Kazna za lov (tokom hadža)

حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ فَضَالَةَ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، قَالَ انْطَلَقَ أَبِي عَامَ الْحُدَيْبِيَةِ فَأَحْرَمَ أَصْحَابُهُ، وَلَمْ يُحْرِمْ، وَحُدِّثَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ عَدُوًّا يَغْزُوهُ، فَانْطَلَقَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم، فَبَيْنَمَا أَنَا مَعَ أَصْحَابِهِ يَضْحَكُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ، فَنَظَرْتُ فَإِذَا أَنَا بِحِمَارِ وَحْشٍ، فَحَمَلْتُ عَلَيْهِ، فَطَعَنْتُهُ، فَأَثْبَتُّهُ، وَاسْتَعَنْتُ بِهِمْ، فَأَبَوْا أَنْ يُعِينُونِي، فَأَكَلْنَا مِنْ لَحْمِهِ، وَخَشِينَا أَنْ نُقْتَطَعَ، فَطَلَبْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَرْفَعُ فَرَسِي شَأْوًا، وَأَسِيرُ شَأْوًا، فَلَقِيتُ رَجُلاً مِنْ بَنِي غِفَارٍ فِي جَوْفِ اللَّيْلِ قُلْتُ أَيْنَ تَرَكْتَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ تَرَكْتُهُ بِتَعْهِنَ، وَهُوَ قَائِلٌ السُّقْيَا‏.‏ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَهْلَكَ يَقْرَءُونَ عَلَيْكَ السَّلاَمَ وَرَحْمَةَ اللَّهِ، إِنَّهُمْ قَدْ خَشُوا أَنْ يُقْتَطَعُوا دُونَكَ، فَانْتَظِرْهُمْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَصَبْتُ حِمَارَ وَحْشٍ، وَعِنْدِي مِنْهُ فَاضِلَةٌ‏.‏ فَقَالَ لِلْقَوْمِ ‏ “‏ كُلُوا ‏”‏ وَهُمْ مُحْرِمُونَ‏.‏

 

1821. PRIČAO NAM JE Mu‘az ibn Fedale, njemu Hišam prenoseći od Jahjaa, on od Abdullaha ibn Ebu Katade koji je rekao: „Moj otac je krenuo na put u godini u kojoj je potpisan ugovor na Hudejbiji. Njegovi drugovi su obukli ihrame, a on nije. Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, tada je saopćeno kako neprijatelj namjerava da ga napadne, pa je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nastavio put. Dok sam bio sa njegovim drugovima, oni su se međusobno smijali, i u tom sam pogledao (na stranu) i vidio divljeg magarca. Navalio sam na njega, ranio ga, privezao ga i zatražio njihovu pomoć, ali mi oni nisu htjeli pomoći. Potom smo jeli nešto od njegovog mesa. Mi smo se bojali da ne budemo odsječeni (neprijateljem) pa sam želio (stići) Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, i zato sam (pojurio) svoga konja, a ponekad bih jahao polahko. Sredinom noći susreo sam jednog čovjeka iz (plemena) Benu-Gifar i upitao: ’Gdje si ostavio Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem?’ ’Ostavio sam ga u Ta’hinu, a podnevno spavanje namjeravaše učiniti u Sukjau.’ (Kasnije sam ga sustigao) i rekao: ’Allahov Poslaniče, tvoji te drugovi selame i žele ti Allahovu milost. Oni se boje da ne budu od tebe odsječeni, pa ih sačekaj. Allahov Poslaniče, pogodio sam divljeg magarca i imam od njega još mesa.’ On je tada svijetu rekao: ’Jedite.’, iako su bili u ihramima.“


 

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ الرَّبِيعِ، حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، أَنَّ أَبَاهُ، حَدَّثَهُ قَالَ انْطَلَقْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَامَ الْحُدَيْبِيَةِ فَأَحْرَمَ أَصْحَابُهُ، وَلَمْ أُحْرِمْ، فَأُنْبِئْنَا بِعَدُوٍّ بِغَيْقَةَ فَتَوَجَّهْنَا نَحْوَهُمْ، فَبَصُرَ أَصْحَابِي بِحِمَارِ وَحْشٍ، فَجَعَلَ بَعْضُهُمْ يَضْحَكُ إِلَى بَعْضٍ، فَنَظَرْتُ فَرَأَيْتُهُ فَحَمَلْتُ عَلَيْهِ الْفَرَسَ، فَطَعَنْتُهُ، فَأَثْبَتُّهُ، فَاسْتَعَنْتُهُمْ، فَأَبَوْا أَنْ يُعِينُونِي، فَأَكَلْنَا مِنْهُ، ثُمَّ لَحِقْتُ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَخَشِينَا أَنْ نُقْتَطَعَ، أَرْفَعُ فَرَسِي شَأْوًا، وَأَسِيرُ عَلَيْهِ شَأْوًا، فَلَقِيتُ رَجُلاً مِنْ بَنِي غِفَارٍ فِي جَوْفِ اللَّيْلِ فَقُلْتُ أَيْنَ تَرَكْتَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ تَرَكْتُهُ بِتَعْهِنَ وَهُوَ قَائِلٌ السُّقْيَا‏.‏ فَلَحِقْتُ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى أَتَيْتُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّ أَصْحَابَكَ أَرْسَلُوا يَقْرَءُونَ عَلَيْكَ السَّلاَمَ وَرَحْمَةَ اللَّهِ وَبَرَكَاتِهِ، وَإِنَّهُمْ قَدْ خَشُوا أَنْ يَقْتَطِعَهُمُ الْعُدُوُّ دُونَكَ، فَانْظُرْهُمْ، فَفَعَلَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّا اصَّدْنَا حِمَارَ وَحْشٍ، وَإِنَّ عِنْدَنَا فَاضِلَةً‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لأَصْحَابِهِ ‏ “‏ كُلُوا ‏”‏‏.‏ وَهُمْ مُحْرِمُونَ‏.‏

 

1822. PRIČAO NAM JE Sa‘d ibn Rebija, da mu je rekao Ali ibn Mubarek, prenoseći od Jahjaa, on od Abdullaha ibn Ebu Katade, kako mu je njegov otac prenio: „Godine Hudejbije krenuli smo s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, (za Mekku) pa su njegovi drugovi zaogrnuli ihrame, a ja nisam bio u ihramu. U Gajkau smo obaviješteni o neprijatelju, pa smo pošli prema njemu. Moji su drugovi, potom, spazili divljeg magarca i počeli su se jedni drugima smijati. U tom sam pogledao i ja, vidio ga i potjerao konja ka njemu, probo ga (kopljem) i učvrstio ga (za zemlju), a potom zatražio njihovu pomoć, ali mi oni nisu htjeli pomoći. Kasnije smo od njega nešto jeli. Zatim sam se priključio Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem. Bojali smo se da ne budemo odsječeni od njega pa sam ponekad pojurio svoga konja, a ponekad bih jahao polahko. Sredinom noći susreo sam jednog čovjeka iz plemena Benu Gifar i upitao: ’Gdje si ostavio Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem?’ ’Ostavio sam ga u Te’hinu, a on namjeravaše podnevno spavanje učiniti u Sukjau.’, odgovorio je on. Kasnije sam se priključio Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, došao do njega i rekao: ’Allahov Poslaniče, tvoji su (me) poslali, selame te i žele ti Allahovu milost i bereket. Oni su uplašeni da ih neprijatelj ne odsiječe od tebe, pa ih sačekaj!’ On je to uradio. Kasnije sam rekao: ’Allahov Poslaniče, mi smo ulovili divljeg magarca i imamo od njega nešto viška mesa.’ Tada je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao svojim drugovima: ’Jedite (ga).’, a oni su bili u ihramima.“


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ كَيْسَانَ، عَنْ أَبِي مُحَمَّدٍ، نَافِعٍ مَوْلَى أَبِي قَتَادَةَ سَمِعَ أَبَا قَتَادَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِالْقَاحَةِ مِنَ الْمَدِينَةِ عَلَى ثَلاَثٍ ح‏.‏ وَحَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِالْقَاحَةِ، وَمِنَّا الْمُحْرِمُ، وَمِنَّا غَيْرُ الْمُحْرِمِ، فَرَأَيْتُ أَصْحَابِي يَتَرَاءَوْنَ شَيْئًا فَنَظَرْتُ، فَإِذَا حِمَارُ وَحْشٍ ـ يَعْنِي وَقَعَ سَوْطُهُ ـ فَقَالُوا لاَ نُعِينُكَ عَلَيْهِ بِشَىْءٍ، إِنَّا مُحْرِمُونَ‏.‏ فَتَنَاوَلْتُهُ فَأَخَذْتُهُ، ثُمَّ أَتَيْتُ الْحِمَارَ مِنْ وَرَاءِ أَكَمَةٍ، فَعَقَرْتُهُ، فَأَتَيْتُ بِهِ أَصْحَابِي، فَقَالَ بَعْضُهُمْ كُلُوا‏.‏ وَقَالَ بَعْضُهُمْ لاَ تَأْكُلُوا‏.‏ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ أَمَامَنَا، فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ ‏ “‏ كُلُوهُ حَلاَلٌ ‏”‏‏.‏ قَالَ لَنَا عَمْرٌو اذْهَبُوا إِلَى صَالِحٍ فَسَلُوهُ عَنْ هَذَا وَغَيْرِهِ، وَقَدِمَ عَلَيْنَا هَا هُنَا‏.‏

 

1823. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Muhammed, njemu Sufjan, prenoseći od Saliha ibn Kejsana, on od Nafija Ebu Muhameda, Ebu Katadovog oslobođenog roba, da je Ebu Katade, radijallahu anhu, rekao: „Bili smo s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, u Kahatu, tri (merhale – konaka) od Medine…” Preko drugog seneda: PRIČAO NAM JE Ali ibn Abdullah, njemu Sufjan prenoseći od Saliha ibn Kejsana, on od Ebu Muhameda da je Ebu Katade, radijallahu anhu, rekao: „Bili smo s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, u Kahat­u. Neki između nas su bili u ihramu, a bilo ih je i bez ihrama. U tom sam vidio svoje drugove kako se međusobno gledaju, pogledao sam na stranu i gle, divlji magarac.” Potom mu je ispao bič. Oni su mi rekli: „Mi smo u ihramima i nećemo ti (u lovljenju) ništa pomoći.” „Konačno sam ga uhvatio (bič), uzeo ga, i prišao magarcu iza brežuljka, ranio ga, oborio i donio ga svojim drugovima. Neki od njih su govorili: ’Jedite!’, a drugi: ’Ne jedite!’ Kada sam došao Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, koji je bio ispred nas, upitao sam ga (za ovaj slučaj), a on reče: ’Jedite, to je dozvoljeno.’“ Sufjan reče: „Rekao nam je ‘Amr (ibn Dinar): ’Idite do Saliha i pitajte ga za to i za ostalo.’ A Salih nas je ovdje (u Mekki) stigao.“


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ ـ هُوَ ابْنُ مَوْهَبٍ ـ قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي قَتَادَةَ، أَنَّ أَبَاهُ، أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَرَجَ حَاجًّا، فَخَرَجُوا مَعَهُ فَصَرَفَ طَائِفَةً مِنْهُمْ، فِيهِمْ أَبُو قَتَادَةَ فَقَالَ خُذُوا سَاحِلَ الْبَحْرِ حَتَّى نَلْتَقِيَ‏.‏ فَأَخَذُوا سَاحِلَ الْبَحْرِ، فَلَمَّا انْصَرَفُوا أَحْرَمُوا كُلُّهُمْ إِلاَّ أَبُو قَتَادَةَ لَمْ يُحْرِمْ، فَبَيْنَمَا هُمْ يَسِيرُونَ إِذْ رَأَوْا حُمُرَ وَحْشٍ، فَحَمَلَ أَبُو قَتَادَةَ عَلَى الْحُمُرِ، فَعَقَرَ مِنْهَا أَتَانًا، فَنَزَلُوا فَأَكَلُوا مِنْ لَحْمِهَا، وَقَالُوا أَنَأْكُلُ لَحْمَ صَيْدٍ وَنَحْنُ مُحْرِمُونَ فَحَمَلْنَا مَا بَقِيَ مِنْ لَحْمِ الأَتَانِ، فَلَمَّا أَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّا كُنَّا أَحْرَمْنَا وَقَدْ كَانَ أَبُو قَتَادَةَ لَمْ يُحْرِمْ، فَرَأَيْنَا حُمُرَ وَحْشٍ فَحَمَلَ عَلَيْهَا أَبُو قَتَادَةَ، فَعَقَرَ مِنْهَا أَتَانًا، فَنَزَلْنَا فَأَكَلْنَا مِنْ لَحْمِهَا ثُمَّ قُلْنَا أَنَأْكُلُ لَحْمَ صَيْدٍ وَنَحْنُ مُحْرِمُونَ فَحَمَلْنَا مَا بَقِيَ مِنْ لَحْمِهَا‏.‏ قَالَ ‏”‏ مِنْكُمْ أَحَدٌ أَمَرَهُ أَنْ يَحْمِلَ عَلَيْهَا، أَوْ أَشَارَ إِلَيْهَا ‏”‏‏.‏ قَالُوا لاَ‏.‏ قَالَ ‏”‏ فَكُلُوا مَا بَقِيَ مِنْ لَحْمِهَا ‏”‏‏.‏

 

1824. PRIČAO NAM JE Musa ibn Isma‘il, njemu Ebu Avane, a ovome Osman, a on je sin Mevheba koga je obavijestio Abdullah ibn Ebu Katade kako mu je saopćio njegov otac da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, izašao (iz Medine) kao hodočasnik (za ‘umru), pa su s njim izašli i oni. Potom je on jednu grupu od njih poslao (na drugu stranu), a među njima i Ebu Katadu. On im je tada rekao: „Držite se morske obale dok se opet ne sastanemo.” I oni su se držali morske obale. Kada su pošli, svi su obukli ihrame osim Ebu Katade koji to nije učinio. Dok su tako putovali iznenadno su ugledali divlje magarce. Ebu Katade se okomio na njih i ubio jednu magaricu. Potom su odsjeli, jeli od mesa, pitajući se: „Da li nam je dozvoljeno jesti meso od lova dok smo u ihramu?” Zatim smo ono što je preostalo (višak) od mesa ulovljene magarice ponijeli. Kada su došli Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, oni su rekli: „Allahov Poslaniče, mi smo obukli ihrame, a Ebu Katade nije. Kada smo ugledali divlje magarce, Ebu Katade je na njih navalio i ustrijelio jednu magaricu. Zatim smo odsjeli; od njenog mesa nešto pojeli i pitali se: ‘Je li nam dozvoljeno jesti meso od lova dok smo u ihramima.’ Ono što je ostalo od mesa donijeli smo.” „Je li od vas iko njemu zapovjedio da se na nju okomi ili mu na nju pokazao?“, upitao je Muhammed, sallallahu alejhi ve sellem. „Ne.“, rekli su oni. „Onda jedite taj ostatak od njenog mesa.“, rekao je on.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ الصَّعْبِ بْنِ جَثَّامَةَ اللَّيْثِيِّ، أَنَّهُ أَهْدَى لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِمَارًا وَحْشِيًّا، وَهْوَ بِالأَبْوَاءِ أَوْ بِوَدَّانَ فَرَدَّهُ عَلَيْهِ، فَلَمَّا رَأَى مَا فِي وَجْهِهِ قَالَ ‏ “‏ إِنَّا لَمْ نَرُدَّهُ عَلَيْكَ إِلاَّ أَنَّا حُرُمٌ ‏”‏‏.‏

 

1825. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njega obavijestio Malik prenoseći od Ibnu Šihaba, on od Ubejdullaha ibn Abdullaha ibn ’Utbe ibn Mes‘uda, ovaj od Abdullaha ibn Abbasa, a on od Sa‘ba ibn Džessame Lejsija, da je on Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, poklonio divljeg magarca kada je on bio u Ebvau ili u Veddanu, pa je odbio da primi. Kada mu je na licu vidio negodovanje, rekao je: „Mi smo ga odbili samo zato što smo bili u ihramima.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ نَافِعٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ خَمْسٌ مِنَ الدَّوَابِّ لَيْسَ عَلَى الْمُحْرِمِ فِي قَتْلِهِنَّ جُنَاحٌ ‏”‏‏.‏ وَعَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ‏.‏

 

1826. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njega obavijestio Malik prenoseći od Nafija, on od Abdullaha ibn Omera, radijallahu anhuma, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Pet je vrsta životinja koje muhrimu nije grijeh ubijati.” Malik je (u drugom senedu) prenio od Abdullaha ibn Dinara, on od Ibnu Omera, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao (gornje)…


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ جُبَيْرٍ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ حَدَّثَتْنِي إِحْدَى، نِسْوَةِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ يَقْتُلُ الْمُحْرِمُ ‏”‏‏.‏

 

1827. PRIČAO NAM JE Musedded, ovome Ebu Avane, prenoseći od Zejda ibn Džubejra, koji je kazao: „Čuo sam Ibn Omera, radijallahu ’anhuma, kako govori: ’Pričala mi je jedna od žena Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, prenoseći od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem: ’Hadždžija u ihramu smije ubiti (štetočinu).’”


 

حَدَّثَنَا أَصْبَغُ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمٍ، قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَتْ حَفْصَةُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ خَمْسٌ مِنَ الدَّوَابِّ لاَ حَرَجَ عَلَى مَنْ قَتَلَهُنَّ الْغُرَابُ وَالْحِدَأَةُ وَالْفَأْرَةُ وَالْعَقْرَبُ وَالْكَلْبُ الْعَقُورُ ‏”‏‏.‏

 

1828. PRIČAO NAM JE Asbeg ibn Feredž koga je obavijestio Abdullah ibn Vehb prenoseći od Junusa, on od Ibnu Šihaba, ovaj od Salima koji je kazao da je Abdullah ibn Omer, radijallahu anhuma, rekao: „Hafsa je izjavila: ’Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kazao je: ’Pet je vrsta životinja za koje nema grijeha onome ko ih ubije, i to: vrana, kobac, miš, škorpija i pas koji napada (ljude).’”


 

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ “‏ خَمْسٌ مِنَ الدَّوَابِّ كُلُّهُنَّ فَاسِقٌ، يَقْتُلُهُنَّ فِي الْحَرَمِ الْغُرَابُ وَالْحِدَأَةُ وَالْعَقْرَبُ وَالْفَأْرَةُ وَالْكَلْبُ الْعَقُورُ ‏”‏‏.‏

 

1829. PRIČAO NAM JE Jahja ibn Sulejman, njemu Ibnu Vehb, a njega obavijestio Junus prenoseći od Ibnu Šihaba, on od Urve, a ovaj od Aiše, radijallahu anha, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Ima pet vrsta životinja i svaka od njih je štetočina i čovjek ih može u Haremu ubiti, a to su: vrana, kobac, škorpija, miš i pas koji napada.”


 

حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، قَالَ حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي غَارٍ بِمِنًى، إِذْ نَزَلَ عَلَيْهِ ‏{‏وَالْمُرْسَلاَتِ‏}‏ وَإِنَّهُ لَيَتْلُوهَا، وَإِنِّي لأَتَلَقَّاهَا مِنْ فِيهِ، وَإِنَّ فَاهُ لَرَطْبٌ بِهَا، إِذْ وَثَبَتْ عَلَيْنَا حَيَّةٌ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ اقْتُلُوهَا ‏”‏‏.‏ فَابْتَدَرْنَاهَا، فَذَهَبَتْ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ وُقِيَتْ شَرَّكُمْ كَمَا وُقِيتُمْ شَرَّهَا ‏”‏‏.‏

 

1830. PRIČAO NAM JE Umer ibn Kajs ibn Gijas, njemu njegov otac, ovome A‘meš, a njemu Ibrahim, prenoseći od Esveda da je Abdullah, radijallahu anhu, izjavio: „Dok smo bili s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, u špilji na Mini, objavljena mu je sura Vel-Murselati. On ju je učio, a ja pamtio (naučio) iz njegovih usta. Usta su mu njim (učenjem) bila još svježa, kad li na nas napade zmija i Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, reče: ’Ubijte je!’ Mi smo na nju požurili, ali nam je umakla. Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, reče. ’Ona je sačuvana od vašeg zla, kao što ste i vi sačuvani od njenog zla.’“


 

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ لِلْوَزَغِ ‏ “‏ فُوَيْسِقٌ ‏”‏‏.‏ وَلَمْ أَسْمَعْهُ أَمَرَ بِقَتْلِهِ‏.‏

 

1831. PRIČAO NAM JE Isma‘il, njemu Malik prenoseći od Ibnu Šihaba, on od Urve ibn Zubejra, a ovaj od Aiše, radijallahu anha, supruge Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, za guštera (geka) rekao: „Mala štetočina.”, a nije čula da je naredio da se ubije.


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي شُرَيْحٍ الْعَدَوِيِّ، أَنَّهُ قَالَ لِعَمْرِو بْنِ سَعِيدٍ، وَهُوَ يَبْعَثُ الْبُعُوثَ إِلَى مَكَّةَ ائْذَنْ لِي أَيُّهَا الأَمِيرُ أُحَدِّثْكَ قَوْلاً قَامَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِلْغَدِ مِنْ يَوْمِ الْفَتْحِ، فَسَمِعَتْهُ أُذُنَاىَ، وَوَعَاهُ قَلْبِي، وَأَبْصَرَتْهُ عَيْنَاىَ حِينَ تَكَلَّمَ بِهِ، إِنَّهُ حَمِدَ اللَّهَ، وَأَثْنَى عَلَيْهِ، ثُمَّ قَالَ ‏ “‏ إِنَّ مَكَّةَ حَرَّمَهَا اللَّهُ وَلَمْ يُحَرِّمْهَا النَّاسُ، فَلاَ يَحِلُّ لاِمْرِئٍ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ أَنْ يَسْفِكَ بِهَا دَمًا وَلاَ يَعْضُدَ بِهَا شَجَرَةً، فَإِنْ أَحَدٌ تَرَخَّصَ لِقِتَالِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُولُوا لَهُ إِنَّ اللَّهَ أَذِنَ لِرَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ يَأْذَنْ لَكُمْ، وَإِنَّمَا أَذِنَ لِي سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، وَقَدْ عَادَتْ حُرْمَتُهَا الْيَوْمَ كَحُرْمَتِهَا بِالأَمْسِ، وَلْيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ ‏”‏‏.‏ فَقِيلَ لأَبِي شُرَيْحٍ مَا قَالَ لَكَ عَمْرٌو قَالَ أَنَا أَعْلَمُ بِذَلِكَ مِنْكَ يَا أَبَا شُرَيْحٍ، إِنَّ الْحَرَمَ لاَ يُعِيذُ عَاصِيًا، وَلاَ فَارًّا بِدَمٍ، وَلاَ فَارًّا بِخَرْبَةٍ‏.‏ خَرْبَةٌ بَلِيَّةٌ‏.‏

 

1832. PRIČAO NAM JE Kutejbe, njemu Lejs prenoseći od Seida ibn Ebu Seida Makburija, on od Ebu Šurejha Adevija, kako je on rekao Amru ibn Seidu dok odašiljaše vojne odrede prema Mekki: „Dozvoli mi, zapovjedniče, da ti prenesem govor koji je održao Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, jutrom na dan osvojenja (Mekke), koji su čule moje uši, upamtilo moje srce, a moje ga oči vidjele kada je govorio. On je zahvalio Allahu i pohvalio Ga, a potom rekao: ’Allah je Mekku učinio svetom (časnom), a nije je svetom učinio svijet i (prema tome) nije dozvoljeno nijednom čovjeku koji vjeruje u Allaha i Sudnji dan da u njoj prolijeva (tuđu) krv i da u njoj sječe drveće. Ako neko to dozvoli sebi, zbog toga što se Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, borio (pri njenom osvajanju) recite mu: ’Allah je to dozvolio Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, a vama nije dozvolio.’ Meni je on to dozvolio samo časak dana i danas joj je njena svetost već vraćena onako kao što je tu svetost imala jučer. Svaki od vas ovdje prisutan, neka ovo dostavi odsutnom!’” Ebu Šurejh je upitao: „Šta ti je odgovorio Amr?” Rekao je: „Ja to znam od tebe bolje, Ebu Šurejhu. Harem ne može biti sklonište neposlušnom ni bjeguncu utočište od kazne za (prolivenu) krv, a ni sklonište pobjeglom zbog učinjenog nereda.”


 

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، حَدَّثَنَا خَالِدٌ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏”‏ إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَ مَكَّةَ، فَلَمْ تَحِلَّ لأَحَدٍ قَبْلِي، وَلاَ تَحِلُّ لأَحَدٍ بَعْدِي، وَإِنَّمَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، لاَ يُخْتَلَى خَلاَهَا، وَلاَ يُعْضَدُ شَجَرُهَا، وَلاَ يُنَفَّرُ صَيْدُهَا، وَلاَ تُلْتَقَطُ لُقَطَتُهَا إِلاَّ لِمُعَرِّفٍ ‏”‏‏.‏ وَقَالَ الْعَبَّاسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ إِلاَّ الإِذْخِرَ لِصَاغَتِنَا وَقُبُورِنَا‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ إِلاَّ الإِذْخِرَ ‏”‏‏.‏ وَعَنْ خَالِدٍ عَنْ عِكْرِمَةَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا لاَ يُنَفَّرُ صَيْدُهَا هُوَ أَنْ يُنَحِّيَهُ مِنَ الظِّلِّ، يَنْزِلُ مَكَانَهُ‏.‏

 

1833. PRIČAO NAM JE Muhamed ibn Musenna, njemu Abdul-Vehab, a ovome Halid prenoseći od Ikrime, a on od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Allah je Mekku uistinu učinio svetom i nije nikom prije mene bilo (u njoj) sve dozvoljeno, a niti će se ikome sve dozvoliti poslije mene. Meni je to bilo dozvoljeno samo jedan časak dana. Njenu travu nije dozvoljeno čupati (sjeći), drveće joj potkresivati (sjeći), lov joj razgoniti, a ni tuđu u njoj nađenu stvar uzeti, izuzev onoga koji će je obznaniti.” „Osim izhira (iđirota) za naše kovače i naše grobove, Allahov Poslaniče.“, rekao je Abbas. „Osim izhira.“, kazao je on. Od Halida je preneseno da je upitao: „Znaš li ti (Halide) šta znači da se lov Harema ne rastjeruje?” „To znači da ga čovjek ne pomakne iz hlada na stranu da bi on odsjeo na njegovo mjesto.“


 

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ طَاوُسٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ افْتَتَحَ مَكَّةَ ‏”‏ لاَ هِجْرَةَ وَلَكِنْ جِهَادٌ وَنِيَّةٌ، وَإِذَا اسْتُنْفِرْتُمْ فَانْفِرُوا، فَإِنَّ هَذَا بَلَدٌ حَرَّمَ اللَّهُ يَوْمَ خَلَقَ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ، وَهُوَ حَرَامٌ بِحُرْمَةِ اللَّهِ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ، وَإِنَّهُ لَمْ يَحِلَّ الْقِتَالُ فِيهِ لأَحَدٍ قَبْلِي، وَلَمْ يَحِلَّ لِي إِلاَّ سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، فَهُوَ حَرَامٌ بِحُرْمَةِ اللَّهِ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ، لاَ يُعْضَدُ شَوْكُهُ، وَلاَ يُنَفَّرُ صَيْدُهُ، وَلاَ يَلْتَقِطُ لُقَطَتَهُ إِلاَّ مَنْ عَرَّفَهَا، وَلاَ يُخْتَلَى خَلاَهَا ‏”‏‏.‏ قَالَ الْعَبَّاسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ‏.‏ إِلاَّ الإِذْخِرَ، فَإِنَّهُ لِقَيْنِهِمْ وَلِبُيُوتِهِمْ‏.‏ قَالَ قَالَ ‏”‏ إِلاَّ الإِذْخِرَ ‏”‏‏.‏

 

1834. PRIČAO NAM JE Usman ibn Ebu Šejbe, njemu Džerir prenoseći od Mensura, on od Mudžahida, ovaj od Tavusa, a ovaj, opet, od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, na dan osvojenja Mekke rekao je: „Nema više hidžre (iz Mekke), nego ima odlučna borba i dobra iskrena namjera. Kada god budete pozvani na vojni pohod, idite! Ovaj grad Allah je učinio, uistinu, svetim još na dan stvaranja nebesa i zemlje. On je svet Allahovom svetošću do Sudnjeg dana. U njemu prije mene nije bilo dozvoljeno nikome voditi borbu, a nije ni meni bila dozvoljena osim jedan časak dana. Allah ga je učinio svetim do Sudnjeg dana. Trnje u njemu ne siječe se, njegov lov ne rastjeruje se, u njemu nađen izgubljeni tuđi predmet uzima samo onaj koji će ga obznaniti, a trava (zelenilo) u njemu ne čupa se.” „Osim izhira, Allahov Poslaniče, jer je on potreban za njihove kovače i njihove kuće.“, primijetio je Abbas. „Osim izhira.“, rekao je on.


 

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ قَالَ عَمْرٌو أَوَّلُ شَىْءٍ سَمِعْتُ عَطَاءً، يَقُولُ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ احْتَجَمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ مُحْرِمٌ‏.‏ ثُمَّ سَمِعْتُهُ يَقُولُ حَدَّثَنِي طَاوُسٌ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ فَقُلْتُ لَعَلَّهُ سَمِعَهُ مِنْهُمَا‏.‏

 

1835. PRIČAO NAM JE Ali ibn Abdullah, a njemu Sufjan da je Amr (ibn Dinar) rekao: „Prvi put čuo sam Ata’a kako govori: ’Čuo sam Abdullaha ibn Abbasa, radijallahu ’anhuma, da kaže: ’Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, dao je sebi uzeti krv dok je bio u ihramu.’ Potom sam čuo Ata’a, kako govori: ’Meni je to prenio Tavus od Ibnu Abbasa.’, pa sam kazao: ’Možda je on to čuo od njih obojice (od Ataa i Tavusa).’”


 

حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلاَلٍ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ أَبِي عَلْقَمَةَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الأَعْرَجِ، عَنِ ابْنِ بُحَيْنَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ احْتَجَمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ مُحْرِمٌ بِلَحْىِ جَمَلٍ فِي وَسَطِ رَأْسِهِ‏.‏

 

1836. PRIČAO NAM JE Halid ibn Mahled, njemu Sulejman ibn Bilal, prenoseći od Alkame ibn Ebu Alkame, on od Abdurrahmana A‘redža, a ovaj od Ibnu Buhajne, radijallahu anhu, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, dao je da mu se uradi hidžama na sredini svoje glave u Lahji Džemelu dok je bio u ihramu.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْمُغِيرَةِ عَبْدُ الْقُدُّوسِ بْنُ الْحَجَّاجِ، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، حَدَّثَنِي عَطَاءُ بْنُ أَبِي رَبَاحٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم تَزَوَّجَ مَيْمُونَةَ وَهُوَ مُحْرِمٌ‏.‏

 

1837. PRIČAO NAM JE Ebul-Mugire Abdul-Kuddus ibn Hadždžadž, njemu Evza‘i, a ovome Ata’ ibn Ebu Rebah, prenoseći od Ibn Abbasa, radijallahu ’anhuma, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, vjenčao sebi Mejmunu kada je bio u ihramu.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، حَدَّثَنَا نَافِعٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَاذَا تَأْمُرُنَا أَنْ نَلْبَسَ مِنَ الثِّيَابِ فِي الإِحْرَامِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ لاَ تَلْبَسُوا الْقَمِيصَ وَلاَ السَّرَاوِيلاَتِ وَلاَ الْعَمَائِمَ، وَلاَ الْبَرَانِسَ إِلاَّ أَنْ يَكُونَ أَحَدٌ لَيْسَتْ لَهُ نَعْلاَنِ، فَلْيَلْبَسِ الْخُفَّيْنِ، وَلْيَقْطَعْ أَسْفَلَ مِنَ الْكَعْبَيْنِ، وَلاَ تَلْبَسُوا شَيْئًا مَسَّهُ زَعْفَرَانٌ، وَلاَ الْوَرْسُ، وَلاَ تَنْتَقِبِ الْمَرْأَةُ الْمُحْرِمَةُ وَلاَ تَلْبَسِ الْقُفَّازَيْنِ ‏”‏‏.‏ تَابَعَهُ مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ وَإِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عُقْبَةَ وَجُوَيْرِيَةُ وَابْنُ إِسْحَاقَ فِي النِّقَابِ وَالْقُفَّازَيْنِ‏.‏ وَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ وَلاَ وَرْسٌ وَكَانَ يَقُولُ لاَ تَتَنَقَّبِ الْمُحْرِمَةُ، وَلاَ تَلْبَسِ الْقُفَّازَيْنِ‏.‏ وَقَالَ مَالِكٌ عَنْ نَافِعٍ عَنِ ابْنِ عُمَرَ لاَ تَتَنَقَّبِ الْمُحْرِمَةُ‏.‏ وَتَابَعَهُ لَيْثُ بْنُ أَبِي سُلَيْمٍ‏.‏

 

1838. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jezid, njemu Lejs, a ovome Nafi‘ prenoseći od Abdullaha ibn Omera, radijallahu anhuma, koji je rekao: „Ustao je jedan čovjek i upitao: ’Allahov Poslaniče, šta nam naređuješ da od odjeće obučemo u ihramu?’ Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, odgovorio je: „Ne oblačite košulju, gaće, saruke, a ni kapuljače s pelerinom. Ako neko nema obuće, neka obuje mestve, samo neka ih podreže do ispod članaka, i ne oblačite ništa što je dohvatio šafran i(ili) vers. Žena u ihramu ne pokriva lice i ne oblači rukavice.” Lejsa (u drugim hadisima), gdje se spominje nikab i rukavice, slijede Musa ibn Ukbe, Isma‘il ibn Ibrahim ibn Ukbe i Džuvejrije i Ibnu Ishak. Ubejdullah je dodao: “… a ni versom.” On je govorio: “… Hodočasnica u ihramu ne pokriva lice i ne oblači rukavice.” Malik je kazao, prenoseći od Nafija, on od Ibnu Omera: “… hodočasnica u ihramu ne pokriva lice.” Malika (u drugom senedu) slijedi Lejs ibn Ebi-Sulejm.


 

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ وَقَصَتْ بِرَجُلٍ مُحْرِمٍ نَاقَتُهُ، فَقَتَلَتْهُ، فَأُتِيَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ “‏ اغْسِلُوهُ، وَكَفِّنُوهُ، وَلاَ تُغَطُّوا رَأْسَهُ، وَلاَ تُقَرِّبُوهُ طِيبًا، فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يُهِلُّ ‏”‏‏.‏

 

1839. PRIČAO NAM JE Kutejbe, njemu Džerir prenoseći od Mensura, on od Hakema, ovaj od Seida ibn Džubejra, a on od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, koji je rekao: „Jednom čovjeku u ihramu zbacivši ga slomila je vrat njegova deva i ubila ga. On je, potom, donesen Allahovom Poslaniku, sallallahu alejhi ve sellem, koji je rekao: ’Okupajte ga i zamotajte, a ne pokrivajte mu glavu i ne stavljajte u miomiris, jer će on biti proživljen učeći telbiju.’”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُنَيْنٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْعَبَّاسِ، وَالْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ، اخْتَلَفَا بِالأَبْوَاءِ، فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبَّاسٍ يَغْسِلُ الْمُحْرِمُ رَأْسَهُ‏.‏ وَقَالَ الْمِسْوَرُ لاَ يَغْسِلُ الْمُحْرِمُ رَأْسَهُ‏.‏ فَأَرْسَلَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْعَبَّاسِ إِلَى أَبِي أَيُّوبَ الأَنْصَارِيِّ، فَوَجَدْتُهُ يَغْتَسِلُ بَيْنَ الْقَرْنَيْنِ، وَهُوَ يُسْتَرُ بِثَوْبٍ، فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ مَنْ هَذَا فَقُلْتُ أَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُنَيْنٍ، أَرْسَلَنِي إِلَيْكَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْعَبَّاسِ، أَسْأَلُكَ كَيْفَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَغْسِلُ رَأْسَهُ، وَهُوَ مُحْرِمٌ، فَوَضَعَ أَبُو أَيُّوبَ يَدَهُ عَلَى الثَّوْبِ، فَطَأْطَأَهُ حَتَّى بَدَا لِي رَأْسُهُ ثُمَّ قَالَ لإِنْسَانٍ يَصُبُّ عَلَيْهِ اصْبُبْ‏.‏ فَصَبَّ عَلَى رَأْسِهِ، ثُمَّ حَرَّكَ رَأْسَهُ بِيَدَيْهِ فَأَقْبَلَ بِهِمَا وَأَدْبَرَ وَقَالَ هَكَذَا رَأَيْتُهُ صلى الله عليه وسلم يَفْعَلُ‏.‏

 

1840. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf koga je obavijestio Malik, preno­seći od Zejda ibn Eslema, on od Ibrahima ibn Abdullaha ibn Hunejna, a ovaj od svoga oca da se Abdullah ibn Abbas i Misver ibn Mahreme nisu na Ebvau složili: Abdullah ibn Abbas je rekao: “Muhrim može oprati svoju glavu”, a Misver: „Muhrim ne može prati svoju glavu.” Potom me je Abdullah ibn Abbas poslao do Ebu Ejjuba Ensarije i ja sam ga našao da se kupa između direka čekrka (bunarskog) zastrt jednim haljinčetom. Poselamio sam ga, a on upita: „Ko je to?” „Ja sam Abdullah ibn Hunejn.’, rekao sam. „Poslao me do tebe Abdullah ibn Abbas da te upitam, kako je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, kada je bio u ihramu, prao svoju glavu.“ Potom je Ebu Ejjub stavio svoju ruku na haljinu i spustio je to­liko da mu se ukazala glava. Tada je nekoj osobi, koja mu je polijevala, rekao: „Polij!” Ona je polila po njegovoj glavi, a zatim je Ebu Ejjub okrenuo svoju glavu rukama, potrljao rukama sprijeda i straga rekavši: „Ovako sam vidio Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, da radi.”


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ زَيْدٍ، سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَخْطُبُ بِعَرَفَاتٍ ‏ “‏ مَنْ لَمْ يَجِدِ النَّعْلَيْنِ فَلْيَلْبَسِ الْخُفَّيْنِ، وَمَنْ لَمْ يَجِدْ إِزَارًا فَلْيَلْبَسْ سَرَاوِيلَ ‏”‏‏.‏ لِلْمُحْرِمِ‏.‏

 

1841. PRIČAO NAM JE Ebul-Velid, njemu Šu‘be koga je obavijestio Amr ibn Dinar da je čuo Džabira ibn Zejda, kako je izjavio: „Čuo sam Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, da je rekao: ’Čuo sam Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, kako na Akabi govori: ‘Onaj ko ne imadne obuti sandale, neka obuje mestve, a ko nema donjeg ogrtača, neka obuče šalvare. To je propis za muhrima.’”


 

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا يَلْبَسُ الْمُحْرِمُ مِنَ الثِّيَابِ فَقَالَ ‏ “‏ لاَ يَلْبَسِ الْقَمِيصَ، وَلاَ الْعَمَائِمَ، وَلاَ السَّرَاوِيلاَتِ، وَلاَ الْبُرْنُسَ، وَلاَ ثَوْبًا مَسَّهُ زَعْفَرَانٌ وَلاَ وَرْسٌ، وَإِنْ لَمْ يَجِدْ نَعْلَيْنِ فَلْيَلْبَسِ الْخُفَّيْنِ، وَلْيَقْطَعْهُمَا حَتَّى يَكُونَا أَسْفَلَ مِنَ الْكَعْبَيْنِ ‏”‏‏.‏

 

1842. PRIČAO NAM JE Ahmed ibn Junus, njemu Ibrahim ibn Sa‘d, a ovome Ibn Šihab prenoseći od Salima, on od svoga oca Abdullaha, radijallahu anhu, da je Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, upitan: „Šta muhrim može od odjeće oblačiti?” „Ne može oblačiti košulju, saruk, šalvare, kapuljaču s pelerinom, niti odjeću koju je dotakao šafran i(ili) vers, a ako ne imadne sandale, neka obuje mestve i podreže ih do ispod članaka!“


 

حَدَّثَنَا آدَمُ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، عَنْ جَابِرِ بْنِ زَيْدٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ خَطَبَنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِعَرَفَاتٍ فَقَالَ ‏ “‏ مَنْ لَمْ يَجِدِ الإِزَارَ فَلْيَلْبَسِ السَّرَاوِيلَ، وَمَنْ لَمْ يَجِدِ النَّعْلَيْنِ فَلْيَلْبَسِ الْخُفَّيْنِ ‏”‏‏.‏

 

1843. PRIČAO NAM JE Adem, njemu Šu‘be, a ovome Amr ibn Dinar, prenoseći od Džabira ibn Zejda, a ovaj od Ibn Abbasa, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, nam je držao hutbu na Arefatu i rekao: ’Ko nema donje odjeće (ogrtač), neka obuče gaće, a ko nema obuće, neka obuje mestve.’”


 

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، عَنْ إِسْرَائِيلَ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ ـ رضى الله عنه ـ اعْتَمَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي ذِي الْقَعْدَةِ، فَأَبَى أَهْلُ مَكَّةَ أَنْ يَدَعُوهُ يَدْخُلُ مَكَّةَ، حَتَّى قَاضَاهُمْ لاَ يُدْخِلُ مَكَّةَ سِلاَحًا إِلاَّ فِي الْقِرَابِ‏.‏

 

1844. PRIČAO NAM JE Ubejdullah, prenoseći od Isma‘ila, on od Ebu Ishaka, a ovaj od Beraa, radijallahu anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, krenuo u zul-hidždžetu da obavi ‘umru i Mekelije nisu htjele da ga puste da uđe u Mekku dok nije pristao ući u Mekku, ali s oružjem u koricama.


 

حَدَّثَنَا مُسْلِمٌ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، حَدَّثَنَا ابْنُ طَاوُسٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَقَّتَ لأَهْلِ الْمَدِينَةِ ذَا الْحُلَيْفَةِ، وَلأَهْلِ نَجْدٍ قَرْنَ الْمَنَازِلِ، وَلأَهْلِ الْيَمَنِ يَلَمْلَمَ، هُنَّ لَهُنَّ وَلِكُلِّ آتٍ أَتَى عَلَيْهِنَّ مِنْ غَيْرِهِمْ مِمَّنْ أَرَادَ الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ، فَمَنْ كَانَ دُونَ ذَلِكَ فَمِنْ حَيْثُ أَنْشَأَ، حَتَّى أَهْلُ مَكَّةَ مِنْ مَكَّةَ‏.‏

 

1845. PRIČAO NAM JE Muslim, njemu Vuhejb, a ovome Ibnu Tavus prenoseći od svoga oca, a on od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, uistinu je odredio Medinelijama mjesto za stupanje u ihram Zul-Hulejfu, za stanovnike Nedžda Karnul-Menazil, a za stanovnike Jemena Jelemlem. Oni su za njih (mikati) i za svakog nahodnika osim njih koji kroz njih naiđe i koji namjerava (obaviti) hadždž i(ili) ‘umru. Onaj ko je ispred tog (mikata), on će (stupiti u ihram) od mjesta u kome je rođen. Tako će stanovnici Mekke (stupiti u ihram) iz same Mekke.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ عَامَ الْفَتْحِ، وَعَلَى رَأْسِهِ الْمِغْفَرُ، فَلَمَّا نَزَعَهُ جَاءَ رَجُلٌ، فَقَالَ إِنَّ ابْنَ خَطَلٍ مُتَعَلِّقٌ بِأَسْتَارِ الْكَعْبَةِ‏.‏ فَقَالَ ‏ “‏ اقْتُلُوهُ ‏”‏‏.‏

 

1846. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Jusuf, njega obavijestio Malik prenoseći od Ibnu Šihaba, on od Enesa ibn Malika, radijallahu ’anhu: „Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, godine oslobođenja (Mekke) ušao je (u Mekku), a na glavi mu kaciga. Pošto ju je skinuo, došao mu je jedan čovjek (Ebu Berze Eslemi) i rekao: ’Ibnu Hatal (Abdullah) se prihvatio za zastor Ka‘be?’ ’Ubijte ga.’, rekao je on.“


 

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا عَطَاءٌ، قَالَ حَدَّثَنِي صَفْوَانُ بْنُ يَعْلَى، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كُنْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَتَاهُ رَجُلٌ عَلَيْهِ جُبَّةٌ فِيهِ أَثَرُ صُفْرَةٍ أَوْ نَحْوُهُ، وَكَانَ عُمَرُ يَقُولُ لِي تُحِبُّ إِذَا نَزَلَ عَلَيْهِ الْوَحْىُ أَنْ تَرَاهُ فَنَزَلَ عَلَيْهِ ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ فَقَالَ ‏ “‏ اصْنَعْ فِي عُمْرَتِكَ مَا تَصْنَعُ فِي حَجِّكَ ‏”‏‏.‏

 

1847. PRIČAO NAM JE Ebul-Velid, njemu Hemmam, ovome Ata’, a njemu Safvan ibn Ja‘la, prenoseći od svoga oca, koji je rekao: „Bio sam (u Dži‘rani) s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, kad mu dođe jedan čovjek u džubetu na kojem se vidi trag žutila ili tome slično. Omer mi je govorio: ’Ti voliš da ga (Muhammeda) vidiš kada mu dolazi Objava?’ Pošto mu je Objava već sišla i on se odmorio, rekao je nekom čovjeku: ’Radi u svojoj ‘umri ono što radiš u svom hadždžu!’”


 

وَعَضَّ رَجُلٌ يَدَ رَجُلٍ ـ يَعْنِي فَانْتَزَعَ ثَنِيَّتَهُ ـ فَأَبْطَلَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

1848. Ugrizao jedan čovjek za ruku nekog čovjeka, a on mu, kaže Ibnu Ja‘la, izvalio njegov sjekutić i Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, oslobodio ga je (odgovornosti).


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ بَيْنَا رَجُلٌ وَاقِفٌ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِعَرَفَةَ إِذْ وَقَعَ عَنْ رَاحِلَتِهِ، فَوَقَصَتْهُ ـ أَوْ قَالَ فَأَقْعَصَتْهُ ـ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ اغْسِلُوهُ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ، وَكَفِّنُوهُ فِي ثَوْبَيْنِ ـ أَوْ قَالَ ثَوْبَيْهِ ـ وَلاَ تُحَنِّطُوهُ، وَلاَ تُخَمِّرُوا رَأْسَهُ، فَإِنَّ اللَّهَ يَبْعَثُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يُلَبِّي ‏”‏‏.‏

 

1849. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Hammad ibn Jezid prenoseći od Amra ibn Dinara, on od Seida ibn Džubejra, a ovaj od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, koji je rekao: „Dok je jedan čovjek među nama, zajedno s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, stajao na Arefatu, iznenada je pao sa svoje deve i ona mu je zdrobila vrat.“, ili je Ibn Abbas rekao da ga je ona satrala. Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, zatim je rekao: „Okupajte ga vodom i sidrom i zamotajte ga u dvije odjeće.“, ili je rekao: „Dvjema haljinama, a ne pokrivajte mu glavu i ne namirisavajte ga. Allah će ga, uistinu, proživiti na Sudnjem danu, a on izgovara telbiju.”


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ بَيْنَا رَجُلٌ وَاقِفٌ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِعَرَفَةَ إِذْ وَقَعَ عَنْ رَاحِلَتِهِ فَوَقَصَتْهُ ـ أَوْ قَالَ فَأَوْقَصَتْهُ ـ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ اغْسِلُوهُ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ، وَكَفِّنُوهُ فِي ثَوْبَيْنِ، وَلاَ تَمَسُّوهُ طِيبًا، وَلاَ تُخَمِّرُوا رَأْسَهُ، وَلاَ تُحَنِّطُوهُ، فَإِنَّ اللَّهَ يَبْعَثُهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلَبِّيًا ‏”‏‏.‏

 

1850. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Hammad, prenoseći od Ejjuba, on od Seida ibn Džubejra, a ovaj od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, koji je rekao: “Zajedno s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, stajao je među nama na Arefatu jedan čovjek i iznenada pao sa svoje deve pa mu je ona zdrobila vrat.“, ili je Ibnu Abbas rekao da ga je ona satrala. Potom je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao: „Okupajte ga vodom i sidrom, zamotajte ga u dvije odjeće, ne mažite ga miomirisom, ne pokrivajte mu glavu, i nemojte ga kaditi. Njega će Allah na Sudnjem danu proživiti, a on će izgovarati telbiju.“


 

حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا أَبُو بِشْرٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ رَجُلاً، كَانَ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَوَقَصَتْهُ نَاقَتُهُ، وَهُوَ مُحْرِمٌ، فَمَاتَ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ “‏ اغْسِلُوهُ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ، وَكَفِّنُوهُ فِي ثَوْبَيْهِ، وَلاَ تَمَسُّوهُ بِطِيبٍ، وَلاَ تُخَمِّرُوا رَأْسَهُ، فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلَبِّيًا ‏”‏‏.‏

 

1851. PRIČAO NAM JE Ja‘kub ibn Ibrahim, njemu Hušejm, a ovoga je obavijestio Ebu Bišr, prenoseći od Seida ibn Džubejra, a ovaj od Ibn Abbasa, da je jedan čovjek bio zajedno s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, pa mu je njegova deva zdrobila vrat. On je, potom, umro i Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, rekao je: „Okupajte ga vodom i sidrom i zamotajte ga u dvije odjeće, a nemojte ga namirisavati i ne pokrivajte mu glavu. On će biti na Sudnjem danu proživljen izgovarajući telbiju.”


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ أَبِي بِشْرٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ امْرَأَةً، مِنْ جُهَيْنَةَ جَاءَتْ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ إِنَّ أُمِّي نَذَرَتْ أَنْ تَحُجَّ، فَلَمْ تَحُجَّ حَتَّى مَاتَتْ أَفَأَحُجُّ عَنْهَا قَالَ ‏ “‏ نَعَمْ‏.‏ حُجِّي عَنْهَا، أَرَأَيْتِ لَوْ كَانَ عَلَى أُمِّكِ دَيْنٌ أَكُنْتِ قَاضِيَةً اقْضُوا اللَّهَ، فَاللَّهُ أَحَقُّ بِالْوَفَاءِ ‏”‏‏.‏

 

1852. PRIČAO NAM JE Musa ibn Isma‘il, njemu Ebu Avane prenoseći od Ebu Bišra, on od Seida ibn Džubejra, a ovaj od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, da je jedna žena (Gasija) iz Džuhejne (plemena) došla Vjerovjesniku, sallallahu alejhi ve sellem, i rekla: „Moja se majka zavjetovala da će obaviti hadždž, pa je umrla, a hadždž nije obavila. Mogu li ja za nju obaviti hadždž?” „Da.“, rekao je on. „Obavi za nju hadždž. Šta misliš da je na tvojoj majci (ostao) kakav dug, bi li ga ti isplatila! Izvršite obavezu prema Allahu! Allah je, zaista, najpreči (i najdostojniji) za ispunjavanje obaveza (prema Njemu).“


 

حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهم ـ أَنَّ امْرَأَةً، ح‏.‏

 

1853. PRIČAO NAM JE Ebu Asim, prenoseći od Ibn Džurejdža, on od Ibn Šihaba, ovaj od Sulejmana ibn Jesara, on opet od Ibn Abbasa, a ovaj od Fadila ibn Abbasa, radijallahu anhu, da je jedna žena…, a u drugom senedu:


 

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ، حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ جَاءَتِ امْرَأَةٌ مِنْ خَثْعَمَ، عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ، قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ فَرِيضَةَ اللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ فِي الْحَجِّ أَدْرَكَتْ أَبِي شَيْخًا كَبِيرًا، لاَ يَسْتَطِيعُ أَنْ يَسْتَوِيَ عَلَى الرَّاحِلَةِ فَهَلْ يَقْضِي عَنْهُ أَنْ أَحُجَّ عَنْهُ قَالَ ‏ “‏ نَعَمْ ‏”‏‏.‏

 

1854. PRIČAO NAM JE Musa ibn Isma‘il, njemu Abdul-Aziz ibn Ebu Seleme, a ovome Ebu Šihab prenoseći od Sulejmana ibn Jesara, on od Ibn Abbasa, radijallahu anhuma, koji je rekao: „Jedna žena iz Has‘am plemena došla je godine Oprosnog hadždža i rekla: ‘Allahov Poslaniče, Allahova odredba dužnosti hadždža na Njegove robove zatekla je oca kao starog i iznemoglog koji se ne može ravno držati na jahaćoj životinji. Je li dozvoljeno da ja obavim hadždž za njega?’” „Da.“, rekao je on.


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ كَانَ الْفَضْلُ رَدِيفَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَتِ امْرَأَةٌ مِنْ خَثْعَمٍ، فَجَعَلَ الْفَضْلُ يَنْظُرُ إِلَيْهَا، وَتَنْظُرُ إِلَيْهِ فَجَعَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَصْرِفُ وَجْهَ الْفَضْلِ إِلَى الشِّقِّ الآخَرِ، فَقَالَتْ إِنَّ فَرِيضَةَ اللَّهِ أَدْرَكَتْ أَبِي شَيْخًا كَبِيرًا، لاَ يَثْبُتُ عَلَى الرَّاحِلَةِ، أَفَأَحُجُّ عَنْهُ قَالَ ‏ “‏ نَعَمْ ‏”‏‏.‏ وَذَلِكَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ‏.‏

 

1855. PRIČAO NAM JE Abdullah ibn Mesleme, prenoseći od Malika, on od Ibnu Šihaba, ovaj od Sulejmana ibn Jesara, da je Abdullah ibn Abbas, radijallahu anhuma, rekao: „Fadl je jahao na sapima deve iza Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem. Utom je došla jedna žena iz Has‘am plemena i Fadl je počeo gledati u nju, a ona je gledala u njega, pa je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, okrenuo lice Fadla na drugu stranu. Žena je, potom, rekla: „Allahom određena dužnost zatekla je moga oca, kao oronulog starca, koji se ne može učvrstiti na jahaćoj životinji. Mogu li za njega obaviti hadždž?” „Da.“, rekao je on. A to je bilo (rekao je Abdullah) na Oprosnom hadždžu.


 

حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ بَعَثَنِي ـ أَوْ قَدَّمَنِي ـ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فِي الثَّقَلِ مِنْ جَمْعٍ بِلَيْلٍ‏.‏

 

1856. PRIČAO NAM JE Ebu Nu‘man, njemu Hammad ibn Zejd prenoseći od Ubejdullaha ibn Ebu Jezida koji je kazao: „Čuo sam Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, kako govori: ’Poslao me…’, ili (je rekao): ’Proturio me Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, u prtljagu sa Muzdelife noću.’“


 

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ، أَخْبَرَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَمِّهِ، أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ أَقْبَلْتُ وَقَدْ نَاهَزْتُ الْحُلُمَ، أَسِيرُ عَلَى أَتَانٍ لِي، وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَائِمٌ يُصَلِّي بِمِنًى، حَتَّى سِرْتُ بَيْنَ يَدَىْ بَعْضِ الصَّفِّ الأَوَّلِ، ثُمَّ نَزَلْتُ عَنْهَا فَرَتَعَتْ، فَصَفَفْتُ مَعَ النَّاسِ وَرَاءَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏ وَقَالَ يُونُسُ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ بِمِنًى فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ‏.‏

 

1857. PRIČAO NAM JE Ishak, njega obavijestio Ja‘kub ibn Ibrahim kome je pričao (Muhamed ibn Abdullah), bratić Ibnu Šihaba, prenoseći od svoga strica kome je saopćio Ubejdullah ibn Abdullah ibn Utbe ibn Mesud da je Abdullah ibn Abbas, radijallahu ‘anhuma, rekao: „(Jednom) putovah na svojoj magarici, a bio sam blizu punoljetnosti. Allahov Poslanik, sallallahu alejhi ve sellem, stajao je klanjajući na Mini. Ja sam propao ispred dijela prvog reda, i sišao s magarice, ona je, potom, pasla. Stao sam u red, zajedno s prisutnim svijetom, iza Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem.” Junus je rekao, prenoseći od Ibnu Šihaba: “… na Mini u Oprosnom hadždžu.”


 

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ، عَنِ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ حُجَّ بِي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا ابْنُ سَبْعِ سِنِينَ‏.‏

 

1858. PRIČAO NAM JE Abdurrahman ibn Junus, njemu Hatim ibn Isma‘il prenoseći od Muhameda ibn Jusufa, on od Saiba ibn Jezida, koji je rekao: „Obavio sam hadždž (i sa mnom moj otac i majka) s Allahovim Poslanikom, sallallahu alejhi ve sellem, kada sam imao sedam godina.”


 

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ، أَخْبَرَنَا الْقَاسِمُ بْنُ مَالِكٍ، عَنِ الْجُعَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ، يَقُولُ لِلسَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ، وَكَانَ قَدْ حُجَّ بِهِ فِي ثَقَلِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

1859. PRIČAO NAM JE Amr ibn Zurare, njega obavijestio Kasim ibn Malik prenoseći od Džu‘ajda ibn Abdurrahmana, koji je rekao: „Čuo sam Omera ibn Abdul-Aziza kako govori Saibu ibn Jezidu (o otkupu za prestupe u hadždžu), a s njim se išlo na hadždž (nošen kao dijete) u prtljagu Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.”


 

وَقَالَ لِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَذِنَ عُمَرُ ـ رضى الله عنه ـ لأَزْوَاجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي آخِرِ حَجَّةٍ حَجَّهَا، فَبَعَثَ مَعَهُنَّ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ‏.‏

 

1860. REKAO MI JE (kaže Buharija) Amr ibn Muhamed, da mu je pričao Ibrahim prenoseći od svoga oca, on od svoga djeda da je Omer, radijallahu ‘anhu, dozvolio odlazak na hadždž suprugama Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem, tek u posljednjem hadždžu koji je on obavio, poslavši sa njim Osmana ibn Affana i Abdurrahmana ibn Aufa.


 

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا حَبِيبُ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ، قَالَ حَدَّثَتْنَا عَائِشَةُ بِنْتُ طَلْحَةَ، عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلاَ نَغْزُوا وَنُجَاهِدُ مَعَكُمْ فَقَالَ ‏ “‏ لَكُنَّ أَحْسَنُ الْجِهَادِ وَأَجْمَلُهُ الْحَجُّ، حَجٌّ مَبْرُورٌ ‏”‏‏.‏ فَقَالَتْ عَائِشَةُ فَلاَ أَدَعُ الْحَجَّ بَعْدَ إِذْ سَمِعْتُ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

1861. PRIČAO NAM JE Musedded, njemu Abdul-Vahid da je Habib ibn Ebu Amre rekao: „Pričala nam je Aiša kćerka Talhe prenoseći od Aiše, radijallahu anha, majke pravovjernih, koja je rekla: ’Allahov Poslaniče, zašto mi ne ratujemo i ne borimo se zajedno s vama?’ ’Imate vi bolju borbu, a najljepša od nje je hadždž. Hadždž obavljen bez griješenja i kod Allaha primljen.’ rekao je on. Aiša je kasnije rekla: ’Kada sam to čula od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem, nisam više ostavljala hadždž.’”


 

حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ، مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏”‏ لاَ تُسَافِرِ الْمَرْأَةُ إِلاَّ مَعَ ذِي مَحْرَمٍ، وَلاَ يَدْخُلُ عَلَيْهَا رَجُلٌ إِلاَّ وَمَعَهَا مَحْرَمٌ ‏”‏‏.‏ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أُرِيدُ أَنْ أَخْرُجَ فِي جَيْشِ كَذَا وَكَذَا، وَامْرَأَتِي تُرِيدُ الْحَجَّ‏.‏ فَقَالَ ‏”‏ اخْرُجْ مَعَهَا ‏”‏‏.‏

 

1862. PRIČAO NAM JE Ebu Nu‘man, a njemu Hammad ibn Zejd prenoseći od Amra, ovaj od Ebu Ma‘beda, oslobođenog roba Ibn Abbasa, a on od Ibn Abbasa, radijallahu ‘anhuma, koji je rekao: „Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, kazao je: ’Neka žena ne putuje nego samo sa svojim mahremom i neka kod nje ne ulazi muškarac osim kada je kod nje mahrem.’ Potom je jedan čovjek rekao: ’Allahov Poslaniče, ja namjeravam ići u taj i taj vojni pohod, a moja supruga na hadždž?’ ’Idi sa njom.’, rekao je on.“


 

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ، أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، أَخْبَرَنَا حَبِيبٌ الْمُعَلِّمُ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا رَجَعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِنْ حَجَّتِهِ قَالَ لأُمِّ سِنَانٍ الأَنْصَارِيَّةِ ‏”‏ مَا مَنَعَكِ مِنَ الْحَجِّ ‏”‏‏.‏ قَالَتْ أَبُو فُلاَنٍ ـ تَعْنِي زَوْجَهَا ـ كَانَ لَهُ نَاضِحَانِ، حَجَّ عَلَى أَحَدِهِمَا، وَالآخَرُ يَسْقِي أَرْضًا لَنَا‏.‏ قَالَ ‏”‏ فَإِنَّ عُمْرَةً فِي رَمَضَانَ تَقْضِي حَجَّةً مَعِي ‏”‏‏.‏ رَوَاهُ ابْنُ جُرَيْجٍ عَنْ عَطَاءٍ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم‏.‏

 

1863. PRIČAO NAM JE Abdan, njega obavijestio Jezid ibn Zurej‘, a ovoga Habib Mu‘allim prenoseći od Ataa, on od Ibn Abbasa, koji je rekao: „Kada se Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, vratio sa svoga hadždža, upitao je Ummu Sinan Ensarijku: ’Šta te omelo od hadždža?’ ’Otac toga i toga’, misleći na svog muža: ’činio je hadždž na jednoj devi, a druga nam natapa zemlju.’, odgovorila je ona. ‘Umra (obavljena) uz ramazan nadoknada (ravna) je hadždžu sa mnom (obavljenim).’, rekao je on.“ Gornje je još prenio Ibnu Džurejdž od Ataa, koji je rekao: „Čuo sam Ibn Abbasa da ovaj slučaj prenosi od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.” I Ubejdullah je to isto kazao, prenoseći od Abdul-Kerima, on od Ataa, ovaj od Džabira, a on od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem.


 

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنْ قَزَعَةَ، مَوْلَى زِيَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا سَعِيدٍ ـ وَقَدْ غَزَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ثِنْتَىْ عَشْرَةَ ـ غَزْوَةً ـ قَالَ أَرْبَعٌ سَمِعْتُهُنَّ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَوْ قَالَ يُحَدِّثُهُنَّ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ـ فَأَعْجَبْنَنِي وَآنَقْنَنِي ‏ “‏ أَنْ لاَ تُسَافِرَ امْرَأَةٌ مَسِيرَةَ يَوْمَيْنِ لَيْسَ مَعَهَا زَوْجُهَا أَوْ ذُو مَحْرَمٍ، وَلاَ صَوْمَ يَوْمَيْنِ الْفِطْرِ وَالأَضْحَى، وَلاَ صَلاَةَ بَعْدَ صَلاَتَيْنِ بَعْدَ الْعَصْرِ حَتَّى تَغْرُبَ الشَّمْسُ، وَبَعْدَ الصُّبْحِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ، وَلاَ تُشَدُّ الرِّحَالُ إِلاَّ إِلَى ثَلاَثَةِ مَسَاجِدَ مَسْجِدِ الْحَرَامِ، وَمَسْجِدِي، وَمَسْجِدِ الأَقْصَى ‏”‏‏.‏

 

1864. PRIČAO NAM JE Sulejman ibn Harb, njemu Šu‘be prenoseći od Abdul-Melika ibn Umejra, on od Kazaa, oslobođenog roba Zijadova, koji je kazao: „Čuo sam Ebu Seida, a on je vojevao zajedno s Vjerovjesnikom, sallallahu alejhi ve sellem, u dvanaest bitaka, kada je rekao: ’Četiri izjave koje sam čuo od Allahovog Poslanika, sallallahu alejhi ve sellem’, ili je rekao: ’koje on pričaše’, prenoseći od Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem: ’pa su me zadivile i obradovale: – da žena ne putuje razdaljinu od dva dana hoda, kada nema s njom njenog supruga ili najbližeg joj rođaka; – da nema posta (prva) dva dana Ramazanskog i Kurban-bajrama; – da nema (klanjanja nafile) namaza poslije dva obavezna namaza – poslije (farza) ikindije, pa dok sunce ne zađe, poslije (farza) sabaha, pa dok sunce ne izađe; – da se ne ide na put radi posjete nekog svetog mjesta osim radi tri džamije: Mesdžidul-Harama (Ka‘be), do moje džamije (u Medini) i do Mesdžidul-Aksa (u Jerusalemu).”


 

حَدَّثَنَا ابْنُ سَلاَمٍ، أَخْبَرَنَا الْفَزَارِيُّ، عَنْ حُمَيْدٍ الطَّوِيلِ، قَالَ حَدَّثَنِي ثَابِتٌ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم رَأَى شَيْخًا يُهَادَى بَيْنَ ابْنَيْهِ قَالَ ‏”‏ مَا بَالُ هَذَا ‏”‏‏.‏ قَالُوا نَذَرَ أَنْ يَمْشِيَ‏.‏ قَالَ ‏”‏ إِنَّ اللَّهَ عَنْ تَعْذِيبِ هَذَا نَفْسَهُ لَغَنِيٌّ ‏”‏‏.‏ وَأَمَرَهُ أَنْ يَرْكَبَ‏.‏

 

1865. PRIČAO NAM JE Ibn Selam, rekavši da ga je obavijestio (Ibn Hazm) Fezari prenoseći od Humejda Tavila, kojem je saopćio Sabit prenoseći od Enesa, radijallahu ‘anhu, da je Vjerovjesnik, sallallahu alejhi ve sellem, vidio jednog starca kako ide oslanjajući se na svoja dva sina i upitao: „Šta je to?“ „Zavjetovao se da ide pješke (na hadždž).“, rekli su oni. „Takvo kažnjavanje sebe Allahu nije potrebno.“, i naredio mu da jaše.


 

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ، أَنَّ ابْنَ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَهُمْ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ، أَنَّ يَزِيدَ بْنَ أَبِي حَبِيبٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا الْخَيْرِ حَدَّثَهُ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ عَامِرٍ، قَالَ نَذَرَتْ أُخْتِي أَنْ تَمْشِيَ، إِلَى بَيْتِ اللَّهِ، وَأَمَرَتْنِي أَنْ أَسْتَفْتِيَ لَهَا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَاسْتَفْتَيْتُهُ، فَقَالَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ‏ “‏ لِتَمْشِ وَلْتَرْكَبْ ‏”‏‏.‏ قَالَ وَكَانَ أَبُو الْخَيْرِ لاَ يُفَارِقُ عُقْبَةَ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَيُّوبَ عَنْ يَزِيدَ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عُقْبَةَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ

 

1866. PRIČAO NAM JE Ibrahim ibn Musa kojeg je obavijestio Hišam ibn Jusuf, ovoga Ibn Džurejdž, njega Seid ibn Ebu Ejjub kome je rekao Jezid ibn Ebi-Habib, prenoseći od Ebul-Hajra, da je Ukbe ibn Amir kazao: „Moja se sestra zavjetovala da ide pješice do Ka‘be i meni naredila da za to pitam Vjerovjesnika, sallallahu alejhi ve sellem. Ja sam ga, zatim, pitao, a on reče: ’Neka pješači, a i neka jaše!’“ Jezid ibn Ebi-Habib je rekao: “Ebul-Hajr nije se odvajao (u senedu) od Ukbe.” Pričao nam je Ebu Asim, prenoseći od Ibn Džurejdža, on od Jahjaa ibn Ejjuba, ovaj od Jezida, on, opet, od Ebul-Hajra, a ovaj od Ukbe spomenuvši gornji slučaj.