Krvarina

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ شُرَحْبِيلَ، قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَىُّ الذَّنْبِ أَكْبَرُ عِنْدَ اللَّهِ قَالَ ‏”‏ أَنْ تَدْعُوَ لِلَّهِ نِدًّا، وَهْوَ خَلَقَكَ ‏”‏‏.‏ قَالَ ثُمَّ أَىٌّ قَالَ ‏”‏ ثُمَّ أَنْ تَقْتُلَ وَلَدَكَ، أَنْ يَطْعَمَ مَعَكَ ‏”‏‏.‏ قَالَ ثُمَّ أَىٌّ قَالَ ‏”‏ ثُمَّ أَنْ تُزَانِيَ بِحَلِيلَةِ جَارِكَ ‏”‏‏.‏ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ تَصْدِيقَهَا ‏{‏وَالَّذِينَ لاَ يَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ وَلاَ يَقْتُلُونَ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلاَّ بِالْحَقِّ وَلاَ يَزْنُونَ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ‏ يَلْقَ أَثَامًا}‏ الآيَةَ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Kutejba b. Seid, njemu Džerir, a ovom A‘meš, prenoseći od Ebu-Vaila, on od Amra b. Šurahbila, a ovaj od Abdullaha da je kazivao: “Neki je čovjek upitao: ‘Allahov Poslaniče, koji je grijeh najveći kod Uzvišenog Allaha?‘ — ‘Da Allahu, koji te je stvorio, pripišeš druga‘, odgovori Allahov Poslanik, a.s. ‘A koji poslije toga?‘, upitao je ovaj. ‘Da ubiješ svoje dijete, kako ne bi jelo tvoju hranu‘, odgovori on. ‘A koji poslije toga‘, upitao je on. ‘Da počiniš blud s komšijinom ženom‘, odgovorio je. Kao potvrdu tome Uzvišeni je Allah objavio ajet: ‘I oni koji se mimo Allaha drugom bogu ne klanjaju, i koji one koje je Allah zabranio ne ubijaju, osim kad to pravda zahtijeva, i koji ne bludniče; a ko to radi, iskusit će kaznu.‘“


 

حَدَّثَنَا عَلِيٌّ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَعِيدِ بْنِ الْعَاصِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لَنْ يَزَالَ الْمُؤْمِنُ فِي فُسْحَةٍ مِنْ دِينِهِ، مَا لَمْ يُصِبْ دَمًا حَرَامًا ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ali, a njemu Ishak b. Seid b. Amr b. Seid b. As, prenoseći od Ibn-Omera, radijallahu anhu, da je Allahov Poslanik , a.s., rekao: “Vjernik će u svojoj vjeri imati širinu (lagodnost) sve dok bespravno ne prolije krv.”


 

حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ يَعْقُوبَ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ، سَمِعْتُ أَبِي يُحَدِّثُ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، قَالَ إِنَّ مِنْ وَرْطَاتِ الأُمُورِ الَّتِي لاَ مَخْرَجَ لِمَنْ أَوْقَعَ نَفْسَهُ فِيهَا، سَفْكَ الدَّمِ الْحَرَامِ بِغَيْرِ حِلِّهِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ahmed b. Jakub, njemu Ishak b. Seid, a ovom njegov otac, prenoseći od Abdullaha b. Omera da je rekao: “U velike životne posrtaje iz kojih nema izlaza za onoga koji u njih zapadne spada bespravno prolijevanje krvi, što je Uzvišeni Allah učinio zabranjenim.”


 

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ أَوَّلُ مَا يُقْضَى بَيْنَ النَّاسِ فِي الدِّمَاءِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ubejdullah b. Musa, prenoseći od A‘meša, on od Ebu-Vaila, a ovaj od Abdullaha b. Mesuda da je Allahov Vjerovjesnik, a.s., rekao: “Prvo za što će se presuditi ljudima jest prolivena krv.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ، حَدَّثَنَا يُونُسُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، حَدَّثَنَا عَطَاءُ بْنُ يَزِيدَ، أَنَّ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَدِيٍّ، حَدَّثَهُ أَنَّ الْمِقْدَادَ بْنَ عَمْرٍو الْكِنْدِيَّ حَلِيفَ بَنِي زُهْرَةَ حَدَّثَهُ وَكَانَ، شَهِدَ بَدْرًا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ لَقِيتُ كَافِرًا فَاقْتَتَلْنَا، فَضَرَبَ يَدِي بِالسَّيْفِ فَقَطَعَهَا، ثُمَّ لاَذَ بِشَجَرَةٍ وَقَالَ أَسْلَمْتُ لِلَّهِ‏.‏ آقْتُلُهُ بَعْدَ أَنْ قَالَهَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ لاَ تَقْتُلْهُ ‏”‏‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَإِنَّهُ طَرَحَ إِحْدَى يَدَىَّ، ثُمَّ قَالَ بَعْدَ مَا قَطَعَهَا، آقْتُلُهُ قَالَ ‏”‏ لاَ تَقْتُلْهُ، فَإِنْ قَتَلْتَهُ فَإِنَّهُ بِمَنْزِلَتِكَ قَبْلَ أَنْ تَقْتُلَهُ، وَأَنْتَ بِمَنْزِلَتِهِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ كَلِمَتَهُ الَّتِي قَالَ ‏”‏‏.‏ وَقَالَ حَبِيبُ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ عَنْ سَعِيدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لِلْمِقْدَادِ ‏”‏ إِذَا كَانَ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ يُخْفِي إِيمَانَهُ مَعَ قَوْمٍ كُفَّارٍ، فَأَظْهَرَ إِيمَانَهُ، فَقَتَلْتَهُ، فَكَذَلِكَ كُنْتَ أَنْتَ تُخْفِي إِيمَانَكَ بِمَكَّةَ مِنْ قَبْلُ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Abdan, njemu Abdullah, a ovom Junus, prenoseći od Zuhrija, ovaj od Ataa b. Jezida, on od Ubejdullaha b. Adija, a ovaj od Mikdada b. Amra Kindija, saveznika Benu-Zuhre, da je kazivao: “Učestvovao sam s Vjerovjesnikom, a.s., u Bici na Bedru, te sam ga upitao: ‘Allahov Poslaniče, ako se sukobim s nevjernikom pa me on posiječe sabljom po ruci i odsiječe je, a poslije toga se zakloni za drvo i rekne: ‘Prihvatam islam i pokoravam se Uzvišenom Allahu!‘ — smijem li ga ubiti nakon što to izgovori?‘ — ‘Nemoj ga ubiti!‘, odgovori mi on. ‘Ali, Allahov Poslaniče‘, rekoh ja, ‘on mi je odsjekao jednu ruku, a zatim je, nakon što ju je odsjekao, to izgovorio! Hoću li ga ubiti?‘ — ‘Nemoj ga ubiti, jer ako ga ubiješ, on će biti u položaju u kojem si ti bio prije nego što si ga ubio, a ti ćeš biti u položaju u kojem je bio on prije nego što je izrekao svoju riječ‘, reče Poslanik, a.s.”


 

حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ تُقْتَلُ نَفْسٌ إِلاَّ كَانَ عَلَى ابْنِ آدَمَ الأَوَّلِ كِفْلٌ مِنْهَا ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Kabisa, njemu Sufjan, a ovom A‘meš, prenoseći od Abdullaha b. Murre, ovaj od Mesruka, a on od Abdullaha, radijallahu anhu, da je Vjerovjesnik, a.s., rekao: “Nijedna osoba neće biti ubijena, a da dio tereta za to ne ponese prvi sin Ademov, a.s.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ وَاقِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي عَنْ أَبِيهِ، سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ تَرْجِعُوا بَعْدِي كُفَّارًا يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Velid, njemu Šu‘ba, a ovom Vakid b. Abdullah, prenoseći od svoga oca, a ovaj od Abdullaha b. Omera da je Vjerovjesnik, a.s., rekao: “Nemojte se nakon moje smrti vratiti u nevjerstvo tako što ćete jedni drugima skidati glave!”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُدْرِكٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا زُرْعَةَ بْنَ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ، عَنْ جَرِيرٍ، قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ ‏ “‏ اسْتَنْصِتِ النَّاسَ، لاَ تَرْجِعُوا بَعْدِي كُفَّارًا يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ ‏”‏‏.‏ رَوَاهُ أَبُو بَكْرَةَ وَابْنُ عَبَّاسٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Beššar, njemu Gunder, ovom Šu‘ba, njemu Ali b. Mudrik, a ovom Ebu-Zur‘a b. Amr b. Džerir, prenoseći od Džerira da je kazivao: “Vjerovjesnik, a.s. je, za vrijeme Oprosnog hadža rekao: ‘Utišaj svijet neka čuje! Nemojte se nakon moje smrti vratiti u nevjerstvo, pa da skidate glave jedni drugima!‘” Ovaj hadis od Vjerovjesnika, a.s., također prenose Ebu-Bekra i Ibn-Abbas.


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ فِرَاسٍ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ الْكَبَائِرُ الإِشْرَاكُ بِاللَّهِ، وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ ‏”‏‏.‏ أَوْ قَالَ ‏”‏ الْيَمِينُ الْغَمُوسُ ‏”‏‏.‏ شَكَّ شُعْبَةُ‏.‏ وَقَالَ مُعَاذٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ ‏”‏ الْكَبَائِرُ الإِشْرَاكُ بِاللَّهِ، وَالْيَمِينُ الْغَمُوسُ، وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ ‏”‏‏.‏ أَوْ قَالَ ‏”‏ وَقَتْلُ النَّفْسِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Beššar, njemu Muhammed b. Džafer, a ovom Šu‘ba, prenoseći od Firasa, on od Šabija, ovaj od Abdullaha b. Amra, a on od Vjerovjesnika, a.s., da je rekao: “Veliki su grijesi: smatrati Uzvišenom Allahu nekoga ravnim i biti neposlušan roditeljima” (ili je rekao krivokletstvo; Šu‘ba nije bio siguran). Muaz veli: “Pričao nam je Šu‘ba: ‘Veliki su grijesi: smatrati Uzvišenom Allahu nekoga ravnim, krivokletstvo i neposlušnost roditeljima (ili je rekao ubistvo).‘”


 

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ، سَمِعَ أَنَسًا ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ الْكَبَائِرُ ‏”‏‏.‏ وَحَدَّثَنَا عَمْرٌو حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنِ ابْنِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ أَكْبَرُ الْكَبَائِرِ الإِشْرَاكُ بِاللَّهِ وَقَتْلُ النَّفْسِ، وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ، وَقَوْلُ الزُّورِ ‏”‏‏.‏ أَوْ قَالَ ‏”‏ وَشَهَادَةُ الزُّورِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ishak b. Mensur, njemu Abdus-Samed, a ovom Šu‘ba, prenoseći od Ubejdullaha b. Ebu-Bekra, ovaj od Enesa, radijallahu anhu, a on od Vjerovjesnika, a.s., da je rekao: “Veliki su grijesi …” PRIČAO NAM JE Amr, a njemu Šu‘ba, prenoseći od Ibn-Ebu-Bekra, ovaj od Enesa b. Malika, a on od Vjerovjesnika, a.s., da je rekao: “Najteži su veliki grijesi: smatrati Uzvišenom Allahu nekoga ravnim, ubistvo, neposlušnost roditeljima i krivo svjedočenje.”


 

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، حَدَّثَنَا حُصَيْنٌ، حَدَّثَنَا أَبُو ظَبْيَانَ، قَالَ سَمِعْتُ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ ـ رضى الله عنهما ـ يُحَدِّثُ قَالَ بَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى الْحُرَقَةِ مِنْ جُهَيْنَةَ ـ قَالَ ـ فَصَبَّحْنَا الْقَوْمَ فَهَزَمْنَاهُمْ ـ قَالَ ـ وَلَحِقْتُ أَنَا وَرَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ رَجُلاً مِنْهُمْ ـ قَالَ ـ فَلَمَّا غَشِينَاهُ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ـ قَالَ ـ فَكَفَّ عَنْهُ الأَنْصَارِيُّ، فَطَعَنْتُهُ بِرُمْحِي حَتَّى قَتَلْتُهُ ـ قَالَ ـ فَلَمَّا قَدِمْنَا بَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ فَقَالَ لِي ‏”‏ يَا أُسَامَةُ أَقَتَلْتَهُ بَعْدَ مَا قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ‏”‏‏.‏ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّمَا كَانَ مُتَعَوِّذًا‏.‏ قَالَ ‏”‏ أَقَتَلْتَهُ بَعْدَ أَنْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ ‏”‏‏.‏ قَالَ فَمَا زَالَ يُكَرِّرُهَا عَلَىَّ حَتَّى تَمَنَّيْتُ أَنِّي لَمْ أَكُنْ أَسْلَمْتُ قَبْلَ ذَلِكَ الْيَوْمِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Amr b. Zurara, a ovom Hušejm, prenoseći od Husajna, ovaj od Ebu-Zabjana, a on od Usame b. Zejda b. Harisa, radijallahu anhu, da je kazivao: “Allahov nas je Poslanik, a.s., poslao Hurekijama, ogranku plemena Džuhejna. Došli smo im ujutro i porazili ih. Jedan je ensarija zajedno sa mnom stigao jednog njihovog čovjeka, i kada smo ga ščepali, on je uzviknuo: ‘Nema Boga osim Allaha!‘ Ensarija je ustuknuo od njega, ali sam ga ja probo svojim kopljem i usmrtio. Kada smo se vratili, to je saznao Vjerovjesnik, a.s., pa me je upitao: ‘Usama, zar si ga ubio nakon što je rekao: ‘Nema Boga osim Allaha‘?‘ — ‘Allahov Poslaniče‘, rekoh ja, ‘on se samo želio zaštititi na taj način!‘ — ‘Zar si ga ubio nakon što je rekao: ‘Nema Boga osim Allaha‘?‘, ponovio je on. Toliko je puta to ponovio da sam ja poželio da prije toga dana nisam bio primio islam.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ، عَنْ أَبِي الْخَيْرِ، عَنِ الصُّنَابِحِيِّ، عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ إِنِّي مِنَ النُّقَبَاءِ الَّذِينَ بَايَعُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَايَعْنَاهُ عَلَى أَنْ لاَ نُشْرِكَ بِاللَّهِ شَيْئًا، وَلاَ نَسْرِقَ وَلاَ نَزْنِيَ، وَلاَ نَقْتُلَ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ، وَلاَ نَنْتَهِبَ، وَلاَ نَعْصِيَ، بِالْجَنَّةِ إِنْ فَعَلْنَا ذَلِكَ، فَإِنْ غَشِينَا مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا كَانَ قَضَاءُ ذَلِكَ إِلَى اللَّهِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Abdullah b. Jusuf, njemu Lejs, a ovom Jezid, prenoseći od Ebu-Hajra, ovaj od Sunabihija, a on od Ubade b. Samita, radijallahu anhu, da je kazivao: “Doista sam ja jedan od onih koji su dali prisegu Allahovom Poslaniku, a.s. Dali smo mu prisegu da nećemo Uzvišenom Allahu smatrati nikoga ravnim, da nećemo krasti niti činiti blud, da nećemo nikoga bespravno ubiti niti pljačkati. Ako se toga budemo pridržavali, neće nam biti uskraćen Džennet, a ako bilo šta od toga uradimo, presuda pripada Uzvišenom Allahu.”


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ، عَنْ نَافِعٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ مَنْ حَمَلَ عَلَيْنَا السِّلاَحَ فَلَيْسَ مِنَّا ‏”‏‏.‏ رَوَاهُ أَبُو مُوسَى عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musa b. Ismail, njemu Džuvejri, a ovom Nafi, prenoseći od Abdullaha b. Omera, radijallahu anhu, a on od Vjerovjesnika, a.s., da je rekao: “Ko na nas podigne oružje — taj nam ne pripada.” Ovaj hadis od Vjerovjesnika, a.s., prenosi i Ebu-Musa.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الْمُبَارَكِ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، وَيُونُسُ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنِ الأَحْنَفِ بْنِ قَيْسٍ، قَالَ ذَهَبْتُ لأَنْصُرَ هَذَا الرَّجُلَ، فَلَقِيَنِي أَبُو بَكْرَةَ فَقَالَ أَيْنَ تُرِيدُ قُلْتُ أَنْصُرُ هَذَا الرَّجُلَ‏.‏ قَالَ ارْجِعْ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏”‏ إِذَا الْتَقَى الْمُسْلِمَانِ بِسَيْفَيْهِمَا فَالْقَاتِلُ وَالْمَقْتُولُ فِي النَّارِ ‏”‏‏.‏ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا الْقَاتِلُ فَمَا بَالُ الْمَقْتُولِ قَالَ ‏”‏ إِنَّهُ كَانَ حَرِيصًا عَلَى قَتْلِ صَاحِبِهِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Abdur-Rahman b. Mubarek, a njemu Hammad b. Jezid, prenoseći od Ejjuba i Junusa, oni od Hasana, a on od Ahnefa b. Kajsa da je kazivao: “Krenuo sam da pomognem jednom čovjeku, ali me je susreo Ebu-Bekra i upitao: ‘Kamo ideš?‘ — ‘Da pomognem ovom čovjeku‘, rekao sam. ‘Vrati se‘, reče mi on, ‘čuo sam Allahovog Poslanika, a.s., kad je rekao: ‘Kada se sukobe dva muslimana sa sabljama (u rukama), i ubica je i ubijeni u vatri.‘‘ — ‘Allahov Poslaniče‘, upitao sam, ‘jasno mi je za ubicu, ali zašto i ubijeni?‘ — ‘Zato što je i on namjeravao ubiti svoga druga‘, rekao je.‘”


 

حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ يَهُودِيًّا، رَضَّ رَأْسَ جَارِيَةٍ بَيْنَ حَجَرَيْنِ، فَقِيلَ لَهَا مَنْ فَعَلَ بِكِ هَذَا أَفُلاَنٌ أَوْ فُلاَنٌ حَتَّى سُمِّيَ الْيَهُودِيُّ، فَأُتِيَ بِهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يَزَلْ بِهِ حَتَّى أَقَرَّ بِهِ، فَرُضَّ رَأْسُهُ بِالْحِجَارَةِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Hadždžadž b. Minhal, njemu Hemmam, prenoseći od Katade, a on od Enesa b. Malika, radijallahu anhu, da je kazivao: “Neki je židovjednoj djevojci razbio glavu tako što je stavio njenu glavu između dva kamena i udario je, pa su je pitali: ‘Ko ti je to učinio? Je li ovaj ili onaj čovjek?‘ Ispitivali su je tako sve dok nije prozvan taj židov, koji je onda doveden pred Vjerovjesnika, a.s. Ostao je kod Poslanika sve dok nije priznao svoje djelo, nakon čega je Allahov Poslanik, a.s., presudio da se i njemu kamenjem razbije glava.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدِ بْنِ أَنَسٍ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ خَرَجَتْ جَارِيَةٌ عَلَيْهَا أَوْضَاحٌ بِالْمَدِينَةِ ـ قَالَ ـ فَرَمَاهَا يَهُودِيٌّ بِحَجَرٍ ـ قَالَ ـ فَجِيءَ بِهَا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَبِهَا رَمَقٌ فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ فُلاَنٌ قَتَلَكِ ‏”‏‏.‏ فَرَفَعَتْ رَأْسَهَا، فَأَعَادَ عَلَيْهَا قَالَ ‏”‏ فُلاَنٌ قَتَلَكِ ‏”‏‏.‏ فَرَفَعَتْ رَأْسَهَا، فَقَالَ لَهَا فِي الثَّالِثَةِ ‏”‏ فُلاَنٌ قَتَلَكِ ‏”‏‏.‏ فَخَفَضَتْ رَأْسَهَا، فَدَعَا بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَتَلَهُ بَيْنَ الْحَجَرَيْنِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed, njemu Abdullah b. Idris, a ovom Šu‘ba, prenoseći od Hišama b. Zejda b. Enesa, a on od svoga djeda Enesa b. Malika da je kazivao: “Neka je djevojka sa srebrenim nakitom izišla u Medinu, pa ju je jedan židov pogodio kamenom. Donesena je Allahovom Vjerovjesniku, a.s., u stanju u kojem je jedva davala znakove života. Poslanik, a.s., ju je, upitao: ‘Je li te udario taj i taj?‘ Ona je podigla glavu, a on ju je ponovo upitao: ‘Je li te udario taj i taj?‘ Nakon što je još jednom podigla glavu, on ju je i treći put upitao: ‘Je li te udario taj i taj?‘ Ona je samo spustila svoju glavu. Poslanik, a.s. je, naredio da se dovede taj čovjek i donio presudu da se on pogubi pomoću dva kamena.”


 

حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُرَّةَ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لاَ يَحِلُّ دَمُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ يَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ إِلاَّ بِإِحْدَى ثَلاَثٍ النَّفْسُ بِالنَّفْسِ وَالثَّيِّبُ الزَّانِي، وَالْمَارِقُ مِنَ الدِّينِ التَّارِكُ الْجَمَاعَةَ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Omer b. Hafs, njemu njegov otac, a ovom A‘meš, prenoseći od Abdullaha b. Murre, on od Mesruka, a ovaj od Abdullaha da je kazivao: “Allahov je Poslanik, a.s., rekao: ‘Nikome nije dopušteno prolijevati krv muslimana koji svjedoči da nema Boga osim Allaha i da sam ja Allahov poslanik, osim u tri slučaja: (u slučaju ubistva) glava za glavu, (u slučaju) kad osoba u braku počini blud i (u slučaju) kad se osoba odmetne od vjere i napusti zajednicu.‘”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ هِشَامِ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ يَهُودِيًّا، قَتَلَ جَارِيَةً عَلَى أَوْضَاحٍ لَهَا، فَقَتَلَهَا بِحَجَرٍ، فَجِيءَ بِهَا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَبِهَا رَمَقٌ فَقَالَ ‏ “‏ أَقَتَلَكِ فُلاَنٌ ‏”‏‏.‏ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَنْ لاَ، ثُمَّ قَالَ الثَّانِيَةَ، فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَنْ لاَ، ثُمَّ سَأَلَهَا الثَّالِثَةَ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَنْ نَعَمْ، فَقَتَلَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِحَجَرَيْنِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Beššar, a njemu Muhammed b. Džafer, prenoseći od Šu‘be, ovaj od Hišama b. Zejda, a on od Enesa, radijallahu anhu, da je kazivao: “Neki je židov ubio robinju kamenom da bi se dočepao njenog srebrenog nakita. Ona je donesena Allahovom Vjerovjesniku, a.s., u stanju u kojem je jedva davala znakove života. ‘Je li te ubio taj i taj čovjek?‘, upita je on, a ona pokaza glavom da nije. Ponovio joj je svoje pitanje drugi put, a ona je opet pokazala glavom da nije. Upitao ju je to isto i treći put, a ona je klimnuvši glavom pokazala da jeste. Vjerovjesnik , a.s., presudio je da se (taj židov) pogubi s dva kamena.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ خُزَاعَةَ، قَتَلُوا رَجُلاً‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ حَدَّثَنَا حَرْبٌ عَنْ يَحْيَى حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ أَنَّهُ عَامَ فَتْحِ مَكَّةَ قَتَلَتْ خُزَاعَةُ رَجُلاً مِنْ بَنِي لَيْثٍ بِقَتِيلٍ لَهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏”‏ إِنَّ اللَّهَ حَبَسَ عَنْ مَكَّةَ الْفِيلَ وَسَلَّطَ عَلَيْهِمْ رَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، أَلاَ وَإِنَّهَا لَمْ تَحِلَّ لأَحَدٍ قَبْلِي، وَلاَ تَحِلُّ لأَحَدٍ بَعْدِي، أَلاَ وَإِنَّمَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، أَلاَ وَإِنَّهَا سَاعَتِي هَذِهِ حَرَامٌ لاَ يُخْتَلَى شَوْكُهَا، وَلاَ يُعْضَدُ شَجَرُهَا، وَلاَ يَلْتَقِطُ سَاقِطَتَهَا إِلاَّ مُنْشِدٌ، وَمَنْ قُتِلَ لَهُ قَتِيلٌ فَهْوَ بِخَيْرِ النَّظَرَيْنِ إِمَّا يُودَى وَإِمَّا يُقَادُ ‏”‏‏.‏ فَقَامَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ يُقَالُ لَهُ أَبُو شَاهٍ فَقَالَ اكْتُبْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ اكْتُبُوا لأَبِي شَاهٍ ‏”‏‏.‏ ثُمَّ قَامَ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِلاَّ الإِذْخِرَ، فَإِنَّمَا نَجْعَلُهُ فِي بُيُوتِنَا وَقُبُورِنَا‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ إِلاَّ الإِذْخِرَ ‏”‏‏.‏ وَتَابَعَهُ عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ شَيْبَانَ فِي الْفِيلِ، قَالَ بَعْضُهُمْ عَنْ أَبِي نُعَيْمٍ الْقَتْلَ‏.‏ وَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ إِمَّا أَنْ يُقَادَ أَهْلُ الْقَتِيلِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Nuajm, njemu Šejban, a ovom Jahja, prenoseći od Ebu-Seleme, a ovaj od Ebu-Hurejre da je kazivao: “Neko je iz plemena Huzaa ubio jednog čovjeka…” Abdullah b. Redža prenosi od Harba, ovaj od Jahjaa, on od Ebu-Seleme, a ovaj od Ebu-Hurejre da je kazivao: “Neko je iz plemena Huzaa, u godini u kojoj je oslobođena Meka, ubio čovjeka iz plemena Ebu-Lejs, želeći se osvetiti za ubistvo svoga suplemenika koje bijaše počinjeno u džahilijetu. (Čuvši za to), Allahov je Poslanik, a.s., ustao i kazao: ‘Uzvišeni Allah zaštitio je Meku od slona i učinio da Njegov Poslanik, a.s., i pravovjerni zavladaju njome. Svakako da Meka nije dopuštena nikome prije mene niti ikome poslije mene. Naravno da mi je ona učinjena dopuštenom jedan dio dana. Uistinu, ona je i u ovom dijelu dana zaštićena (sveta), i ne posijeca se bilje niti se kreše lišće s njenog drveća, niti iko u njoj uzima nečiju izgubljenu stvar, izuzev onoga koji će oglašavati ljudima da je stvar nađena. Onaj kome neko bude ubijen može izabrati bolju od dvije mogućnosti: ili da primi krvarinu za ubijenog ili da zatraži smrtnu kaznu za ubicu.‘ Potom je ustao čovjek iz Jemena s nadimkom Ebu-Šah i rekao: ‘Napiši mi to, Allahov Poslaniče!‘ Poslanik, a.s., na to reče: ‘Napišite to Ebu-Šahu!‘ Poslije toga ustao je jedan Kurejšević i rekao: ‘Osim izhira (mirisne žukve), jer je mi upotrebljavamo u svojim kućama i na grobljima?‘ — ‘Osim mirisne žukve‘, reče Poslanik, a.s.” S gornjim predanjem podudara se predanje Ubejdullaha, koji ga prenosi od Šejbana. Neki, prenoseći od Ebu-Nuajma, vele: “… smrt.” A Ubejdullah veli: “… ili da se ubica kazni smrtnom kaznom.”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ كَانَتْ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ قِصَاصٌ، وَلَمْ تَكُنْ فِيهِمُ الدِّيَةُ فَقَالَ اللَّهُ لِهَذِهِ الأُمَّةِ ‏{‏كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصَاصُ فِي الْقَتْلَى‏}‏ إِلَى هَذِهِ الآيَةِ ‏{‏فَمَنْ عُفِيَ لَهُ مِنْ أَخِيهِ شَىْءٌ‏}‏‏.‏ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَالْعَفْوُ أَنْ يَقْبَلَ الدِّيَةَ فِي الْعَمْدِ، قَالَ ‏{‏فَاتِّبَاعٌ بِالْمَعْرُوفِ‏}‏ أَنْ يَطْلُبَ بِمَعْرُوفٍ وَيُؤَدِّيَ بِإِحْسَانٍ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE je Kutejba b. Seid, a njemu Sufjan, prenoseći od Amra, ovaj od Mudžahida, a on od Ibn-Abbasa, radijallahu anhu, da je kazivao: “Israilci su primjenjivali smrtnu kaznu (kisas), ali nisu poznavali plaćanje krvarine. Uzvišeni Allah za ovaj (Muhammedov, a.s.) ummet veli: ‘O vjernici, propisuje vam se odmazda za ubijanje: slobodan za slobodna, i rob za roba, i žena za ženu. A onaj kome rod ubijenog oprosti — neka oni velikodušno postupe, a neka im on dobročinstvom uzvrati…‘“ Ibn-Abbas također veli: “Oproštaj se ogleda i u tome što se primi krvarina za ubistvo s predumišljajem” — i dodaje: “Slijeđenje u dobročinstvu znači traženje da se velikodušno postupi i da se uzvrati dobročinstvom.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ، حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ أَبْغَضُ النَّاسِ إِلَى اللَّهِ ثَلاَثَةٌ مُلْحِدٌ فِي الْحَرَمِ، وَمُبْتَغٍ فِي الإِسْلاَمِ سُنَّةَ الْجَاهِلِيَّةِ، وَمُطَّلِبُ دَمِ امْرِئٍ بِغَيْرِ حَقٍّ لِيُهَرِيقَ دَمَهُ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Jeman, njemu Šuajb, a ovom Abdullah b. Ebu-Husejn, prenoseći od Nafija b. Džubejra, a on od Ibn-Abbasa da je Vjerovjesnik, a.s., rekao: “Uzvišenom su Allahu najmrža trojica ljudi:grešnik u Haremi-šerifu, čovjek koji je prihvatio islam, a želi provoditi običaje iz predislamskog doba i čovjek koji traži da se bespravno prolije nečija krv.”


 

حَدَّثَنَا فَرْوَةُ، حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، هُزِمَ الْمُشْرِكُونَ يَوْمَ أُحُدٍ‏.‏ وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا أَبُو مَرْوَانَ، يَحْيَى بْنُ أَبِي زَكَرِيَّاءَ عَنْ هِشَامٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ صَرَخَ إِبْلِيسُ يَوْمَ أُحُدٍ فِي النَّاسِ يَا عِبَادَ اللَّهِ أُخْرَاكُمْ‏.‏ فَرَجَعَتْ أُولاَهُمْ عَلَى أُخْرَاهُمْ حَتَّى قَتَلُوا الْيَمَانَ فَقَالَ حُذَيْفَةُ أَبِي أَبِي‏.‏ فَقَتَلُوهُ، فَقَالَ حُذَيْفَةُ غَفَرَ اللَّهُ لَكُمْ‏.‏ قَالَ وَقَدْ كَانَ انْهَزَمَ مِنْهُمْ قَوْمٌ حَتَّى لَحِقُوا بِالطَّائِفِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ferva b. Ebu-Magra, a njemu Ali b. Mushir, prenoseći od Hišama, ovaj od svoga oca, a on od Aiše, radijallahu anhu, da je rekla: “Poraženi su mnogobošci na Uhudu.” PRIČAO NAM JE Muhammed b. Harb, njemu Ebu-Mervan Jahja b. Ebu-Zekerijja Vasiti, a ovom Hišam, prenoseći od Urve, a on od od Aiše, radijallahu anhu, da je kazivala: “Iblis je među svijetom na Uhudu zavrištao: ‘O Allahovi robovi, napadnite na odstupnicu!‘ Pa su se vratili i nasrtali na odstupnicu sve dok nisu (greškom) ubili Jemana. Huzejfa je povikao: ‘Oče moj, oče moj!‘, ali su ga ipak ubili. Huzejfa im reče: ‘Allah neka vam oprosti!‘ — ‘Poražena je jedna njihova skupina, tako da su otišli u Taif‘, kazao je.“


 

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، أَخْبَرَنَا حَبَّانُ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، أَنَّ يَهُودِيًّا، رَضَّ رَأْسَ جَارِيَةٍ بَيْنَ حَجَرَيْنِ، فَقِيلَ لَهَا مَنْ فَعَلَ بِكِ هَذَا أَفُلاَنٌ أَفُلاَنٌ حَتَّى سُمِّيَ الْيَهُودِيُّ فَأَوْمَأَتْ بِرَأْسِهَا، فَجِيءَ بِالْيَهُودِيِّ فَاعْتَرَفَ، فَأَمَرَ بِهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَرُضَّ رَأْسُهُ بِالْحِجَارَةِ‏.‏ وَقَدْ قَالَ هَمَّامٌ بِحَجَرَيْنِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ishak, a njemu Habban, prenoseći od Hemmama, ovaj od Katade, a on od Enesa b. Malika (da je kazivao): “Neki je židov pomoću dva kamena razbio glavu jednoj robinji. Upitali su je: ‘Ko ti je to učinio? Je li taj i taj čovjek?‘, (nastavivši nabrajati) sve dok nisu spomenuli toga židova, a ona potvrdno klimnula glavom. Taj je židov (potom) doveden; priznao je počinjeno djelo, a Vjerovjesnik, a.s., naredio je da se i njemu na istovjetan način kamenom razbije glava.” Hemmam veli: “… s dva kamena…”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَتَلَ يَهُودِيًّا بِجَارِيَةٍ قَتَلَهَا عَلَى أَوْضَاحٍ لَهَا‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musedded, a njemu Jezid b. Zurej, prenoseći od Seida, ovaj od Katade, a on od Enesa b. Malika, radijallahu anhu, (da je rekao):“Vjerovjesnik, a.s. je, presudio da se ubije neki židov koji je ubio robinju u namjeri da prisvoji njen srebreni nakit.”


 

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَبِي عَائِشَةَ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ لَدَدْنَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فِي مَرَضِهِ فَقَالَ ‏”‏ لاَ تَلُدُّونِي ‏”‏‏.‏ فَقُلْنَا كَرَاهِيَةُ الْمَرِيضِ لِلدَّوَاءِ‏.‏ فَلَمَّا أَفَاقَ قَالَ ‏”‏ لاَ يَبْقَى أَحَدٌ مِنْكُمْ إِلاَّ لُدَّ، غَيْرَ الْعَبَّاسِ فَإِنَّهُ لَمْ يَشْهَدْكُمْ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Amr b. Ali, njemu Jahja, a ovom Sufjan, prenoseći od Musaa b. Ebu-Aiše, ovaj od Ubejdullaha b. Abdullaha, a on od Aiše , radijallahu anhu, da je kazivala: “Davale smo lijek Allahovom Vjerovjesniku, a.s., za vrijeme njegove bolesti, ali nam on reče: ‘Nemojte mi sipati lijek!‘ — ‘To je kazao zato što ne podnosi lijekove‘, rekosmo mi. Ali, kada se on malo oporavio, reče nam: ‘Niko od vas neće ostati, a da mu se neće sipati lijek, osim Abbasa, jer on nije bio prisutan s vama.‘”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ، أَنَّ الأَعْرَجَ، حَدَّثَهُ أَنَّهُ، سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ إِنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏”‏ نَحْنُ الآخِرُونَ السَّابِقُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ‏”‏‏.‏ وَبِإِسْنَادِهِ ‏”‏ لَوِ اطَّلَعَ فِي بَيْتِكَ أَحَدٌ وَلَمْ تَأْذَنْ لَهُ، خَذَفْتَهُ بِحَصَاةٍ فَفَقَأْتَ عَيْنَهُ، مَا كَانَ عَلَيْكَ مِنْ جُنَاحٍ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Jeman, njemu Šuajb, a ovom Ebu-Zinad, prenoseći od A‘redža, ovaj od Ebu-Hurejre, a on od Allahovog Poslanika, a.s., da je rekao: “Mi smo posljednji (narod na ovom svijetu), a prvi na budućem svijetu.” 6888. S istim se senedom prenosi i sljedeći hadis: “Ako bi neko bez tvog dopuštenja provirio u tvoju kuću, a ti ga tom prilikom pogodio kamenčićem i izbio mu oko, ne bi imao nikakva grijeha zbog toga.”


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ حُمَيْدٍ،، أَنَّ رَجُلاً، اطَّلَعَ فِي بَيْتِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَسَدَّدَ إِلَيْهِ مِشْقَصًا‏.‏ فَقُلْتُ مَنْ حَدَّثَكَ قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musedded, a njemu Jahja, prenoseći od Humejda (da je rekao): “Neki je čovjek provirio u kuću Vjerovjesnikovu, a.s., pa ga je on gađao šiljkom strijele.” “Ko ti je ispričao?”, upitao sam, pa mi je odgovorio: “Enes b. Malik.”


 

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، أَخْبَرَنَا أَبُو أُسَامَةَ، قَالَ هِشَامٌ أَخْبَرَنَا عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ لَمَّا كَانَ يَوْمَ أُحُدٍ هُزِمَ الْمُشْرِكُونَ فَصَاحَ إِبْلِيسُ أَىْ عِبَادَ اللَّهِ أُخْرَاكُمْ‏.‏ فَرَجَعَتْ أُولاَهُمْ، فَاجْتَلَدَتْ هِيَ وَأُخْرَاهُمْ، فَنَظَرَ حُذَيْفَةُ فَإِذَا هُوَ بِأَبِيهِ الْيَمَانِ فَقَالَ أَىْ عِبَادَ اللَّهِ أَبِي أَبِي‏.‏ قَالَتْ فَوَاللَّهِ مَا احْتَجَزُوا حَتَّى قَتَلُوهُ‏.‏ قَالَ حُذَيْفَةُ غَفَرَ اللَّهُ لَكُمْ‏.‏ قَالَ عُرْوَةُ فَمَا زَالَتْ فِي حُذَيْفَةَ مِنْهُ بَقِيَّةٌ حَتَّى لَحِقَ بِاللَّهِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ishak b. Mensur, a njemu Ebu-Usama, prenoseći od Hišama, ovaj od svoga oca, a on od Aiše, radijallahu anhu, da je kazivala: “Kada je bila Bitka na Uhudu, i kada su mnogobošci već bili poraženi, Iblis je zavrištao: ‘Allahovi robovi, vaša odstupnica!‘, pa se vratila njihova (muslimanska) prethodnica i sukobila se sa svojim začeljem. Huzejfa je pogledao i vidio tamo svoga oca Jemana, pa je povikao: ‘Allahovi robovi, to je moj otac, to je moj otac!‘ Tako mi Allaha nisu se razdvojili dok ga nisu ubili. Huzejfa tada reče: ‘Neka vam Uzvišeni Allah oprosti!‘” Urva veli: “Na Huzejfu je to ostavilo traga sve do smrti.”


 

حَدَّثَنَا الْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ أَبِي عُبَيْدٍ، عَنْ سَلَمَةَ، قَالَ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى خَيْبَرَ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ أَسْمِعْنَا يَا عَامِرُ مِنْ هُنَيْهَاتِكَ‏.‏ فَحَدَا بِهِمْ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ مَنِ السَّائِقُ ‏”‏ قَالُوا عَامِرٌ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ رَحِمَهُ اللَّهُ ‏”‏‏.‏ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلاَّ أَمْتَعْتَنَا بِهِ‏.‏ فَأُصِيبَ صَبِيحَةَ لَيْلَتِهِ فَقَالَ الْقَوْمُ حَبِطَ عَمَلُهُ، قَتَلَ نَفْسَهُ‏.‏ فَلَمَّا رَجَعْتُ وَهُمْ يَتَحَدَّثُونَ أَنَّ عَامِرًا حَبِطَ عَمَلُهُ، فَجِئْتُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ فَدَاكَ أَبِي وَأُمِّي، زَعَمُوا أَنَّ عَامِرًا حَبِطَ عَمَلُهُ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ كَذَبَ مَنْ قَالَهَا، إِنَّ لَهُ لأَجْرَيْنِ اثْنَيْنِ، إِنَّهُ لَجَاهِدٌ مُجَاهِدٌ، وَأَىُّ قَتْلٍ يَزِيدُهُ عَلَيْهِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Mekki b. Ibrahim, a njemu Jezid b. Ebu-Ubejd, prenoseći od Seleme da je kazivao: “Krenuli smo s Vjerovjesnikom, a.s., na Hajber, pa je neki čovjek povikao: ‘Dopusti nam, Amire, da čujemo neke tvoje pjesme!‘ On je, potjeravši jahalice, zapjevao. ‘Ko je gonič?‘, upitao je Vjerovjesnik , a.s. ‘Amir‘, rekli su. ‘Neka mu se Uzvišeni Allah smiluje!‘, rekao je Vjerovjesnik, a.s. ‘Allahov Poslaniče‘, povikali su, ‘dopusti mu da nas zabavi!‘ Amir je te večeri poginuo, a svijet je kazao: ‘Propadoše mu djela: ubio je sam sebe.‘ Kada sam se vratio, pričalo se o tome da su Amirova djela upropaštena. Otišao sam do Vjerovjesnika, a.s., i upitao ga: ‘Vjerovjesniče — draži si mi od roditelja! — oni smatraju da su Amirova djela upropaštena!‘ — ‘Ko god tako veli‘, reče Poslanik, a.s., ‘ne govori istinu, jer, zaista, on ima dvije nagrade. Bio je pravi borac, a bilo kakva smrt samo će mu povećati nagradu.‘”


 

حَدَّثَنَا آدَمُ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، قَالَ سَمِعْتُ زُرَارَةَ بْنَ أَوْفَى، عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ، أَنَّ رَجُلاً، عَضَّ يَدَ رَجُلٍ، فَنَزَعَ يَدَهُ مِنْ فَمِهِ، فَوَقَعَتْ ثَنِيَّتَاهُ، فَاخْتَصَمُوا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ “‏ يَعَضُّ أَحَدُكُمْ أَخَاهُ كَمَا يَعَضُّ الْفَحْلُ، لاَ دِيَةَ لَكَ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Adem, a njemu Šu‘ba, prenoseći od Katade, ovaj od Zurare b. Evfaa, a on od Imrana b. Husajna (da je kazivao): “Neki je čovjek ujeo drugog čovjeka za ruku, pa mu je ovaj, istrgnuvši ruku iz usta, izvalio dva zuba. Poslije toga sporili su se kod Vjerovjesnika, a.s., te je on rekao: ‘Ako neko od vas ujede svoga brata kao što ujeda mužjak deve, tu nema nikakve odštete.‘”


 

حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنْ صَفْوَانَ بْنِ يَعْلَى، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ خَرَجْتُ فِي غَزْوَةٍ، فَعَضَّ رَجُلٌ فَانْتَزَعَ ثَنِيَّتَهُ، فَأَبْطَلَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Asim, njemu Ibn-Džurejdž, a ovom Ata, prenoseći od Safvana b. Ja‘laa, a on od svoga oca (da je kazivao): “Učestvovao sam u jednoj bici u kojoj je neki čovjek ujeo drugog čovjeka, pa je izvalio prednje zube. Takvo što Vjerovjesnik, a.s., nije uvažio.”


 

حَدَّثَنَا الأَنْصَارِيُّ، حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ ابْنَةَ النَّضْرِ، لَطَمَتْ جَارِيَةً، فَكَسَرَتْ ثَنِيَّتَهَا، فَأَتَوُا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَأَمَرَ بِالْقِصَاصِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ensari, a njemu Humejd, prenoseći od Enesa, radijallahu anhu, (da je kazivao): “Nadrova je kćerka ošamarila sluškinju i slomila joj zub. Poslije toga njih su dvije došle kod Vjerovjesnika, a.s., pa je on naredio da se izvrši odmazda.”


 

حَدَّثَنَا آدَمُ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ هَذِهِ وَهَذِهِ سَوَاءٌ ‏”‏، يَعْنِي الْخِنْصَرَ وَالإِبْهَامَ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Adem, a njemu Šu‘ba, prenoseći od Katade, on od Ikrime, ovaj od Ibn-Abbasa (da je kazivao): “Vjerovjesnik, a.s. je, rekao: ‘Ovaj i ovaj jesu isti‘, misleći pritom na mali i veliki prst.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Beššar, a njemu Ibn-Ebu-Adi, prenoseći od Šu‘be, ovaj od Katade, on od Ikrime, a ovaj od Ibn-Abbasa da je rekao: “Čuo sam Vjerovjesnika, a.s., kad je to rekao.”


 

وَقَالَ لِي ابْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ غُلاَمًا، قُتِلَ غِيلَةً فَقَالَ عُمَرُ لَوِ اشْتَرَكَ فِيهَا أَهْلُ صَنْعَاءَ لَقَتَلْتُهُمْ‏.‏ وَقَالَ مُغِيرَةُ بْنُ حَكِيمٍ عَنْ أَبِيهِ إِنَّ أَرْبَعَةً قَتَلُوا صَبِيًّا فَقَالَ عُمَرُ مِثْلَهُ‏.‏ وَأَقَادَ أَبُو بَكْرٍ وَابْنُ الزُّبَيْرِ وَعَلِيٌّ وَسُوَيْدُ بْنُ مُقَرِّنٍ مِنْ لَطْمَةٍ‏.‏ وَأَقَادَ عُمَرُ مِنْ ضَرْبَةٍ بِالدِّرَّةِ‏.‏ وَأَقَادَ عَلِيٌّ مِنْ ثَلاَثَةِ أَسْوَاطٍ‏.‏ وَاقْتَصَّ شُرَيْحٌ مِنْ سَوْطٍ وَخُمُوشٍ‏.‏

 

Kazivao mi je Ibn-Beššar da IM JE PRIČAO Jahja, njemu Ubejdullah, prenoseći od Nafija, a on od Ibn-Omera, radijallahu anhu, (da je rekao): “Neki je dječak mučki ubijen, pa je Omer, radijallahu anhu, kazao: ‘Da su se svi stanovnici San‘e bili udružili u tom nedjelu, sve bi ih pogubio.‘“ Mugira b. Hakim, prenoseći od svoga oca, pripovijeda da su četverica ljudi ubila nekog dječaka, pa je Omer, radijallahu anhu, tom prilikom izrekao slične riječi. Ebu-Bekr, Ibn-Zubejr, Alija i Suvejd b. Mukarrin dali su zadovoljštinu za udareni šamar, a Omer za udarac bičem. Alija, radijallahu anhu, dao je zadovoljštinu osobi koja je tri puta udarena bičem, a Šurejh je to činio i za jedan udarac bičem, kao i za posjekotinu.


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ سُفْيَانَ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَبِي عَائِشَةَ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ لَدَدْنَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَرَضِهِ، وَجَعَلَ يُشِيرُ إِلَيْنَا ‏”‏ لاَ تَلُدُّونِي ‏”‏‏.‏ قَالَ فَقُلْنَا كَرَاهِيَةُ الْمَرِيضِ بِالدَّوَاءِ، فَلَمَّا أَفَاقَ قَالَ ‏”‏ أَلَمْ أَنْهَكُمْ أَنْ تَلُدُّونِي ‏”‏‏.‏ قَالَ قُلْنَا كَرَاهِيَةٌ لِلدَّوَاءِ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ لاَ يَبْقَى مِنْكُمْ أَحَدٌ إِلاَّ لُدَّ ـ وَأَنَا أَنْظُرُ ـ إِلاَّ الْعَبَّاسَ فَإِنَّهُ لَمْ يَشْهَدْكُمْ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musedded, a njemu Jahja, prenoseći od Sufjana, ovaj od Musaa b. Ebu-Aiše, on od Ubejdullaha b. Abdullaha, a ovaj od Aiše, radijallahu anhu, da je kazivala: “Davali smo lijek Allahovom Poslaniku, a.s., za vrijeme njegove bolesti, ali je on pokazao na nas i rekao: ‘Nemojte mi davati lijek!‘ — ‘To je stoga što svaki bolesnik prezire lijekove‘, rekosmo mi. No kada je došao k sebi, on nam reče: ‘Zar vam nisam zabranio da mi dajete lijekove?‘ — ‘Mislili smo da je to (uobičajeno) bolesnikovo preziranje lijekova‘, odgovorili smo. ‘Niko od vas neće ostati, a da mu se, dok ja budem gledao, neće davati lijek, osim Abbasa, jer on nije bio prisutan s vama‘, reče na to on.“


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدٍ، عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ، زَعَمَ أَنَّ رَجُلاً، مِنَ الأَنْصَارِ يُقَالُ لَهُ سَهْلُ بْنُ أَبِي حَثْمَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ نَفَرًا مِنْ قَوْمِهِ انْطَلَقُوا إِلَى خَيْبَرَ فَتَفَرَّقُوا فِيهَا، وَوَجَدُوا أَحَدَهُمْ قَتِيلاً، وَقَالُوا لِلَّذِي وُجِدَ فِيهِمْ قَتَلْتُمْ صَاحِبَنَا‏.‏ قَالُوا مَا قَتَلْنَا وَلاَ عَلِمْنَا قَاتِلاً‏.‏ فَانْطَلَقُوا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ انْطَلَقْنَا إِلَى خَيْبَرَ فَوَجَدْنَا أَحَدَنَا قَتِيلاً‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ الْكُبْرَ الْكُبْرَ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ لَهُمْ ‏”‏ تَأْتُونَ بِالْبَيِّنَةِ عَلَى مَنْ قَتَلَهُ ‏”‏‏.‏ قَالُوا مَا لَنَا بَيِّنَةٌ‏.‏ قَالَ ‏”‏ فَيَحْلِفُونَ ‏”‏‏.‏ قَالُوا لاَ نَرْضَى بِأَيْمَانِ الْيَهُودِ‏.‏ فَكَرِهَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يُبْطِلَ دَمَهُ، فَوَدَاهُ مِائَةً مِنْ إِبِلِ الصَّدَقَةِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Nuajm, a njemu Seid b. Ubejd, prenoseći od Bušejra b. Jesara (da je kazivao): “Pričao mi je neki ensarija koji se zvao Sehl b. Ebu-Hasma da je neka skupina ljudi iz njegova plemena otišla do Hajbera. Tamo su se razišli, a onda su jednog od svojih našli ubijenog, te su onima kod kojih je on pronađen rekli: ‘Ubili ste našeg druga!‘ — ‘Niti smo ga ubili niti znamo ko je ubica!‘, odgovorili su. Zatim su se zaputili Vjerovjesniku, a.s., i rekli mu: ‘Allahov Poslaniče, otišli smo u Hajber i tamo smo jednog iz svoje družine našli ubijenog.‘ — ‘Najstariji, najstariji neka govori!‘, upozori ih on, a potom reče: ‘Možete li mi donijeti jasne dokaze protiv onoga koji ga je ubio?‘ — ‘Mi nemamo nikakvih dokaza!‘, odgovorili su. ‘Onda neka se zakunu‘, kazao je Poslanik, a.s. ‘Ne prihvatamo zakletvu židova!‘, rekli su. Poslaniku se, a.s., nije sviđalo da njihova krv bude prolivena nekažnjeno, pa je presudio da se kao krvarina da stotinu deva prikupljenih na ime zekata.”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو بِشْرٍ، إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الأَسَدِيُّ حَدَّثَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ أَبِي عُثْمَانَ، حَدَّثَنِي أَبُو رَجَاءٍ، مِنْ آلِ أَبِي قِلاَبَةَ حَدَّثَنِي أَبُو قِلاَبَةَ، أَنَّ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ، أَبْرَزَ سَرِيرَهُ يَوْمًا لِلنَّاسِ، ثُمَّ أَذِنَ لَهُمْ فَدَخَلُوا فَقَالَ مَا تَقُولُونَ فِي الْقَسَامَةِ قَالَ نَقُولُ الْقَسَامَةُ الْقَوَدُ بِهَا حَقٌّ، وَقَدْ أَقَادَتْ بِهَا الْخُلَفَاءُ‏.‏ قَالَ لِي مَا تَقُولُ يَا أَبَا قِلاَبَةَ وَنَصَبَنِي لِلنَّاسِ‏.‏ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ عِنْدَكَ رُءُوسُ الأَجْنَادِ وَأَشْرَافُ الْعَرَبِ، أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ خَمْسِينَ مِنْهُمْ شَهِدُوا عَلَى رَجُلٍ مُحْصَنٍ بِدِمَشْقَ أَنَّهُ قَدْ زَنَى، لَمْ يَرَوْهُ أَكُنْتَ تَرْجُمُهُ قَالَ لاَ‏.‏ قُلْتُ أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ خَمْسِينَ مِنْهُمْ شَهِدُوا عَلَى رَجُلٍ بِحِمْصَ أَنَّهُ سَرَقَ أَكُنْتَ تَقْطَعُهُ وَلَمْ يَرَوْهُ قَالَ لاَ‏.‏ قُلْتُ فَوَاللَّهِ مَا قَتَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَطُّ، إِلاَّ فِي إِحْدَى ثَلاَثِ خِصَالٍ رَجُلٌ قَتَلَ بِجَرِيرَةِ نَفْسِهِ فَقُتِلَ، أَوْ رَجُلٌ زَنَى بَعْدَ إِحْصَانٍ، أَوْ رَجُلٌ حَارَبَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَارْتَدَّ عَنِ الإِسْلاَمِ‏.‏ فَقَالَ الْقَوْمُ أَوَلَيْسَ قَدْ حَدَّثَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَطَعَ فِي السَّرَقِ وَسَمَرَ الأَعْيُنَ، ثُمَّ نَبَذَهُمْ فِي الشَّمْسِ‏.‏ فَقُلْتُ أَنَا أُحَدِّثُكُمْ حَدِيثَ أَنَسٍ، حَدَّثَنِي أَنَسٌ أَنَّ نَفَرًا مِنْ عُكْلٍ ثَمَانِيَةً قَدِمُوا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَبَايَعُوهُ عَلَى الإِسْلاَمِ، فَاسْتَوْخَمُوا الأَرْضَ فَسَقِمَتْ أَجْسَامُهُمْ، فَشَكَوْا ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ أَفَلاَ تَخْرُجُونَ مَعَ رَاعِينَا فِي إِبِلِهِ، فَتُصِيبُونَ مِنْ أَلْبَانِهَا وَأَبْوَالِهَا ‏”‏‏.‏ قَالُوا بَلَى، فَخَرَجُوا فَشَرِبُوا مِنْ أَلْبَانِهَا وَأَبْوَالِهَا فَصَحُّوا، فَقَتَلُوا رَاعِيَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَطْرَدُوا النَّعَمَ، فَبَلَغَ ذَلِكَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَرْسَلَ فِي آثَارِهِمْ، فَأُدْرِكُوا فَجِيءَ بِهِمْ، فَأَمَرَ بِهِمْ فَقُطِّعَتْ أَيْدِيهِمْ وَأَرْجُلُهُمْ، وَسَمَرَ أَعْيُنَهُمْ، ثُمَّ نَبَذَهُمْ فِي الشَّمْسِ حَتَّى مَاتُوا‏.‏ قُلْتُ وَأَىُّ شَىْءٍ أَشَدُّ مِمَّا صَنَعَ هَؤُلاَءِ ارْتَدُّوا عَنِ الإِسْلاَمِ وَقَتَلُوا وَسَرَقُوا‏.‏ فَقَالَ عَنْبَسَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَاللَّهِ إِنْ سَمِعْتُ كَالْيَوْمِ قَطُّ‏.‏ فَقُلْتُ أَتَرُدُّ عَلَىَّ حَدِيثِي يَا عَنْبَسَةُ قَالَ لاَ، وَلَكِنْ جِئْتَ بِالْحَدِيثِ عَلَى وَجْهِهِ، وَاللَّهِ لاَ يَزَالُ هَذَا الْجُنْدُ بِخَيْرٍ مَا عَاشَ هَذَا الشَّيْخُ بَيْنَ أَظْهُرِهِمْ‏.‏ قُلْتُ وَقَدْ كَانَ فِي هَذَا سُنَّةٌ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ عَلَيْهِ نَفَرٌ مِنَ الأَنْصَارِ فَتَحَدَّثُوا عِنْدَهُ، فَخَرَجَ رَجُلٌ مِنْهُمْ بَيْنَ أَيْدِيهِمْ فَقُتِلَ، فَخَرَجُوا بَعْدَهُ، فَإِذَا هُمْ بِصَاحِبِهِمْ يَتَشَحَّطُ فِي الدَّمِ، فَرَجَعُوا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ صَاحِبُنَا كَانَ تَحَدَّثَ مَعَنَا، فَخَرَجَ بَيْنَ أَيْدِينَا، فَإِذَا نَحْنُ بِهِ يَتَشَحَّطُ فِي الدَّمِ‏.‏ فَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏”‏ بِمَنْ تَظُنُّونَ أَوْ تَرَوْنَ قَتَلَهُ ‏”‏‏.‏ قَالُوا نَرَى أَنَّ الْيَهُودَ قَتَلَتْهُ‏.‏ فَأَرْسَلَ إِلَى الْيَهُودِ فَدَعَاهُمْ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ آنْتُمْ قَتَلْتُمْ هَذَا ‏”‏‏.‏ قَالُوا لاَ‏.‏ قَالَ ‏”‏ أَتَرْضَوْنَ نَفَلَ خَمْسِينَ مِنَ الْيَهُودِ مَا قَتَلُوهُ ‏”‏‏.‏ فَقَالُوا مَا يُبَالُونَ أَنْ يَقْتُلُونَا أَجْمَعِينَ ثُمَّ يَنْتَفِلُونَ‏.‏ قَالَ ‏”‏ أَفَتَسْتَحِقُّونَ الدِّيَةَ بِأَيْمَانِ خَمْسِينَ مِنْكُمْ ‏”‏‏.‏ قَالُوا مَا كُنَّا لِنَحْلِفَ، فَوَدَاهُ مِنْ عِنْدِهِ‏.‏ قُلْتُ وَقَدْ كَانَتْ هُذَيْلٌ خَلَعُوا خَلِيعًا لَهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَطَرَقَ أَهْلَ بَيْتٍ مِنَ الْيَمَنِ بِالْبَطْحَاءِ فَانْتَبَهَ لَهُ رَجُلٌ مِنْهُمْ فَحَذَفَهُ بِالسَّيْفِ فَقَتَلَهُ، فَجَاءَتْ هُذَيْلٌ فَأَخَذُوا الْيَمَانِيَ فَرَفَعُوهُ إِلَى عُمَرَ بِالْمَوْسِمِ وَقَالُوا قَتَلَ صَاحِبَنَا‏.‏ فَقَالَ إِنَّهُمْ قَدْ خَلَعُوهُ‏.‏ فَقَالَ يُقْسِمُ خَمْسُونَ مِنْ هُذَيْلٍ مَا خَلَعُوهُ‏.‏ قَالَ فَأَقْسَمَ مِنْهُمْ تِسْعَةٌ وَأَرْبَعُونَ رَجُلاً، وَقَدِمَ رَجُلٌ مِنْهُمْ مِنَ الشَّأْمِ فَسَأَلُوهُ أَنْ يُقْسِمَ فَافْتَدَى يَمِينَهُ مِنْهُمْ بِأَلْفِ دِرْهَمٍ، فَأَدْخَلُوا مَكَانَهُ رَجُلاً آخَرَ، فَدَفَعَهُ إِلَى أَخِي الْمَقْتُولِ فَقُرِنَتْ يَدُهُ بِيَدِهِ، قَالُوا فَانْطَلَقَا وَالْخَمْسُونَ الَّذِينَ أَقْسَمُوا حَتَّى إِذَا كَانُوا بِنَخْلَةَ، أَخَذَتْهُمُ السَّمَاءُ فَدَخَلُوا فِي غَارٍ فِي الْجَبَلِ، فَانْهَجَمَ الْغَارُ عَلَى الْخَمْسِينَ الَّذِينَ أَقْسَمُوا فَمَاتُوا جَمِيعًا، وَأَفْلَتَ الْقَرِينَانِ وَاتَّبَعَهُمَا حَجَرٌ فَكَسَرَ رِجْلَ أَخِي الْمَقْتُولِ، فَعَاشَ حَوْلاً ثُمَّ مَاتَ‏.‏ قُلْتُ وَقَدْ كَانَ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ مَرْوَانَ أَقَادَ رَجُلاً بِالْقَسَامَةِ ثُمَّ نَدِمَ بَعْدَ مَا صَنَعَ، فَأَمَرَ بِالْخَمْسِينَ الَّذِينَ أَقْسَمُوا فَمُحُوا مِنَ الدِّيوَانِ وَسَيَّرَهُمْ إِلَى الشَّأْمِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Kutejba b. Seid, njemu Ebu-Bišr Ismail b. Ibrahim Esedi, a ovom Hadždžadž b. Ebu-Osman, prenoseći od Ebu-Redžaa iz plemena Ebu-Kilaba, a ovaj od Ebu-Kilabe (da je kazivao): “Omer b. Abdul-Aziz jednog je dana ljudima učinio dostupnom svoju rezidenciju i dopustio im da uđu, a oni su to i učinili. ‘Šta mislite o zakletvi?‘, upitao ih je. ‘Mi kažemo‘, rekoše oni, ‘da je odmazda na temelju zakletve pravedna, a i halife su na osnovu nje izricale kaznu.‘ — ‘Šta ti misliš, Ebu-Kilabe‘, upitao je, izvodeći me pred skup. ‘Zapovjedniče pravovjernih‘, rekoh ja, ‘kod tebe su najveći guverneri pokrajina i najčasniji ljudi arapskog soja. Šta misliš: kada bi njih pedeset svjedočilo protiv oženjenog čovjeka koji živi u Damasku da je izvršio preljubu, a nisu ga vidjeli, da li bi ti nad njim izvršio kaznu kamenovanja?‘ — ‘Ne‘, odgovorio je. ‘Šta misliš‘, upitao sam, ‘kada bi njih pedeset svjedočilo protiv čovjeka u Himsu da je počinio krađu, a nisu to vidjeli, bi li presudio da mu se odsiječe ruka?‘ — ‘Ne‘, odgovorio je. ‘Tako mi Uzvišenog Allaha‘, rekoh, ‘Poslanik, a.s., nije dopuštao da se neko ubije, osim u tri slučaja: ako neko počini ubistvo s predumišljajem, ako ko učini preljubu poslije stupanja u brak i ako neko, odmetnuvši se od islama, ustane protiv Uzvišenog Allaha i Njegova Poslanika.‘ ‘Zar nije Enes b. Malik pričao‘, rekoše tada prisutni, ‘da je Allahov Poslanik, a.s., presudio da se odsiječe ruka zbog krađe i da se iskopaju oči, koje su potom bile ostavljene na suncu?‘ — ‘Ja ću vam ispričati slučaj‘, rekoh ja, ‘o kojemu mi je Enes pripovijedao. Neka je skupina (osmerica njih) iz Ukla došla Allahovom Poslaniku, a.s., i dala mu prisegu da će se pridržavati islama. Smatrali su da je zemlja postala nezdrava, te da su im stoga tijela oboljela. Požalili su se Allahovom Poslaniku, a.s., pa im je on rekao: ‘Zašto ne biste išli s našim pastirom i devama i pili njihovo (devlje) mlijeko i mokraću?‘ — ‘Svakako‘, rekoše oni. Otišli su i pili devlje mlijeko i mokraću i tako se izliječili. Nakon toga ubili su pastira i otjerali deve. Za to je saznao Allahov Poslanik, a.s., pa je poslao za njima potjeru, koja ih je stigla i dovela. On je (potom) naredio da im se unakrst odsijeku ruke i noge, povade oči i da se ostave na suncu sve dok ne pomru.‘ ‘Šta ima gore‘, upitao sam, ‘od ovoga što su oni počinili? Odmetnuli su se od islama, ubili i pokrali!‘ — ‘Tako mi Allaha‘, reče Anbesa b. Seid, ‘nikad do danas nisam čuo takvo što!‘ — ‘Zar odbijaš prihvatiti ovaj moj hadis, Anbesa?‘, upitao sam. ‘Ne, nipošto!‘, odgovori on i nastavi: ‘I sâm sam došao sa sličnim hadisom. Tako mi Allaha, ovi će ljudi živjeti u dobru sve dok ovaj starac živi među njima.‘ Tada ja rekoh: ‘U ovom se ogleda praksa Allahovog Poslanika, a.s. Njemu je došla skupina ensarija i s njim razgovarala. Jedan od njih izišao je prije ostalih i bio ubijen, a ostali su izišli poslije njega. Iznenadili su se kada su vidjeli svog druga kako se previja u krvi. Vratili su se Poslaniku, a.s., i kazali: ‘Allahov Poslaniče, naš je drug izišao prije nas, a bio je prije toga s nama zajedno. Kada smo mi izišli, vidjeli smo ga kako se valja umazan krvlju!‘ Allahov je Poslanik, a.s., izišao i upitao: ‘Na koga sumnjate da ga je ubio?‘ — ‘Smatramo da su ga ubili židovi‘, rekoše. Tada je on naredio da mu se dovedu židovi, pa ih je upitao: ‘Jeste li vi ubili ovog čovjeka?‘ — ‘Ne‘, odgovorili su. ‘Jeste li saglasni da se pedeset židova zakune da ga nisu ubili?‘, upitao je ensarije. ‘Oni ne prezaju da nas sve poubijaju, a zatim se zakunu!‘, odgovorili su. Na to Poslanik reče: ‘A polažete li pravo na krvarinu na osnovu zakletve pedeseterice vaših ljudi?‘ — ‘Nismo se imali namjeru zaklinjati‘, rekoše oni. Nakon toga Poslanik a.s. je, za njega dao krvarinu od sebe.‘ ‘Pleme Huzejl‘, nastavio sam kazivati, ‘protjeralo je jednog svog razuzdanog čovjeka u doba džahilijeta, pa je on došao u Bathi jednoj porodici iz Jemena. Neko ga je iz te porodice prozreo, rasjekao ga sabljom i ubio. Potom su u vrijeme hadža došli ljudi iz plemena Huzejl i tog Jemenca tužili Omeru, radijallahu anhu ‘Ubio je našeg čovjeka!‘, kazali su. ‘Oni su ga se odreki i protjerali ga!‘, reče ovaj. ‘Neka se zakune pedeset ljudi iz plemena Huzejl da ga nisu protjerali!‘, zatražio je Omer. Zaklelo se četrdeset i devet ljudi, a još jedan njihov čovjek bio je došao iz Šama, pa su i od njega zatražili da se zakune. On je svoju zakletvu od njih otkupio za hiljadu dirhema, a oni su umjesto njega doveli drugog čovjeka koji se s bratom ubijenog rukovao.‘ Rekli su: ‘Krenulo je i onih pedeset što su se zakleli, pa ih je zadesilo nevrijeme kada su bili u Nahli. Ušli su u pećinu koja je bila u jednom brdu, a onda se ta pećina obrušila na tih pedeset i svi su izginuli. Spasila su se samo dvojica prijatelja za kojima se kotrljao jedan kamen i slomio nogu bratu ubijenog. Poslije toga on je živio jednu godinu, a onda je umro.‘ ‘Abdul-Melik b. Mervan‘, rekoh ja, ‘dao je da se na osnovu zakletve izvrši odmazda nad jednim čovjekom, ali se poslije toga pokajao zbog tog svog postupka, pa je naredio da mu se dovede tih pedeset ljudi koji su se bili zakleli. Odstranio ih je iz Vijeća (s dvora) i premjestio ih u Šam.‘“


 

حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ أَنَسٍ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَجُلاً، اطَّلَعَ فِي بَعْضِ حُجَرِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَامَ إِلَيْهِ بِمِشْقَصٍ أَوْ بِمَشَاقِصَ وَجَعَلَ يَخْتِلُهُ لِيَطْعُنَهُ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Jeman, njemu Hammad b. Zejd, prenoseći od Ubejdullaha b. Ebu-Bekra b. Enesa, a on od Enesa, radijallahu anhu, (da je kazivao):“Neki je čovjek provirio u jednu od Vjerovjesnikovih, a.s., soba. Poslanik je tada dograbio vrh koplja ili nekoliko njih i počeo ga time gađati s namjerom da ga pogodi.”


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، أَنَّ سَهْلَ بْنَ سَعْدٍ السَّاعِدِيَّ، أَخْبَرَهُ أَنَّ رَجُلاً اطَّلَعَ فِي جُحْرٍ فِي باب رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِدْرًى يَحُكُّ بِهِ رَأْسَهُ، فَلَمَّا رَآهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ لَوْ أَعْلَمُ أَنْ تَنْتَظِرَنِي لَطَعَنْتُ بِهِ فِي عَيْنَيْكَ ‏”‏‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ إِنَّمَا جُعِلَ الإِذْنُ مِنْ قِبَلِ الْبَصَرِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Kutejba b. Seid, njemu Lejs, prenoseći od Ibn-Šihaba, a on od Sehla b. Sa‘da Saidija (da je kazivao): “Neki je čovjek provirio u sobu Allahovog Poslanika, a.s. Poslanik je držao češalj kojim se češljao, pa je, kada ga je ugledao, rekao: ‘Da znam da me promatraš, gađao bih te njime u oči!‘“ Poslanik, a.s., kaže: “Zaista se dopuštenje za ulazak traži zbog pogleda.“


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ أَبُو الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لَوْ أَنَّ امْرَأً اطَّلَعَ عَلَيْكَ بِغَيْرِ إِذْنٍ، فَخَذَفْتَهُ بِعَصَاةٍ، فَفَقَأْتَ عَيْنَهُ، لَمْ يَكُنْ عَلَيْكَ جُنَاحٌ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ali b. Abdullah, a njemu Sufjan, prenoseći od Ebu-Zinada, ovaj od A‘redža, a on od Ebu-Hurejre da je kazivao: “Ebu-Kasim, a.s. je, rekao: ‘Ako bi neko provirio u tvoju odaju bez prethodnog dopuštenja te ga ti zbog toga gađao štapom i izbio mu oko, ne bi ti to bio grijeh.‘”


 

حَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ الْفَضْلِ، أَخْبَرَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، حَدَّثَنَا مُطَرِّفٌ، قَالَ سَمِعْتُ الشَّعْبِيَّ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جُحَيْفَةَ، قَالَ سَأَلْتُ عَلِيًّا ـ رضى الله عنه ـ هَلْ عِنْدَكُمْ شَىْءٌ مَا لَيْسَ فِي الْقُرْآنِ وَقَالَ مَرَّةً مَا لَيْسَ عِنْدَ النَّاسِ فَقَالَ وَالَّذِي فَلَقَ الْحَبَّ وَبَرَأَ النَّسَمَةَ مَا عِنْدَنَا إِلاَّ مَا فِي الْقُرْآنِ، إِلاَّ فَهْمًا يُعْطَى رَجُلٌ فِي كِتَابِهِ، وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ‏.‏ قُلْتُ وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ قَالَ الْعَقْلُ، وَفِكَاكُ الأَسِيرِ، وَأَنْ لاَ يُقْتَلَ مُسْلِمٌ بِكَافِرٍ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Sadeka b. Fadl, a njemu Ibn-Ujejna, prenoseći od Mutarrifa, ovaj od Šabija, a on od Ebu-Džuhajfe da je kazivao: “Upitao sam Aliju, radijallahu anhu: ‘Znate li vi nešto što nije spomenuto u Kur‘anu?‘, a drugi sam ga put upitao: ‘Znate li vi nešto što ne zna (obični) svijet?‘ — ‘Tako mi Onoga koji je dao da se rascijepi sjemenka, i koji je stvorio čovjeka‘, odgovorio mi je on, ‘kod nas nema ničega drugog osim onoga što je u Kur‘anu. Postoji samo drugačije razumijevanje Kur‘ana koje neki čovjek može imati i ono što je zapisano na papiru.‘ — ‘A šta je to zapisano na papiru?‘, upitao sam, pa je on odgovorio: ‘O rodbini koja snosi troškove krvarine, o oslobađanju zarobljenika i o tome da se ne vrši odmazda nad muslimanom zbog ubistva nemuslimana.‘”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، وَحَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ امْرَأَتَيْنِ، مِنْ هُذَيْلٍ رَمَتْ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى، فَطَرَحَتْ جَنِينَهَا، فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِيهَا بِغُرَّةٍ عَبْدٍ أَوْ أَمَةٍ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Abdullah b. Jusuf, a njemu Malik…; a PRIČAO NAM JE i Ismail, njemu Malik, a ovom Ibn-Šihab, prenoseći od Ebu-Seleme b. Abdur-Rahmana, a on od Ebu-Hurejre, radijallahu anhu, (da je kazivao): “Neka je žena iz plemen Huzejl udarila drugu ženu koja je bila noseća, pa je ona pobacila. Tada je Allahov Poslanik, a.s., presudio da ova za odštetu uzme najboljeg roba ili robinju.”


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، عَنْ عُمَرَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّهُ اسْتَشَارَهُمْ فِي إِمْلاَصِ الْمَرْأَةِ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ قَضَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِالْغُرَّةِ عَبْدٍ أَوْ أَمَةٍ‏.‏ فَقَالَ ائْتِ مَنْ يَشْهَدُ مَعَكَ، فَشَهِدَ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ أَنَّهُ شَهِدَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَضَى بِهِ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Musa b. Ismail, a njemu Vuhejb, prenoseći od Hišama, ovaj od svoga oca, a on od Mugire b. Šu‘be (da je kazivao): “Omer nas je, radijallahu anhu, upitao za mišljenje o pobačaju koji neko drugi prouzrokuje. Ja sam tada kazao: ‘Allahov je Vjerovjesnik, a.s., u takvom slučaju presudio da oštećeni izabere najboljeg roba ili robinju.‘ 6906. ‘Dovedi nekoga ko će ti to posvjedočiti‘, reče on. Tada je Muhammed b. Meslema posvjedočio da je i on prisustvovao jednoj takvoj Vjerovjesnikovoj presudi.”


 

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنْ عُمَرَ، نَشَدَ النَّاسَ مَنْ سَمِعَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَضَى فِي السِّقْطِ وَقَالَ الْمُغِيرَةُ أَنَا سَمِعْتُهُ قَضَى فِيهِ بِغُرَّةٍ عَبْدٍ أَوْ أَمَةٍ‏.‏ قَالَ ائْتِ مَنْ يَشْهَدُ مَعَكَ عَلَى هَذَا فَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ مَسْلَمَةَ أَنَا أَشْهَدُ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِمِثْلِ هَذَا‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ubejdullah b. Musa, prenoseći od Hišama, a on od svoga oca (da je kazivao): “Omer je, radijallahu anhu, pozvao narod i upitao: ‘Ima li iko da je čuo kako je Vjerovjesnik, a.s., presudio u slučaju prouzrokovanog pobačaja?‘ — ‘Ja sam čuo‘, reče Mugira, ‘kako je presudio u tom slučaju. Dao je mogućnost izbora: da na ime odštete uzme najboljeg roba ili robinju.‘ 6908. ‘Dovedi nekoga ko će to isto posvjedočiti‘, reče Omer. Tada je Muhammed b. Meslema rekao: ‘Ja svjedočim da je Vjerovjesnik, a.s., tako presudio.‘”


 

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَابِقٍ، حَدَّثَنَا زَائِدَةُ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّهُ سَمِعَ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ، يُحَدِّثُ عَنْ عُمَرَ، أَنَّهُ اسْتَشَارَهُمْ فِي إِمْلاَصِ الْمَرْأَةِ مِثْلَهُ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Abdullah, njemu Muhammed b. Sabik, a ovom Zaida, prenoseći od Hišama b. Urve, ovaj od svoga oca, a on od Mugire b. Šu‘be (da je kazivao): “Omer nas je, radijallahu anhu, upitao za mišljenje o izazvanom pobačaju…” (isto kao u već navedenom hadisu).


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ،‏.‏ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَضَى فِي جَنِينِ امْرَأَةٍ مِنْ بَنِي لِحْيَانَ بِغُرَّةٍ عَبْدٍ أَوْ أَمَةٍ‏.‏ ثُمَّ إِنَّ الْمَرْأَةَ الَّتِي قَضَى عَلَيْهَا بِالْغُرَّةِ تُوُفِّيَتْ، فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّ مِيرَاثَهَا لِبَنِيهَا وَزَوْجِهَا، وَأَنَّ الْعَقْلَ عَلَى عَصَبَتِهَا‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Abdullah b. Jusuf, njemu Lejs, a ovom Ibn-Šihab, prenoseći od Seida b. Musejjeba, a on od Ebu-Hurejre (da je kazivao): “Allahov je Poslanik, a.s., u slučaju pobačaja izazvanog kod neke žene iz Benu-Lehjana presudio da na ime oštete treba dati roba ili robinju. Međutim, žena koju je Vjerovjesnik, a.s., obavezao da plati odštetu umrla je, pa je Poslanik, a.s., presudio da njenu imovinu naslijede njena djeca i muž, a da odštetu plati njena rodbina.”


 

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، حَدَّثَنَا يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ اقْتَتَلَتِ امْرَأَتَانِ مِنْ هُذَيْلٍ، فَرَمَتْ إِحْدَاهُمَا الأُخْرَى بِحَجَرٍ قَتَلَتْهَا وَمَا فِي بَطْنِهَا، فَاخْتَصَمُوا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَضَى أَنَّ دِيَةَ جَنِينِهَا غُرَّةٌ عَبْدٌ أَوْ وَلِيدَةٌ، وَقَضَى دِيَةَ الْمَرْأَةِ عَلَى عَاقِلَتِهَا‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ahmed b. Salih, njemu Ibn-Vehb, a ovom Junus, prenoseći od Ibn-Šihaba, on od Ibn-Musejjeba i Ebu-Seleme b. Abdur-Rahmana, a oni od Ebu-Hurejre, radijallahu anhu, da je kazivao: “Neke su se dvije žene iz Huzejla potukle, pa je jedna drugu pogodila kamenom i tako uništila fetus u njenoj utrobi. Nakon toga sporile su se kod Vjerovjesnika, a.s., pa je on presudio da se na ime krvarine za fetus da najbolji rob ili robinja, a da krvarinu za ženu snosi njena rodbina.”


 

حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ، أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ لَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَدِينَةَ أَخَذَ أَبُو طَلْحَةَ بِيَدِي فَانْطَلَقَ بِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَنَسًا غُلاَمٌ كَيِّسٌ فَلْيَخْدُمْكَ‏.‏ قَالَ فَخَدَمْتُهُ فِي الْحَضَرِ وَالسَّفَرِ، فَوَاللَّهِ مَا قَالَ لِي لِشَىْءٍ صَنَعْتُهُ، لِمَ صَنَعْتَ هَذَا هَكَذَا وَلاَ لِشَىْءٍ لَمْ أَصْنَعْهُ لِمَ لَمْ تَصْنَعْ هَذَا هَكَذَا

 

PRIČAO MI JE Amr b. Zurara, njemu Ismail b. Ibrahim, prenoseći od Abdul-Aziza, a on od Enesa da je kazivao: “Kada je Allahov Poslanik, a.s., stigao u Medinu, Ebu-Talha uzeo me je za ruku, doveo njemu i rekao: ‘Allahov Poslaniče, zaista je Enes pametan dječak, pa neka te služi.‘ Služio sam ga za vrijeme njegovog boravka kod kuće, a i na putovanjima. Tako mi Allaha, kada sam god nešto uradio, nikada mi nije rekao: ‘Zašto si to tako učinio?‘, niti mi je ikada za ono što nisam učinio rekao: ‘Zašto nisi učinio ovako i ovako?‘”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ الْعَجْمَاءُ جُرْحُهَا جُبَارٌ، وَالْبِئْرُ جُبَارٌ، وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ، وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Abdullah b. Jusuf, njemu Lejs, a ovom Ibn-Šihab, prenoseći od Seida b. Musejjeba i Ebu-Seleme b. Abdur-Rahmana, a oni od Ebu-Hurejre da je Poslanik, a.s., rekao: “Ako odlutala životinja nekoga povrijedi, vlasnik ne snosi nikakvu odgovornost. Za pad u bunar niko ne odgovara kao ni za pad u rudnik. Na pronađeno zakopano blago daje se petina.”


 

حَدَّثَنَا مُسْلِمٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ الْعَجْمَاءُ عَقْلُهَا جُبَارٌ، وَالْبِئْرُ جُبَارٌ، وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ، وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muslim, a njemu Šu‘ba, prenoseći od Muhammeda b. Zijada, on od Ebu-Hurejre, radijallahu anhu, a ovaj od Allahovog Vjerovjesnika, a.s., da je rekao: “Životinja nema odgovornosti; za pad u bunar nema odgovornosti; za pad u rudnik nema odgovornosti, a za u zemlji pronađeno blago daje se jedna petina.”


 

حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا الْحَسَنُ، حَدَّثَنَا مُجَاهِدٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ مَنْ قَتَلَ نَفْسًا مُعَاهَدًا لَمْ يَرَحْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ، وَإِنَّ رِيحَهَا يُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ أَرْبَعِينَ عَامًا ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Kajs b. Hafs, njemu Abdul-Vahid, a ovom Hasan, prenoseći od Mudžahida, ovaj od Abdullaha b. Amra, a on od Allahovog Vjerovjesnika, a.s., da je rekao: “Ko ubije nemuslimana kojem je zajamčena sigurnost u islamskoj zemlji, neće osjetiti dženetski miris, a džennetski se miris širi na udaljenosti od četrdeset godina.”


 

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ، حَدَّثَنَا مُطَرِّفٌ، أَنَّ عَامِرًا، حَدَّثَهُمْ عَنْ أَبِي جُحَيْفَةَ، قَالَ قُلْتُ لِعَلِيٍّ‏.‏ وَحَدَّثَنَا صَدَقَةُ بْنُ الْفَضْلِ، أَخْبَرَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، حَدَّثَنَا مُطَرِّفٌ، سَمِعْتُ الشَّعْبِيَّ، يُحَدِّثُ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جُحَيْفَةَ، قَالَ سَأَلْتُ عَلِيًّا ـ رضى الله عنه ـ هَلْ عِنْدَكُمْ شَىْءٌ مِمَّا لَيْسَ فِي الْقُرْآنِ ـ وَقَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ مَرَّةً مَا لَيْسَ عِنْدَ النَّاسِ ـ فَقَالَ وَالَّذِي فَلَقَ الْحَبَّةَ وَبَرَأَ النَّسَمَةَ مَا عِنْدَنَا إِلاَّ مَا فِي الْقُرْآنِ إِلاَّ فَهْمًا يُعْطَى رَجُلٌ فِي كِتَابِهِ وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ‏.‏ قُلْتُ وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ قَالَ الْعَقْلُ، وَفِكَاكُ الأَسِيرِ، وَأَنْ لاَ يُقْتَلَ مُسْلِمٌ بِكَافِرٍ‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ahmed b. Junus, a njemu Zuhejr, prenoseći od Mutarrifa, ovaj od Amira, a on od Ebu-Džuhajfe da je kazivao: “Rekao sam Aliji, radijallahu anhu..” PRIČAO NAM JE Sadeka b. Fadl, a njemu Ibn-Ujejna, prenoseći od Mutarrifa, ovaj od Šabija, a on od Ebu-Džuhajfe (da je kazivao): “Upitao sam Aliju, radijallahu anhu: ‘Imate li vi nešto što se ne nalazi u Kur‘anu?‘ (Ebu-Ujejna jedanput je rekao: ‘… što nema kod svijeta?‘) Na to je on odgovorio: ‘Tako mi Onoga koji je učinio da se rascijepi sjemenka i koji je stvorio čovjeka, mi nemamo ništa drugo osim onoga što se nalazi u Kur‘anu. Postoji samo drugačije razumijevanje Knjige koje neki čovjek može imati i ono što je zapisano na stranicama.‘ — ‘A šta se to nalazi na stranicama?‘, upitao sam. ‘O plaćanju krvarine i oslobađanju zarobljenika, te o tome da se za odmazdu ne ubija musliman koji je ubio nemuslimana‘, odgovorio je.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ لاَ تُخَيِّرُوا بَيْنَ الأَنْبِيَاءِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Ebu-Nuajm, njemu Sufjan, a ovom Amr b. Jahja, prenoseći od svoga oca, ovaj od Ebu-Seida, a on od Vjerovjesnika, a.s., da je rekao: “Nemojte davati prednost jednom poslaniku nad drugim.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى الْمَازِنِيِّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنَ الْيَهُودِ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَدْ لُطِمَ وَجْهُهُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ إِنَّ رَجُلاً مِنْ أَصْحَابِكَ مِنَ الأَنْصَارِ لَطَمَ فِي وَجْهِي‏.‏ قَالَ ‏”‏ ادْعُوهُ ‏”‏‏.‏ فَدَعَوْهُ‏.‏ قَالَ ‏”‏ لِمَ لَطَمْتَ وَجْهَهُ ‏”‏‏.‏ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي مَرَرْتُ بِالْيَهُودِ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ وَالَّذِي اصْطَفَى مُوسَى عَلَى الْبَشَرِ‏.‏ قَالَ قُلْتُ وَعَلَى مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم قَالَ فَأَخَذَتْنِي غَضْبَةٌ فَلَطَمْتُهُ‏.‏ قَالَ ‏”‏ لاَ تُخَيِّرُونِي مِنْ بَيْنِ الأَنْبِيَاءِ فَإِنَّ النَّاسَ يَصْعَقُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَأَكُونُ أَوَّلَ مَنْ يُفِيقُ، فَإِذَا أَنَا بِمُوسَى آخِذٌ بِقَائِمَةٍ مِنْ قَوَائِمِ الْعَرْشِ، فَلاَ أَدْرِي أَفَاقَ قَبْلِي أَمْ جُزِيَ بِصَعْقَةِ الطُّورِ ‏”‏‏.‏

 

PRIČAO NAM JE Muhammed b. Jusuf, njemu Sufjan, a ovom Amr b. Jahja Ma‘zini, prenoseći od svoga oca, a on od Ebu-Seida Hudrija da je kazivao: “Jedan židov koji od nekoga bijaše dobio udarac po licu došao je Allahovom Vjerovjesniku, a.s., i rekao mu: ‘Muhammede, jedan me je od tvojih drugova ensarija ošamario!‘ — ‘Pozovite mi ga!‘, naredio je Muhammed, a.s. Doveli su ga, pa je upitan: ‘Jesi li ga ošamario?‘ — ‘Allahov Poslaniče‘, reče on, ‘prolazio sam pored židova i čuo kako govori: ‘Tako mi Onoga koji je Musaa učinio najodabranijim na svijetu!‘ — ‘Zar i od Muhammeda, a.s.?‘, upitao sam ga. Bila me je obuzela srdžba zbog toga, te sam ga ošamario.‘ Muhammed, a.s., na to reče: ‘Nemojte mi davati prednost u odnosu na druge poslanike! Doista će ljudi na Sudnjem danu biti onesviješteni, a ja ću biti prvi koji će se probuditi. (Kad se budem probudio), Musa će, a.s., već dodirivati rukom jedan od stupova Arša. Ne znam samo hoće li se on probuditi prije mene ili će zbog svoga pada u nesvjest na brdu Tur biti oslobođen toga.‘”