Obavještavanje preko pojedinca

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، حَدَّثَنَا مَالِكٌ، قَالَ أَتَيْنَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَنَحْنُ شَبَبَةٌ مُتَقَارِبُونَ، فَأَقَمْنَا عِنْدَهُ عِشْرِينَ لَيْلَةً، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَفِيقًا، فَلَمَّا ظَنَّ أَنَّا قَدِ اشْتَهَيْنَا أَهْلَنَا أَوْ قَدِ اشْتَقْنَا سَأَلَنَا عَمَّنْ تَرَكْنَا بَعْدَنَا فَأَخْبَرْنَاهُ قَالَ ‏ “‏ ارْجِعُوا إِلَى أَهْلِيكُمْ، فَأَقِيمُوا فِيهِمْ، وَعَلِّمُوهُمْ، وَمُرُوهُمْ ـ وَذَكَرَ أَشْيَاءَ أَحْفَظُهَا أَوْ لاَ أَحْفَظُهَا ـ وَصَلُّوا كَمَا رَأَيْتُمُونِي أُصَلِّي، فَإِذَا حَضَرَتِ الصَّلاَةُ فَلْيُؤَذِّنْ لَكُمْ أَحَدُكُمْ، وَلْيَؤُمَّكُمْ أَكْبَرُكُمْ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Musenna, a njemu Abdul-Vehhab, prenoseći od Ebu-Kilabe da je Malik b. Huvejris kazivao: “Nas nekoliko mladića približnih godina došlo je Vjerovjesniku, a.s., i uz njega smo bili dvadeset noći. Allahov je Poslanik, a.s., bio pažljiv prema nama. Kada je pretpostavio da smo se zaželjeli svojih porodica (ili: da smo počeli žudjeti za njima), upitao nas je koga smo ostavili iza sebe. Odgovorili smo mu, pa nam on reče: ‘Vratite se svojim porodicama i budite s njima: podučavajte ih i naređujte im!‘ Zatim je nešto spomenuo, o čega se sjećam dijela: ‘… i klanjajte kako mene vidite da klanjam. Kada dođe vrijeme namaza, neka jedan od vas mujezini, a najstariji među vama neka bude imam.‘“


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، عَنْ يَحْيَى، عَنِ التَّيْمِيِّ، عَنْ أَبِي عُثْمَانَ، عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لاَ يَمْنَعَنَّ أَحَدَكُمْ أَذَانُ بِلاَلٍ مِنْ سَحُورِهِ، فَإِنَّهُ يُؤَذِّنُ ـ أَوْ قَالَ يُنَادِي ـ لِيَرْجِعَ قَائِمَكُمْ، وَيُنَبِّهَ نَائِمَكُمْ، وَلَيْسَ الْفَجْرُ أَنْ يَقُولَ هَكَذَا ـ وَجَمَعَ يَحْيَى كَفَّيْهِ ـ حَتَّى يَقُولَ هَكَذَا ‏”‏‏.‏ وَمَدَّ يَحْيَى إِصْبَعَيْهِ السَّبَّابَتَيْنِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musedded, prenoseći od Jahjaa, on od Tejmija, a ovaj od Ebu-Osmana da je Ibn-Mesud kazivao: “Allahov je Poslanik, a.s., rekao: ‘Neka nikoga od vas Bilalov ezan ne spriječi od sehurskog jela, jer on uči ezan (ili je rekao: on doziva) dok je još noć, da bi priveo kraju (svoj dobrovoljni namaz) onaj koji klanja i da bi probudio onoga koji spava. Nije zora kada se desi ovako, sve dok se ne desi ovako.‘“ Jahja je sastavio svoje dlanove, a potom rastavio svoje kažiprste (pokazujući kako je to pokazao Poslanik, a.s.).


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ، سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ إِنَّ بِلاَلاً يُنَادِي بِلَيْلٍ، فَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّى يُنَادِيَ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musa b. Ismail, njemu Abdul-Aziz b. Muslim, a ovom Abdullah b. Dinar, (koji kaže): “Čuo sam od Abdullaha b. Omera, radijallahu anhu, da je Vjerovjesnik, a.s., rekao: ‘Bilal uči ezan dok je još noć, pa jedite i pijte dok ne zauči Ibn-Umm-Mektum.‘“


 

حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَلْقَمَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ صَلَّى بِنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الظُّهْرَ خَمْسًا فَقِيلَ أَزِيدَ فِي الصَّلاَةِ قَالَ ‏ “‏ وَمَا ذَاكَ ‏”‏‏.‏ قَالُوا صَلَّيْتَ خَمْسًا‏.‏ فَسَجَدَ سَجْدَتَيْنِ بَعْدَ مَا سَلَّمَ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Hafs b. Omer, njemu Šu‘ba, prenoseći od Hakema, ovaj od Ibrahima, a on od Alkame da je Abdullah kazivao: “Vjerovjesnik, a.s. je, predvodeći nas u podnevskim farzima, klanjao pet rekata, pa je neko upitao: ‘Je li to povećan broj rekata?‘ — ‘Zašto to pitate?‘, upita on, pa mu neki rekoše: ‘Klanjao si pet rekata!‘ Nakon toga je on, pošto je predao selam, učinio dvije sedžde.”


 

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ مُحَمَّدٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم انْصَرَفَ مِنِ اثْنَتَيْنِ فَقَالَ لَهُ ذُو الْيَدَيْنِ أَقَصُرَتِ الصَّلاَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَمْ نَسِيتَ فَقَالَ ‏ “‏ أَصَدَقَ ذُو الْيَدَيْنِ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ النَّاسُ نَعَمْ‏.‏ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ أُخْرَيَيْنِ، ثُمَّ سَلَّمَ، ثُمَّ كَبَّرَ، ثُمَّ سَجَدَ مِثْلَ سُجُودِهِ أَوْ أَطْوَلَ، ثُمَّ رَفَعَ، ثُمَّ كَبَّرَ، فَسَجَدَ مِثْلَ سُجُودِهِ، ثُمَّ رَفَعَ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ismail, a njemu Malik, prenoseći od Ejjuba, on od Muhammeda, a ovaj od Ebu-Hurejre (da je kazivao): “Allahov je Poslanik, a.s., predao selam nakon dva rekata, pa ga je čovjek dugih ruku (Zul-jedejn) upitao: ‘Da li je namaz skraćen, Allahov Poslaniče, ili si ti smetnuo s uma?‘ — ‘Je li ovako kako kaže Dugoruki (Zul-jedejn)?‘, upitao je on. ‘Da‘, odgovorili su ljudi. Tada je Allahov Poslanik, a.s., ustao, klanjao još dva rekata i predao selam. Zatim je izgovorio tekbir i učinio još jednu sedždu dužine kao i druge (ili još dužu) pa se podigao, a onda ponovo izgovorio tekbir i učinio sedždu kao i druge pa se opet podigao.”


 

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، قَالَ بَيْنَا النَّاسُ بِقُبَاءٍ فِي صَلاَةِ الصُّبْحِ إِذْ جَاءَهُمْ آتٍ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَدْ أُنْزِلَ عَلَيْهِ اللَّيْلَةَ قُرْآنٌ، وَقَدْ أُمِرَ أَنْ يَسْتَقْبِلَ الْكَعْبَةَ فَاسْتَقْبِلُوهَا‏.‏ وَكَانَتْ وُجُوهُهُمْ إِلَى الشَّأْمِ فَاسْتَدَارُوا إِلَى الْكَعْبَةِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ismail, a njemu Malik, prenoseći od Abdullaha b. Dinara da je Abdullah b. Omer kazivao: “Ljudi su klanjali sabah-namaz (u džamiji) u Kubau kada im je došao neko i rekao: ‘Ove noći Allahovom je Poslaniku, a.s., objavljen dio Kur‘ana i naređeno mu je da se okrene prema Kabi, pa se i vi okrenite prema njoj!‘ Oni su dotada licima bili okrenuti prema Šamu, pa su se tog trenutka okrenuli prema Kabi.”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ إِسْرَائِيلَ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ، قَالَ لَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَدِينَةَ صَلَّى نَحْوَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ سِتَّةَ عَشَرَ، أَوْ سَبْعَةَ عَشَرَ شَهْرًا، وَكَانَ يُحِبُّ أَنْ يُوَجَّهَ إِلَى الْكَعْبَةِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى ‏{‏قَدْ نَرَى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّمَاءِ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضَاهَا‏}‏ فَوُجِّهَ نَحْوَ الْكَعْبَةِ، وَصَلَّى مَعَهُ رَجُلٌ الْعَصْرَ، ثُمَّ خَرَجَ فَمَرَّ عَلَى قَوْمٍ مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالَ هُوَ يَشْهَدُ أَنَّهُ صَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَأَنَّهُ قَدْ وُجِّهَ إِلَى الْكَعْبَةِ‏.‏ فَانْحَرَفُوا وَهُمْ رُكُوعٌ فِي صَلاَةِ الْعَصْرِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Jahja, njemu Veki‘, prenoseći od Israila, a on od Ebu-Ishaka da je Bera‘ kazivao: “Kada je Allahov Poslanik, a.s., došao u Medinu, okretao se u namazu prema Jerusalemu šesnaest ili sedamnaest mjeseci, a žudio je za tim da mu se naredi okretanje prema Kabi. Zatim je Uzvišeni Allah objavio: ‘Vidimo Mi kako sa žudnjom bacaš pogled prema nebu; Mi ćemo sigurno učiniti da se okrećeš prema strani koju ti želiš…‘Tada je počeo klanjati okrećući se prema Kabi. Jedan je čovjek tako klanjao za njim ikindijski namaz, pa je izišao (iz džamije) i naišao na jednu grupu ensarija koji su klanjali ikindiju. Rekao im je da je on lično klanjao za Vjerovjesnikom, a.s., i da se on, po naredbi, okrenuo u pravcu Kabe, pa su se i oni okrenuli, a bili su na rukuu.”


 

حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ قَزَعَةَ، حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنْتُ أَسْقِي أَبَا طَلْحَةَ الأَنْصَارِيَّ وَأَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ الْجَرَّاحِ وَأُبَىَّ بْنَ كَعْبٍ شَرَابًا مِنْ فَضِيخٍ وَهْوَ تَمْرٌ فَجَاءَهُمْ آتٍ فَقَالَ إِنَّ الْخَمْرَ قَدْ حُرِّمَتْ‏.‏ فَقَالَ أَبُو طَلْحَةَ يَا أَنَسُ قُمْ إِلَى هَذِهِ الْجِرَارِ فَاكْسِرْهَا، قَالَ أَنَسٌ فَقُمْتُ إِلَى مِهْرَاسٍ لَنَا فَضَرَبْتُهَا بِأَسْفَلِهِ حَتَّى انْكَسَرَتْ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Jahja b. Kazea, a njemu Malik, prenoseći od Ishaka b. Abdullaha b. Ebu-Talhe da je Enes b. Malik, radijallahu anhu, kazivao: “Posluživao sam Ebu-Talhu Ensarija, Ebu-Ubejdu b. Džerraha i Ubejja b. Ka‘ba pićem od nezrelih datula, pa im je jednom prilikom došao neko i rekao: ‘Vino je zabranjeno!‘ Tada mi Ebu-Talha reče: ‘Ustani, Enese, i razbij ove vrčeve!‘ Ja sam prišao našem koritu i bacio ih na dno, pa su se oni porazbijali.”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ صِلَةَ، عَنْ حُذَيْفَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ لأَهْلِ نَجْرَانَ ‏ “‏ لأَبْعَثَنَّ إِلَيْكُمْ رَجُلاً أَمِينًا حَقَّ أَمِينٍ ‏”‏‏.‏ فَاسْتَشْرَفَ لَهَا أَصْحَابُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَبَعَثَ أَبَا عُبَيْدَةَ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Sulejman b. Harb, a njemu Šu‘ba, prenoseći od Ebu-Ishaka, on od Sile, a ovaj od Huzejfe (da je kazivao): “Vjerovjesnik, a.s., rekao je stanovnicima Nedžrana: ‘Sigurno ću vam poslati jednog čovjeka koji je potpuno pouzdan!‘ Ashabi su onda sa žudnjom iščekivali (koga će on odabrati), pa je on poslao Ebu-Ubejdu.”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لِكُلِّ أُمَّةٍ أَمِينٌ، وَأَمِينُ هَذِهِ الأُمَّةِ أَبُو عُبَيْدَةَ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Sulejman b. Harb, a njemu Šu‘ba, prenoseći od Halida, on od Ebu-Kilabe, a ovaj od Enesa, radijallahu anhu, da je Vjerovjesnik, a.s., rekao: “Svaki narod ima svoga povjerenika, a povjerenik je ovog ummeta Ebu-Ubejda.”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ عُمَرَ ـ رضى الله عنهم ـ قَالَ وَكَانَ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ إِذَا غَابَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَشَهِدْتُهُ أَتَيْتُهُ بِمَا يَكُونُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَإِذَا غِبْتُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَشَهِدَ أَتَانِي بِمَا يَكُونُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Sulejman b. Harb, a njemu Hammad b. Zejd, prenoseći od Jahje b. Seida, on od Ubejda b. Husejna, a ovaj od Ibn-Abbasa, da je Omer, radijallahu anhu, rekao: “Bio je jedan ensarija kojeg sam ja — dok on nije bio s Allahovim Poslanikom, a.s., a ja sam bio — upoznavao s onim što se u međuvremenu desilo a i on je mene također upoznavao s onim što je bilo kada sam ja bio odsutan a on prisutan.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ زُبَيْدٍ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم بَعَثَ جَيْشًا وَأَمَّرَ عَلَيْهِمْ رَجُلاً، فَأَوْقَدَ نَارًا وَقَالَ ادْخُلُوهَا‏.‏ فَأَرَادُوا أَنْ يَدْخُلُوهَا، وَقَالَ آخَرُونَ إِنَّمَا فَرَرْنَا مِنْهَا، فَذَكَرُوا لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لِلَّذِينَ أَرَادُوا أَنْ يَدْخُلُوهَا ‏”‏ لَوْ دَخَلُوهَا لَمْ يَزَالُوا فِيهَا إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ ‏”‏‏.‏ وَقَالَ لِلآخَرِينَ ‏”‏ لاَ طَاعَةَ فِي مَعْصِيَةٍ، إِنَّمَا الطَّاعَةُ فِي الْمَعْرُوفِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Beššar, njemu Gunder, a ovom Šu‘ba, prenoseći od Zubejda, on od Sa‘da b. Ubejde, ovaj od Ebu-Abdur-Rahmana, a on od Alije, radijallahu anhu, (da je kazivao): “Vjerovjesnik a.s. je, poslao vojsku i za zapovjednika odredio jednog čovjeka. Taj je naložio vatru i naredio: ‘Uđite u nju!‘ Jedni su htjeli ući, ali drugi rekoše: ‘Pa mi smo pobjegli od vatre!‘ To su poslije ispričali Vjerovjesniku, a.s., pa je on rekao za one koji su htjeli ući u nju: ‘Da su ušli, ostali bi u njoj sve do Kijametskoga dana!‘ A za ostale je rekao: ‘Nema pokornosti u grijehu, nego samo u dobru!‘“


 

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ صَالِحٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَنَّ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ وَزَيْدَ بْنَ خَالِدٍ أَخْبَرَاهُ أَنَّ رَجُلَيْنِ اخْتَصَمَا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Zuhejr b. Harb, njemu Jakub b. Ibrahim, a ovom njegov otac, prenoseći od Saliha, on od Ibn-Šihaba, ovaj od Ubejdullaha b. Abdullaha, a on Ebu-Hurejre i Zejda b. Halida da su (kazivali): “Dva su se čovjeka parničila pred Vjerovjesnikom, a.s…”


 

وَحَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ، أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ، قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذْ قَامَ رَجُلٌ مِنَ الأَعْرَابِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اقْضِ لِي بِكِتَابِ اللَّهِ‏.‏ فَقَامَ خَصْمُهُ فَقَالَ صَدَقَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، اقْضِ لَهُ بِكِتَابِ اللَّهِ، وَأْذَنْ لِي‏.‏ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ قُلْ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ إِنَّ ابْنِي كَانَ عَسِيفًا عَلَى هَذَا ـ وَالْعَسِيفُ الأَجِيرُ ـ فَزَنَى بِامْرَأَتِهِ فَأَخْبَرُونِي أَنَّ عَلَى ابْنِي الرَّجْمَ، فَافْتَدَيْتُ مِنْهُ بِمِائَةٍ مِنَ الْغَنَمِ وَوَلِيدَةٍ، ثُمَّ سَأَلْتُ أَهْلَ الْعِلْمِ فَأَخْبَرُونِي أَنَّ عَلَى امْرَأَتِهِ الرَّجْمَ، وَأَنَّمَا عَلَى ابْنِي جَلْدُ مِائَةٍ وَتَغْرِيبُ عَامٍ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لأَقْضِيَنَّ بَيْنَكُمَا بِكِتَابِ اللَّهِ، أَمَّا الْوَلِيدَةُ وَالْغَنَمُ فَرُدُّوهَا، وَأَمَّا ابْنُكَ فَعَلَيْهِ جَلْدُ مِائَةٍ وَتَغْرِيبُ عَامٍ، وَأَمَّا أَنْتَ يَا أُنَيْسُ ـ لِرَجُلٍ مِنْ أَسْلَمَ ـ فَاغْدُ عَلَى امْرَأَةِ هَذَا، فَإِنِ اعْتَرَفَتْ فَارْجُمْهَا ‏”‏‏.‏ فَغَدَا عَلَيْهَا أُنَيْسٌ فَاعْتَرَفَتْ فَرَجَمَهَا‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Jeman, a njemu Šuajb, prenoseći od Zuhrija, a on od Ubejdullaha b. Abdullaha b. Utbe b. Mesuda da je Ebu-Hurejra kazivao: “Bili smo kod Allahovog Poslanika, a.s., kada ustade jedan beduin i reče: ‘Allahov Poslaniče, presudi mi prema Allahovoj knjizi!‘ Potom je ustao čovjek s kojim se on sporio i rekao: ‘Istinu je rekao! Allahov Poslaniče, presudi mu prema Allahovoj knjizi, ali mi dopusti (da govorim)!‘ — ‘Govori!‘, reče mu Vjerovjesnik, a.s. ‘Moj je sin‘, reče on, ‘radio kao najamnik kod ovoga (a najamnik znači nadničar), pa je učinio blud s njegovom ženom. Na to su mi ljudi rekli da moj sin mora biti kamenovan, pa sam ga iskupio od te obaveze sa stotinu brava i jednom robinjom. Poslije sam pitao učene ljude, te su mi rekli da njegovu ženu treba kamenovati, a moga sina izbičevati sa stotinu udaraca i protjerati (iz mjesta boravka) na godinu dana.‘ Tada Vjerovjesnik, a.s., reče: ‘Tako mi Onoga u čijoj je ruci moja duša, zaista ću vam ja presuditi po Allahovoj knjizi! Što se tiče robinje i brava, njih vratite; što se tiče tvoga sina, njemu pripada stotina udaraca bičem i progonstvo na godinu dana. A ti, Unejse, porani (i otiđi) do žene ovog čovjeka, pa ako prizna, kamenuj je!‘“ Unejs je bio iz plemena Eslem. On je ujutro otišao do nje; ona je priznala, pa ju je kamenovao.


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُنْكَدِرِ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ نَدَبَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ الْخَنْدَقِ فَانْتَدَبَ الزُّبَيْرُ، ثُمَّ نَدَبَهُمْ فَانْتَدَبَ الزُّبَيْرُ، ثُمَّ نَدَبَهُمْ فَانْتَدَبَ الزُّبَيْرُ فَقَالَ ‏ “‏ لِكُلِّ نَبِيٍّ حَوَارِيٌّ وَحَوَارِيِّ الزُّبَيْرُ ‏”‏‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ حَفِظْتُهُ مِنِ ابْنِ الْمُنْكَدِرِ‏.‏ وَقَالَ لَهُ أَيُّوبُ يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْهُمْ عَنْ جَابِرٍ، فَإِنَّ الْقَوْمَ يُعْجِبُهُمْ أَنْ تُحَدِّثَهُمْ عَنْ جَابِرٍ‏.‏ فَقَالَ فِي ذَلِكَ الْمَجْلِسِ سَمِعْتُ جَابِرًا فَتَابَعَ بَيْنَ أَحَادِيثَ سَمِعْتُ جِابِرًا، قُلْتُ لِسُفْيَانَ فَإِنَّ الثَّوْرِيَّ يَقُولُ يَوْمَ قُرَيْظَةَ فَقَالَ كَذَا حَفِظْتُهُ كَمَا أَنَّكَ جَالِسٌ يَوْمَ الْخَنْدَقِ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ هُوَ يَوْمٌ وَاحِدٌ‏.‏ وَتَبَسَّمَ سُفْيَانُ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ali b. Abdullah, njemu Sufjan, a ovom Ibn-Munkedir da je čuo Džabira b. Abdullaha kako pripovijeda: “Vjerovjesnik, a.s., je, pozvao prisutne ljude u vrijeme Bitke na Hendeku, pa se odazvao Zubejr. Potom ih je ponovo pozvao, ali se opet odazvao Zubejr. Zatim je još jednom pozvao prisutne ljude, i opet se odazvao samo Zubejr. Tada on reče: ‘Svaki je vjerovjesnik imao svoga pomoćnika, a moj je pomoćnik Zubejr.‘“ Sufjan kaže: “To sam ja zapamtio od Ibn-Munkedira. Tada mu je Ejjub rekao: ‘Ispričaj im, Ebu-Bekre, još nešto od Džabira, ljudi vole da im prenosiš od njega.‘ Tada je on počeo: ‘Čuo sam od Džabira…‘, i nastavio pripovijedati hadise koje je čuo od njega.” Rekao sam Sufjanu: “Ali Sevri kaže da se to desilo u vrijeme bitke protiv Kurejze!”, pa mi je on odgovorio: “Ja sam to dobro od njega zapamtio, kao što sada tebe vidim da sjediš. (Rekao je:) ‘… u vrijeme Bitke na Hendeku‘, a to se desilo u isto vrijeme”, reče Sufjan i nasmija se.


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي عُثْمَانَ، عَنْ أَبِي مُوسَى، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ حَائِطًا وَأَمَرَنِي بِحِفْظِ الْبَابِ فَجَاءَ رَجُلٌ يَسْتَأْذِنُ فَقَالَ ‏”‏ ائْذَنْ لَهُ، وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ ‏”‏‏.‏ فَإِذَا أَبُو بَكْرٍ، ثُمَّ جَاءَ عُمَرُ فَقَالَ ‏”‏ ائْذَنْ لَهُ، وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ ‏”‏‏.‏ ثُمَّ جَاءَ عُثْمَانُ فَقَالَ ‏”‏ ائْذَنْ لَهُ، وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Sulejman b. Harb, a njemu Hammad b. Zejd, prenoseći od Ejjuba, on od Ebu-Osmana, a ovaj od Ebu-Musaa (da je kazivao): “Vjerovjesnik, a.s., ušao je u jedan vrt i naredio mi da čuvam ulaz u njega. Zatim je došao jedan čovjek i zatražio dopuštenje za ulazak, pa je on odgovorio: ‘Dopusti mu i obraduj ga Džennetom!‘, a bio je to Ebu-Bekr. Zatim je došao Omer, pa je on opet rekao: ‘Dopusti mu i obraduj ga Džennetom!‘ Zatim je došao Osman, a on opet reče: ‘Dopusti mu i obraduj ga Džennetom!‘“


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلاَلٍ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ حُنَيْنٍ، سَمِعَ ابْنَ عَبَّاسٍ، عَنْ عُمَرَ ـ رضى الله عنهم ـ قَالَ جِئْتُ فَإِذَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَشْرُبَةٍ لَهُ، وَغُلاَمٌ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَسْوَدُ عَلَى رَأْسِ الدَّرَجَةِ فَقُلْتُ قُلْ هَذَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَأَذِنَ لِي‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Abdul-Aziz b. Abdullah, a njemu Sulejman b. Bilal, prenoseći od Jahjaa, on od Ubejda b. Hunejna, a ovaj od Ibn-Abbasa da je Omer, radijallahu anhu, rekao: “Kada sam došao, Allahov Poslanik, a.s., bio je na svome čardaku, a njegov crni mladić bijaše na početku stepenica. Rekoh mu: ‘Reci da je tu Omer b. Hattab!‘, pa mi je on, a.s., dopustio da uđem.”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَنَّهُ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعَثَ بِكِتَابِهِ إِلَى كِسْرَى، فَأَمَرَهُ أَنْ يَدْفَعَهُ إِلَى عَظِيمِ الْبَحْرَيْنِ، يَدْفَعُهُ عَظِيمُ الْبَحْرَيْنِ إِلَى كِسْرَى، فَلَمَّا قَرَأَهُ كِسْرَى مَزَّقَهُ، فَحَسِبْتُ أَنَّ ابْنَ الْمُسَيَّبِ قَالَ فَدَعَا عَلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يُمَزَّقُوا كُلَّ مُمَزَّقٍ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Jahja b. Bukejr, a njemu Lejs, prenoseći od Junusa, on od Ibn-Šihaba, ovaj od Ubejdullaha b. Abdullaha b. Utbe, a on od Abdullaha b. Abbasa (da je kazivao): “Allahov Poslanik, a.s, poslao je svoje pismo perzijskom caru tako što je naredio svome izaslaniku da ga preda velikodostojniku Bahrejna, a on tome caru. Kada je car pročitao to pismo, pocijepao ga je.” Mislim da je Ibn-Musejjeb rekao: “Zatim je Allahov Poslanik, a.s., učio dovu protiv njih, da se oni potpuno pocijepaju.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ، حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ الأَكْوَعِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَسْلَمَ ‏ “‏ أَذِّنْ فِي قَوْمِكَ ـ أَوْ فِي النَّاسِ ـ يَوْمَ عَاشُورَاءَ أَنَّ مَنْ أَكَلَ فَلْيُتِمَّ بَقِيَّةَ يَوْمِهِ، وَمَنْ لَمْ يَكُنْ أَكَلَ فَلْيَصُمْ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Jahja, prenoseći od Jezida b. Ebu-Ubejda, a on od Seleme b. Ekvea (kako pripovijeda): “Allahov je Poslanik, a.s., rekao jednom čovjeku iz plemena Eslem: ‘Oglasi svome narodu (ili ljudima) na Dan ašure da onaj koji je već jeo posti ostatak dana, a onaj koji ne bude još jeo neka posti (cijeli dan).‘“


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْجَعْدِ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ،‏.‏ وَحَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، أَخْبَرَنَا النَّضْرُ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، عَنْ أَبِي جَمْرَةَ، قَالَ كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ يُقْعِدُنِي عَلَى سَرِيرِهِ فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ مَنِ الْوَفْدُ ‏”‏‏.‏ قَالُوا رَبِيعَةُ‏.‏ قَالَ ‏”‏ مَرْحَبًا بِالْوَفْدِ وَالْقَوْمِ، غَيْرَ خَزَايَا وَلاَ نَدَامَى ‏”‏‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ كُفَّارَ مُضَرَ، فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ، وَنُخْبِرُ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا فَسَأَلُوا عَنِ الأَشْرِبَةِ، فَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ وَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ أَمَرَهُمْ بِالإِيمَانِ بِاللَّهِ قَالَ ‏”‏ هَلْ تَدْرُونَ مَا الإِيمَانُ بِاللَّهِ ‏”‏‏.‏ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ‏.‏ قَالَ ‏”‏ شَهَادَةُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ، وَإِقَامُ الصَّلاَةِ، وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ ـ وَأَظُنُّ فِيهِ ـ صِيَامُ رَمَضَانَ، وَتُؤْتُوا مِنَ الْمَغَانِمِ الْخُمُسَ ‏”‏‏.‏ وَنَهَاهُمْ عَنِ الدُّبَّاءِ، وَالْحَنْتَمِ، وَالْمُزَفَّتِ، وَالنَّقِيرِ، وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ‏.‏ قَالَ ‏”‏ احْفَظُوهُنَّ، وَأَبْلِغُوهُنَّ مَنْ وَرَاءَكُمْ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ali b. Dža‘d, a njemu Šu‘ba…; a PRIČAO MI JE i Ishak, njemu Nadr, a ovom Šu‘ba da je Ebu-Džemra kazivao: “Ibn-Abbas me je postavio na svoj krevet i rekao: ‘Kada je Vjerovjesniku, a.s., došla delegacija (plemena) Abdul-Kajs, on je upitao: ‘Koja je to delegacija?‘ — ‘Rebije (Abdul-Kajsa)‘, odgovorili su, a on reče: ‘Dobro došli, ljudi i delegacijo, bez prijekora i kajanja!‘ — ‘Allahov Poslaniče‘, rekoše oni, ‘između nas i tebe nevjerničko je pleme Mudar, pa nam naredi nešto čime ćemo steći Džennet, a to ćemo saopćiti i onima koji su ostali iza nas.‘ Pitali su ga i o piću, pa im je on zabranio četvero, a naredio četvero. Naredio im je vjerovanje u Allaha i upitao: ‘Znate li šta je vjera u Allaha?‘ — ‘Allah i Njegov Poslanik to najbolje znaju!‘, odgovorili su, pa im on reče: ‘Svjedočiti da nema Boga osim Allaha, koji nema sudruga, i da je Muhammed Božiji poslanik; klanjati namaz; davati zekat (mislim da je rekao i: postiti ramazan) i davati petinu ratnog plijena.‘ Potom im je zabranio četvero: (da piju iz) tikvi, zelenih krčaga, smolastih posuda i posuda izdubljenih iz palmina panja (a moguće je da je rekao: i iz katranisanih posuda). ‘Upamtite to i obavijestite o tome one iza vas!‘, reče on.”.


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ تَوْبَةَ الْعَنْبَرِيِّ، قَالَ قَالَ لِي الشَّعْبِيُّ أَرَأَيْتَ حَدِيثَ الْحَسَنِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَقَاعَدْتُ ابْنَ عُمَرَ قَرِيبًا مِنْ سَنَتَيْنِ أَوْ سَنَةٍ وَنِصْفٍ فَلَمْ أَسْمَعْهُ يُحَدِّثُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم غَيْرَ هَذَا قَالَ كَانَ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِيهِمْ سَعْدٌ فَذَهَبُوا يَأْكُلُونَ مِنْ لَحْمٍ، فَنَادَتْهُمُ امْرَأَةٌ مِنْ بَعْضِ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِنَّهُ لَحْمُ ضَبٍّ فَأَمْسَكُوا، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ كُلُوا ـ أَوِ اطْعَمُوا ـ فَإِنَّهُ حَلاَلٌ ـ أَوْ قَالَ لاَ بَأْسَ بِهِ‏.‏ شَكَّ فِيهِ ـ وَلَكِنَّهُ لَيْسَ مِنْ طَعَامِي ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Velid, njemu Muhammed b. Džafer, a ovom Šu‘ba da je Tevba Anberi kazivao: “Šabi mi je rekao: ‘Jesi li vidio koliko Hasan navodi hadisa od Vjerovjesnika, a.s.? A ja sam bio uz Ibn-Omera blizu dvije godine (ili godinu i po) i za to vrijeme nisam čuo da je prenio ijedan hadis (izravno) od Vjerovjesnika, a.s., osim ovog: ‘Neki ashabi, među kojima je bio i Sa‘d, počeli su jesti neko meso, pa im je jedna od žena Vjerovjesnikovih, a.s., rekla: ‘To je meso bodljorepog guštera!‘ Oni su prekinuli s jelom, ali im Allahov Poslanik, a.s., reče: ‘Jedite! (ili je rekao: ‘Hranite se!‘) Ono je dopušteno, ali ga ja ne jedem‘ (ili je, kaže prenosilac, rekao: ‘Ono je u redu…‘).‘‘“