكُمَا الَّذِي سَأَلْتُمَانِي‏.‏ فَابْتَدَرَاهُ بِسَيْفَيْهِمَا فَضَرَبَاهُ حَتَّى قَتَلاَهُ، ثُمَّ انْصَرَفَا إِلَى رَسُولِ اللَّهُ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرَاهُ فَقَالَ ‏”‏ أَيُّكُمَا قَتَلَهُ ‏”‏‏.‏ قَالَ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا أَنَا قَتَلْتُهُ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ هَلْ مَسَحْتُمَا سَيْفَيْكُمَا ‏”‏‏.‏ قَالاَ لاَ‏.‏ فَنَظَرَ فِي السَّيْفَيْنِ فَقَالَ ‏”‏ كِلاَكُمَا قَتَلَهُ ‏”‏‏.‏ سَلَبُهُ لِمُعَاذِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْجَمُوحِ‏.‏ وَكَانَا مُعَاذَ ابْنَ عَفْرَاءَ وَمُعَاذَ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْجَمُوحِ‏.‏ قَالَ مُحَمَّدٌ سَمِعَ يُوسُفُ صَالِحًا وَإِبْرَاهِيمَ أَبَاهُ (عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ)

 

3141. PRIČAO NAM JE Museded, njemu Jusuf ibn Al-Madžišun od Saliha ibn Ibrahima ibn Abdurrahmana ibn Aufa, on od svoga oca, a ovaj od djeda mu (Abdurrahmana), koji je rekao: – Dok sam stajao u stroju u Bitki na Bedru, pogledao sam desno i lijevo i ugledao dva ensarijska mladića. Bili su još mladi i zaželio sam da budem uz onog od njih koji je bio jači. Jedan od njih dvojice dotaknu me i reče: „Amidža, poznaješ li Ebu Džehla?” – Da – rekoh – šta ti on treba, sinovče? – Obaviješten sam – reče on – da on vrijeđa Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Tako mi Onog u Čijoj je ruci moja duša, ako ga ugledam, moje tijelo se neće odvojiti od njegovog sve dok ne umre onaj od nas čija je (smrt) bliža. Divio sam se tome, a onda me dotaknu i drugi i reče mi nešto slično. Ubrzo sam ugledao Ebu Džehla kako kruži među ljudima i rekao: – Evo, ovo je vaš drugar za kojeg ste me pitali. Njih dvojica požuriše sa svojim sabljama prema njemu i udaraše ga dok ga ne ubiše. Zatim se zaputiše Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, i saopćiše mu to. – Koji ga je ubio od vas dvojice? – upita on, a svaki od njih reče: „Ja sam ga ubio!” – Da li ste obrisali vaše sablje? – upita on. – Ne! – odgovoriše oni, a on pogleda u sablje i reče: „Obojica ste ga ubili. Njegov plijen pripada Muazu ibn Amru ibn Džemuhu.” Ta dvojica su bili: Muaz ibn Afra i Muaz ibn Amr ibn El-Džemuh. 3141. PRIČAO NAM JE Museded, njemu Jusuf ibn Al-Madžišun od Saliha ibn Ibrahima ibn Abdurrahmana ibn Aufa, on od svoga oca, a ovaj od djeda mu (Abdurrahmana), koji je rekao: – Dok sam stajao u stroju u Bitki na Bedru, pogledao sam desno i lijevo i ugledao dva ensarijska mladića. Bili su još mladi i zaželio sam da budem uz onog od njih koji je bio jači. Jedan od njih dvojice dotaknu me i reče: „Amidža, poznaješ li Ebu Džehla?” – Da – rekoh – šta ti on treba, sinovče? – Obaviješten sam – reče on – da on vrijeđa Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem. Tako mi Onog u Čijoj je ruci moja duša, ako ga ugledam, moje tijelo se neće odvojiti od njegovog sve dok ne umre onaj od nas čija je (smrt) bliža. Divio sam se tome, a onda me dotaknu i drugi i reče mi nešto slično. Ubrzo sam ugledao Ebu Džehla kako kruži među ljudima i rekao: – Evo, ovo je vaš drugar za kojeg ste me pitali. Njih dvojica požuriše sa svojim sabljama prema njemu i udaraše ga dok ga ne ubiše. Zatim se zaputiše Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, i saopćiše mu to. – Koji ga je ubio od vas dvojice? – upita on, a svaki od njih reče: „Ja sam ga ubio!” – Da li ste obrisali vaše sablje? – upita on. – Ne! – odgovoriše oni, a on pogleda u sablje i reče: „Obojica ste ga ubili. Njegov plijen pripada Muazu ibn Amru ibn Džemuhu.” Ta dvojica su bili: Muaz ibn Afra i Muaz ibn Amr ibn El-Džemuh.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنِ ابْنِ أَفْلَحَ، عَنْ أَبِي مُحَمَّدٍ، مَوْلَى أَبِي قَتَادَةَ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَامَ حُنَيْنٍ، فَلَمَّا الْتَقَيْنَا كَانَتْ لِلْمُسْلِمِينَ جَوْلَةٌ، فَرَأَيْتُ رَجُلاً مِنَ الْمُشْرِكِينَ عَلاَ رَجُلاً مِنَ الْمُسْلِمِينَ، فَاسْتَدَرْتُ حَتَّى أَتَيْتُهُ مِنْ وَرَائِهِ حَتَّى ضَرَبْتُهُ بِالسَّيْفِ عَلَى حَبْلِ عَاتِقِهِ، فَأَقْبَلَ عَلَىَّ فَضَمَّنِي ضَمَّةً وَجَدْتُ مِنْهَا رِيحَ الْمَوْتِ، ثُمَّ أَدْرَكَهُ الْمَوْتُ فَأَرْسَلَنِي، فَلَحِقْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ فَقُلْتُ مَا بَالُ النَّاسِ قَالَ أَمْرُ اللَّهِ، ثُمَّ إِنَّ النَّاسَ رَجَعُوا، وَجَلَسَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏”‏ مَنْ قَتَلَ قَتِيلاً لَهُ عَلَيْهِ بَيِّنَةٌ فَلَهُ سَلَبُهُ ‏”‏‏.‏ فَقُمْتُ فَقُلْتُ مَنْ يَشْهَدُ لِي ثُمَّ جَلَسْتُ ثُمَّ قَالَ ‏”‏ مَنْ قَتَلَ قَتِيلاً لَهُ عَلَيْهِ بَيِّنَةٌ فَلَهُ سَلَبُهُ ‏”‏ فَقُمْتُ فَقُلْتُ مَنْ يَشْهَدُ لِي ثُمَّ جَلَسْتُ، ثُمَّ قَالَ الثَّالِثَةَ مِثْلَهُ فَقَالَ رَجُلٌ صَدَقَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَسَلَبُهُ عِنْدِي فَأَرْضِهِ عَنِّي‏.‏ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ ـ رضى الله عنه لاَهَا اللَّهِ إِذًا يَعْمِدُ إِلَى أَسَدٍ مِنْ أُسْدِ اللَّهِ يُقَاتِلُ عَنِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم يُعْطِيكَ سَلَبَهُ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ صَدَقَ ‏”‏‏.‏ فَأَعْطَاهُ فَبِعْتُ الدِّرْعَ، فَابْتَعْتُ بِهِ مَخْرِفًا فِي بَنِي سَلِمَةَ، فَإِنَّهُ لأَوَّلُ مَالٍ تَأَثَّلْتُهُ فِي الإِسْلاَمِ‏.‏

 

3142. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Mesleme prenoseći od Malika, on od Jahjaa ibn Seida, ovaj od Ibn Efleha, a on od Ebu Muhammeda, oslobođenog roba Ebu Katade, te ovaj da je Ebu Katade, radijallahu ‘anhu, rekao; – Izišli smo s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, u godini Hunejna, pa pošto smo se susreli (s neprijateljem), muslimani su se uskomešali. Vidio sam kako se jedan od mnogobožaca pope na jednog muslimana, te (ih) obiđoh, tako da sam mu došao s leđa, i udarih ga sabljom po ramenu. On se okrenu prema meni i čvrsto me stisnu uza se, tako da sam osjetio od tog stiska miris smrti. Zatim mu dođe smrt, te me pusti. Sustigoh Omera ibn El-Hattaba i upitah ga: „Šta je s ljudima?” – (Došla im je) Allahova odredba – reče on. Zatim su se ljudi vratili, a Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, sjede i reče: – Ko je ubio nekoga od neprijatelja i ima za to dokaz, pripada mu njegova oprema. Tada sam ustao i rekao: – Ko će mi posvjedočiti? – a zatim sam sjeo (jer mi nisu potvrdili). – Ko je ubio nekoga od neprijatelja i ima za to dokaz, pripada mu njegova oprema – reče on (ponovo), a ja (opet) ustadoh i rekoh: „Ko će mi posvjedočiti?” – a zatim sam (ponovo) sjeo. Onda je on treći put rekao isto, a ja sam ustao a Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, reče: “Ebu Katade, šta je s tobom?” Ja sam mu tada ispričao svoj slučaj, te jedan čovjek reče: – Allahov Poslaniče, istinu je rekao, a oprema toga je kod mene, pa ga učini zadovoljnim od mene (tj. neka mi ostavi ovaj plijen). – Ne, tako mi Allaha – reče Ebu Bekr es-Siddik – dakle, (ti želiš) da se (Poslanik) obrati jednom od Allahovih lavova, koji se bori radi Allaha i Njegovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, da tebi da njegov plijen. – Istinu je rekao (Ebu Bekr) – reče Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, i dade mu. – Ja sam taj oklop prodao i tim kupio mali palmovik u (plemenu) Beni-Seleme, i to je prvi imetak koje sam u islamu stekao.


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَعُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، أَنَّ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَعْطَانِي، ثُمَّ سَأَلْتُهُ فَأَعْطَانِي، ثُمَّ قَالَ لِي ‏ “‏ يَا حَكِيمُ، إِنَّ هَذَا الْمَالَ خَضِرٌ حُلْوٌ، فَمَنْ أَخَذَهُ بِسَخَاوَةِ نَفْسٍ بُورِكَ لَهُ فِيهِ، وَمَنْ أَخَذَهُ بِإِشْرَافِ نَفْسٍ لَمْ يُبَارَكْ لَهُ فِيهِ، وَكَانَ كَالَّذِي يَأْكُلُ وَلاَ يَشْبَعُ، وَالْيَدُ الْعُلْيَا خَيْرٌ مِنَ الْيَدِ السُّفْلَى ‏”‏‏.‏ قَالَ حَكِيمٌ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لاَ أَرْزَأُ أَحَدًا بَعْدَكَ شَيْئًا حَتَّى أُفَارِقَ الدُّنْيَا‏.‏ فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يَدْعُو حَكِيمًا لِيُعْطِيَهُ الْعَطَاءَ، فَيَأْبَى أَنْ يَقْبَلَ مِنْهُ شَيْئًا، ثُمَّ إِنَّ عُمَرَ دَعَاهُ لِيُعْطِيَهُ فَأَبَى أَنْ يَقْبَلَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ، إِنِّي أَعْرِضُ عَلَيْهِ حَقَّهُ الَّذِي قَسَمَ اللَّهُ لَهُ مِنْ هَذَا الْفَىْءِ، فَيَأْبَى أَنْ يَأْخُذَهُ‏.‏ فَلَمْ يَرْزَأْ حَكِيمٌ أَحَدًا مِنَ النَّاسِ بَعْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم حَتَّى تُوُفِّيَ‏.‏

 

3143. PRIČAO NAM JE Muhammed ibn Jusuf, njemu Evza‘i od Zuhrija, a on od Seida ibn Musejjeba i Urve ibn Zubejra, da je Hakim ibn Hizam, radijallahu ‘anhu, rekao: „Zatražio sam (dio plijena) od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, i on mi je dao. Potom sam opet zatražio od njega i on mi je dao, a zatim mi rekao: – Hakime, ovaj imetak je zelen (privlačan) i sladak, pa ko ga uzme radi darežljivosti (dijeljenja), on će u njemu imati blagoslov, a ko ga uzima iz sebičnosti, on u njemu neće imati blagoslova, i bit će poput onog koji jede, ali ne može da se najede. Gornja ruka je bolja od donje. Kaže Hakim da je on tada rekao: „Allahov Poslaniče, tako mi Onoga koji te je s Istinom poslao, poslije tebe neću ni od koga ništa uzeti dok sam živ.” Potom je Ebu Bekr pozivao Hakima da mu da poklon, ali on ne htjede od njega ništa primiti. Kasnije ga je pozivao i Omer da mu da, pa je on odbio da primi, te (Omer) reče: – Skupina muslimana! Ja mu nudim njegovo zakonsko pravo, koje mu je Allah dodijelio od ovog plijena, ali ga on neće prihvatiti. I tako Hakim nije ništa primio ni od koga od ljudi poslije Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, sve do smrti.


 

حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ كَانَ عَلَىَّ اعْتِكَافُ يَوْمٍ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، فَأَمَرَهُ أَنْ يَفِيَ بِهِ‏.‏ قَالَ وَأَصَابَ عُمَرُ جَارِيَتَيْنِ مِنْ سَبْىِ حُنَيْنٍ، فَوَضَعَهُمَا فِي بَعْضِ بُيُوتِ مَكَّةَ ـ قَالَ ـ فَمَنَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى سَبْىِ حُنَيْنٍ، فَجَعَلُوا يَسْعَوْنَ فِي السِّكَكِ فَقَالَ عُمَرُ يَا عَبْدَ اللَّهِ، انْظُرْ مَا هَذَا فَقَالَ مَنَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى السَّبْىِ‏.‏ قَالَ اذْهَبْ فَأَرْسِلِ الْجَارِيَتَيْنِ‏.‏ قَالَ نَافِعٌ وَلَمْ يَعْتَمِرْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنَ الْجِعْرَانَةِ وَلَوِ اعْتَمَرَ لَمْ يَخْفَ عَلَى عَبْدِ اللَّهِ‏.‏ وَزَادَ جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ قَالَ مِنَ الْخُمُسِ‏.‏ وَرَوَاهُ مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ فِي النَّذْرِ وَلَمْ يَقُلْ يَوْمَ‏.‏

 

3144. PRIČAO NAM Ebun-Nu‘man, njemu Hammad ibn Zejd od Ejjuba, ovaj od Nafija, da je Omer ibn El-Hattab, radijallahu ‘anhu, rekao: – Allahov Poslaniče, zavjetovao sam se još u predislamsko doba da boravim u itikafu jedan dan. (Muhammed, alejhis-selam), naredio mu je da ispuni taj zavjet. Kaže (Nafi): „Omer je od zarobljenika s Hunejna dobio dvije zarobljenice i smjestio ih u jednu mekkansku kuću.” Kaže (on dalje): „Ali je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, oslobodio zarobljenike s Hunejna te su oni počeli trčati sokacima. – Abdullahu – reče Omer – vidi šta je to! – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, oslobodio je zarobljenike – reče on. – Idi i pusti (tj. oslobodi) one dvije robinje – reče (Omer). Nafi‘ je (također) rekao: “Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, nije učinio umru i Džerir ibn Hazim je prenio opširnije od Ejjuba, on od Nafija, a ovaj od (Abdullaha) ibn Omera (hadis o zarobljenicima u kome je još) rekao: „Od petine.” Ma‘mer prenosi (hadis o itikafu) od Ejjuba, ovaj od Nafija, a on od Ibn Omera (u hadisu) o zavjetu, ali nije rekao: „Jedan dan.”


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، حَدَّثَنَا الْحَسَنُ، قَالَ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَعْطَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَوْمًا وَمَنَعَ آخَرِينَ، فَكَأَنَّهُمْ عَتَبُوا عَلَيْهِ فَقَالَ ‏ “‏ إِنِّي أُعْطِي قَوْمًا أَخَافُ ظَلَعَهُمْ وَجَزَعَهُمْ، وَأَكِلُ أَقْوَامًا إِلَى مَا جَعَلَ اللَّهُ فِي قُلُوبِهِمْ مِنَ الْخَيْرِ وَالْغِنَى، مِنْهُمْ عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ مَا أُحِبُّ أَنَّ لِي بِكَلِمَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حُمْرَ النَّعَمِ‏.‏ وَزَادَ أَبُو عَاصِمٍ عَنْ جَرِيرٍ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يَقُولُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أُتِيَ بِمَالٍ أَوْ بِسَبْىٍ فَقَسَمَهُ‏.‏ بِهَذَا‏.‏

 

3145. PRIČAO NAM JE Musa ibn Ismail, njemu Amr ibn Taglib, radijallahu ‘anhu: – Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, (dijeleći plijen) dao je nekim ljudima, a druge izostavio, pa kao da su ga oni korili, i on reče: „Nekim ljudima sam udijelio zbog toga što se bojim njihove iskrivljenosti i nestrpljivosti, dok sam se kod nekih ljudi oslonio na dobrotu i bogatstvo, koje im je Allah stavio u njihova srca. Amr ibn Taglib je od njih.” „Draža mi je ta riječ Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, nego crvene (najdragocjenije) deve”, kaže Amr ibn Tagliibn Ebu Asim je opširnije prenio od Džerira koji je rekao da je čuo Hasana el-Basrija kako kaže da mu je pričao Amr ibn Taglib, da je Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, donesen dohodak, ili dovedeno roblje, i da ga je ovako podijelio.


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ إِنِّي أُعْطِي قُرَيْشًا أَتَأَلَّفُهُمْ، لأَنَّهُمْ حَدِيثُ عَهْدٍ بِجَاهِلِيَّةٍ ‏”‏‏.‏

 

3146. PRIČAO NAM JE Ebul-Velid, njemu Šu‘be od Katade, a ovaj od Enesa, radijallahu ‘anhu, koji veli da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Ja dajem Kurejšijama želeći ih pridobiti, jer su oni donedavno bili u neznaboštvu.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، أَنَّ نَاسًا، مِنَ الأَنْصَارِ قَالُوا لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ أَمْوَالِ هَوَازِنَ مَا أَفَاءَ، فَطَفِقَ يُعْطِي رِجَالاً مِنْ قُرَيْشٍ الْمِائَةَ مِنَ الإِبِلِ فَقَالُوا يَغْفِرُ اللَّهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُعْطِي قُرَيْشًا وَيَدَعُنَا، وَسُيُوفُنَا تَقْطُرُ مِنْ دِمَائِهِمْ قَالَ أَنَسٌ فَحُدِّثَ رَسُولُ اللَّهِ بِمَقَالَتِهِمْ، فَأَرْسَلَ إِلَى الأَنْصَارِ، فَجَمَعَهُمْ فِي قُبَّةٍ مِنْ أَدَمٍ، وَلَمْ يَدْعُ مَعَهُمْ أَحَدًا غَيْرَهُمْ، فَلَمَّا اجْتَمَعُوا جَاءَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏”‏ مَا كَانَ حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكُمْ ‏”‏‏.‏ قَالَ لَهُ فُقَهَاؤُهُمْ أَمَّا ذَوُو آرَائِنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَلَمْ يَقُولُوا شَيْئًا، وَأَمَّا أُنَاسٌ مِنَّا حَدِيثَةٌ أَسْنَانُهُمْ فَقَالُوا يَغْفِرُ اللَّهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُعْطِي قُرَيْشًا وَيَتْرُكُ الأَنْصَارَ، وَسُيُوفُنَا تَقْطُرُ مِنْ دِمَائِهِمْ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ إِنِّي أُعْطِي رِجَالاً حَدِيثٌ عَهْدُهُمْ بِكُفْرٍ، أَمَا تَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالأَمْوَالِ وَتَرْجِعُونَ إِلَى رِحَالِكُمْ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَوَاللَّهِ مَا تَنْقَلِبُونَ بِهِ خَيْرٌ مِمَّا يَنْقَلِبُونَ بِهِ ‏”‏‏.‏ قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ رَضِينَا‏.‏ فَقَالَ لَهُمْ ‏”‏ إِنَّكُمْ سَتَرَوْنَ بَعْدِي أُثْرَةً شَدِيدَةً، فَاصْبِرُوا حَتَّى تَلْقَوُا اللَّهَ وَرَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْحَوْضِ ‏”‏‏.‏ قَالَ أَنَسٌ فَلَمْ نَصْبِرْ‏.‏

 

3147. PRIČAO NAM JE Ebul-Jeman, njemu saopćio Šuajb, a ovom Zuhri, koji kaže da mu je saopćio Enes ibn Malik, da su neki od ensarija, kada je Allah darovao svome Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, od imanja Hevazina ono što je darovao, te on počeo dijeliti nekim Kurejšijama po stotinu deva, rekli Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem: – Neka Allah oprosti Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem! On dijeli Kurejšijama, a nas ostavlja, a mi smo doskora protiv njih krv prolijevali. Kaže Enes: – Neka Allah oprosti Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, preneseno je to što su oni rekli, pa je on poslao (da mu dođu) ensarije, te ih sakupio pod kožni šator, ne pozivajući nikog drugog osim njih. Pošto su se sakupili, došao im je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, i rekao: – Kakav je to govor koji mi je dopro od vas? – Allahov Poslaniče – rekoše mu njihovi učenjaci – što se tiče naših razboritih ljudi, oni nisu ništa rekli, a što se tiče nekih naših ljudi koji su još mladi, oni su rekli: “Neka Allah oprosti Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem! On dijeli Kurejšijama, a ostavlja ensarije, a mi smo doskora protiv njih krv prolijevali.” – Ja dijelim – reče Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem – ljudima koji su donedavno bili u nevjerovanju. Zar ne želite da ti ljudi odu s imecima, a da se vi vratite svojim kućama s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem? Tako mi Allaha, ono s čime ćete se vi vratiti bolje je od onog s čime će se oni vratiti. – Svakako, Allahov Poslaniče, mi smo zadovoljni – rekoše oni. – Vi ćete poslije mene – reče im on potom – vidjeti žestoku sebičnost, pa se strpite da ne sretnete Allaha i Njegovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, pokraj Havda (džennetskog izvora). „Ali se nismo strpjeli”, kaže Enes.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الأُوَيْسِيُّ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُمَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ، أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ جُبَيْرٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي جُبَيْرُ بْنُ مُطْعِمٍ، أَنَّهُ بَيْنَا هُوَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَعَهُ النَّاسُ مُقْبِلاً مِنْ حُنَيْنٍ عَلِقَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الأَعْرَابُ يَسْأَلُونَهُ حَتَّى اضْطَرُّوهُ إِلَى سَمُرَةٍ، فَخَطِفَتْ رِدَاءَهُ، فَوَقَفَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ “‏ أَعْطُونِي رِدَائِي، فَلَوْ كَانَ عَدَدُ هَذِهِ الْعِضَاهِ نَعَمًا لَقَسَمْتُهُ بَيْنَكُمْ، ثُمَّ لاَ تَجِدُونِي بَخِيلاً وَلاَ كَذُوبًا وَلاَ جَبَانًا ‏”‏‏.‏

 

3148. PRIČAO NAM JE Abdul-Aziz ibn Abdullah el-Uvejsi, njemu Ibrahim ibn Sa‘d od Saliha, a ovaj od Ibn Šihaba, koji je kazao: „Saopćio mi je Omer ibn Muhammed ibn Džubejr ibn Mut‘im kako je Muhammed ibn Džubejr rekao da mu je saopćio Džubejr ibn Mu‘tim: – Dok je on bio s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, pri povratku s Hunejna, priključili su im se beduini i tražili od njega (nešto od plijena) tako da su ga primorali da se skloni pod jedan glog, koji mu svuče ogrtač. Tada je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, stao i rekao: „Dajte mi moj ogrtač! Kada bi bilo deva koliko i ovog trnja, ja bih ih podijelio među vama i vidjeli biste da ne škrtarim, ne lažem i nisam kukavica.”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه قَالَ كُنْتُ أَمْشِي مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَعَلَيْهِ بُرْدٌ نَجْرَانِيٌّ غَلِيظُ الْحَاشِيَةِ، فَأَدْرَكَهُ أَعْرَابِيٌّ فَجَذَبَهُ جَذْبَةً شَدِيدَةً، حَتَّى نَظَرْتُ إِلَى صَفْحَةِ عَاتِقِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَدْ أَثَّرَتْ بِهِ حَاشِيَةُ الرِّدَاءِ مِنْ شِدَّةِ جَذْبَتِهِ، ثُمَّ قَالَ مُرْ لِي مِنْ مَالِ اللَّهِ الَّذِي عِنْدَكَ‏.‏ فَالْتَفَتَ إِلَيْهِ، فَضَحِكَ ثُمَّ أَمَرَ لَهُ بِعَطَاءٍ‏.‏

 

3149. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Bukejr, njemu Malik od Ishaka ibn Abduullaha, a ovaj da je Enes ibn Malik, radijallahu ‘anhu, rekao: „Išao sam s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, a na njemu je bila (ogrtač) nedžranska burda, grubih ivica. Sustigao ga je neki beduin i žestoko ga zgrabio, tako da sam ugledao površinu Vjerovjesnikovog, sallallahu alejhi ve sellem, ramena na kojem je ivica ogrtača ostavila trag od žestine njegova privlačenja. Beduin mu reče: ’Daj mi od Allahovog imetka, koji je kod tebe!’ On se okrenu prema njemu, nasmija se i naredi da mu se dodijeli.”


 

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ حُنَيْنٍ آثَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أُنَاسًا فِي الْقِسْمَةِ، فَأَعْطَى الأَقْرَعَ بْنَ حَابِسٍ مِائَةً مِنَ الإِبِلِ، وَأَعْطَى عُيَيْنَةَ مِثْلَ ذَلِكَ، وَأَعْطَى أُنَاسًا مِنْ أَشْرَافِ الْعَرَبِ، فَآثَرَهُمْ يَوْمَئِذٍ فِي الْقِسْمَةِ‏.‏ قَالَ رَجُلٌ وَاللَّهِ إِنَّ هَذِهِ الْقِسْمَةَ مَا عُدِلَ فِيهَا، وَمَا أُرِيدَ بِهَا وَجْهُ اللَّهِ‏.‏ فَقُلْتُ وَاللَّهِ لأُخْبِرَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم‏.‏ فَأَتَيْتُهُ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ ‏ “‏ فَمَنْ يَعْدِلُ إِذَا لَمْ يَعْدِلِ اللَّهُ وَرَسُولُهُ رَحِمَ اللَّهُ مُوسَى قَدْ أُوذِيَ بِأَكْثَرَ مِنْ هَذَا فَصَبَرَ ‏”‏‏.‏

 

3150. PRIČAO NAM JE Osman ibn Ebu Šejbe, njemu Džerir od Mensura, on od Ebu Vaila, a ovaj da je Abdullah, radijallahu ‘anhu, rekao: „Poslije bitke na Hunejnu, nekima je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, dao prednost prilikom dijeljenja (plijena). Tako je dao stotinu deva Akru ibn Habisu, a i Ujejni je dao isto toliko. Dao je i još nekima od arapskih uglednika, i tako im je tada dao prednost prilikom toga dijeljenja.” – Tako mi Allaha – reče jedan čovjek – u ovom dijeljenju nije pravedno postupano, niti se njime htjelo postići Allahovo zadovoljstvo. – Rekao sam (kaže Ibn Mes‘ud): „Tako mi Allaha, sigurno ću to saopćiti Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, te sam mu došao i izvijestio ga, a on reče: ‘Ko postupa pravedno ako ne Allah i Njegov Poslanik? Nek se Allah smiluje Musau, on je vrijeđan više od ovoga, pa se strpio.’”


 

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي، عَنْ أَسْمَاءَ ابْنَةِ أَبِي بَكْرٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَتْ كُنْتُ أَنْقُلُ النَّوَى مِنْ أَرْضِ الزُّبَيْرِ الَّتِي أَقْطَعَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى رَأْسِي، وَهْىَ مِنِّي عَلَى ثُلُثَىْ فَرْسَخٍ‏.‏ وَقَالَ أَبُو ضَمْرَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَقْطَعَ الزُّبَيْرَ أَرْضًا مِنْ أَمْوَالِ بَنِي النَّضِيرِ‏.‏

 

3151. PRIČAO NAM JE Mahmud ibn Gajlan, njemu Ebu Usame, a ovom Hišam, rekavši da mu je saopćio njegov otac od Esme, kćerke Ebu Bekra, radijallahu ‘anhuma, koja je rekla: „Ja sam na glavi prenosila datuline košpice sa Zubejrove zemlje, koju mu je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, darovao kao feud, a ona je bila (udaljena) od mene dvije trećine ferseha.” Ebu ’Amre je prenio od Hišama, a ovaj od svog oca, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, Zubejru kao feud darovao zemlju od imetka Benu-Nadira.


 

حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ الْمِقْدَامِ، حَدَّثَنَا الْفُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ، قَالَ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، أَجْلَى الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى مِنْ أَرْضِ الْحِجَازِ، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمَّا ظَهَرَ عَلَى أَهْلِ خَيْبَرَ أَرَادَ أَنْ يُخْرِجَ الْيَهُودَ مِنْهَا، وَكَانَتِ الأَرْضُ لَمَّا ظَهَرَ عَلَيْهَا لِلْيَهُودِ وَلِلرَّسُولِ وَلِلْمُسْلِمِينَ، فَسَأَلَ الْيَهُودُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَتْرُكَهُمْ عَلَى أَنْ يَكْفُوا الْعَمَلَ، وَلَهُمْ نِصْفُ الثَّمَرِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ نُقِرُّكُمْ عَلَى ذَلِكَ مَا شِئْنَا ‏”‏‏.‏ فَأُقِرُّوا حَتَّى أَجْلاَهُمْ عُمَرُ فِي إِمَارَتِهِ إِلَى تَيْمَاءَ وَأَرِيحَا‏.‏

 

3152. PRIČAO MI JE Ahmed ibn Mikdam, njemu Fudajl ibn Sulejman, rekavši da mu je kazao Musa ibn Ukbe da mu je saopćio Nafi‘ od Ibn Omera, radijallahu ‘anhuma, da je Omer ibn Hattab preselio jevreje i kršćane iz hidžaske zemlje, a Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kad je zavladao stanovništvom Hajbera, htio je iz njega iseliti jevreje. Ta zemlja, kad je on ušao u nju, pripadala je jevrejima i Poslaniku i muslimanima, pa su jevreji tražili od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, da ih ostavi da oni sami obrađuju i da imaju polovinu plodova. Tada je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Zadržat ćemo vas tamo koliko budemo htjeli.” Tako su se oni zadržali dok ih Omer, u doba svoje vladavine, nije raselio u Tejmu i Erihu.


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلاَلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا مُحَاصِرِينَ قَصْرَ خَيْبَرَ، فَرَمَى إِنْسَانٌ بِجِرَابٍ فِيهِ شَحْمٌ، فَنَزَوْتُ لآخُذَهُ، فَالْتَفَتُّ فَإِذَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَاسْتَحْيَيْتُ مِنْهُ‏.‏

 

3153. PRIČAO NAM JE Ebul-Velid, njemu Šu‘be od Humejda ibn Hilala, a on da je Abdullah ibn Mugaffel, radijallahu ‘anhu, rekao: „Opsjedali smo hajbersku tvrđavu kad neki čovjek baci kožnu torbu u kojoj je bio loj. Ja skočih da je uzmem. Potom se okrenuh, kad ono Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, (pored mene), pa sam ga se zastidio.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ كُنَّا نُصِيبُ فِي مَغَازِينَا الْعَسَلَ وَالْعِنَبَ فَنَأْكُلُهُ وَلاَ نَرْفَعُهُ‏.‏

 

3154. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Hammad ibn Zejd od Ejjuba, on od Nafija a ovaj da je Ibn Omer, radijallahu ‘anhuma, rekao: „U našim borbama zadobijali smo med i grožđe, pa smo to jeli, a nismo ga nosili (radi pohranjivanja ili traženja dozvole od vođe).”


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا الشَّيْبَانِيُّ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ أَبِي أَوْفَى ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ أَصَابَتْنَا مَجَاعَةٌ لَيَالِيَ خَيْبَرَ، فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ خَيْبَرَ وَقَعْنَا فِي الْحُمُرِ الأَهْلِيَّةِ، فَانْتَحَرْنَاهَا فَلَمَّا غَلَتِ الْقُدُورُ، نَادَى مُنَادِي رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم اكْفَئُوا الْقُدُورَ، فَلاَ تَطْعَمُوا مِنْ لُحُومِ الْحُمُرِ شَيْئًا‏.‏ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَقُلْنَا إِنَّمَا نَهَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لأَنَّهَا لَمْ تُخَمَّسْ‏.‏ قَالَ وَقَالَ آخَرُونَ حَرَّمَهَا الْبَتَّةَ‏.‏ وَسَأَلْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ فَقَالَ حَرَّمَهَا الْبَتَّةَ‏.‏

 

3155. PRIČAO NAM JE Musa ibn Ismail, njemu Abdul-Vahid, a ovom Eš-Šejbani, rekavši da je čuo Ibn Ebu Evfaa, radijallahu ‘anhu, kako kaže: „Zadesila nas je velika glad u noćima (opsjedanja) Hajbera, pa pošto je došao dan oslobođenja Hajbera, naišli smo na domaće magarce i poklali ih. Kad su lonci (s mesom) proključali, glasnik Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, oglasio se: – Prevrnite lonce i nemojte od magarećeg mesa ništa jesti! Abdullah (ibn Ebu Evfa) kaže: „Rekli smo tada da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, zabranio to samo zato što nije bilo podijeljeno na petine.” Kaže (Šejbani): „A neki drugi (ashabi) su rekli da je on to definitivno zabranio.” Pitao sam Seida ibn Džubejra pa mi je rekao: „Zabranio ga je definitivno.”